Uchwalenie: Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego
Wejscie w życie: 1 września 1998
Ostatnia Zmiana: 24 czerwca 2020
Kodeks Postępowania Karnego
Art. 17. § 1. Nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy:
1) czynu nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających
podejrzenie jego popełnienia;
2) czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego albo ustawa stanowi, że sprawca
nie popełnia przestępstwa;
3) społeczna szkodliwość czynu jest znikoma;
4) ustawa stanowi, że sprawca nie podlega karze;
5) oskarżony zmarł;
6) nastąpiło przedawnienie karalności;
7) postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby zostało
prawomocnie zakończone albo wcześniej wszczęte toczy się;
8) sprawca nie podlega orzecznictwu polskich sądów karnych;
9) brak skargi uprawnionego oskarżyciela;
10) brak wymaganego zezwolenia na ściganie lub wniosku o ściganie pochodzącego
od osoby uprawnionej, chyba że ustawa stanowi inaczej;
11) zachodzi inna okoliczność wyłączająca ściganie.
§ 2. Do chwili otrzymania wniosku lub zezwolenia władzy, od których ustawa
uzależnia ściganie, organy procesowe dokonują tylko czynności niecierpiących zwłoki
w celu zabezpieczenia śladów i dowodów, a także czynności zmierzających do
wyjaśnienia, czy wniosek będzie złożony lub zezwolenie będzie wydane.
§ 3. Niemożność przypisania winy sprawcy czynu nie wyłącza postępowania
dotyczącego zastosowania środków zabezpieczających.
§ 4. Istnienie okoliczności określonych w § 1 pkt 46 nie wyłącza postępowania
w przedmiocie przepadku, o którym mowa w art. 45a § 2 Kodeksu karnego i art. 43a
Kodeksu karnego skarbowego.
Art. 20. § 1. W razie rażącego naruszenia przez obrońcę lub pełnomocnika
strony ich obowiązków procesowych sąd, a w postępowaniu przygotowawczym
prokurator, zawiadamia o tym właściwą okręgową radę adwokacką lub radę
okręgowej izby radców prawnych, żądając od dziekana właściwej rady nadesłania
w wyznaczonym, nie krótszym niż 30 dni, terminie informacji o podjętych działaniach
wynikających z zawiadomienia. Odpis zawiadomienia przesyła się Ministrowi
Sprawiedliwości.
§ 1a. W razie nienadesłania w wyznaczonym terminie informacji, o których
mowa w § 1, można nałożyć na dziekana właściwej rady karę pieniężną w wysokości
do 10 000 złotych.
§ 1b. Na postanowienie o ukaraniu przysługuje zażalenie. Na postanowienie
o ukaraniu wydane przez prokuratora w postępowaniu przygotowawczym zażalenie
przysługuje do sądu rejonowego, w którego okręgu toczy się postępowanie.
§ 2. W razie rażącego naruszenia obowiązków procesowych przez oskarżyciela
publicznego lub prowadzącego postępowanie przygotowawcze sąd zawiadamia o tym
bezpośredniego przełożonego osoby, która dopuściła się uchybienia, żądając
nadesłania w wyznaczonym, nie krótszym niż 14 dni, terminie informacji o podjętych
działaniach wynikających z zawiadomienia; w stosunku do Policji oraz innych
organów postępowania przygotowawczego uprawnienie takie przysługuje również
prokuratorowi.
§ 2a. Odpis zawiadomienia, o którym mowa w § 2, sąd przesyła Prokuratorowi
Generalnemu, jeżeli uchybienia dopuścił się prokurator, a w wypadku gdy uchybienia
dopuścił się oskarżyciel publiczny niebędący prokuratorem – właściwemu organowi
przełożonemu w stosunku do bezpośredniego przełożonego tego oskarżyciela.
Art. 23. W sprawie o przestępstwo popełnione na szkodę małoletniego, we
współdziałaniu z małoletnim lub w okolicznościach, które mogą świadczyć
o demoralizacji małoletniego albo o gorszącym wpływie na niego, sąd, a w
postępowaniu przygotowawczym prokurator, zawiadamia sąd rodzinny w celu
rozważenia środków przewidzianych w przepisach o postępowaniu w sprawach
nieletnich oraz w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym.

Art. 23a. § 1. Sąd lub referendarz sądowy, a w postępowaniu
przygotowawczym prokurator lub inny organ prowadzący to postępowanie, może
z inicjatywy lub za zgodą oskarżonego i pokrzywdzonego skierować sprawę do
instytucji lub osoby do tego uprawnionej w celu przeprowadzenia postępowania
mediacyjnego między pokrzywdzonym i oskarżonym, o czym się ich poucza,
informując o celach i zasadach postępowania mediacyjnego, w tym o treści art. 178a.
§ 2. Postępowanie mediacyjne nie powinno trwać dłużej niż miesiąc, a jego
okresu nie wlicza się do czasu trwania postępowania przygotowawczego.
§ 3. Postępowania mediacyjnego nie może prowadzić osoba, co do której
w sprawie zachodzą okoliczności określone w art. 40 i art. 41 § 1, czynny zawodowo
sędzia, prokurator, asesor prokuratorski, a także aplikant wymienionych zawodów,
ławnik, referendarz sądowy, asystent sędziego, asystent prokuratora oraz
funkcjonariusz instytucji uprawnionej do ścigania przestępstw. Przepis art. 42 stosuje
się odpowiednio.
§ 4. Udział oskarżonego i pokrzywdzonego w postępowaniu mediacyjnym jest
dobrowolny. Zgodę na uczestniczenie w postępowaniu mediacyjnym odbiera organ
kierujący sprawę do mediacji lub mediator, po wyjaśnieniu oskarżonemu
i pokrzywdzonemu celów i zasad postępowania mediacyjnego i pouczeniu ich
o możliwości cofnięcia tej zgody aż do zakończenia postępowania mediacyjnego.
§ 5. Mediatorowi udostępnia się akta sprawy w zakresie niezbędnym do
przeprowadzenia postępowania mediacyjnego.
§ 6. Instytucja lub osoba do tego uprawniona sporządza, po przeprowadzeniu
postępowania mediacyjnego, sprawozdanie z jego wyników. Do sprawozdania załącza
się ugodę podpisaną przez oskarżonego, pokrzywdzonego i mediatora, jeżeli została
zawarta.
§ 7. Postępowanie mediacyjne prowadzi się w sposób bezstronny i poufny.
§ 8. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy
tryb przeprowadzania postępowania mediacyjnego, warunki, jakim powinny
odpowiadać instytucje i osoby uprawnione do jego przeprowadzenia, sposób ich
powoływania i odwoływania, zakres i warunki udostępniania im akt sprawy oraz
formę i zakres sprawozdania z wyników postępowania mediacyjnego, mając na
uwadze potrzebę skutecznego przeprowadzenia tego postępowania.

Art. 23b. (uchylony)
Art. 55. § 1. W razie powtórnego wydania postanowienia o odmowie wszczęcia
lub o umorzeniu postępowania w wypadku, o którym mowa w art. 330 § 2,
pokrzywdzony może w terminie miesiąca od doręczenia mu zawiadomienia
o postanowieniu prokuratora nadrzędnego o utrzymaniu w mocy zaskarżonego
postanowienia wnieść akt oskarżenia do sądu, dołączając po jednym odpisie dla
każdego oskarżonego oraz dla prokuratora. Przepis art. 488 § 2 stosuje się
odpowiednio. Przepisów art. 339 § 3 pkt 3a i art. 396a nie stosuje się.
§ 2. Akt oskarżenia wniesiony przez pokrzywdzonego powinien być
sporządzony i podpisany przez adwokata, radcę prawnego albo radcę Prokuratorii
Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, z zachowaniem warunków określonych
w art. 332 i art. 333 § 1.
§ 2a. O wniesieniu aktu oskarżenia zawiadamia się innych pokrzywdzonych
znanych sądowi.
§ 3. Inny pokrzywdzony tym samym czynem może aż do rozpoczęcia przewodu
sądowego na rozprawie głównej przyłączyć się do postępowania.
§ 4. Do sprawy wszczętej na podstawie aktu oskarżenia wniesionego przez
oskarżyciela posiłkowego może w każdym czasie wstąpić prokurator, stając się
oskarżycielem publicznym. Postępowanie toczy się wówczas z oskarżenia
publicznego, a pokrzywdzony, który wniósł akt oskarżenia, korzysta z praw
oskarżyciela posiłkowego, o którym mowa w art. 54. Cofnięcie aktu oskarżenia przez
oskarżyciela publicznego jest dopuszczalne jedynie za zgodą pokrzywdzonego, który
wniósł akt oskarżenia, a w razie przyłączenia się do postępowania pokrzywdzonego,
o którym mowa w § 3 – również tego pokrzywdzonego.
Art. 74. § 1. Oskarżony nie ma obowiązku dowodzenia swej niewinności ani
obowiązku dostarczania dowodów na swoją niekorzyść.
§ 2. Oskarżony jest jednak obowiązany poddać się:
1) oględzinom zewnętrznym ciała oraz innym badaniom niepołączonym
z naruszeniem integralności ciała; wolno także w szczególności od oskarżonego
pobrać odciski, fotografować go oraz okazać w celach rozpoznawczych innym
osobom;
2) badaniom psychologicznym i psychiatrycznym oraz badaniom połączonym
z dokonaniem zabiegów na jego ciele, z wyjątkiem chirurgicznych, pod
warunkiem że dokonywane są przez uprawnionego do tego pracownika służby
zdrowia z zachowaniem wskazań wiedzy lekarskiej i nie zagrażają zdrowiu
oskarżonego, jeżeli przeprowadzenie tych badań jest nieodzowne;
w szczególności oskarżony jest obowiązany przy zachowaniu tych warunków
poddać się pobraniu krwi, włosów lub wydzielin organizmu, z zastrzeżeniem
pkt 3;
3) pobraniu przez funkcjonariusza Policji wymazu ze śluzówki policzków, jeżeli
jest to nieodzowne i nie zachodzi obawa, że zagrażałoby to zdrowiu oskarżonego
lub innych osób.
§ 3. W stosunku do osoby podejrzanej można dokonać badań lub czynności,
o których mowa w § 2 pkt 1, a także, przy zachowaniu wymagań określonych w § 2
pkt 2 lub 3, pobrać krew, włosy, wymaz ze śluzówki policzków lub inne wydzieliny
organizmu.
§ 3a. Oskarżonego lub osobę podejrzaną wzywa się do poddania się obowiązkom
wynikającym z § 2 i 3. W razie odmowy poddania się tym obowiązkom oskarżonego
lub osobę podejrzaną można zatrzymać i przymusowo doprowadzić, a także stosować
wobec nich siłę fizyczną lub środki techniczne służące obezwładnieniu, w zakresie
niezbędnym do wykonania danej czynności.
§ 4. Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym do
spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki i sposób
poddawania oskarżonego oraz osoby podejrzanej badaniom, a także wykonywania
z ich udziałem czynności, o których mowa w § 2 pkt 1 i 3 oraz § 3, mając na uwadze,
aby gromadzenie, utrwalanie i analiza materiału dowodowego były dokonywane
zgodnie z aktualną wiedzą w zakresie kryminalistyki i medycyny sądowej.
Art. 81. § 1. Jeżeli w sytuacji określonej w art. 78 § 1 lub 1a, art. 79 § 1 i 2 oraz
art. 80 oskarżony nie ma obrońcy z wyboru, prezes lub referendarz sądowy sądu
właściwego do rozpoznania sprawy wyznacza mu obrońcę z urzędu.
§ 1a. Na zarządzenie prezesa sądu o odmowie wyznaczenia obrońcy przysługuje
zażalenie do sądu właściwego do rozpoznania sprawy, a na postanowienie sądu
o odmowie wyznaczenia obrońcy – zażalenie do innego równorzędnego składu tego
sądu.
§ 1b. Ponowny wniosek o wyznaczenie obrońcy, oparty na tych samych okolicznościach, pozostawia się bez rozpoznania.
§ 2. Na uzasadniony wniosek oskarżonego lub jego obrońcy prezes lub
referendarz sądowy sądu właściwego do rozpoznania sprawy może wyznaczyć
nowego obrońcę w miejsce dotychczasowego.

Art. 81a. § 1. Obrońca z urzędu wyznaczany jest z listy obrońców.
§ 2. Wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu prezes sądu, sąd lub referendarz
sądowy rozpoznaje niezwłocznie.
§ 3. Jeżeli okoliczności wskazują na konieczność natychmiastowego podjęcia
obrony:
1) wniosek o wyznaczenie obrońcy oraz inne dokumenty niezbędne do rozpoznania
wniosku mogą być przekazane przez organ prowadzący postępowanie przygotowawcze do właściwego sądu za pośrednictwem telefaksu lub poczty
elektronicznej;
2) prezes sądu, sąd lub referendarz sądowy, w sposób wskazany w art. 137,
powiadamia oskarżonego oraz obrońcę o wyznaczeniu obrońcy z urzędu.
§ 4. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia:
1) sposób zapewnienia oskarżonemu korzystania z pomocy obrońcy z urzędu,
w tym sposób ustalania listy obrońców udzielających pomocy prawnej z urzędu
oraz sposób wyznaczania obrońcy udzielającego pomocy prawnej z urzędu,
2) tryb przekazywania do sądu wniosku o wyznaczenie obrońcy z urzędu oraz
szczegółowy tryb rozpoznawania takiego wniosku
– mając na uwadze konieczność zapewnienia prawidłowego toku postępowania oraz
prawidłowej realizacji prawa do obrony.
Art. 84. § 1. Ustanowienie obrońcy lub wyznaczenie obrońcy z urzędu uprawnia
go do działania w całym postępowaniu, nie wyłączając czynności po
uprawomocnieniu się orzeczenia, jeżeli nie zawiera ograniczeń.
§ 2. Wyznaczenie obrońcy z urzędu nakłada na niego obowiązek podejmowania
czynności procesowych do prawomocnego zakończenia postępowania. Jeżeli jednak
czynności należy dokonać poza siedzibą lub miejscem zamieszkania obrońcy
z urzędu, prezes sądu, przed którym ma być dokonana czynność, lub referendarz
sądowy tego sądu, a w postępowaniu przygotowawczym prezes sądu rejonowego
miejsca czynności lub referendarz sądowy tego sądu, na uzasadniony wniosek
dotychczasowego obrońcy może wyznaczyć do dokonania tej czynności innego
obrońcę spośród miejscowych adwokatów lub radców prawnych.
§ 3. Obrońca wyznaczony z urzędu w postępowaniu kasacyjnym,
w postępowaniu o uchylenie wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu
pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania lub w
postępowaniu o wznowienie postępowania powinien sporządzić i podpisać kasację,
skargę od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji
i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania lub wniosek o wznowienie
postępowania albo poinformować na piśmie sąd, że nie stwierdził podstaw do
wniesienia kasacji, skargi lub wniosku o wznowienie postępowania. Jeżeli kasacja,
skarga lub wniosek zostaną wniesione, obrońca ten jest uprawniony do udziału
w toczącym się postępowaniu.
Art. 90. § 1. W postępowaniu sądowym udział w postępowaniu może zgłosić
organizacja społeczna, jeżeli zachodzi potrzeba ochrony interesu społecznego lub
interesu indywidualnego, objętego zadaniami statutowymi tej organizacji,
w szczególności ochrony wolności i praw człowieka.
§ 2. W zgłoszeniu organizacja społeczna wskazuje interes społeczny lub
indywidualny, objęty zadaniami statutowymi tej organizacji, oraz przedstawiciela,
który ma reprezentować tę organizację. Do zgłoszenia dołącza się odpis statutu lub
innego dokumentu regulującego działalność tej organizacji. Przedstawiciel organizacji
społecznej przedkłada sądowi pisemne upoważnienie.
§ 3. Sąd dopuszcza przedstawiciela organizacji społecznej do występowania
w sprawie, jeżeli przynajmniej jedna ze stron wyrazi na to zgodę. Strona może
w każdym czasie cofnąć wyrażoną zgodę. W wypadku braku zgody choćby jednej ze
stron na występowanie w sprawie przedstawiciela organizacji społecznej sąd wyłącza
tego przedstawiciela od udziału w sprawie, chyba że jego udział leży w interesie
wymiaru sprawiedliwości.
§ 4. Sąd dopuszcza przedstawiciela organizacji społecznej do występowania
w sprawie pomimo braku zgody stron, jeżeli leży to w interesie wymiaru
sprawiedliwości.
§ 5. Sąd odmawia dopuszczenia przedstawiciela organizacji społecznej do
występowania w sprawie, jeżeli stwierdzi, że wskazany w zgłoszeniu interes
społeczny lub indywidualny nie jest objęty zadaniami statutowymi tej organizacji lub
nie jest związany z rozpoznawaną sprawą.
§ 6. Sąd może ograniczyć liczbę przedstawicieli organizacji społecznych
występujących w sprawie, jeżeli jest to konieczne dla zabezpieczenia prawidłowego
toku postępowania. Sąd wzywa wówczas oskarżyciela i oskarżonego do wskazania nie
więcej niż dwóch przedstawicieli organizacji społecznych, którzy będą mogli
występować w sprawie. Jeżeli w sprawie występuje więcej niż jeden oskarżony lub
więcej niż jeden oskarżyciel, każdy z nich może wskazać jednego przedstawiciela.
Niewskazanie przedstawiciela uznaje się za cofnięcie zgody na jego występowanie
w sprawie. Niezależnie od stanowisk stron sąd może postanowić o dalszym udziale
poszczególnych przedstawicieli organizacji społecznych, jeżeli ich udział leży
w interesie wymiaru sprawiedliwości.
Art. 91. Dopuszczony do udziału w postępowaniu sądowym przedstawiciel
organizacji społecznej może uczestniczyć w rozprawie, wypowiadać się i składać
oświadczenia na piśmie.

Art. 91a. § 1. Jeżeli w związku z popełnieniem czynu zabronionego osoba
fizyczna, prawna albo jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, której
odrębne przepisy przyznają zdolność prawną, uzyskała korzyść majątkową lub
świadczenie określone w art. 405407, art. 410 i art. 412 Kodeksu cywilnego od
Skarbu Państwa, jednostki samorządowej, państwowej lub samorządowej jednostki
organizacyjnej, podmiotu, dla którego organ samorządu jest organem założycielskim,
lub spółki prawa handlowego z większościowym udziałem Skarbu Państwa lub
jednostki samorządowej, na wniosek prokuratora sąd, stosując przepisy prawa
cywilnego, zobowiązuje tę osobę lub jednostkę do zwrotu korzyści albo jej
równowartości uprawnionemu podmiotowi lub orzeka przepadek świadczenia albo
jego równowartości na rzecz Skarbu Państwa.
§ 2. Podmiot zobowiązany określony w § 1 jest przesłuchiwany w postępowaniu
karnym w charakterze świadka. W przypadku podmiotu innego niż osoba fizyczna
przesłuchuje się osobę lub osoby uprawnione do działania w jego imieniu.
§ 3. Osoba, o której mowa w § 2, może odmówić zeznań.
§ 4. Przepisy art. 72, art. 75, art. 87 § 1, art. 89, art. 156 § 1 zdanie pierwsze oraz
art. 167 stosuje się odpowiednio. Osoba, o której mowa w § 2, może zadawać pytania osobie przesłuchiwanej oraz zabrać głos końcowy przed obrońcą oskarżonego i
oskarżonym.

Art. 91b. Właścicielowi przedsiębiorstwa zagrożonego przepadkiem, o którym
mowa w art. 44a § 2 Kodeksu karnego, przysługują prawa strony w zakresie czynności
procesowych odnoszących się do tego środka.
Art. 100. § 1. Orzeczenie lub zarządzenie wydane na rozprawie ogłasza się
ustnie.
§ 1a. Orzeczenie lub zarządzenie wydane na posiedzeniu jawnym ogłasza się
ustnie. Jeżeli na ogłoszeniu nikt się nie stawił, można uznać wydane orzeczenie lub
zarządzenie za ogłoszone. Przyczynę odstąpienia od ogłoszenia należy wskazać
w protokole albo notatce urzędowej z posiedzenia.
§ 2. Orzeczenie lub zarządzenie wydane na innym posiedzeniu ogłasza się ustnie,
jeżeli bierze w nim udział strona.
§ 3. Wyrok doręcza się podmiotom uprawnionym do wniesienia środka
zaskarżenia, jeżeli ustawa tak stanowi.
§ 4. Postanowienie albo zarządzenie wydane poza rozprawą, od którego
przysługuje środek zaskarżenia, doręcza się podmiotom uprawnionym do wniesienia
tego środka, a postanowienie kończące postępowanie jego stronom, chyba że byli
obecni przy ogłoszeniu postanowienia albo zarządzenia. Stronom doręcza się również
postanowienie wraz z uzasadnieniem w wypadku wskazanym w art. 98 § 2.
§ 5. Strony należy powiadomić o treści innych postanowień i zarządzeń
wydanych poza rozprawą i posiedzeniem, a także wydanych na posiedzeniu, o którego
terminie strona nie była zawiadomiona.
§ 6. Jeżeli ustawa nie zwalnia od równoczesnego sporządzenia uzasadnienia,
orzeczenie i zarządzenie doręcza się lub ogłasza wraz z uzasadnieniem. W wypadku
określonym w art. 98 § 2 po ogłoszeniu postanowienia, na wniosek strony obecnej
przy ogłoszeniu tego postanowienia, podaje się ustnie najważniejsze powody
rozstrzygnięcia. Obecne strony należy pouczyć o możliwości złożenia takiego
wniosku.
§ 7. Jeżeli sprawę rozpoznano z wyłączeniem jawności ze względu na ważny
interes państwa, zamiast uzasadnienia doręcza się zawiadomienie, że uzasadnienie
zostało sporządzone.
§ 8. Po ogłoszeniu lub przy doręczeniu orzeczenia i zarządzenia należy pouczyć
uczestników postępowania o przysługującym im prawie, terminie i sposobie
wniesienia środka zaskarżenia lub o tym, że orzeczenie lub zarządzenie nie podlega
zaskarżeniu.
§ 9. W razie skazania z zastosowaniem art. 60 § 3 lub 4 Kodeksu karnego lub
art. 36 § 3 Kodeksu karnego skarbowego po ogłoszeniu lub przy doręczeniu wyroku
należy pouczyć oskarżonego o treści art. 434 § 4 oraz art. 443.
§ 10. Podmiot lub stronę, która bierze udział w posiedzeniu przy użyciu urządzeń
technicznych umożliwiających udział w posiedzeniu na odległość z jednoczesnym
bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, na którym wydano postanowienie albo
zarządzenie, uznaje się za „obecną przy ogłoszeniu” postanowienia albo zarządzenia
w rozumieniu § 4 lub 6.
Art. 117. § 1. Uprawnionego do wzięcia udziału w czynności procesowej
zawiadamia się o jej czasie i miejscu, chyba że ustawa stanowi inaczej.
§ 2. Czynności nie przeprowadza się, jeżeli osoba uprawniona nie stawiła się,
a brak dowodu, że została o niej powiadomiona, oraz jeżeli zachodzi uzasadnione
przypuszczenie, że niestawiennictwo wynikło z powodu przeszkód żywiołowych lub
innych wyjątkowych przyczyn, a także wtedy, gdy osoba ta usprawiedliwiła należycie
niestawiennictwo i wnosi o nieprzeprowadzanie czynności bez jej obecności, chyba że
ustawa stanowi inaczej.
§ 2a. Usprawiedliwienie niestawiennictwa z powodu choroby oskarżonych,
świadków, obrońców, pełnomocników i innych uczestników postępowania, których
obecność była obowiązkowa lub którzy wnosili o dopuszczenie do czynności, będąc
uprawnionymi do wzięcia w niej udziału, wymaga przedstawienia zaświadczenia
potwierdzającego niemożność stawienia się na wezwanie lub zawiadomienie organu
prowadzącego postępowanie, wystawionego przez lekarza sądowego.
§ 3. W razie niestawiennictwa strony, obrońcy lub pełnomocnika, których
stawiennictwo jest obowiązkowe, czynności procesowej nie przeprowadza się, chyba
że ustawa stanowi inaczej.
§ 3a. Niestawiennictwo strony, która została należycie zawiadomiona
o czynności procesowej, niezależnie od jego przyczyny, nie stoi na przeszkodzie
przeprowadzeniu tej czynności, jeżeli stawił się jej obrońca lub pełnomocnik. Nie
dotyczy to czynności, w której udział strony jest obowiązkowy.
§ 4. (uchylony)
§ 5. Przepisu § 2a nie stosuje się do osób pozbawionych wolności, których
zasady usprawiedliwiania niestawiennictwa regulują odrębne przepisy.

Art. 117a. § 1. Jeżeli strona ma więcej niż jednego obrońcę lub pełnomocnika,
czynność procesową można przeprowadzić w wypadku stawiennictwa przynajmniej
jednego z nich, chyba że strona wyrazi zgodę na przeprowadzenie czynności bez
udziału obrońcy lub pełnomocnika, których udział nie jest obowiązkowy.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do pełnomocnika osoby niebędącej
stroną, o której mowa w art. 87 § 2.
Art. 133. § 1. Jeżeli doręczenia nie można dokonać w sposób wskazany
w art. 132, pismo przesłane za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu
ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe pozostawia się w najbliższej
placówce pocztowej tego operatora pocztowego, a przesłane w inny sposób
w najbliższej jednostce Policji albo we właściwym urzędzie gminy.
§ 2. O pozostawieniu pisma w myśl § 1 doręczający umieszcza zawiadomienie
w skrzynce do doręczania korespondencji bądź na drzwiach mieszkania adresata lub
w innym widocznym miejscu ze wskazaniem, gdzie i kiedy pismo pozostawiono oraz że należy je odebrać w ciągu 7 dni; w razie bezskutecznego upływu tego terminu,
należy czynność zawiadomienia powtórzyć jeden raz. W razie dokonania tych
czynności pismo uznaje się za doręczone.
§ 2a. Pismo pozostawione w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia
23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, adresowane do:
1) obrońcy albo pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym,
2) osoby, której stan zdrowia uniemożliwia lub w znacznym stopniu utrudnia
osobiste odebranie pisma w placówce pocztowej
– może zostać odebrane także przez osobę upoważnioną na podstawie
pełnomocnictwa pocztowego do odbioru przesyłek pocztowych w rozumieniu tej
ustawy.
§ 2b. Stwierdzenie, że stan zdrowia osoby, która udzieliła pełnomocnictwa
pocztowego do odbioru przesyłek pocztowych w placówce pocztowej w rozumieniu
ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, uniemożliwia lub w znacznym
stopniu utrudnia osobiste odebranie pisma w placówce pocztowej, następuje na
podstawie zaświadczenia lekarza podstawowej opieki zdrowotnej wystawionego na
wniosek tej osoby lub osoby upoważnionej na podstawie pełnomocnictwa
pocztowego. Zaświadczenie wydaje się na czas określony albo bezterminowo.
Czynności związane z wydaniem zaświadczenia oraz zaświadczenie są nieodpłatne.
§ 2c. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, tryb wydania
zaświadczenia, o którym mowa w § 2b, jego formę oraz wzór zaświadczenia
wystawianego w formie papierowej, mając na uwadze konieczność zapewnienia
skuteczności dokonania doręczenia oraz właściwej realizacji gwarancji procesowych
adresata pisma.
§ 3. Pismo można również pozostawić osobie upoważnionej do odbioru
korespondencji w miejscu stałego zatrudnienia adresata.
Art. 147. § 1. Przebieg czynności protokołowanych może być utrwalony
ponadto za pomocą urządzenia rejestrującego obraz lub dźwięk, o czym należy przed
uruchomieniem urządzenia uprzedzić osoby uczestniczące w czynności.
§ 2. Przesłuchanie świadka lub biegłego utrwala się za pomocą urządzenia
rejestrującego obraz i dźwięk, gdy:
1) zachodzi niebezpieczeństwo, że przesłuchanie tej osoby nie będzie możliwe
w dalszym postępowaniu;
2) przesłuchanie następuje w trybie określonym w art. 396.
§ 2a. Przesłuchanie pokrzywdzonego, o którym mowa w art. 185a i art. 185c,
oraz świadka, o którym mowa w art. 185b, utrwala się za pomocą urządzenia
rejestrującego obraz i dźwięk.
§ 2b. Przebieg rozprawy utrwala się za pomocą urządzenia rejestrującego dźwięk
albo obraz i dźwięk, chyba że jest to niemożliwe ze względów technicznych.
§ 2c. Przebiegu rozprawy w zakresie, w którym wyłączono jej jawność ze
względu na obawę ujawnienia informacji niejawnych o klauzuli tajności „tajne” lub
„ściśle tajne”, nie utrwala się w sposób określony w § 2b, jeżeli nie ma możliwości
zapewnienia właściwej ochrony zapisu dźwięku albo obrazu i dźwięku przed
nieuprawnionym ujawnieniem.
§ 3. Jeżeli czynność procesową inną niż rozprawa utrwala się za pomocą
urządzenia rejestrującego dźwięk albo obraz i dźwięk, protokół można ograniczyć do
zapisu najbardziej istotnych oświadczeń osób biorących w niej udział.
§ 3a. Zapis obrazu lub dźwięku staje się załącznikiem do protokołu. W wypadku
ograniczenia protokołu do zapisu najbardziej istotnych oświadczeń osób biorących
udział w czynności sporządza się przekład zapisu dźwięku, który również staje się
załącznikiem do protokołu.
§ 4. Strona, obrońca, pełnomocnik i przedstawiciel ustawowy ma prawo
otrzymać odpłatnie jedną kopię zapisu obrazu lub dźwięku. Nie dotyczy to przebiegu
rozprawy lub innej czynności odbywającej się z wyłączeniem jawności albo czynności
w postępowaniu przygotowawczym. Z ważnych przyczyn, uzasadnionych ochroną
interesu prywatnego osób biorących udział w rozprawie, prezes sądu może nie wyrazić
zgody na sporządzenie dla stron, obrońców, pełnomocników i przedstawicieli
ustawowych kopii zapisu obrazu z rozprawy.
§ 5. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje
urządzeń i środków technicznych służących do utrwalania obrazu lub dźwięku dla
celów procesowych, sposób przechowywania, odtwarzania i kopiowania zapisów,
sposób i tryb udostępniania stronom, obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom
ustawowym zapisu obrazu lub dźwięku oraz przekazywania im kopii zapisu obrazu
lub dźwięku, jak również wysokość opłaty za sporządzenie i przekazanie kopii zapisu
obrazu lub dźwięku oraz zakładanie kont w systemie informatycznym w celu
przekazywania kopii zapisu obrazu lub dźwięku, mając na uwadze konieczność
właściwego zabezpieczenia utrwalonego obrazu lub dźwięku przed utratą dowodu,
jego zniekształceniem lub nieuprawnionym ujawnieniem, konieczność niezwłocznego
dostępu uczestników postępowania do zapisu obrazu lub dźwięku oraz uzyskania kopii
zapisu z akt sprawy, a także zapewnienia, aby wysokość opłaty odpowiadała
rzeczywistym kosztom sporządzenia i przekazania kopii zapisu obrazu lub dźwięku
Art. 148. § 1. Protokół powinien zawierać:
1) oznaczenie czynności, jej czasu i miejsca oraz osób w niej uczestniczących;
2) przebieg czynności oraz oświadczenia i wnioski jej uczestników;
3) wydane w toku czynności postanowienia i zarządzenia, a jeżeli postanowienie
lub zarządzenie sporządzono osobno, wzmiankę o jego wydaniu;
4) w miarę potrzeby stwierdzenie innych okoliczności dotyczących przebiegu
czynności.
§ 2. Wyjaśnienia, zeznania, oświadczenia i wnioski oraz stwierdzenia
określonych okoliczności przez organ prowadzący postępowanie zamieszcza się
w protokole z możliwą dokładnością. Osoby biorące udział w czynności mają prawo
żądać zamieszczenia w protokole z pełną dokładnością wszystkiego, co dotyczy ich
praw lub interesów.
§ 2a. (uchylony)
§ 2b. (uchylony)
§ 2c. (uchylony)
§ 3. W protokole nie wolno zastępować zapisu treści zeznań lub wyjaśnień
odwoływaniem się do innych protokołów.
§ 4. Osoby biorące udział w czynności mają prawo żądać odczytania fragmentów
ich wypowiedzi wciągniętych do protokołu.

Art. 148a. § 1. W protokole nie zamieszcza się danych dotyczących miejsca
zamieszkania i miejsca pracy, a także numeru telefonu, telefaksu ani adresu poczty
elektronicznej pokrzywdzonych i świadków uczestniczących w czynności. Dane te,
niezamieszczone w protokole, zamieszcza się w załączniku do protokołu, który
przechowuje się w załączniku adresowym do akt sprawy, do wiadomości organu
prowadzącego postępowanie.
§ 2. Przepis § 1 zdanie pierwsze nie dotyczy miejsca pracy świadka będącego
funkcjonariuszem publicznym, składającego zeznania w związku z pełnioną funkcją,
chyba że przeprowadzający czynność w postępowaniu przygotowawczym albo
przewodniczący składu orzekającego przeprowadzającego czynność uzna, iż dla dobra
postępowania karnego nie powinno ono zostać zamieszczone w protokole.
§ 3. Jeżeli dane dotyczące miejsca zamieszkania, miejsca pracy, numeru
telefonu, telefaksu i adresu poczty elektronicznej pokrzywdzonych i świadków
zawarte są w dokumentach innych niż protokół, o którym mowa w § 1, dokumenty,
w całości lub w części, w jakiej zawierają te dane, przechowuje się w załączniku adresowym do akt sprawy, do wiadomości organu prowadzącego postępowanie. Do
akt sprawy załącza się uwierzytelnione kserokopie dokumentów lub ich części,
sporządzone w sposób uniemożliwiający zapoznanie się z tymi danymi.
§ 4. Przeprowadzający czynność w postępowaniu przygotowawczym albo
przewodniczący składu sądu – w odniesieniu do protokołu, o którym mowa w § 1,
a w odniesieniu do innych dokumentów – organ prowadzący postępowanie
przygotowawcze albo prezes sądu lub przewodniczący składu sądu, może zarządzić
o odstąpieniu, w całości lub w części, od stosowania przepisów § 1 lub 3:
1) jeżeli dane dotyczące miejsca zamieszkania, miejsca pracy, numeru telefonu,
telefaksu lub adresu poczty elektronicznej pokrzywdzonego lub świadka są
oskarżonemu znane;
2) w odniesieniu do danych dotyczących miejsca zamieszkania, miejsca pracy,
numeru telefonu, telefaksu lub adresu poczty elektronicznej pokrzywdzonego lub
świadka, jeżeli dane te są związane z miejscem prowadzenia działalności
gospodarczej przez pokrzywdzonego lub świadka i zostały przekazane do
publicznej wiadomości do właściwego rejestru lub ewidencji;
3) z powodu oczywistego braku potrzeby ochrony danych dotyczących miejsca
zamieszkania, miejsca pracy, numeru telefonu, telefaksu lub adresu poczty
elektronicznej pokrzywdzonego lub świadka z uwagi na charakter sprawy.
§ 5. Sąd lub organ prowadzący postępowanie przygotowawcze może ujawnić
w niezbędnym zakresie dane, o których mowa w § 1, lub oryginały dokumentów,
o których mowa w § 3, jeżeli mają one znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
Art. 156. § 1. Stronom, obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom
ustawowym udostępnia się akta sprawy sądowej oraz daje możność sporządzenia
z nich odpisów lub kopii. Za zgodą prezesa sądu akta te mogą być udostępnione
również innym osobom. Informacje o aktach sprawy mogą być udostępnione także za
pomocą systemu teleinformatycznego, jeżeli względy techniczne nie stoją temu na
przeszkodzie.
§ 1a. (uchylony)
§ 2. Na wniosek oskarżonego lub jego obrońcy wydaje się odpłatnie kopie
dokumentów z akt sprawy. Kopie takie wydaje się odpłatnie, na wniosek, również
innym stronom, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym. Zarządzenie w
przedmiocie wniosku może wydać również referendarz sądowy. Od kopii wykonanej
samodzielnie nie pobiera się opłaty.
§ 3. Prezes sądu lub referendarz sądowy może w razie uzasadnionej potrzeby
zarządzić wydanie odpłatnie uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy.
§ 4. Jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo ujawnienia informacji niejawnych
o klauzuli tajności „tajne” lub „ściśle tajne”, przeglądanie akt, sporządzanie odpisów
i kopii odbywa się z zachowaniem rygorów określonych przez prezesa sądu lub sąd.
Uwierzytelnionych odpisów i kopii nie wydaje się, chyba że ustawa stanowi inaczej.
§ 5. Jeżeli nie zachodzi potrzeba zabezpieczenia prawidłowego toku
postępowania lub ochrony ważnego interesu państwa, w toku postępowania
przygotowawczego stronom, obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom
ustawowym udostępnia się akta, umożliwia sporządzanie odpisów lub kopii oraz
wydaje odpłatnie uwierzytelnione odpisy lub kopie; prawo to przysługuje stronom
także po zakończeniu postępowania przygotowawczego. W przedmiocie
udostępnienia akt, sporządzenia odpisów lub kopii lub wydania uwierzytelnionych
odpisów lub kopii prowadzący postępowanie przygotowawcze wydaje zarządzenie. W wypadku odmowy udostępnienia akt pokrzywdzonemu na jego wniosek należy
poinformować go o możliwości udostępnienia mu akt w późniejszym terminie.
Z chwilą powiadomienia podejrzanego lub obrońcy o terminie końcowego
zaznajomienia z materiałami postępowania przygotowawczego pokrzywdzonemu,
jego pełnomocnikowi lub przedstawicielowi ustawowemu nie można odmówić
udostępnienia akt, umożliwienia sporządzania odpisów lub kopii oraz wydania
odpisów lub kopii. Za zgodą prokuratora akta w toku postępowania
przygotowawczego mogą być w wyjątkowych wypadkach udostępnione innym
osobom. Prokurator może udostępnić akta w postaci elektronicznej.
§ 5a. W razie złożenia w toku postępowania przygotowawczego wniosku
o zastosowanie albo przedłużenie tymczasowego aresztowania podejrzanemu i jego
obrońcy udostępnia się niezwłocznie akta sprawy w części zawierającej treść
dowodów dołączonych do wniosku, z wyłączeniem dowodów z zeznań świadków,
o których mowa w art. 250 § 2b.
§ 6. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wysokość
opłaty za wydanie kopii dokumentów oraz uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy,
mając na uwadze koszt wykonania takich kopii i odpisów

Art. 156a. Dane lub oryginały dokumentów znajdujące się w załączniku
adresowym udostępnia się wyłącznie organom państwowym oraz organom samorządu
terytorialnego na ich wniosek, jeżeli jest to niezbędne dla wykonywania ustawowych
zadań tych organów. Można je udostępnić także na wniosek innych instytucji lub osób,
jeżeli przemawia za tym ich ważny interes.
Art. 180. § 1. Osoby obowiązane do zachowania w tajemnicy informacji
niejawnych o klauzuli tajności „zastrzeżone” lub „poufne” lub tajemnicy związanej
z wykonywaniem zawodu lub funkcji mogą odmówić zeznań co do okoliczności, na
które rozciąga się ten obowiązek, chyba że sąd lub prokurator dla dobra wymiaru
sprawiedliwości zwolni te osoby od obowiązku zachowania tajemnicy, jeżeli ustawy
szczególne nie stanowią inaczej. Na postanowienie w tym przedmiocie przysługuje
zażalenie.
§ 2. Osoby obowiązane do zachowania tajemnicy notarialnej, adwokackiej, radcy
prawnego, doradcy podatkowego, lekarskiej, dziennikarskiej lub statystycznej oraz
tajemnicy Prokuratorii Generalnej, mogą być przesłuchiwane co do faktów objętych
tą tajemnicą tylko wtedy, gdy jest to niezbędne dla dobra wymiaru sprawiedliwości, a
okoliczność nie może być ustalona na podstawie innego dowodu. W postępowaniu
przygotowawczym w przedmiocie przesłuchania lub zezwolenia na przesłuchanie
decyduje sąd, na posiedzeniu bez udziału stron, w terminie nie dłuższym niż 7 dni od
daty doręczenia wniosku prokuratora. Na postanowienie sądu przysługuje zażalenie.
§ 3. Zwolnienie dziennikarza od obowiązku zachowania tajemnicy nie może
dotyczyć danych umożliwiających identyfikację autora materiału prasowego, listu do
redakcji lub innego materiału o tym charakterze, jak również identyfikację osób
udzielających informacji opublikowanych lub przekazanych do opublikowania, jeżeli
osoby te zastrzegły nieujawnianie powyższych danych.
§ 4. Przepisu § 3 nie stosuje się, jeżeli informacja dotyczy przestępstwa,
o którym mowa w art. 240 § 1 Kodeksu karnego.
§ 5. Odmowa przez dziennikarza ujawnienia danych, o których mowa w § 3, nie
uchyla jego odpowiedzialności za przestępstwo, którego dopuścił się publikując
informację.
Art. 181. § 1. W wypadkach przewidzianych w art. 179 i art. 180 sąd
przesłuchuje taką osobę na rozprawie z wyłączeniem jawności. Nie dotyczy to
wypadku, gdy zwolnienie z tajemnicy nastąpiło na podstawie art. 40 ust. 2 pkt 4,
art. 40 ust. 3, art. 40 ust. 3b i 3c ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz. U. z 2019 r. poz. 537, 577, 730 i 1590), art. 14 ust. 2 pkt 3,
art. 14 ust. 3 lub art. 14 ust. 6 i 7 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta
i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2019 r. poz. 1127, 1128, 1590, 1655 i 1696),
w przewidzianym przez te ustawy zakresie.
§ 1a. Jeżeli zwolnienie z tajemnicy nastąpiło na podstawie i na zasadach,
o których mowa w § 1 zdanie drugie, okoliczności objęte tajemnicą, które zostały
ujawnione na rozprawie z wyłączeniem jawności, mogą być rozpowszechniane
publicznie przez osobę, której zgoda była wymagana do zwolnienia z tej tajemnicy.
§ 2. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób
sporządzania, przechowywania i udostępniania protokołów przesłuchań oskarżonych,
świadków, biegłych i kuratorów, a także innych dokumentów lub przedmiotów, na
które rozciąga się obowiązek zachowania w tajemnicy informacji niejawnych albo
zachowania tajemnicy związanej z wykonywaniem zawodu lub funkcji, jak również
dopuszczalny sposób powoływania się na takie przesłuchania, dokumenty
i przedmioty w orzeczeniach i pismach procesowych, mając na uwadze konieczność
zapewnienia właściwej ochrony tajemnicy przed nieuprawnionym ujawnieniem.
Art. 184. § 1. Jeżeli zachodzi uzasadniona obawa niebezpieczeństwa dla życia,
zdrowia, wolności albo mienia w znacznych rozmiarach świadka lub osoby dla niego
najbliższej, sąd, a w postępowaniu przygotowawczym prokurator, może wydać
postanowienie o zachowaniu w tajemnicy okoliczności umożliwiających ujawnienie
tożsamości świadka, w tym danych osobowych, jeżeli nie mają one znaczenia dla
rozstrzygnięcia w sprawie. Postępowanie w tym zakresie toczy się bez udziału stron i objęte jest tajemnicą jako informacja niejawna o klauzuli tajności „tajne” lub „ściśle
tajne”. W postanowieniu pomija się okoliczności, o których mowa w zdaniu
pierwszym.
§ 2. W razie wydania postanowienia określonego w § 1 okoliczności, o których
mowa w tym przepisie, pozostają wyłącznie do wiadomości sądu i prokuratora, a gdy
zachodzi konieczność – również funkcjonariusza Policji prowadzącego postępowanie.
Protokół przesłuchania świadka wolno udostępniać oskarżonemu lub obrońcy tylko
w sposób uniemożliwiający ujawnienie okoliczności, o których mowa w § 1.
§ 3. Świadka przesłuchuje prokurator, a także sąd, który może zlecić wykonanie
tej czynności sędziemu wyznaczonemu ze swojego składu – w miejscu i w sposób
uniemożliwiający ujawnienie okoliczności, o których mowa w § 1. W przesłuchaniu
świadka przez sąd lub sędziego wyznaczonego mają prawo wziąć udział prokurator,
oskarżony i jego obrońca. Przepis art. 396 § 3 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.
§ 4. W razie przesłuchania świadka przy użyciu urządzeń technicznych
umożliwiających przeprowadzenie tej czynności na odległość, w protokole czynności
z udziałem specjalistów należy wskazać ich imiona, nazwiska, specjalności i rodzaj
wykonywanej czynności. Przepisu art. 205 § 3 nie stosuje się.
§ 5. Na postanowienie w sprawie zachowania w tajemnicy okoliczności,
o których mowa w § 1, świadkowi i oskarżonemu, a w postępowaniu przed sądem
także prokuratorowi, przysługuje w terminie 3 dni zażalenie. Zażalenie na
postanowienie prokuratora rozpoznaje sąd właściwy do rozpoznania sprawy.
Postępowanie dotyczące zażalenia toczy się bez udziału stron i jest objęte tajemnicą
jako informacja niejawna o klauzuli tajności „tajne” lub „ściśle tajne”.
§ 6. W razie uwzględnienia zażalenia protokół przesłuchania świadka podlega
zniszczeniu; o zniszczeniu protokołu należy uczynić wzmiankę w aktach sprawy.
§ 7. Świadek może, do czasu zamknięcia przewodu sądowego przed sądem
pierwszej instancji, wystąpić z wnioskiem o uchylenie postanowienia, o którym mowa
w § 1. Na postanowienie w przedmiocie wniosku służy zażalenie. Przepis § 5 stosuje
się odpowiednio. W razie uwzględnienia wniosku protokół przesłuchania świadka
podlega ujawnieniu w całości.
§ 8. Jeżeli okaże się, że w czasie wydania postanowienia, o którym mowa w § 1,
nie istniała uzasadniona obawa niebezpieczeństwa dla życia, zdrowia, wolności albo
mienia w znacznych rozmiarach świadka lub osoby dla niego najbliższej albo że świadek złożył świadomie fałszywe zeznania lub nastąpiło jego ujawnienie,
prokurator w postępowaniu przygotowawczym, a w postępowaniu sądowym sąd, na
wniosek prokuratora, może uchylić to postanowienie. Przepis § 5 stosuje się
odpowiednio. Protokół przesłuchania świadka podlega ujawnieniu w całości.
§ 9. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób
i warunki składania wniosku o wydanie postanowienia, o którym mowa w § 1,
przesłuchania świadka, co do którego wydano to postanowienie, oraz sporządzania,
przechowywania i udostępniania protokołów przesłuchania tego świadka, a także
dopuszczalny sposób powoływania się na jego zeznania w orzeczeniach i pismach
procesowych, mając na uwadze zapewnienie właściwej ochrony tajemnicy
okoliczności umożliwiających ujawnienie tożsamości świadka przed nieuprawnionym
ujawnieniem.
Art. 185. Można zwolnić od złożenia zeznania lub odpowiedzi na pytania osobę
pozostającą z oskarżonym w szczególnie bliskim stosunku osobistym, jeżeli osoba
taka wnosi o zwolnienie.

Art. 185a. § 1. W sprawach o przestępstwa popełnione z użyciem przemocy lub
groźby bezprawnej lub określone w rozdziałach XXIII, XXV i XXVI Kodeksu
karnego pokrzywdzonego, który w chwili przesłuchania nie ukończył 15 lat,
przesłuchuje się w charakterze świadka tylko wówczas, gdy jego zeznania mogą mieć
istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, i tylko raz, chyba że wyjdą na jaw istotne
okoliczności, których wyjaśnienie wymaga ponownego przesłuchania, lub żąda tego
oskarżony, który nie miał obrońcy w czasie pierwszego przesłuchania
pokrzywdzonego.
§ 2. Przesłuchanie przeprowadza sąd na posiedzeniu z udziałem biegłego
psychologa niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od dnia wpływu wniosku.
Prokurator, obrońca oraz pełnomocnik pokrzywdzonego mają prawo wziąć udział
w przesłuchaniu. Osoba wymieniona w art. 51 § 2 lub osoba pełnoletnia wskazana
przez pokrzywdzonego, o którym mowa w § 1, ma prawo również być obecna przy
przesłuchaniu, jeżeli nie ogranicza to swobody wypowiedzi przesłuchiwanego. Jeżeli
oskarżony zawiadomiony o tej czynności nie posiada obrońcy z wyboru, sąd
wyznacza mu obrońcę z urzędu.
§ 3. Na rozprawie głównej odtwarza się sporządzony zapis obrazu i dźwięku
przesłuchania oraz odczytuje się protokół przesłuchania.
§ 4. W sprawach o przestępstwa wymienione w § 1 małoletniego
pokrzywdzonego, który w chwili przesłuchania ukończył 15 lat, przesłuchuje się
w warunkach określonych w § 13, gdy zachodzi uzasadniona obawa, że
przesłuchanie w innych warunkach mogłoby wywrzeć negatywny wpływ na jego stan
psychiczny. W takim wypadku przepisu art. 185c nie stosuje się.

Art. 185b. § 1. W sprawach o przestępstwa popełnione z użyciem przemocy lub
groźby bezprawnej lub określone w rozdziałach XXV i XXVI Kodeksu karnego
świadka, który w chwili przesłuchania nie ukończył 15 lat, przesłuchuje się
w warunkach określonych w art. 185a § 13, jeżeli zeznania tego świadka mogą mieć
istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
§ 2. W sprawach o przestępstwa wymienione w § 1 małoletniego świadka, który
w chwili przesłuchania ukończył 15 lat, przesłuchuje się w trybie określonym
w art. 177 § 1a, gdy zachodzi uzasadniona obawa, że bezpośrednia obecność
oskarżonego przy przesłuchaniu mogłaby oddziaływać krępująco na zeznania świadka
lub wywierać negatywny wpływ na jego stan psychiczny.
§ 3. Przepisów § 1 i 2 nie stosuje się do świadka współdziałającego
w popełnieniu czynu zabronionego, o który toczy się postępowanie karne, lub
świadka, którego czyn pozostaje w związku z czynem, o który toczy się postępowanie
karne.

Art. 185c. § 1. W sprawach o przestępstwa określone w art. 197199 Kodeksu
karnego zawiadomienie o przestępstwie, jeżeli składa je pokrzywdzony, powinno
ograniczyć się do wskazania najważniejszych faktów i dowodów.
§ 1a. W sprawach o przestępstwa określone w § 1 pokrzywdzonego, który
w chwili przesłuchania ukończył 15 lat, przesłuchuje się w charakterze świadka tylko
wówczas, gdy jego zeznania mogą mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy,
i tylko raz, chyba że wyjdą na jaw istotne okoliczności, których wyjaśnienie wymaga
ponownego przesłuchania.
§ 2. Przesłuchanie pokrzywdzonego, o którym mowa w § 1a, w charakterze
świadka przeprowadza sąd na posiedzeniu z udziałem biegłego psychologa
niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od dnia wpływu wniosku. Prokurator, obrońca oraz pełnomocnik pokrzywdzonego mają prawo wziąć udział
w przesłuchaniu. Osoba wymieniona w art. 51 § 2 lub osoba pełnoletnia wskazana
przez pokrzywdzonego ma prawo również być obecna przy przesłuchaniu, jeżeli nie
ogranicza to swobody wypowiedzi przesłuchiwanego. Na rozprawie głównej odtwarza
się sporządzony zapis obrazu i dźwięku przesłuchania oraz odczytuje się protokół
przesłuchania.
§ 3. Jeżeli zajdzie konieczność ponownego przesłuchania pokrzywdzonego
w charakterze świadka w związku z wyjściem na jaw okoliczności, o których mowa
w § 1a, na jego wniosek przesłuchanie przeprowadza się w sposób wskazany
w art. 177 § 1a, gdy zachodzi uzasadniona obawa, że bezpośrednia obecność
oskarżonego przy przesłuchaniu mogłaby oddziaływać krępująco na zeznania
pokrzywdzonego lub wywierać negatywny wpływ na jego stan psychiczny.
§ 4. Na wniosek pokrzywdzonego należy zapewnić, aby biegły psycholog
biorący udział w przesłuchaniu był osobą tej samej płci co pokrzywdzony, chyba że
będzie to utrudniać postępowanie.

Art. 185d. § 1. Przesłuchania w trybie określonym w art. 185a–185c
przeprowadza się w odpowiednio przystosowanych pomieszczeniach w siedzibie sądu
lub poza jego siedzibą.
§ 2. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób
przygotowania przesłuchania w trybie, o którym mowa w § 1, oraz warunki, jakim
powinny odpowiadać pomieszczenia przeznaczone do przeprowadzania takich
przesłuchań, w tym ich wyposażenie techniczne, mając na względzie konieczność
zapewnienia swobody wypowiedzi i poczucia bezpieczeństwa osób
przesłuchiwanych.
Art. 192. § 1. Jeżeli karalność czynu zależy od stanu zdrowia pokrzywdzonego,
nie może on sprzeciwić się oględzinom i badaniom niepołączonym z zabiegiem
chirurgicznym lub obserwacją w zakładzie leczniczym.
§ 2. Jeżeli istnieje wątpliwość co do stanu psychicznego świadka, jego stanu
rozwoju umysłowego, zdolności postrzegania lub odtwarzania przez niego postrzeżeń,
sąd lub prokurator może zarządzić przesłuchanie świadka z udziałem biegłego lekarza
lub biegłego psychologa, a świadek nie może się temu sprzeciwić.
§ 3. Przepisów § 1 i 2 nie stosuje się do osób, które odmówiły zeznań lub zostały
od nich zwolnione na podstawie art. 182 § 1 i 2 lub art. 185.
§ 4. Dla celów dowodowych można również świadka, za jego zgodą, poddać
oględzinom ciała i badaniu lekarskiemu lub psychologicznemu.

Art. 192a. § 1. W celu ograniczenia kręgu osób podejrzanych lub ustalenia
wartości dowodowej ujawnionych śladów można pobrać odciski daktyloskopijne,
wymaz ze śluzówki policzków, włosy, ślinę, próby pisma, zapach, wykonać fotografię
osoby lub dokonać utrwalenia głosu. Po wykorzystaniu w sprawie, w której dokonano
pobrania lub utrwalenia, pobrany lub utrwalony materiał zbędny dla postępowania
należy niezwłocznie usunąć z akt i zniszczyć.
§ 2. W wypadkach, o których mowa w § 1, za zgodą osoby badanej biegły może
również zastosować środki techniczne mające na celu kontrolę nieświadomych reakcji
organizmu tej osoby.
§ 3. Badania i czynności, o których mowa w § 1 i art. 192 § 1, wykonuje się
odpowiednio w warunkach i w sposób określony w przepisach wydanych na
podstawie art. 74 § 4.
Art. 198. § 1. Jeżeli jest to niezbędne do wydania opinii, sąd lub prokurator
udostępnia biegłemu poszczególne dokumenty z akt sprawy lub uwierzytelnione kopie
tych dokumentów. Dokumenty mogą być również udostępnione w postaci
elektronicznej. Biegłemu powołanemu z tego względu, że wydana przez innego
biegłego opinia jest niepełna lub niejasna albo gdy zachodzi sprzeczność w niej samej
lub między różnymi innymi opiniami w tej samej sprawie, przed wydaniem opinii nie
udostępnia się tej innej opinii lub tych innych opinii. Inną opinię lub inne opinie można
udostępnić biegłemu, w niezbędnym zakresie, tylko w wyjątkowym, szczególnie
uzasadnionym wypadku, gdy przedmiot opinii powołanego biegłego bezpośrednio
dotyczy treści tej innej opinii lub tych innych opinii.
§ 1a. W wypadku udostępnienia biegłemu dokumentów z akt sprawy, również
w postaci elektronicznej, lub uwierzytelnionych kopii tych dokumentów, o których
mowa w § 1, sporządza się w formie notatki urzędowej wykaz dokumentów, których
oryginały, postać elektroniczna lub uwierzytelnione kopie zostały przed wydaniem
opinii udostępnione biegłemu. Notatka powinna być podpisana przez osobę
sporządzającą z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego oraz załączona
do akt sprawy.
§ 1b. W miarę potrzeby biegłego wzywa się do udziału w przeprowadzeniu
dowodów.
§ 2. Organ procesowy może zastrzec swoją obecność przy przeprowadzaniu
przez biegłego niektórych lub wszystkich badań, jeżeli nie wpłynie to ujemnie na
wynik badania.
§ 3. W razie potrzeby organ procesowy może wprowadzić zmiany co do zakresu
ekspertyzy lub postawionych pytań oraz stawiać pytania dodatkowe.
Art. 203. § 1. W razie zgłoszenia przez biegłych takiej konieczności, badanie
stanu zdrowia psychicznego oskarżonego może być połączone z obserwacją
w zakładzie leczniczym tylko wtedy, gdy zebrane dowody wskazują na duże
prawdopodobieństwo, że oskarżony popełnił przestępstwo. Przepis art. 259 § 2 stosuje
się odpowiednio, chyba że oskarżony wnosi o poddanie go obserwacji.
§ 2. O potrzebie obserwacji w zakładzie leczniczym orzeka sąd, określając
miejsce i czas trwania obserwacji. W postępowaniu przygotowawczym sąd orzeka na
wniosek prokuratora. Przepisy art. 156 § 5a oraz art. 249 § 3 i 5 stosuje się
odpowiednio.
§ 3. Obserwacja w zakładzie leczniczym nie powinna trwać dłużej niż
4 tygodnie; na wniosek zakładu sąd może przedłużyć ten termin na czas określony,
niezbędny do zakończenia obserwacji; łączny czas trwania obserwacji w danej
sprawie nie może przekroczyć 8 tygodni. O zakończeniu obserwacji biegli
niezwłocznie zawiadamiają sąd.
§ 4. Na postanowienia, o których mowa w § 2 i 3, przysługuje zażalenie. Sąd
rozpoznaje zażalenie niezwłocznie.
§ 5. Minister właściwy do spraw zdrowia, w porozumieniu z Ministrem
Sprawiedliwości, określi, w drodze rozporządzenia, wykaz zakładów
psychiatrycznych i zakładów leczenia odwykowego przeznaczonych do wykonywania
obserwacji, w tym do wykonywania obserwacji osób pozbawionych wolności, oraz
sposób finansowania obserwacji, a także warunki zabezpieczenia zakładów dla osób
pozbawionych wolności, mając na uwadze potrzebę zapewnienia sprawnego toku
postępowania.
Art. 213. § 1. W postępowaniu należy ustalić tożsamość oskarżonego, jego
numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL),
a w przypadku osoby nieposiadającej numeru PESEL – numer i nazwę dokumentu
stwierdzającego tożsamość oraz nazwę organu, który wydał dokument, a także wiek
oskarżonego, jego stosunki rodzinne i majątkowe, wykształcenie, zawód i źródła
dochodu, dane o jego karalności oraz w miarę możliwości numer telefonu i telefaksu
oraz adres poczty elektronicznej umożliwiające kontaktowanie się z oskarżonym oraz
numer identyfikacji podatkowej (NIP), o ile został nadany. Odnośnie do oskarżonego
będącego funkcjonariuszem publicznym w chwili popełnienia czynu lub w czasie
postępowania należy ponadto zebrać dane dotyczące przebiegu służby publicznej,
wyróżnień oraz ukarań dyscyplinarnych.
§ 1a. W razie potrzeby prokurator, inny organ prowadzący postępowanie
przygotowawcze lub sąd uzyskuje informację z systemu teleinformatycznego ministra
właściwego do spraw finansów publicznych dotyczącą stosunków majątkowych
i źródeł dochodu oskarżonego, w tym prowadzonych i zakończonych postępowań
podatkowych, na podstawie aktualnych danych znajdujących się w tym systemie.
Informację uzyskuje się drogą elektroniczną.
§ 1b. W postępowaniu w sprawach o przestępstwa w ruchu lądowym określone
w rozdziale XXI Kodeksu karnego należy także uzyskać informacje z centralnej
ewidencji kierowców oraz z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu
drogowego prowadzonej przez Policję, dotyczące oskarżonego. Jeżeli od sporządzenia
tych informacji upłynął okres 6 miesięcy, należy uzyskać je ponownie.
§ 2. Jeżeli podejrzany był już prawomocnie skazany, dla ustalenia, czy
przestępstwo zostało popełnione w warunkach art. 64 Kodeksu karnego lub
przestępstwo skarbowe – w warunkach art. 37 § 1 pkt 4 Kodeksu karnego
skarbowego, dołącza się do akt postępowania odpis lub wyciąg wyroku oraz dane
dotyczące odbycia kary; dokumenty te dołącza się także w sprawach o zbrodnie.
§ 2a. Jeżeli organ prowadzący postępowanie powziął informację
o prawomocnym skazaniu, przepis § 2 stosuje się odpowiednio do orzeczeń
skazujących wydanych przez sąd innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej.
§ 3. (uchylony)
§ 4. Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do
spraw finansów publicznych, określi, w drodze rozporządzenia, wzór i szczegółowy
zakres informacji, o której mowa w § 1a, oraz sposób postępowania w celu jej
uzyskania, mając na względzie potrzebę uzyskania przez organ postępowania danych
niezbędnych do realizacji celów procesu, zachowanie wymogów tajemnicy ustawowo
chronionej oraz okresy rozliczeniowe przyjęte dla poszczególnych zobowiązań
podatkowych.
Art. 214. § 1. W razie potrzeby, a w szczególności gdy niezbędne jest ustalenie
danych co do właściwości i warunków osobistych oraz dotychczasowego sposobu
życia oskarżonego, sąd, a w postępowaniu przygotowawczym prokurator, zarządza
w stosunku do oskarżonego przeprowadzenie wywiadu środowiskowego przez
kuratora sądowego lub inny podmiot uprawniony na podstawie odrębnych przepisów,
a w szczególnie uzasadnionych wypadkach przez Policję.
§ 2. Przeprowadzenie wywiadu środowiskowego jest obowiązkowe:
1) w sprawach o zbrodnie;
2) w stosunku do oskarżonego, który w chwili czynu nie ukończył 21 roku życia,
jeżeli zarzucono mu popełnienie umyślnego występku przeciwko życiu.
§ 3. Wywiadu środowiskowego można nie przeprowadzać w stosunku do
oskarżonego, który nie ma w kraju stałego miejsca zamieszkania.
§ 4. Wynik wywiadu środowiskowego powinien w szczególności zawierać:
1) imię i nazwisko osoby przeprowadzającej wywiad;
2) imię i nazwisko oskarżonego;
3) zwięzły opis dotychczasowego życia oskarżonego oraz dokładne informacje
o środowisku oskarżonego, w tym rodzinnym, szkolnym lub zawodowym,
a nadto informacje o jego stanie majątkowym i źródłach dochodów;
4) informacje dotyczące stanu zdrowia oskarżonego, a także o nadużywaniu przez
niego alkoholu, środków odurzających, środków zastępczych lub substancji
psychotropowych;
5) własne spostrzeżenia i konkluzje osoby przeprowadzającej wywiad, zwłaszcza
dotyczące właściwości i warunków osobistych oraz dotychczasowego sposobu
życia oskarżonego.
§ 5. Dane o osobach, które dostarczyły informacji w ramach wywiadu
środowiskowego, osoba przeprowadzająca wywiad ujawnia jedynie na żądanie sądu,
a w postępowaniu przygotowawczym – prokuratora.
§ 6. Osoby, które dostarczyły informacji w ramach wywiadu środowiskowego,
mogą być w razie potrzeby przesłuchane w charakterze świadków.
§ 7. Policja jest obowiązana udzielić osobie przeprowadzającej wywiad pomocy
przy wykonywaniu zadań związanych z wywiadem środowiskowym w celu
zapewnienia jej bezpieczeństwa.
§ 8. Do osoby powołanej do przeprowadzenia wywiadu środowiskowego stosuje
się odpowiednio przepisy o wyłączeniu sędziego. Orzeka o tym sąd,
a w postępowaniu przygotowawczym – prokurator.
§ 9. Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do
spraw wewnętrznych, określi, w drodze rozporządzenia, regulamin czynności
w zakresie przeprowadzania wywiadu środowiskowego oraz wzór kwestionariusza
tego wywiadu, mając na uwadze konieczność zapewnienia zebrania wyczerpujących
danych o osobie oskarżonego.
Art. 218. § 1. Urzędy, instytucje i podmioty prowadzące działalność w
dziedzinie poczty lub działalność telekomunikacyjną, urzędy celno-skarbowe oraz
instytucje i przedsiębiorstwa transportowe obowiązane są wydać sądowi lub
prokuratorowi, na żądanie zawarte w postanowieniu, korespondencję i przesyłki oraz
dane, o których mowa w art. 180c i art. 180d ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo
telekomunikacyjne (Dz. U. z 2018 r. poz. 1954, z późn. zm.4)
), jeżeli mają znaczenie
dla toczącego się postępowania. Tylko sąd lub prokurator mają prawo je otwierać lub
zarządzić ich otwarcie.
§ 2. Postanowienie, o którym mowa w § 1, doręcza się adresatom
korespondencji oraz abonentowi telefonu lub nadawcy, którego wykaz połączeń lub
innych przekazów informacji został wydany. Doręczenie postanowienia może być
odroczone na czas oznaczony, niezbędny ze względu na dobro sprawy, lecz nie później
niż do czasu prawomocnego zakończenia postępowania.
§ 3. Pozbawioną znaczenia dla postępowania karnego korespondencję i przesyłki
należy niezwłocznie zwrócić właściwym urzędom, instytucjom lub
przedsiębiorstwom wymienionym w § 1.

Art. 218a. § 1. Urzędy, instytucje i podmioty prowadzące działalność
telekomunikacyjną obowiązane są niezwłocznie zabezpieczyć, na żądanie sądu lub
prokuratora zawarte w postanowieniu, na czas określony, nieprzekraczający jednak 90 dni, dane informatyczne przechowywane w urządzeniach zawierających te dane na
nośniku lub w systemie informatycznym. Przepis art. 218 § 2 zdanie drugie stosuje się
odpowiednio.
§ 2. Pozbawione znaczenia dla postępowania karnego dane informatyczne,
o których mowa w § 1, należy niezwłocznie zwolnić spod zabezpieczenia.

Art. 218b. Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z ministrem właściwym
do spraw łączności, ministrem właściwym do spraw informatyzacji, Ministrem
Obrony Narodowej oraz ministrem właściwym do spraw wewnętrznych określi,
w drodze rozporządzenia, sposób technicznego przygotowania systemów i sieci
służących do przekazywania informacji – do gromadzenia danych, o których mowa
w art. 218 § 1, niestanowiących treści rozmowy telefonicznej lub innego przekazu
informacji, a także sposoby zabezpieczania danych informatycznych w urządzeniach
zawierających te dane oraz w systemach i na informatycznych nośnikach danych,
mając na uwadze konieczność zabezpieczenia tych danych przed ich utratą,
zniekształceniem lub nieuprawnionym ujawnieniem.
Art. 225. § 1. Jeżeli kierownik instytucji państwowej lub samorządowej albo też
osoba, u której dokonano zatrzymania rzeczy lub u której przeprowadza się
przeszukanie, oświadczy, że wydane lub znalezione przy przeszukaniu pismo lub inny
dokument zawiera informacje niejawne lub wiadomości objęte tajemnicą zawodową
lub inną tajemnicą prawnie chronioną albo ma charakter osobisty, organ
przeprowadzający czynność przekazuje niezwłocznie pismo lub inny dokument bez
jego odczytania prokuratorowi lub sądowi w opieczętowanym opakowaniu.
§ 2. Tryb wskazany w § 1 nie obowiązuje w stosunku do pism lub innych
dokumentów, które zawierają informacje niejawne o klauzuli „zastrzeżone” lub
„poufne” albo dotyczą tajemnicy zawodowej lub innej tajemnicy prawnie chronionej,
jeżeli ich posiadaczem jest osoba podejrzana o popełnienie przestępstwa, ani
w stosunku do pism lub innych dokumentów o charakterze osobistym, których jest ona
posiadaczem, autorem lub adresatem.
§ 3. Jeżeli obrońca lub inna osoba, od której żąda się wydania rzeczy lub u której
dokonuje się przeszukania, oświadczy, że wydane lub znalezione w toku przeszukania
pisma lub inne dokumenty obejmują okoliczności związane z wykonywaniem funkcji
obrońcy, organ dokonujący czynności pozostawia te dokumenty wymienionej osobie
bez zapoznawania się z ich treścią lub wyglądem. Jeżeli jednak oświadczenie osoby
niebędącej obrońcą budzi wątpliwości, organ dokonujący czynności przekazuje te
dokumenty z zachowaniem rygorów określonych w § 1 sądowi, który po zapoznaniu
się z dokumentami zwraca je w całości lub w części, z zachowaniem rygorów
określonych w § 1, osobie, od której je zabrano, albo wydaje postanowienie o ich
zatrzymaniu dla celów postępowania.
§ 4. Wydaną, odebraną lub znalezioną w toku przeszukania dokumentację
psychiatryczną organ przeprowadzający czynność przekazuje, z zachowaniem
rygorów określonych w § 1, sądowi lub prokuratorowi.
Art. 232. § 1. Przedmioty ulegające szybkiemu zniszczeniu lub takie, których
przechowywanie byłoby połączone z niewspółmiernymi kosztami lub nadmiernymi
trudnościami albo powodowałoby znaczne obniżenie wartości rzeczy, można sprzedać
według trybu określonego dla właściwych organów postępowania wykonawczego.
Postanowienie w przedmiocie sprzedaży w postępowaniu przygotowawczym może
wydać prokurator, a w postępowaniu sądowym sąd lub referendarz sądowy.
§ 2. Uzyskaną kwotę pieniężną przekazuje się do depozytu sądowego.
§ 3. O czasie i warunkach sprzedaży należy w miarę możności zawiadomić
oskarżonego oraz inne zainteresowane osoby.

Art. 232a. § 1. Przedmioty i substancje stwarzające niebezpieczeństwo dla życia
lub zdrowia, a w szczególności broń, amunicję, materiały wybuchowe lub łatwopalne,
materiały radioaktywne, substancje trujące, duszące lub parzące, środki odurzające,
substancje psychotropowe lub ich preparaty oraz prekursory kategorii 1, a także
wyroby tytoniowe i napoje alkoholowe, przechowuje się w miejscu i w sposób
zapewniający ich należyte zabezpieczenie.
§ 2. Jeżeli dla zapewnienia prawidłowego toku postępowania wystarczające jest
przechowywanie próbek w ilości niezbędnej do przeprowadzenia badań przedmiotów
lub substancji, o których mowa w § 1, sąd właściwy do rozpoznania sprawy lub
referendarz sądowy na wniosek prokuratora, niezwłocznie zarządza zniszczenie
w całości lub w części pozostałych ilości przedmiotów lub substancji zbędnych do
przeprowadzenia badań.
§ 3. Jeżeli sąd lub referendarz sądowy zarządził zniszczenie w części
przedmiotów lub substancji, o których mowa w § 1, wskazuje jednocześnie
w postanowieniu miejsce i czas przechowywania ich pozostałej części w ilości
niezbędnej do przeprowadzenia badań.
§ 4. Przedmioty i substancje stwarzające bezpośrednie niebezpieczeństwo dla
życia lub zdrowia przez możliwość eksplozji materiałów wybuchowych lub
łatwopalnych, innego gwałtownego wyzwolenia energii, rozprzestrzeniania się substancji trujących, duszących lub parzących, wyzwolenia energii jądrowej lub
promieniowania jonizującego albo których przechowywanie w niezmienionym stanie
nie jest możliwe, można zniszczyć przed wydaniem postanowienia, o którym mowa
w § 2.
§ 5. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, podmioty uprawnione do
przechowywania oraz zniszczenia przedmiotów i substancji, o których mowa w § 1,
oraz ich próbek, szczegółowe warunki, sposób oraz miejsca ich przechowywania,
a także warunki i sposób ich zniszczenia, mając na uwadze potrzebę zapewnienia
prawidłowego toku postępowania i jego koszty.

Art. 232b. § 1 W stanie zagrożenia epidemicznego lub stanie epidemii zajęte
przedmioty mające znaczenie dla zdrowia lub bezpieczeństwa publicznego, można
nieodpłatnie przekazać podmiotom leczniczym, Państwowej Straży Pożarnej, Siłom
Zbrojnym Rzeczypospolitej Polskiej, Policji, Straży Granicznej oraz instytucjom
państwowym i samorządowym. Art. 192 Kodeksu karnego wykonawczego stosuje się
odpowiednio.
§ 2. Postanowienie o nieodpłatnym przekazaniu przedmiotów wydaje
w postępowaniu przygotowawczym prokurator, a po wniesieniu aktu oskarżenia sąd
właściwy do rozpoznania sprawy.
§ 3. Na postanowienie, o którym mowa w ust. 2, przysługuje zażalenie.
Wniesienie zażalenia nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego postanowienia.
Art. 237. § 1. Po wszczęciu postępowania sąd na wniosek prokuratora może
zarządzić kontrolę i utrwalanie treści rozmów telefonicznych w celu wykrycia
i uzyskania dowodów dla toczącego się postępowania lub zapobieżenia popełnieniu
nowego przestępstwa.
§ 2. W wypadkach niecierpiących zwłoki kontrolę i utrwalanie treści rozmów
telefonicznych może zarządzić prokurator, który jest obowiązany zwrócić się
w terminie 3 dni do sądu z wnioskiem o zatwierdzenie postanowienia. Sąd wydaje
postanowienie w przedmiocie wniosku w terminie 5 dni na posiedzeniu bez udziału
stron. W wypadku niezatwierdzenia postanowienia prokuratora sąd w postanowieniu
wydanym w przedmiocie wniosku zarządza zniszczenie wszystkich utrwalonych
zapisów. Zaskarżenie postanowienia wstrzymuje jego wykonanie.
§ 3. Kontrola i utrwalanie treści rozmów telefonicznych są dopuszczalne tylko
wtedy, gdy toczące się postępowanie lub uzasadniona obawa popełnienia nowego
przestępstwa dotyczy:
1) zabójstwa;
2) narażenia na niebezpieczeństwo powszechne lub sprowadzenia katastrofy;
3) handlu ludźmi;
4) uprowadzenia osoby;
5) wymuszania okupu;
6) uprowadzenia statku powietrznego lub wodnego;
7) rozboju, kradzieży rozbójniczej lub wymuszenia rozbójniczego;
8) zamachu na niepodległość lub integralność państwa;
9) zamachu na konstytucyjny ustrój państwa lub jego naczelne organy, albo na
jednostkę Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej;
10) szpiegostwa lub ujawnienia informacji niejawnych o klauzuli tajności „tajne” lub
„ściśle tajne”;
11) gromadzenia broni, materiałów wybuchowych lub radioaktywnych;
12) fałszowania oraz obrotu fałszywymi pieniędzmi, środkami lub instrumentami
płatniczymi albo zbywalnymi dokumentami uprawniającymi do otrzymania
sumy pieniężnej, towaru, ładunku albo wygranej rzeczowej albo zawierającymi
obowiązek wpłaty kapitału, odsetek, udziału w zyskach lub stwierdzenie
uczestnictwa w spółce;
12a) podrabiania lub przerabiania faktur lub używania faktur podrobionych lub
przerobionych w zakresie okoliczności faktycznych mogących mieć znaczenie
dla określenia wysokości należności publicznoprawnej lub jej zwrotu albo
zwrotu innej należności o charakterze podatkowym oraz wystawiania i używania
faktur poświadczających nieprawdę co do okoliczności faktycznych mogących
mieć znaczenie dla określenia wysokości należności publicznoprawnej lub jej
zwrotu albo zwrotu innej należności o charakterze podatkowym;
13) wytwarzania, przetwarzania, obrotu i przemytu środków odurzających,
prekursorów, środków zastępczych lub substancji psychotropowych;
14) zorganizowanej grupy przestępczej;
15) mienia znacznej wartości;
16) użycia przemocy lub groźby bezprawnej w związku z postępowaniem karnym;
16a) składania fałszywych zeznań oraz przedstawienia przez biegłego, rzeczoznawcę
lub tłumacza fałszywej opinii, ekspertyzy lub tłumaczenia;
16b) fałszywego oskarżenia innej osoby o popełnienie przestępstwa, przestępstwa
skarbowego lub wykroczenia skarbowego;
16c) tworzenia fałszywych dowodów lub innych podstępnych zabiegów, kierujących
przeciwko innej osobie ściganie o przestępstwo, przestępstwo skarbowe lub
wykroczenie skarbowe albo podejmowania takich zabiegów w toku
postępowania;
16d) zatajenia dowodów niewinności osoby podejrzanej o popełnienie przestępstwa,
przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego;
16e) zawiadomienia organu powołanego do ścigania o niepopełnionym przestępstwie
lub przestępstwie skarbowym;
16f) poplecznictwa;
16g) niezawiadomienia o przestępstwie;
17) łapownictwa i płatnej protekcji;
18) stręczycielstwa, kuplerstwa i sutenerstwa;
19) przestępstw określonych w rozdziale XVI ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. –
Kodeks karny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1950 i 2128) oraz w art. 58 Rzymskiego
Statutu Międzynarodowego Trybunału Karnego, sporządzonego w Rzymie dnia
17 lipca 1998 r. (Dz. U. z 2003 r. poz. 708 oraz z 2018 r. poz. 1753), zwanego
dalej „Statutem”.
§ 3a. Kontrola i utrwalanie treści rozmów telefonicznych są dopuszczalne
również w celu ujawnienia mienia zagrożonego przepadkiem, o którym mowa w art.
45 § 2 Kodeksu karnego albo art. 33 § 2 Kodeksu karnego skarbowego.
§ 4. Kontrola i utrwalanie treści rozmów telefonicznych są dopuszczalne
w stosunku do osoby podejrzanej, oskarżonego oraz w stosunku do pokrzywdzonego
lub innej osoby, z którą może się kontaktować oskarżony albo która może mieć
związek ze sprawcą lub z grożącym przestępstwem.
§ 5. Urzędy i instytucje prowadzące działalność telekomunikacyjną oraz
przedsiębiorca telekomunikacyjny w rozumieniu ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. –
Prawo telekomunikacyjne, obowiązani są umożliwić wykonanie postanowienia sądu
lub prokuratora w zakresie przeprowadzenia kontroli rozmów telefonicznych oraz
zapewnić rejestrowanie faktu przeprowadzenia takiej kontroli.
§ 6. Prawo odtwarzania zapisów ma sąd lub prokurator, a w wypadkach
niecierpiących zwłoki, za zgodą sądu lub prokuratora, także Policja.
§ 7. Prawo zapoznawania się z rejestrem przeprowadzonych kontroli rozmów
telefonicznych ma sąd, a w postępowaniu przygotowawczym – prokurator.
§ 8. (uchylony)

Art. 237a. Jeżeli w wyniku kontroli uzyskano dowód popełnienia przez osobę,
wobec której kontrola była stosowana, innego przestępstwa ściganego z urzędu lub
przestępstwa skarbowego niż przestępstwo objęte zarządzeniem kontroli, lub
przestępstwa ściganego z urzędu lub przestępstwa skarbowego popełnionego przez inną osobę niż objętą zarządzeniem kontroli, prokurator podejmuje decyzję
w przedmiocie wykorzystania tego dowodu w postępowaniu karnym.

Art. 237b. (uchylony)
Art. 244. § 1. Policja ma prawo zatrzymać osobę podejrzaną, jeżeli istnieje
uzasadnione przypuszczenie, że popełniła ona przestępstwo, a zachodzi obawa
ucieczki lub ukrycia się tej osoby albo zatarcia śladów przestępstwa bądź też nie
można ustalić jej tożsamości albo istnieją przesłanki do przeprowadzenia przeciwko
tej osobie postępowania w trybie przyspieszonym.
§ 1a. Policja ma prawo zatrzymać osobę podejrzaną, jeżeli istnieje uzasadnione
przypuszczenie, że popełniła ona przestępstwo z użyciem przemocy na szkodę osoby
wspólnie zamieszkującej, a zachodzi obawa, że ponownie popełni przestępstwo z użyciem przemocy wobec tej osoby, zwłaszcza gdy popełnieniem takiego
przestępstwa grozi.
§ 1b. Policja zatrzymuje osobę podejrzaną, jeśli przestępstwo, o którym mowa
w § 1a, zostało popełnione przy użyciu broni palnej, noża lub innego niebezpiecznego
przedmiotu, a zachodzi obawa, że ponownie popełni ona przestępstwo z użyciem
przemocy wobec osoby wspólnie zamieszkującej, zwłaszcza gdy popełnieniem
takiego przestępstwa grozi.
§ 2. Zatrzymanego należy natychmiast poinformować o przyczynach
zatrzymania i o przysługujących mu prawach, w tym o prawie do skorzystania
z pomocy adwokata lub radcy prawnego, do korzystania z bezpłatnej pomocy
tłumacza, jeżeli nie włada w wystarczającym stopniu językiem polskim, do złożenia
oświadczenia i odmowy złożenia oświadczenia, do otrzymania odpisu protokołu
zatrzymania, do dostępu do pierwszej pomocy medycznej oraz o prawach wskazanych
w art. 245, art. 246 § 1 i art. 612 § 2, jak również o treści art. 248 § 1 i 2, a także
wysłuchać go.
§ 3. Z zatrzymania sporządza się protokół, w którym należy podać imię,
nazwisko i funkcję dokonującego tej czynności, imię i nazwisko osoby zatrzymanej,
a w razie niemożności ustalenia tożsamości – jej rysopis oraz dzień, godzinę, miejsce
i przyczynę zatrzymania z podaniem, o jakie przestępstwo się ją podejrzewa. Należy
także wciągnąć do protokołu złożone przez zatrzymanego oświadczenia oraz
zaznaczyć udzielenie mu informacji o przysługujących prawach. Odpis protokołu
doręcza się zatrzymanemu.
§ 4. Niezwłocznie po zatrzymaniu osoby podejrzanej należy przystąpić do
zebrania niezbędnych danych, a także o zatrzymaniu zawiadomić prokuratora.
W razie istnienia podstaw, o których mowa w art. 258 § 13, należy wystąpić do
prokuratora w sprawie skierowania do sądu wniosku o tymczasowe aresztowanie.
§ 5. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
pouczenia, o którym mowa w § 2, zawierającego w szczególności informacje
o przysługujących zatrzymanemu uprawnieniach: do korzystania z bezpłatnej pomocy
tłumacza, do złożenia oświadczenia i odmowy złożenia oświadczenia, do otrzymania
odpisu protokołu zatrzymania, do dostępu do pierwszej pomocy medycznej, jak
również o prawach wskazanych w § 2, w art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 612 § 2 oraz informację o treści art. 248 § 1 i 2, mając na względzie konieczność zrozumienia
pouczenia także przez osoby niekorzystające z pomocy pełnomocnika.
Art. 247. § 1. Prokurator może zarządzić zatrzymanie i przymusowe
doprowadzenie osoby podejrzanej albo podejrzanego, jeżeli zachodzi uzasadniona
obawa, że:
1) nie stawią się na wezwanie w celu przeprowadzenia z ich udziałem czynności,
o których mowa w art. 313 § 1 lub art. 314, albo badań lub czynności, o których
mowa w art. 74 § 2 lub 3;
2) mogą w inny bezprawny sposób utrudniać postępowanie.
§ 2. Zatrzymanie i przymusowe doprowadzenie, o którym mowa w § 1, może
także nastąpić, gdy zachodzi potrzeba niezwłocznego zastosowania środka
zapobiegawczego.
§ 3. W związku z zatrzymaniem można też zarządzić przeszukanie. Przepisy
art. 220222 i art. 224 stosuje się odpowiednio.
§ 4. Niezwłocznie po doprowadzeniu przeprowadza się z udziałem
zatrzymanego czynności wskazane w § 1, a po ich dokonaniu należy zwolnić go, o ile
nie zachodzi potrzeba stosowania środka zapobiegawczego.
§ 5. Rozstrzygając w przedmiocie środka zapobiegawczego, prokurator
niezwłocznie zwalnia zatrzymanego albo występuje do sądu z wnioskiem
o zastosowanie tymczasowego aresztowania.
§ 6. Do zatrzymania, o którym mowa w § 1, stosuje się odpowiednio art. 246.
§ 7. Zarządzenia, o których mowa w § 1, wykonuje Policja lub inne organy, o
których mowa w art. 312, w zakresie swych właściwości, jeżeli ustawa uprawnia je do
zatrzymywania osoby. Zarządzenia dotyczące zatrzymania i przymusowego
doprowadzenia żołnierza w czynnej służbie wojskowej, z wyjątkiem terytorialnej
służby wojskowej pełnionej dyspozycyjnie, w sprawach niezwiązanych z
wykonywaniem obowiązków służbowych, wykonują właściwe organy wojskowe.
Art. 249. § 1. Środki zapobiegawcze można stosować w celu zabezpieczenia
prawidłowego toku postępowania, a wyjątkowo także w celu zapobiegnięcia
popełnieniu przez oskarżonego nowego, ciężkiego przestępstwa; można je stosować
tylko wtedy, gdy zebrane dowody wskazują na duże prawdopodobieństwo, że
oskarżony popełnił przestępstwo.
§ 2. W postępowaniu przygotowawczym można stosować środki zapobiegawcze
tylko względem osoby, wobec której wydano postanowienie o przedstawieniu
zarzutów.
§ 3. Przed zastosowaniem środka zapobiegawczego sąd albo prokurator
stosujący środek przesłuchuje oskarżonego, chyba że jest to niemożliwe z powodu
jego ukrywania się lub jego nieobecności w kraju. Należy dopuścić do udziału
w przesłuchaniu ustanowionego obrońcę, jeżeli się stawi; zawiadomienie obrońcy
o terminie przesłuchania nie jest obowiązkowe, chyba że oskarżony o to wnosi, a nie
utrudni to przeprowadzenia czynności. O terminie przesłuchania sąd zawiadamia
prokuratora.
§ 4. Środki zapobiegawcze mogą być stosowane aż do chwili rozpoczęcia
wykonania kary. Przepis niniejszy stosuje się do tymczasowego aresztowania tylko
w razie orzeczenia kary pozbawienia wolności.
§ 5. Prokurator i obrońca mają prawo wziąć udział w posiedzeniu sądu
dotyczącym przedłużenia stosowania tymczasowego aresztowania oraz rozpoznania
zażalenia na zastosowanie lub przedłużenie tego środka zapobiegawczego. Na żądanie
oskarżonego, który nie ma obrońcy, wyznacza się do tej czynności obrońcę z urzędu.
Zarządzenie może wydać także referendarz sądowy. Niestawiennictwo obrońcy lub
prokuratora należycie zawiadomionych o terminie nie tamuje rozpoznania sprawy.

Art. 249a. § 1. Podstawę orzeczenia o zastosowaniu lub przedłużeniu
tymczasowego aresztowania mogą stanowić ustalenia poczynione na podstawie:
1) dowodów jawnych dla oskarżonego i jego obrońcy;
2) dowodów z zeznań świadków, o których mowa w art. 250 § 2b.
§ 2. Sąd, uprzedzając o tym prokuratora, uwzględnia z urzędu także
okoliczności, których prokurator nie ujawnił, po ich ujawnieniu na posiedzeniu, jeżeli
są one korzystne dla oskarżonego.
Art. 250. § 1. Tymczasowe aresztowanie może nastąpić tylko na mocy
postanowienia sądu.
§ 2. Tymczasowe aresztowanie stosuje w postępowaniu przygotowawczym na
wniosek prokuratora sąd rejonowy, w którego okręgu prowadzi się postępowanie,
a w wypadkach niecierpiących zwłoki także inny sąd rejonowy. Po wniesieniu aktu
oskarżenia tymczasowe aresztowanie stosuje sąd, przed którym sprawa się toczy.
§ 2a. We wniosku o zastosowanie tymczasowego aresztowania wymienia się
dowody wskazujące na duże prawdopodobieństwo, że oskarżony popełnił
przestępstwo, okoliczności przemawiające za istnieniem zagrożeń dla prawidłowego
toku postępowania lub możliwości popełnienia przez oskarżonego nowego, ciężkiego
przestępstwa oraz określonej podstawy stosowania tego środka zapobiegawczego
i konieczności jego stosowania.
§ 2b. Jeżeli zachodzi uzasadniona obawa niebezpieczeństwa dla życia, zdrowia
albo wolności świadka lub osoby dla niego najbliższej, prokurator dołącza do wniosku,
o którym mowa w § 2a, w wyodrębnionym zbiorze dokumentów, dowody z zeznań
świadka, których nie udostępnia się oskarżonemu i jego obrońcy.
§ 3. Prokurator, przesyłając wraz z aktami sprawy wniosek, o którym mowa
w § 2, poucza podejrzanego o przysługujących mu w wypadku zastosowania
tymczasowego aresztowania uprawnieniach oraz zarządza jednocześnie
doprowadzenie go do sądu.
§ 3a. Jeżeli tymczasowe aresztowanie stosowane jest w postępowaniu sądowym,
pouczenia oskarżonego o przysługujących mu w wypadku zastosowania
tymczasowego aresztowania uprawnieniach dokonuje sąd niezwłocznie po ogłoszeniu
lub doręczeniu oskarżonemu postanowienia o zastosowaniu tego środka
zapobiegawczego.
§ 3b. Można odstąpić od przymusowego doprowadzenia do sądu podejrzanego,
jeżeli zostanie zapewniony udział podejrzanego w posiedzeniu, w szczególności
złożenie przez niego wyjaśnień, przy użyciu urządzeń technicznych, umożliwiających
przeprowadzenie tego posiedzenia na odległość z jednoczesnym bezpośrednim
przekazem obrazu i dźwięku.
§ 3c. W wypadku określonym w § 3b w posiedzeniu bierze udział w miejscu
przebywania podejrzanego referendarz sądowy lub asystent sędziego zatrudniony
w sądzie, w którego okręgu przebywa podejrzany lub funkcjonariusz Służby
Więziennej, jeżeli podejrzany przebywa w zakładzie karnym lub areszcie śledczym.
§ 3d. Obrońca bierze udział w posiedzeniu przeprowadzonym w sposób
określony w § 3b w miejscu przebywania oskarżonego, chyba że obrońca stawi się
w tym celu w sądzie lub sąd zobowiąże go do udziału w posiedzeniu w budynku sądu
z uwagi na konieczność uchylenia ryzyka nierozstrzygnięcia wniosku w przedmiocie
zastosowania tymczasowego aresztowania przed upływem dopuszczalnego czasu
zatrzymania oskarżonego.
§ 3e. W wypadku, gdy obrońca bierze udział w posiedzeniu przebywając
w innym miejscu niż oskarżony, sąd na wniosek oskarżonego lub obrońcy może
zarządzić przerwę na czas oznaczony i zezwolić na telefoniczny kontakt obrońcy
z oskarżonym, chyba że uwzględnienie wniosku może zakłócić prawidłowy przebieg
posiedzenia lub stwarza ryzyko nierozstrzygnięcia wniosku w przedmiocie
zastosowania tymczasowego aresztowania przed upływem dopuszczalnego czasu
zatrzymania oskarżonego.
§ 3f. Przepisu § 3b nie stosuje się w wypadku oskarżonego, którego dotyczą
okoliczności wskazane w art. 79 § 1 pkt 2.
§ 3g. Tłumacz może wziąć udział w posiedzeniu również w miejscu
przebywania oskarżonego.
§ 3h. Przepisy art. 517ea stosuje się odpowiednio.
§ 4. Inne środki zapobiegawcze stosuje sąd, a w postępowaniu
przygotowawczym także prokurator
Art. 251. § 1. W postanowieniu o zastosowaniu środka zapobiegawczego należy
wymienić osobę, zarzucany jej czyn, jego kwalifikację prawną oraz podstawę prawną
zastosowania tego środka.
§ 2. W postanowieniu o zastosowaniu tymczasowego aresztowania należy
określić czas jego trwania, a ponadto oznaczyć termin, do którego aresztowanie ma
trwać. Obowiązek każdorazowego oznaczenia terminu stosowania tymczasowego
aresztowania trwa do uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie.
W przedmiocie tymczasowego aresztowania po wydaniu orzeczenia kończącego postępowanie orzeka sąd, który wydał to orzeczenie, a w razie przekazania sprawy do
drugiej instancji – sąd odwoławczy.
§ 3. Uzasadnienie postanowienia o zastosowaniu środka zapobiegawczego
powinno zawierać przedstawienie dowodów świadczących o popełnieniu przez
oskarżonego przestępstwa, wykazanie okoliczności wskazujących na istnienie
zagrożeń dla prawidłowego toku postępowania lub możliwości popełnienia przez
oskarżonego nowego, ciężkiego przestępstwa w razie niezastosowania środka
zapobiegawczego oraz określonej podstawy jego zastosowania i potrzeby
zastosowania danego środka. W wypadku tymczasowego aresztowania należy
ponadto wyjaśnić, dlaczego nie uznano za wystarczające zastosowanie innego środka
zapobiegawczego.
§ 4. Postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania doręcza się
oskarżonemu. Postanowienie o zastosowaniu innego środka zapobiegawczego
doręcza się oskarżonemu, jeżeli nie był obecny przy ogłoszeniu tego postanowienia.
Art. 258. § 1. Tymczasowe aresztowanie i pozostałe środki zapobiegawcze można stosować, jeżeli zachodzi:
1) uzasadniona obawa ucieczki lub ukrycia się oskarżonego, zwłaszcza wtedy, gdy
nie można ustalić jego tożsamości albo nie ma on w kraju stałego miejsca pobytu;
2) uzasadniona obawa, że oskarżony będzie nakłaniał do składania fałszywych
zeznań lub wyjaśnień albo w inny bezprawny sposób utrudniał postępowanie
karne.
§ 2. Jeżeli oskarżonemu zarzuca się popełnienie zbrodni lub występku
zagrożonego karą pozbawienia wolności, której górna granica wynosi co najmniej
8 lat, albo gdy sąd pierwszej instancji skazał go na karę pozbawienia wolności nie
niższą niż 3 lata, potrzeba zastosowania tymczasowego aresztowania w celu
zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania może być uzasadniona grożącą
oskarżonemu surową karą.
§ 3. Środek zapobiegawczy można wyjątkowo zastosować także wtedy, gdy
zachodzi uzasadniona obawa, że oskarżony, któremu zarzucono popełnienie zbrodni
lub umyślnego występku, popełni przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub
bezpieczeństwu powszechnemu, zwłaszcza gdy popełnieniem takiego przestępstwa
groził.
§ 4. Decydując o zastosowaniu określonego środka zapobiegawczego,
uwzględnia się rodzaj i charakter obaw wskazanych w § 13, przyjętych za podstawę
stosowania danego środka oraz nasilenie ich zagrożenia dla prawidłowego przebiegu
postępowania w określonym jego stadium.

Art. 258a. Jeżeli oskarżony uniemożliwia lub utrudnia wykonywanie
zastosowanego wobec niego środka zapobiegawczego lub umyślnie naruszył
obowiązek lub zakaz związany ze stosowaniem takiego środka, sąd lub prokurator jest
zobowiązany zastosować środek zapobiegawczy gwarantujący skuteczną realizację
celów jego stosowania.
Art. 263. § 1. W postępowaniu przygotowawczym sąd, stosując tymczasowe
aresztowanie, oznacza jego termin na okres nie dłuższy niż 3 miesiące.
§ 2. Jeżeli ze względu na szczególne okoliczności sprawy nie można było
ukończyć postępowania przygotowawczego w terminie określonym w § 1, na wniosek
prokuratora, sąd pierwszej instancji właściwy do rozpoznania sprawy, gdy zachodzi
tego potrzeba, może przedłużyć tymczasowe aresztowanie na okres, który łącznie nie
może przekroczyć 12 miesięcy.
§ 3. Łączny okres stosowania tymczasowego aresztowania do chwili wydania
pierwszego wyroku przez sąd pierwszej instancji nie może przekroczyć 2 lat.
§ 3a. W przypadku zbiegu tymczasowego aresztowania z wykonywaną karą
pozbawienia wolności orzeczoną w innej sprawie do okresów, o których mowa w § 2
i 3, zalicza się okres odbywania przez tymczasowo aresztowanego kary pozbawienia
wolności.
§ 4. Przedłużenia stosowania tymczasowego aresztowania na okres oznaczony,
przekraczający terminy określone w § 2 i 3 może dokonać sąd apelacyjny, w którego
okręgu prowadzi się postępowanie na wniosek sądu, przed którym sprawa się toczy,
a w postępowaniu przygotowawczym na wniosek właściwego prokuratora
bezpośrednio przełożonego wobec prokuratora prowadzącego lub nadzorującego
śledztwo – jeżeli konieczność taka powstaje w związku z zawieszeniem postępowania
karnego, czynnościami zmierzającymi do ustalenia lub potwierdzenia tożsamości
oskarżonego, wykonywaniem czynności dowodowych w sprawie o szczególnej
zawiłości lub poza granicami kraju, a także celowym przewlekaniem postępowania
przez oskarżonego.
§ 4a. (uchylony)
§ 4b. Przedłużenia stosowania tymczasowego aresztowania, o którym mowa
w § 4, nie stosuje się w odniesieniu do terminu określonego w § 2, gdy kara realnie
grożąca oskarżonemu za zarzucane mu przestępstwo nie przekroczy 3 lat pozbawienia
wolności, a w stosunku do terminu wskazanego w § 3, gdy nie przekroczy ona 5 lat
pozbawienia wolności, chyba że konieczność takiego przedłużenia jest spowodowana
celowym przewlekaniem postępowania przez oskarżonego.
§ 5. Na postanowienie sądu apelacyjnego wydane na podstawie § 4 przysługuje
zażalenie do sądu apelacyjnego orzekającego w składzie trzech sędziów.
§ 6. Z wnioskiem o przedłużenie okresu tymczasowego aresztowania należy
wystąpić, z jednoczesnym przesłaniem właściwemu sądowi akt sprawy, nie później
niż 14 dni przed upływem dotychczas określonego terminu stosowania tego środka.
§ 7. Jeżeli zachodzi potrzeba stosowania tymczasowego aresztowania po
wydaniu pierwszego wyroku przez sąd pierwszej instancji, każdorazowe jego
przedłużenie może następować na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy.
§ 8. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór pouczenia
o przysługujących oskarżonemu w wypadku zastosowania tymczasowego
aresztowania uprawnieniach: do składania wyjaśnień, do odmowy składania wyjaśnień lub odmowy odpowiedzi na pytania, do informacji o treści stawianych zarzutów,
do przeglądania akt w części zawierającej treść dowodów wskazanych we wniosku
o tymczasowe aresztowanie, do dostępu do pierwszej pomocy medycznej, jak również
uprawnieniach wskazanych w art. 72 § 1, art. 78 § 1, art. 249 § 5, art. 252, art. 254 § 1 i 2, art. 261 § 1, 2 i 2a oraz art. 612 § 1, mając na względzie konieczność zrozumienia
pouczenia także przez osoby niekorzystające z pomocy obrońcy.
Art. 264. § 1. W razie uniewinnienia oskarżonego, umorzenia lub warunkowego
umorzenia postępowania, warunkowego zawieszenia wykonania kary, wymierzenia
kary pozbawienia wolności odpowiadającej co najwyżej okresowi tymczasowego
aresztowania, skazania na karę łagodniejszą niż pozbawienie wolności albo w razie
odstąpienia od wymierzenia kary, zarządza się niezwłoczne zwolnienie tymczasowo
aresztowanego, jeżeli nie jest on pozbawiony wolności w innej sprawie.
§ 2. W razie skazania oskarżonego tymczasowo aresztowanego na karę inną niż
wymieniona w § 1 albo w razie umorzenia postępowania z powodu niepoczytalności
sprawcy i orzeczenia środka zabezpieczającego polegającego na umieszczeniu go
w zakładzie zamkniętym, sąd, po wysłuchaniu obecnych stron, wydaje postanowienie
co do dalszego stosowania tymczasowego aresztowania.
§ 2a. W razie umorzenia postępowania z powodu niepoczytalności sprawcy
i orzeczenia środka zabezpieczającego polegającego na umieszczeniu go w zakładzie
zamkniętym można zastosować tymczasowe aresztowanie.
§ 3. W wypadku prawomocnego orzeczenia środka zabezpieczającego
polegającego na umieszczeniu sprawcy w zakładzie zamkniętym można zastosować
tymczasowe aresztowanie do czasu rozpoczęcia wykonywania środka, jednak nie
dłużej niż na okres 3 miesięcy, z możliwością jednorazowego przedłużenia
w szczególnie uzasadnionym wypadku na kolejny miesiąc.
§ 4. Tymczasowe aresztowanie w wypadku orzeczenia środka
zabezpieczającego polegającego na umieszczeniu sprawcy w zakładzie zamkniętym
wykonuje się w warunkach umożliwiających stosowanie odpowiedniego
postępowania leczniczego, terapeutycznego, rehabilitacyjnego oraz
resocjalizacyjnego.
Art. 275. § 1. Tytułem środka zapobiegawczego można oddać oskarżonego pod
dozór Policji, a oskarżonego żołnierza, z wyjątkiem żołnierza pełniącego terytorialną
służbę wojskową dyspozycyjnie – pod dozór przełożonego wojskowego.
§ 2. Oddany pod dozór ma obowiązek stosowania się do wymagań zawartych
w postanowieniu sądu lub prokuratora. Obowiązek ten może polegać na zakazie
opuszczania określonego miejsca pobytu, zgłaszaniu się do organu dozorującego
w określonych odstępach czasu, zawiadamianiu go o zamierzonym wyjeździe oraz
o terminie powrotu, zakazie kontaktowania się z pokrzywdzonym lub z innymi
osobami, zakazie zbliżania się do określonych osób na wskazaną odległość, zakazie
przebywania w określonych miejscach, a także na innych ograniczeniach swobody
oskarżonego, niezbędnych do wykonywania dozoru.
§ 3. Jeżeli zachodzą przesłanki zastosowania tymczasowego aresztowania wobec
oskarżonego o przestępstwo popełnione z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej
na szkodę osoby najbliższej albo innej osoby zamieszkującej wspólnie ze sprawcą,
zamiast tymczasowego aresztowania można zastosować dozór, pod warunkiem że
oskarżony w wyznaczonym terminie opuści lokal zajmowany wspólnie
z pokrzywdzonym oraz określi miejsce swojego pobytu.
§ 4. Oddany pod dozór Policji ma obowiązek stawiania się we wskazanej
jednostce organizacyjnej Policji z dokumentem stwierdzającym tożsamość,
wykonywania poleceń mających na celu dokumentowanie przebiegu dozoru oraz
udzielania informacji koniecznych dla ustalenia, czy stosuje się on do wymagań
nałożonych w postanowieniu sądu lub prokuratora. W celu uzyskania takich
informacji można wzywać oskarżonego do stawiennictwa w wyznaczonym terminie.
§ 5. W wypadku niestosowania się przez oddanego pod dozór do wymagań
określonych w postanowieniu organ dozorujący niezwłocznie zawiadamia o tym sąd
lub prokuratora, który wydał postanowienie.

Art. 275a. § 1. Tytułem środka zapobiegawczego można nakazać oskarżonemu
o przestępstwo popełnione z użyciem przemocy na szkodę osoby wspólnie
zamieszkującej okresowe opuszczenie lokalu zajmowanego wspólnie z
pokrzywdzonym, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że oskarżony ponownie popełni
przestępstwo z użyciem przemocy wobec tej osoby, zwłaszcza gdy popełnieniem
takiego przestępstwa groził.
§ 2. W postępowaniu przygotowawczym środek przewidziany w § 1 stosuje się
na wniosek Policji albo z urzędu.
§ 3. Jeżeli wobec oskarżonego, zatrzymanego na podstawie art. 244 § 1a lub 1b,
zachodzą podstawy do zastosowania środka zapobiegawczego przewidzianego w § 1,
Policja niezwłocznie, nie później niż przed upływem 24 godzin od chwili zatrzymania,
występuje z wnioskiem do prokuratora o zastosowanie tego środka zapobiegawczego;
wniosek powinien być rozpoznany przed upływem 48 godzin od chwili zatrzymania
oskarżonego.
§ 4. Środek przewidziany w § 1 stosuje się na okres nie dłuższy niż 3 miesiące.
Jeżeli nie ustały przesłanki jego stosowania sąd pierwszej instancji właściwy do
rozpoznania sprawy, na wniosek prokuratora, może przedłużyć jego stosowanie na
dalsze okresy, nie dłuższe niż 3 miesiące.
§ 5. Wydając postanowienie o nakazie okresowego opuszczenia przez
oskarżonego lokalu zajmowanego wspólnie z pokrzywdzonym, można, na wniosek
oskarżonego, wskazać mu miejsce pobytu w placówkach zapewniających miejsca
noclegowe. Placówkami wskazanymi do umieszczenia oskarżonego nie mogą być
placówki pobytu ofiar przemocy w rodzinie.
Art. 276. Tytułem środka zapobiegawczego można zawiesić oskarżonego
w czynnościach służbowych lub w wykonywaniu zawodu albo nakazać
powstrzymanie się od określonej działalności lub od prowadzenia określonego rodzaju
pojazdów, lub zakazać ubiegania się o zamówienia publiczne na czas trwania
postępowania.

Art. 276a. § 1. Tytułem środka zapobiegawczego można orzec wobec
oskarżonego o przestępstwo popełnione w stosunku do członka personelu
medycznego, w związku z wykonywaniem przez niego czynności opieki medycznej
lub osoby przybranej personelowi medycznemu do pomocy w związku
z wykonywaniem tych czynności, zakaz zbliżania się do pokrzywdzonego na
wskazaną odległość, zakaz kontaktów lub zakaz publikacji, w tym za pośrednictwem
systemów informatycznych lub sieci telekomunikacyjnych treści godzących
w prawnie chronione dobra pokrzywdzonego.
§ 1a. Środek zapobiegawczy, o którym mowa w § 1, można orzec również
wobec oskarżonego o przestępstwo, o którym mowa w art. 190a ustawy z dnia
6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny, popełnione z powodu wykonywanego przez
pokrzywdzonego zawodu.”;
§ 2. Zakazy, o których mowa w § 1, mogą być połączone z określeniem
poręczenia majątkowego. Do poręczenia majątkowego zastosowanie mają przepisy
art. 266270, z tym że stanowiące przedmiot poręczenia wartości majątkowe lub
zobowiązania ulegają przepadkowi albo ściągnięciu również w razie niezastosowania
się do zakazów o których mowa w § 1.
§ 3. Zakaz publikacji treści godzących w prawnie chronione dobra
pokrzywdzonego, o którym mowa w § 1, obejmuje zakaz publikowania i innego
udostępniania tych treści niezależnie od tego, czy zostały wytworzone przez
oskarżonego czy inną osobę, za pośrednictwem internetowych portali, stanowiących
usługę świadczoną drogą elektroniczną w rozumieniu ustawy z dnia 18 lipca 2002 r.
o świadczeniu usług drogą elektroniczną.
§ 4. Czas stosowania zakazów o których mowa w § 1, określa się przy
uwzględnieniu potrzeb w zakresie zabezpieczenia prawidłowego biegu postępowania
karnego oraz zapewnienia odpowiedniej ochrony pokrzywdzonemu lub osobom dla
niego najbliższym.
§ 5. Przedłużenie stosowania zakazu na dalszy okres, przekraczający łącznie
6 miesięcy, w postępowaniu przygotowawczym może dokonać, na wniosek
prokuratora, sąd rejonowy, w okręgu którego prowadzone jest postępowanie.
Art. 287. § 1. Przepis art. 285 § 1 stosuje się odpowiednio do osoby, która
bezpodstawnie uchyla się od złożenia zeznania, wykonania czynności biegłego,
tłumacza lub specjalisty, złożenia przyrzeczenia, wydania przedmiotu, dopełnienia
obowiązków poręczyciela albo spełnienia innego ciążącego na niej obowiązku w toku
postępowania, jak również do przedstawiciela lub kierownika instytucji, osoby
prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej obowiązanej
udzielić pomocy organowi prowadzącemu postępowanie karne, która bezpodstawnie
nie udziela pomocy w wyznaczonym terminie.
§ 2. W razie uporczywego uchylania się od złożenia zeznania, wykonania
czynności biegłego, tłumacza lub specjalisty oraz wydania przedmiotu można
zastosować, niezależnie od kary pieniężnej, aresztowanie na czas nieprzekraczający 30 dni. Przepis ten stosuje się odpowiednio w razie uporczywego niestawiennictwa na
wezwanie organu prowadzącego postępowanie, jeżeli zarządzenie zatrzymania
i przymusowego doprowadzenia, o którym mowa w art. 285 § 2, nie jest
wystarczające dla zapewnienia stawiennictwa osoby wezwanej.
§ 3. Aresztowanie należy uchylić, jeżeli osoba aresztowana spełni obowiązek
albo postępowanie przygotowawcze lub postępowanie w danej instancji ukończono.
§ 4. Przepisów § 1 i 2 nie stosuje się do stron, ich obrońców i pełnomocników,
a w zakresie kary za niedopełnienie obowiązku wydania rzeczy – także do osób, które
mogą się uchylić od złożenia zeznań.
Art. 291. § 1. W razie zarzucenia oskarżonemu popełnienia przestępstwa, za
które lub w związku z którym można orzec:
1) grzywnę,
2) świadczenie pieniężne,
3) przepadek,
4) środek kompensacyjny,
5) zwrot pokrzywdzonemu lub innemu uprawnionemu podmiotowi korzyści
majątkowej, jaką sprawca osiągnął z popełnionego przestępstwa, albo jej
równowartości
– może z urzędu nastąpić zabezpieczenie wykonania tego orzeczenia na mieniu
oskarżonego lub na mieniu, o którym mowa w art. 45 § 2 Kodeksu karnego, jeżeli
zachodzi uzasadniona obawa, że bez takiego zabezpieczenia wykonanie orzeczenia
będzie niemożliwe albo znacznie utrudnione.
§ 2. Zabezpieczenie wykonania orzeczenia określonego w § 1 pkt 3 lub 5 może
nastąpić również na mieniu osoby fizycznej, o której mowa w art. 44a Kodeksu
karnego, lub osoby fizycznej, prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej
osobowości prawnej, o której mowa w art. 45 § 3 Kodeksu karnego, lub na mieniu,
które podlegałoby przepadkowi na podstawie art. 45a § 1 lub 2 Kodeksu karnego oraz
art. 33 § 3, art. 43 § 1 lub 2 lub art. 43a Kodeksu karnego skarbowego.
§ 2a. Zabezpieczenie wykonania orzeczenia zwrotu korzyści majątkowej albo jej
równowartości lub orzeczenia przepadku świadczenia albo jego równowartości wobec
podmiotu zobowiązanego określonego w art. 91a może z urzędu nastąpić na mieniu
tego podmiotu.
§ 3. Z urzędu może także nastąpić na mieniu oskarżonego zabezpieczenie
wykonania orzeczenia o kosztach sądowych, jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że
bez takiego zabezpieczenia wykonanie orzeczenia w tym zakresie będzie niemożliwe
albo znacznie utrudnione.
§ 4. Zabezpieczenie majątkowe należy niezwłocznie uchylić w całości lub
w części, jeżeli ustaną przyczyny, wskutek których zostało ono zastosowane
w określonym rozmiarze, lub powstaną przyczyny uzasadniające jego uchylenie
choćby w części.
Art. 292. § 1. Zabezpieczenie następuje w sposób wskazany w przepisach
Kodeksu postępowania cywilnego, chyba że ustawa stanowi inaczej.
§ 2. Zabezpieczenie grożącego przepadku następuje przez zajęcie ruchomości,
wierzytelności i innych praw majątkowych oraz przez ustanowienie zakazu zbywania
i obciążania nieruchomości. Zakaz ten podlega ujawnieniu w księdze wieczystej, a w
jej braku, w zbiorze złożonych dokumentów. W miarę potrzeby może być
ustanowiony zarząd nieruchomości oskarżonego.
§ 3. Przepis art. 232 stosuje się odpowiednio.

Art. 292a. § 1. Zabezpieczenie wykonania orzeczenia, o którym mowa w art. 291
§ 1, może nastąpić również przez ustanowienie przymusowego zarządu
przedsiębiorstwa i wyznaczenie zarządcy. W postanowieniu określa się
przedsiębiorstwo lub jego zorganizowaną część oraz wskazuje się zarządcę spośród
osób posiadających licencję doradcy restrukturyzacyjnego, o której mowa w ustawie
z dnia 15 czerwca 2007 r. o licencji doradcy restrukturyzacyjnego (Dz. U. z 2016 r.
poz. 883 oraz z 2019 r. poz. 55, 730, 912, 1495 i 1802).
§ 2. W postępowaniu przygotowawczym postanowienie o zabezpieczeniu przez
ustanowienie przymusowego zarządu wydaje prokurator. Postanowienie podlega
zatwierdzeniu przez sąd.
§ 3. Po wydaniu postanowienia, o którym mowa w § 2, prokurator najpóźniej w
ciągu 7 dni występuje do sądu o jego zatwierdzenie. W przedmiocie zatwierdzenia sąd
rozstrzyga w ciągu 7 dni od dnia przekazania mu postanowienia.
§ 4. Zabezpieczenie upada z chwilą uprawomocnienia się postanowienia sądu o
odmowie zatwierdzenia postanowienia, o którym mowa w § 2.
§ 5. W przedmiocie zatwierdzenia postanowienia prokuratora o zabezpieczeniu
orzeka na wniosek prokuratora w postępowaniu przygotowawczym sąd rejonowy, w
którego okręgu prowadzi się postępowanie, a po wniesieniu aktu oskarżenia w
przedmiocie zatwierdzenia orzeka sąd, przed którym sprawa się toczy.
§ 6. Po wniesieniu aktu oskarżenia postanowienie o zabezpieczeniu przez
ustanowienie przymusowego zarządu wydaje sąd, przed którym sprawa się toczy.
§ 7. Na postanowienie sądu w przedmiocie zatwierdzenia postanowienia o
zabezpieczeniu lub w przedmiocie zabezpieczenia stronom, pokrzywdzonemu oraz
właścicielowi lub osobie kierującej przedsiębiorstwem w jego imieniu przysługuje
zażalenie.
§ 8. Zarządca zapewnia ciągłość pracy zabezpieczonego przedsiębiorstwa oraz
przekazuje sądowi lub prokuratorowi posiadane informacje mające znaczenie dla
toczącego się postępowania, w szczególności o sposobie i okolicznościach
wykorzystania tego przedsiębiorstwa do popełnienia przestępstwa lub ukrycia
osiągniętej z niego korzyści oraz o rzeczach i dokumentach mogących stanowić dowód
w sprawie.
§ 9. Zarządca sporządza spis składników majątku i praw majątkowych
przedsiębiorstwa i przekazuje go prokuratorowi lub sądowi, który wydał
postanowienie o zabezpieczeniu. Właściciel lub inna osoba kierująca
przedsiębiorstwem w jego imieniu może wnosić do prokuratora lub sądu, który wydał
postanowienie o zabezpieczeniu, o wyłączenie określonych składników majątku lub
praw majątkowych z zabezpieczenia.
§ 10. Na postanowienie w przedmiocie wyłączenia określonych składników
majątku lub praw majątkowych z zabezpieczenia stronom, pokrzywdzonemu oraz
właścicielowi lub innej osobie kierującej przedsiębiorstwem w jego imieniu
przysługuje zażalenie.

Art. 292b. Zabezpieczenie, o którym mowa w art. 292a § 1, może nastąpić
również w stosunku do przedsiębiorstwa podmiotu zbiorowego w rozumieniu ustawy
z dnia 28 października 2002 r. o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny
zabronione pod groźbą kary (Dz. U. z 2019 r. poz. 628 i 1214), jeśli zebrane dowody
wskazują na wysokie prawdopodobieństwo, że podmiot ten może podlegać
odpowiedzialności na podstawie tej ustawy.
Art. 293. § 1. Postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym wydaje sąd,
a w postępowaniu przygotowawczym prokurator.
§ 2. W postanowieniu określa się kwotowo zakres i sposób zabezpieczenia,
uwzględniając rozmiar możliwej do orzeczenia w okolicznościach danej sprawy grzywny, środków karnych, przepadku lub środków kompensacyjnych. Rozmiar
zabezpieczenia powinien odpowiadać jedynie potrzebom tego, co ma zabezpieczać.
Wymóg kwotowego określenia zabezpieczenia nie dotyczy zabezpieczenia na zajętym
przedmiocie podlegającym przepadkowi, jako pochodzącym bezpośrednio
z przestępstwa lub służącym albo przeznaczonym do jego popełnienia.
§ 3. Na postanowienie w przedmiocie zabezpieczenia przysługuje zażalenie.
Przepis art. 254 § 2 stosuje się odpowiednio.
§ 4. Jeżeli postanowienie wydał prokurator, a postępowanie przygotowawcze
prowadzone jest w okręgu innego sądu niż sąd miejscowo i rzeczowo właściwy,
zażalenie przysługuje do sądu rzeczowo właściwego do rozpoznania tej sprawy
w pierwszej instancji, w którego okręgu prowadzone jest postępowanie
przygotowawcze.
§ 5. Postanowienie o zabezpieczeniu majątkowym z chwilą wydania stanowi
tytuł wykonawczy.
§ 6. Jeżeli zabezpieczenie nastąpiło na rzeczach, które uprzednio oskarżony
wydał organowi procesowemu lub które zatrzymano w wyniku czynności, o których
mowa w rozdziale 25, nie podejmuje się czynności egzekucyjnych dla wykonania
postanowienia o zabezpieczeniu.
§ 7. Osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości
prawnej, o której mowa w art. 45 § 3 Kodeksu karnego, może wystąpić
z powództwem przeciwko Skarbowi Państwa o ustalenie, że mienie lub jego część nie
podlega przepadkowi. Do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy postępowanie
egzekucyjne ulega zawieszeniu.
Art. 300. § 1. Przed pierwszym przesłuchaniem należy pouczyć podejrzanego
o jego uprawnieniach: do składania wyjaśnień, do odmowy składania wyjaśnień lub
odmowy odpowiedzi na pytania, do informacji o treści zarzutów i ich zmianach, do
składania wniosków o dokonanie czynności śledztwa lub dochodzenia, do korzystania
z pomocy obrońcy, w tym do wystąpienia o obrońcę z urzędu w wypadku określonym
w art. 78 oraz o treści art. 338b, do końcowego zaznajomienia z materiałami
postępowania przygotowawczego, jak również o uprawnieniach określonych
w art. 23a § 1, art. 72 § 1, art. 156 § 5 i 5a, art. 301, art. 335, art. 338a i art. 387 oraz
o obowiązkach i konsekwencjach wskazanych w art. 74, art. 75, art. 133 § 2, art. 138
i art. 139. Pouczenie należy wręczyć podejrzanemu na piśmie; podejrzany otrzymanie
pouczenia potwierdza podpisem.
§ 2. Przed pierwszym przesłuchaniem albo niezwłocznie po ustaleniu
pokrzywdzonego, jeżeli odstępuje się od jego przesłuchania, poucza się
pokrzywdzonego o posiadaniu statusu strony procesowej w postępowaniu
przygotowawczym oraz o wynikających z tego uprawnieniach, w szczególności: do
składania wniosków o dokonanie czynności śledztwa lub dochodzenia i warunkach
uczestniczenia w tych czynnościach, określonych w art. 51, art. 52 i art. 315318, do
korzystania z pomocy pełnomocnika, w tym do złożenia wniosku o wyznaczenie
pełnomocnika z urzędu w okolicznościach wskazanych w art. 78, jak również
o uprawnieniach określonych w art. 23a § 1, art. 156, art. 204, art. 306 i art. 315a oraz
o obowiązkach i konsekwencjach wskazanych w art. 138 i art. 139. Pouczenie obejmuje również informację o: możliwościach naprawienia szkody przez
oskarżonego lub uzyskania kompensaty państwowej, dostępie do pomocy prawnej,
dostępnych środkach ochrony i pomocy, o których mowa w ustawie z dnia
28 listopada 2014 r. o ochronie i pomocy dla pokrzywdzonego i świadka (Dz. U.
z 2015 r. poz. 21), pomocy przewidzianej w art. 43 § 8 Kodeksu karnego
wykonawczego, możliwości wydania europejskiego nakazu ochrony, organizacjach
wsparcia pokrzywdzonych, treści art. 337a oraz możliwości zwrotu kosztów
poniesionych w związku z udziałem w postępowaniu. Pouczenie należy wręczyć
pokrzywdzonemu na piśmie; pokrzywdzony otrzymanie pouczenia potwierdza
podpisem. W razie odstąpienia od przesłuchania pokrzywdzonego pouczenie podlega
doręczeniu.
§ 3. Przed pierwszym przesłuchaniem poucza się świadka o jego uprawnieniach
i obowiązkach określonych w art. 177192a oraz dostępnych środkach ochrony
i pomocy, o których mowa w ustawie z dnia 28 listopada 2014 r. o ochronie i pomocy
dla pokrzywdzonego i świadka.
§ 4. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzory
pisemnych pouczeń, o których mowa w § 13, mając na względzie konieczność
zrozumienia pouczenia także przez osoby niekorzystające z pomocy obrońcy lub
pełnomocnika.
Art. 304. § 1. Każdy, dowiedziawszy się o popełnieniu przestępstwa ściganego
z urzędu, ma społeczny obowiązek zawiadomić o tym prokuratora lub Policję.
Przepisy art. 148a oraz art. 156a stosuje się odpowiednio.
§ 2. Instytucje państwowe i samorządowe, które w związku ze swą działalnością
dowiedziały się o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu, są obowiązane
niezwłocznie zawiadomić o tym prokuratora lub Policję oraz przedsięwziąć niezbędne
czynności do czasu przybycia organu powołanego do ścigania przestępstw lub do
czasu wydania przez ten organ stosownego zarządzenia, aby nie dopuścić do zatarcia
śladów i dowodów przestępstwa.
§ 3. Zawiadomienie o przestępstwie lub własne dane świadczące o popełnieniu
takiego przestępstwa, co do którego obowiązkowe jest prowadzenie śledztwa przez
prokuratora, Policja przekazuje wraz z zebranym materiałem niezwłocznie
prokuratorowi.

Art. 304a. Sporządza się wspólny protokół z przyjęcia ustnego zawiadomienia
o przestępstwie i przesłuchania w charakterze świadka osoby zawiadamiającej;
w protokole tym można również zamieścić wniosek o ściganie.

Art. 304b. Na wniosek pokrzywdzonego składającego zawiadomienie
o przestępstwie wydaje mu się potwierdzenie złożenia zawiadomienia, zawierające
datę oraz miejsce jego przyjęcia, wskazanie organu przyjmującego wraz z danymi do
kontaktu, sygnaturę sprawy, dane określające tożsamość pokrzywdzonego, czas
i miejsce popełnienia czynu, którego dotyczy zawiadomienie, oraz zwięzły opis czynu
i wyrządzonej szkody. O prawie tym należy pokrzywdzonego pouczyć.
Art. 308. § 1. W granicach koniecznych dla zabezpieczenia śladów i dowodów
przestępstwa przed ich utratą, zniekształceniem lub zniszczeniem, prokurator albo
Policja może w każdej sprawie, w wypadkach niecierpiących zwłoki, jeszcze przed
wydaniem postanowienia o wszczęciu śledztwa lub dochodzenia, przeprowadzić
w niezbędnym zakresie czynności procesowe, a zwłaszcza dokonać oględzin, w razie
potrzeby z udziałem biegłego, przeszukania lub czynności wymienionych w art. 74
§ 2 pkt 1 w stosunku do osoby podejrzanej, a także przedsięwziąć wobec niej inne
niezbędne czynności, nie wyłączając pobrania krwi, włosów i wydzielin organizmu.
Po dokonaniu tych czynności, w sprawach, w których prowadzenie śledztwa przez
prokuratora jest obowiązkowe, prowadzący postępowanie przekazuje sprawę
niezwłocznie prokuratorowi.
§ 2. W wypadkach niecierpiących zwłoki, w szczególności wtedy, gdy mogłoby
to spowodować zatarcie śladów lub dowodów przestępstwa, można w toku czynności
wymienionych w § 1 przesłuchać osobę podejrzaną o popełnienie przestępstwa
w charakterze podejrzanego przed wydaniem postanowienia o przedstawieniu
zarzutów, jeżeli zachodzą warunki do sporządzenia takiego postanowienia.
Przesłuchanie rozpoczyna się od informacji o treści zarzutu.
§ 3. W wypadku przewidzianym w § 2, w sprawach, w których prowadzenie
śledztwa jest obowiązkowe, najpóźniej w ciągu 5 dni od dnia przesłuchania wydaje
się postanowienie o przedstawieniu zarzutów albo, w razie braku warunków do jego
sporządzenia, umarza się postępowanie w stosunku do osoby przesłuchanej.
§ 4. W sprawach, w których obowiązkowe jest prowadzenie śledztwa,
postanowienie przewidziane w § 3 wydaje prokurator.
§ 5. Czynności, o których mowa w § 1 i 2, mogą być dokonywane tylko w ciągu
5 dni od dnia pierwszej czynności.
§ 6. W wypadkach określonych w § 1 i 2 czas trwania śledztwa lub dochodzenia
liczy się od dnia pierwszej czynności.
Art. 325. Postanowienie o zawieszeniu śledztwa, jeżeli nie zostało wydane przez
prokuratora, wymaga jego pisemnego zatwierdzenia.

Art. 325a. § 1. Dochodzenie prowadzi Policja lub organy, o których mowa
w art. 312, chyba że prowadzi je prokurator.
§ 2. Przepisy dotyczące śledztwa stosuje się odpowiednio do dochodzenia, jeżeli
przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej.

Art. 325b. § 1. Dochodzenie prowadzi się w sprawach o przestępstwa należące
do właściwości sądu rejonowego:
1) zagrożone karą nieprzekraczającą 5 lat pozbawienia wolności, z tym że
w wypadku przestępstw przeciwko mieniu tylko wówczas, gdy wartość
przedmiotu przestępstwa albo szkoda wyrządzona lub grożąca nie przekracza
200 000 zł;
2) przewidziane w art. 159, art. 254a i art. 262 § 2 Kodeksu karnego;
3) przewidziane w art. 279 § 1, art. 286 § 1 i 2 oraz w art. 289 § 2 Kodeksu
karnego, jeżeli wartość przedmiotu przestępstwa albo szkoda wyrządzona lub
grożąca nie przekracza 200 000 zł.
§ 2. Spośród spraw o przestępstwa wymienione w § 1 pkt 1 nie prowadzi się
dochodzenia w sprawach o przestępstwa określone w art. 155, art. 156 § 2, art. 157a
§ 1, art. 165 § 2, art. 168, art. 174 § 2, art. 175, art. 181184, art. 186, art. 201, art. 231
§ 1 i 3, art. 240 § 1, art. 250a § 13, art. 265 § 3 oraz w rozdziale XXXVI, z wyjątkiem
art. 297 i art. 300, i rozdziale XXXVII Kodeksu karnego.

Art. 325c. (uchylony).

Art. 325d. Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z właściwymi ministrami
określi, w drodze rozporządzenia, organy uprawnione obok Policji do prowadzenia
dochodzeń oraz organy uprawnione do wnoszenia i popierania oskarżenia przed
sądem pierwszej instancji w sprawach, w których prowadzono dochodzenie, jak
również zakres spraw zleconych tym organom, mając na uwadze określony przez
ustawę zakres kompetencji tych organów.

Art. 325e. § 1. Postanowienia o wszczęciu dochodzenia, odmowie wszczęcia
dochodzenia, umorzeniu dochodzenia i wpisaniu sprawy do rejestru przestępstw,
umorzeniu dochodzenia oraz o jego zawieszeniu wydaje prowadzący postępowanie.
Mogą one zostać zamieszczone w protokole, o którym mowa w art. 304a, i nie
wymagają uzasadnienia. Na wniosek strony organ prowadzący dochodzenie podaje
ustnie najważniejsze powody rozstrzygnięcia.
§ 1a. W przypadku gdy zawiadomienie o przestępstwie zostało złożone przez
inspektora pracy lub Najwyższą Izbę Kontroli, uzasadnienie postanowienia
o odmowie wszczęcia dochodzenia oraz umorzeniu dochodzenia sporządza się na ich
wniosek. Przepisy art. 422 i art. 423 stosuje się odpowiednio. Zażalenie wnosi się
w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia z uzasadnieniem.
§ 2. Postanowienia, o których mowa w § 1, z wyjątkiem postanowienia
o wszczęciu dochodzenia oraz umorzeniu i wpisaniu sprawy do rejestru przestępstw,
zatwierdza prokurator. Przepisy art. 323 stosuje prokurator, a w sprawie, którą po
umorzeniu wpisano do rejestru przestępstw – Policja.
§ 3. (uchylony)
§ 4. Zażalenie na postanowienie o umorzeniu dochodzenia i wpisaniu sprawy do
rejestru przestępstw wnosi się do prokuratora właściwego do sprawowania nadzoru
nad dochodzeniem. Jeżeli prokurator nie przychyli się do zażalenia, kieruje je do sądu.

Art. 325f. § 1. Jeżeli dane uzyskane w toku czynności, o których mowa
w art. 308 § 1, lub prowadzonego przez okres co najmniej 5 dni dochodzenia nie
stwarzają dostatecznych podstaw do wykrycia sprawcy w drodze dalszych czynności
procesowych, można wydać postanowienie o umorzeniu dochodzenia i wpisaniu
sprawy do rejestru przestępstw
§ 2. Po wydaniu postanowienia, o którym mowa w § 1, Policja, na podstawie
odrębnych przepisów, prowadzi czynności w celu wykrycia sprawcy i uzyskania
dowodów.
§ 3. Jeżeli zostaną ujawnione dane pozwalające na wykrycie sprawcy, Policja
wydaje postanowienie o podjęciu na nowo dochodzenia. Przepis art. 305 § 4 stosuje
się odpowiednio; przepisów art. 305 § 3 zdanie pierwsze oraz art. 327 § 1 nie stosuje
się.
§ 4. (uchylony)

Art. 325g. § 1. Nie jest wymagane sporządzenie postanowienia o przedstawieniu
zarzutów oraz wydanie postanowienia o zamknięciu dochodzenia, chyba że
podejrzany jest tymczasowo aresztowany.
§ 2. Przesłuchanie osoby podejrzanej zaczyna się od powiadomienia jej o treści
zarzutu wpisanego do protokołu przesłuchania. Osobę tę od chwili rozpoczęcia
przesłuchania uważa się za podejrzanego.
§ 3. Podejrzanemu należy umożliwić przygotowanie się do obrony, a zwłaszcza
ustanowienie lub wyznaczenie obrońcy.

Art. 325h. § 1. Dochodzenie można ograniczyć do ustalenia, czy zachodzą
wystarczające podstawy do wniesienia aktu oskarżenia lub innego zakończenia
postępowania. Należy jednak dokonać czynności przewidzianych w art. 321 § 15
oraz w art. 325g § 2, przesłuchać podejrzanego i pokrzywdzonego oraz przeprowadzić
i utrwalić w protokołach czynności, których nie będzie można powtórzyć. Utrwalenie
innych czynności dowodowych następuje w formie protokołu ograniczonego do
zapisu najbardziej istotnych oświadczeń osób biorących udział w czynności; przepisu
art. 148 § 2 zdanie pierwsze nie stosuje się.
§ 2. Przepis art. 315a stosuje się.

Art. 325i. § 1. Dochodzenie powinno być ukończone w ciągu 2 miesięcy.
Prokurator może przedłużyć ten okres do 3 miesięcy, a w wypadkach szczególnie
uzasadnionych – na dalszy czas oznaczony.
§ 2. (uchylony)
§ 3. Uprawnienia prokuratora określone w art. 335, art. 336 i art. 387
§ 2 przysługują także innym niż prokurator organom uprawnionym do wnoszenia
i popierania oskarżenia w sprawach o przestępstwa ścigane z oskarżenia publicznego.
Art. 335. § 1. Jeżeli oskarżony przyznaje się do winy, a w świetle jego wyjaśnień
okoliczności popełnienia przestępstwa i wina nie budzą wątpliwości, a postawa
oskarżonego wskazuje, że cele postępowania zostaną osiągnięte, można zaniechać
przeprowadzenia dalszych czynności. Jeżeli zachodzi potrzeba oceny wiarygodności
złożonych wyjaśnień, czynności dowodowych dokonuje się jedynie w niezbędnym do
tego zakresie. W każdym jednak wypadku, jeżeli jest to konieczne dla zabezpieczenia
śladów i dowodów przestępstwa przed ich utratą, zniekształceniem lub zniszczeniem,
należy przeprowadzić w niezbędnym zakresie czynności procesowe, a zwłaszcza
dokonać oględzin, w razie potrzeby z udziałem biegłego, przeszukania lub czynności
wymienionych w art. 74 § 2 pkt 1 w stosunku do osoby podejrzanej, a także
przedsięwziąć wobec niej inne niezbędne czynności, nie wyłączając pobrania krwi,
włosów i wydzielin organizmu. Prokurator, zamiast z aktem oskarżenia, występuje do
sądu z wnioskiem o wydanie na posiedzeniu wyroku skazującego i orzeczenie
uzgodnionych z oskarżonym kar lub innych środków przewidzianych za zarzucany mu
występek, uwzględniających również prawnie chronione interesy pokrzywdzonego.
Uzgodnienie może obejmować także wydanie określonego rozstrzygnięcia
w przedmiocie poniesienia kosztów procesu.
§ 1a. Do wniosku, o którym mowa w § 1, stosuje się odpowiednio przepisy
dotyczące aktu oskarżenia zawarte w rozdziale 40, z wyjątkiem art. 344a.
§ 2. Prokurator może dołączyć do aktu oskarżenia wniosek o wydanie na
posiedzeniu wyroku skazującego i orzeczenie uzgodnionych z oskarżonym kar lub
innych środków przewidzianych za zarzucany mu występek, uwzględniających też
prawnie chronione interesy pokrzywdzonego, jeżeli okoliczności popełnienia
przestępstwa i wina oskarżonego nie budzą wątpliwości, oświadczenia dowodowe
złożone przez oskarżonego nie są sprzeczne z dokonanymi ustaleniami, a postawa
oskarżonego wskazuje, że cele postępowania zostaną osiągnięte. Do wniosku stosuje
się odpowiednio przepisy § 1 zdanie piąte i § 3 zdanie drugie. Do aktu oskarżenia nie
stosuje się przepisów art. 333 § 1 i 2.
§ 2a. Prokurator, uzgadniając z oskarżonym treść wniosku, o którym mowa
w § 1 lub 2, poucza go o treści art. 447 § 5. O pouczeniu zamieszcza się adnotację
w aktach sprawy.
§ 3. Wniosek, o którym mowa w § 1, powinien zawierać dane wskazane
w art. 332 § 1. Uzasadnienie wniosku ogranicza się do wskazania dowodów
świadczących o tym, że okoliczności popełnienia czynu i wina oskarżonego nie budzą
wątpliwości oraz że cele postępowania zostaną osiągnięte bez przeprowadzenia
rozprawy. Przepisy art. 333 § 3 i art. 334 stosuje się odpowiednio. Stronom, obrońcom
i pełnomocnikom przysługuje prawo do przejrzenia akt sprawy, o czym należy ich
pouczyć.
§ 4. W wypadku gdy sąd, nie uwzględniając wniosku, o którym mowa w § 1,
zwrócił sprawę prokuratorowi, ponowne wystąpienie z takim wnioskiem jest możliwe,
jeżeli zwrot nastąpił z przyczyn wskazanych w art. 343 § 1, 2 lub 3. Zwrot sprawy nie
stoi też na przeszkodzie wystąpieniu następnie z wnioskiem, o którym mowa w § 2.
Art. 338. § 1. Jeżeli akt oskarżenia odpowiada warunkom formalnym, prezes
sądu lub referendarz sądowy niezwłocznie zarządza doręczenie jego odpisu
oskarżonemu, wzywając do składania wniosków dowodowych w terminie 7 dni od
daty doręczenia mu aktu oskarżenia.
§ 1a. Oskarżonego poucza się również o treści przepisów art. 291 § 3, art. 338a,
art. 338b, art. 341 § 1, art. 349 § 8, art. 374, art. 376, art. 377 i art. 422 oraz o tym, że
w zależności od wyniku procesu oskarżony może być obciążony kosztami
wyznaczenia obrońcy z urzędu.
§ 1b. Jeżeli złożono wniosek, o którym mowa w art. 335 § 1, albo akt oskarżenia
zawiera wniosek, o którym mowa w art. 335 § 2, jego odpis doręcza się ujawnionemu
pokrzywdzonemu.
§ 2. Oskarżony ma prawo wniesienia, w terminie 7 dni od doręczenia mu aktu
oskarżenia, pisemnej odpowiedzi na akt oskarżenia, o czym należy go pouczyć.
§ 3. Jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo ujawnienia informacji niejawnych
o klauzuli „tajne” lub „ściśle tajne”, oskarżonemu doręcza się odpis aktu oskarżenia
bez uzasadnienia. Uzasadnienie aktu oskarżenia udostępnia się jednak z zachowaniem
rygorów określonych przez prezesa sądu lub sąd.

Art. 338a. Oskarżony, któremu zarzucono przestępstwo zagrożone karą
nieprzekraczającą 15 lat pozbawienia wolności, może przed doręczeniem mu
zawiadomienia o terminie rozprawy złożyć wniosek o wydanie wyroku skazującego
i wymierzenie mu określonej kary lub środka karnego, orzeczenie przepadku lub
środka kompensacyjnego bez przeprowadzenia postępowania dowodowego. Wniosek
może również dotyczyć wydania określonego rozstrzygnięcia w przedmiocie
poniesienia kosztów procesu.

Art. 338b. § 1. Żądanie, o którym mowa w art. 78 § 1, powinno zostać złożone
do sądu w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu aktu oskarżenia. Do żądania
należy dołączyć dowody mające wykazać, że oskarżony nie jest w stanie ponieść
kosztów obrony bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny.
§ 2. Jeżeli złożenie żądania po terminie spowodowałoby konieczność zmiany
terminu rozprawy albo posiedzenia, o którym mowa w art. 341, art. 343 lub art. 343a,
żądanie rozpoznaje się niezwłocznie po terminie rozprawy lub posiedzenia. Przepis
ten stosuje się odpowiednio, jeżeli żądanie zostało złożone w terminie, lecz nie
odpowiada wymaganiom formalnym, o których mowa w art. 120 § 1, lub nie
dołączono dowodów, o których mowa w § 1 zdanie drugie.
§ 3. Po pierwszym terminie rozprawy albo posiedzenia, o którym mowa
w art. 341, art. 343 lub art. 343a, żądanie, o którym mowa w art. 78 § 1, powinno
zostać złożone do sądu w takim terminie, aby jego rozpoznanie nie powodowało
konieczności zmiany kolejnego terminu rozprawy albo posiedzenia. Przepisy § 1
zdanie drugie oraz § 2 stosuje się odpowiednio.
Art. 339. § 1. Prezes sądu kieruje sprawę na posiedzenie, jeżeli:
1) prokurator złożył wniosek o orzeczenie środków zabezpieczających;
2) zachodzi potrzeba rozważenia kwestii warunkowego umorzenia postępowania;
3) do aktu oskarżenia dołączono wniosek, o którym mowa w art. 335 § 2;
3a) prokurator złożył wniosek, o którym mowa w art. 335 § 1.
4) (uchylony)
5) (uchylony)
§ 2. (uchylony)
§ 3. Prezes sądu kieruje sprawę na posiedzenie także wtedy, gdy zachodzi
potrzeba innego rozstrzygnięcia przekraczającego jego uprawnienia, a zwłaszcza:
1) umorzenia postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 211;
2) umorzenia postępowania z powodu oczywistego braku faktycznych podstaw
oskarżenia;
3) wydania postanowienia o niewłaściwości sądu;
3a) zwrotu sprawy prokuratorowi w celu usunięcia istotnych braków postępowania
przygotowawczego;
4) (uchylony)
5) wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania;
6) wydania postanowienia w przedmiocie tymczasowego aresztowania lub innego
środka przymusu;
7) wydania wyroku nakazowego.
§ 3a. Prezes sądu może skierować sprawę na posiedzenie, jeżeli oskarżony,
któremu zarzucono przestępstwo zagrożone karą nieprzekraczającą 15 lat
pozbawienia wolności, przed doręczeniem mu zawiadomienia o wyznaczeniu
rozprawy złożył wniosek, o którym mowa w art. 338a, a prezes sądu uzna, że cele
postępowania nie sprzeciwiają się rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu.
§ 4. Prezes sądu kieruje sprawę na posiedzenie ponadto, gdy zachodzi potrzeba
rozważenia możliwości przekazania jej do postępowania mediacyjnego; przepis
art. 23a stosuje się odpowiednio.
§ 4a. Jeżeli akt oskarżenia odpowiada warunkom formalnym, czynności,
o których mowa w § 1, 3 i 4, prezes sądu dokonuje w terminie 30 dni od wniesienia
aktu oskarżenia.
§ 5. Strony, obrońcy i pełnomocnicy mogą wziąć udział w posiedzeniach
wymienionych w § 1 oraz w § 3 pkt 1, 2 i 6, z tym że udział prokuratora i obrońcy w posiedzeniu w przedmiocie orzeczenia środka zabezpieczającego określonego
w art. 93a § 1 pkt 4 Kodeksu karnego jest obowiązkowy. Pokrzywdzony ma prawo
wziąć udział w posiedzeniach wymienionych w § 3 pkt 1 i 2. Zawiadamiając
pokrzywdzonego o posiedzeniu poucza się go o możliwości zakończenia
postępowania bez przeprowadzenia rozprawy oraz wcześniejszego złożenia
oświadczenia, o którym mowa w art. 54 § 1.
Art. 343. § 1. Jeżeli nie ma zastosowania art. 46 Kodeksu karnego, sąd może
uzależnić uwzględnienie wniosku, o którym mowa w art. 335, od naprawienia szkody
w całości albo w części lub od zadośćuczynienia za doznaną krzywdę. Przepis art. 341
§ 3 stosuje się odpowiednio.
§ 2. Uwzględnienie wniosku jest możliwe tylko wówczas, jeżeli nie sprzeciwi się
temu pokrzywdzony, należycie powiadomiony o terminie posiedzenia.
§ 3. Sąd może uzależnić uwzględnienie wniosku od dokonania w nim przez
prokuratora wskazanej przez siebie zmiany, zaakceptowanej przez oskarżonego.
§ 4. Postępowania dowodowego nie prowadzi się.
§ 5. Prokurator, oskarżony i pokrzywdzony mają prawo wziąć udział
w posiedzeniu. Zawiadamiając pokrzywdzonego o posiedzeniu poucza się go
o możliwości zakończenia postępowania bez przeprowadzenia rozprawy oraz
wcześniejszego złożenia oświadczenia, o którym mowa w art. 54 § 1. Udział podmiotów wskazanych w zdaniu pierwszym w posiedzeniu jest obowiązkowy, jeżeli
prezes sądu lub sąd tak zarządzi.
§ 5a. Przed uwzględnieniem wniosku, o którym mowa w art. 335, sąd poucza
obecnego oskarżonego o treści art. 447 § 5.
§ 6. Sąd, uwzględniając wniosek, skazuje oskarżonego wyrokiem.
§ 7. Jeżeli sąd uzna, że nie zachodzą podstawy do uwzględnienia wniosku,
o którym mowa w art. 335 § 1, zwraca sprawę prokuratorowi. W razie
nieuwzględnienia wniosku wskazanego w art. 335 § 2 sprawa podlega rozpoznaniu na
zasadach ogólnych, a prokurator, w terminie 7 dni od dnia posiedzenia, dokonuje
czynności określonych w art. 333 § 1 i 2.

Art. 343a. § 1. W wypadku złożenia przez oskarżonego wniosku, o którym
mowa w art. 338a, o terminie posiedzenia zawiadamia się strony i pokrzywdzonego,
przesyłając im odpis wniosku.
§ 2. Sąd może uwzględnić wniosek, jeżeli okoliczności popełnienia przestępstwa
i wina nie budzą wątpliwości, a postawa oskarżonego wskazuje, że cele postępowania
zostaną osiągnięte. Uwzględnienie wniosku jest możliwe tylko wówczas, gdy nie
sprzeciwi się temu prokurator. Przepis art. 343 stosuje się odpowiednio.
§ 3. W razie złożenia kolejnego wniosku podlega on rozpoznaniu na rozprawie.

Art. 343b. Postanowienia o nieuwzględnieniu wniosków, o których mowa
w art. 335, art. 336 § 1 i art. 338a, mogą być również wydane na posiedzeniu,
o którego terminie nie zawiadomiono uczestników uprawnionych do stawiennictwa.
Art. 349. § 1. Jeżeli przewidywany zakres postępowania dowodowego
uzasadnia przypuszczenie, że w sprawie niezbędne będzie wyznaczenie co najmniej
5 terminów rozprawy, prezes sądu niezwłocznie wyznacza sędziego albo członków
składu orzekającego oraz kieruje sprawę na posiedzenie.
§ 2. Czynności, o których mowa w § 1, prezes sądu może dokonać także
wówczas, jeżeli ze względu na zawiłość sprawy lub z innych ważnych powodów uzna,
że może to przyczynić się do usprawnienia postępowania, a zwłaszcza należytego
planowania i organizacji rozprawy głównej.
§ 3. Posiedzenie powinno się odbyć w ciągu 30 dni od daty jego wyznaczenia.
§ 4. Oskarżyciel publiczny, obrońcy i pełnomocnicy mają prawo wziąć udział
w posiedzeniu. Prezes sądu może uznać ich udział w posiedzeniu za obowiązkowy.
Prezes sądu może także zawiadomić o posiedzeniu pozostałe strony, jeżeli uzna, że
przyczyni się to do usprawnienia postępowania.
§ 5. Wyznaczając posiedzenie, prezes sądu wzywa oskarżyciela publicznego,
pełnomocników i obrońców do przedstawienia pisemnego stanowiska dotyczącego
planowania przebiegu rozprawy głównej oraz jej organizacji, w tym dowodów, które
powinny być przeprowadzone jako pierwsze na tych rozprawach, w terminie 7 dni od
doręczenia wezwania.
§ 6. Stanowisko w przedmiocie planowania i organizacji rozprawy głównej
obejmuje wnioski dowodowe oraz informacje i oświadczenia, w szczególności o proponowanych terminach rozpraw i ich przedmiocie, terminach usprawiedliwionej
nieobecności uczestników procesu, a także oświadczenia wskazujące na potrzebę
wezwania na rozprawę główną biegłych, kuratora sądowego, sprawdzenia danych
o karalności oskarżonego oraz inne oświadczenia dotyczące okoliczności istotnych dla
sprawnego przeprowadzenia dalszego postępowania.
§ 7. Na posiedzeniu sąd rozstrzyga w przedmiocie wniosków dowodowych,
a przewodniczący składu orzekającego, biorąc pod uwagę stanowiska w przedmiocie
planowania i organizacji rozprawy głównej przedstawione przez strony,
pełnomocników i obrońców, rozstrzyga w przedmiocie kolejności przeprowadzenia
dowodów, przebiegu i organizacji rozprawy głównej oraz wyznacza jej terminy,
a także podejmuje inne niezbędne rozstrzygnięcia. Przepisy art. 350 § 24 stosuje się
odpowiednio.
§ 8. Ogłoszenie zarządzenia o wyznaczeniu terminów rozprawy ma skutek
równoznaczny z wezwaniem obecnych uczestników postępowania do udziału
w rozprawie albo zawiadomieniem o jej terminach.
Art. 354. W wypadku wniosku prokuratora o umorzenie postępowania
z powodu niepoczytalności sprawcy i o zastosowanie środków zabezpieczających
stosuje się odpowiednio przepisy niniejszego rozdziału z następującymi zmianami:
1) nie stosuje się przepisów o oskarżycielu posiłkowym;
2) wniosek kieruje się na rozprawę, chyba że w świetle materiałów postępowania
przygotowawczego popełnienie czynu zabronionego przez podejrzanego i jego
niepoczytalność w chwili czynu nie budzą wątpliwości, a prezes sądu uzna za
celowe rozpoznanie sprawy na posiedzeniu z udziałem prokuratora, obrońcy
i podejrzanego; podejrzany nie bierze udziału w posiedzeniu, jeżeli z opinii biegłych wynika, że byłoby to niewskazane, chyba że sąd uzna jego udział za
konieczny; pokrzywdzony ma prawo wziąć udział w posiedzeniu;
3) w razie umorzenia postępowania stosuje się art. 322 § 2 i 3.

Art. 354a. § 1. Przed orzeczeniem środka zabezpieczającego, o którym mowa
w art. 93a § 1 Kodeksu karnego, albo nakazu lub zakazów, o których mowa w art. 39
pkt 23 Kodeksu karnego, orzeczonych tytułem środka zabezpieczającego, sąd
wysłuchuje:
1) biegłego psychologa;
2) w sprawach osób niepoczytalnych, o ograniczonej poczytalności lub
z zaburzeniami osobowości albo gdy sąd uzna to za wskazane – ponadto biegłych
lekarzy psychiatrów;
3) w sprawach osób z zaburzeniami preferencji seksualnych – biegłych wskazanych
w pkt 1 i 2 oraz biegłego lekarza seksuologa lub biegłego psychologa
seksuologa.
W sprawach osób uzależnionych można również wysłuchać biegłego w przedmiocie
uzależnienia.
§ 2. Jeżeli sprawca, wobec którego istnieją podstawy do orzeczenia terapii lub
terapii uzależnień, wyraża zgodę na taką terapię lub terapię uzależnień, przepisu
§ 1 nie stosuje się; sąd może jednak, jeżeli uzna to za wskazane, wysłuchać jednego
lub więcej biegłych wskazanych w tym przepisie.
Art. 374. § 1. Oskarżony ma prawo brać udział w rozprawie. Przewodniczący
lub sąd mogą uznać jego obecność za obowiązkową.
§ 1a. W sprawach o zbrodnie obecność oskarżonego podczas czynności,
o których mowa w art. 385 i art. 386, jest obowiązkowa.
§ 2. Przewodniczący może wydać zarządzenie w celu uniemożliwienia
oskarżonemu wydalenia się z sądu przed zakończeniem rozprawy.
§ 3. Przewodniczący, na wniosek prokuratora, wyraża zgodę na jego udział
w rozprawie przy użyciu urządzeń technicznych, umożliwiających udział w rozprawie
na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, jeżeli nie
stoją temu na przeszkodzie względy techniczne.
§ 4. Przewodniczący może zwolnić z obowiązku stawiennictwa na rozprawie
oskarżonego, oskarżyciela posiłkowego albo oskarżyciela prywatnego, którzy są
pozbawieni wolności, jeżeli zostanie zapewniony udział tych stron w rozprawie przy
użyciu urządzeń technicznych, umożliwiających udział w rozprawie na odległość
z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.
§ 5. W wypadku określonym w § 4 w rozprawie bierze udział w miejscu
przebywania strony referendarz sądowy lub asystent sędziego, zatrudniony w sądzie,
w którego okręgu strona przebywa.
§ 6. Obrońca bierze udział w rozprawie przeprowadzanej w sposób określony
w § 4 w miejscu przebywania oskarżonego, chyba że stawi się w tym celu w sądzie.
§ 7. W wypadku gdy obrońca bierze udział w rozprawie przebywając w innym
miejscu niż oskarżony, sąd na wniosek oskarżonego lub obrońcy może zarządzić
przerwę na czas oznaczony, w celu kontynuacji rozprawy w tym samym dniu, aby
umożliwić telefoniczny kontakt obrońcy z oskarżonym, chyba że złożenie wniosku
w sposób oczywisty nie służy realizacji prawa do obrony, a w szczególności zmierza
do zakłócenia lub nieuzasadnionego przedłużenia rozprawy.
§ 8. Jeżeli zachodzi potrzeba udziału tłumacza w rozprawie przeprowadzanej
w sposób określony w § 4, tłumacz bierze udział w rozprawie w miejscu przebywania
oskarżonego niewładającego w wystarczającym stopniu językiem polskim lub
w miejscu przebywania osoby, co do której zachodzą okoliczności określone
w art. 204 § 1 pkt 1, chyba że przewodniczący zarządzi inaczej.
§ 9. Przepisy art. 517ea stosuje się odpowiednio.
Art. 377. § 1. Jeżeli oskarżony wprawił się ze swej winy w stan powodujący
niezdolność do udziału w rozprawie lub w posiedzeniu, w których jego udział jest
obowiązkowy, sąd może postanowić o prowadzeniu postępowania pomimo jego
nieobecności, nawet jeżeli nie złożył jeszcze wyjaśnień.
§ 2. Przed wydaniem postanowienia, o którym mowa w § 1, sąd zapoznaje się ze
świadectwem lekarza, który stwierdził stan takiej niezdolności, lub przesłuchuje go
w charakterze biegłego. Stan powodujący niezdolność oskarżonego do udziału
w rozprawie można stwierdzić także na podstawie badania niepołączonego
z naruszeniem integralności ciała, przeprowadzonego za pomocą stosownego
urządzenia.
§ 3. Jeżeli oskarżony, którego obecność na rozprawie lub posiedzeniu jest
obowiązkowa, zawiadomiony o terminie rozprawy lub posiedzenia oświadcza, że nie
weźmie udziału w rozprawie lub posiedzeniu, uniemożliwia doprowadzenie go na
rozprawę lub posiedzenie albo zawiadomiony o nich osobiście nie stawia się na
rozprawę lub posiedzenie bez usprawiedliwienia, sąd może prowadzić postępowanie
bez jego udziału; sąd może jednak zarządzić zatrzymanie i przymusowe
doprowadzenie oskarżonego. Na postanowienie w przedmiocie zatrzymania i przymusowego doprowadzenia przysługuje zażalenie do innego równorzędnego składu tego
sądu.
§ 4. Jeżeli oskarżony nie złożył jeszcze wyjaśnień przed sądem, można
zastosować art. 396 § 2 lub uznać za wystarczające odczytanie jego poprzednio
złożonych wyjaśnień. Przesłuchania oskarżonego można dokonać z wykorzystaniem
środków, o których mowa w art. 177 § 1a.

Art. 378. § 1. Jeżeli w sprawie, w której oskarżony musi mieć obrońcę i korzysta
z obrony z wyboru, obrońca lub oskarżony wypowiada stosunek obrończy, sąd, prezes
sądu lub referendarz sądowy ustanawia obrońcę z urzędu, o ile oskarżony nie powołał
obrońcy z wyboru. W razie potrzeby rozprawę przerywa się lub odracza.
§ 2. W sprawie, w której oskarżony korzysta z obrońcy z urzędu, sąd na
uzasadniony wniosek obrońcy lub oskarżonego zwalnia obrońcę z jego obowiązków
i wyznacza oskarżonemu innego obrońcę z urzędu.
§ 3. W wypadkach określonych w § 1 i 2 sąd podejmuje zarazem decyzję, czy
dotychczasowy obrońca może bez uszczerbku dla prawa oskarżonego do obrony
pełnić obowiązki do czasu podjęcia obrony przez nowego obrońcę.

Art. 378a. § 1. Jeżeli oskarżony lub obrońca nie stawił się na rozprawę, będąc
zawiadomiony o jej terminie, sąd, w szczególnie uzasadnionych wypadkach, może
przeprowadzić postępowanie dowodowe podczas jego nieobecności, chociażby
usprawiedliwił należycie niestawiennictwo, a w szczególności przesłuchać świadków,
którzy stawili się na rozprawę, nawet jeżeli oskarżony nie złożył jeszcze wyjaśnień.
§ 2. W wypadku, o którym mowa w § 1, oskarżonego lub obrońcę należy
wezwać lub zawiadomić o nowym terminie rozprawy, jeżeli termin ten nie był im
znany. Przy doręczeniu wezwania lub zawiadomienia należy również doręczyć
pouczenie, o którym mowa w § 7.
§ 3. Jeżeli sąd przeprowadził postępowanie dowodowe podczas nieobecności
oskarżonego lub obrońcy w wypadku, o którym mowa w § 1, oskarżony lub obrońca
może najpóźniej na kolejnym terminie rozprawy, o którym był należycie
zawiadomiony przy jednoczesnym braku procesowych przeszkód do jego
stawiennictwa, złożyć wniosek o uzupełniające przeprowadzenie dowodu
przeprowadzonego podczas jego nieobecności. Prawo do złożenia wniosku nie
przysługuje, jeżeli okaże się, że nieobecność oskarżonego lub obrońcy na terminie
rozprawy, na którym przeprowadzono postępowanie dowodowe na podstawie § 1,
była nieusprawiedliwiona.
§ 4. W razie niezłożenia wniosku w terminie, o którym mowa w § 3 zdanie
pierwsze, prawo do jego złożenia wygasa i w dalszym postępowaniu nie jest
dopuszczalne podnoszenie zarzutu naruszenia gwarancji procesowych,
w szczególności prawa do obrony, wskutek przeprowadzenia tego dowodu podczas
nieobecności oskarżonego lub obrońcy.
§ 5. We wniosku o uzupełniające przeprowadzenie dowodu oskarżony lub
obrońca ma obowiązek wykazać, że sposób przeprowadzenia dowodu podczas jego
nieobecności naruszał gwarancje procesowe, w szczególności prawo do obrony.
§ 6. W razie uwzględnienia wniosku o uzupełniające przeprowadzenie dowodu
sąd przeprowadza dowód uzupełniająco, jedynie w zakresie, w którym wykazano
naruszenie gwarancji procesowych, w szczególności prawa do obrony.
§ 7. Jeżeli oskarżony lub obrońca stawi się na termin rozprawy, o którym mowa
w § 3 zdanie pierwsze, przewodniczący poucza go o możliwości złożenia wniosku
o uzupełniające przeprowadzenie dowodu przeprowadzonego podczas jego
nieobecności oraz o treści przepisów § 4 i 5, a także umożliwia mu wypowiedzenie się
co do tej kwestii.
Art. 387. § 1. Do chwili zakończenia pierwszego przesłuchania wszystkich
oskarżonych na rozprawie głównej oskarżony, któremu zarzucono przestępstwo
zagrożone karą nieprzekraczającą 15 lat pozbawienia wolności, może złożyć wniosek
o wydanie wyroku skazującego i wymierzenie mu określonej kary lub środka karnego,
orzeczenie przepadku lub środka kompensacyjnego bez przeprowadzania
postępowania dowodowego. Wniosek może również dotyczyć wydania określonego
rozstrzygnięcia w przedmiocie poniesienia kosztów procesu. Jeżeli oskarżony nie ma
obrońcy z wyboru, sąd może, na jego wniosek, wyznaczyć mu obrońcę z urzędu.
§ 1a. Przed uwzględnieniem wniosku o wydanie wyroku skazującego sąd poucza
obecnego oskarżonego o treści art. 447 § 5.
§ 2. Sąd może uwzględnić wniosek o wydanie wyroku skazującego, gdy
okoliczności popełnienia przestępstwa i wina nie budzą wątpliwości, a cele
postępowania zostaną osiągnięte mimo nieprzeprowadzenia rozprawy w całości;
uwzględnienie wniosku jest możliwe jedynie wówczas, gdy nie sprzeciwia się temu
prokurator, a także pokrzywdzony należycie powiadomiony o terminie rozprawy oraz
pouczony o możliwości zgłoszenia przez oskarżonego takiego wniosku.
§ 3. Sąd może uzależnić uwzględnienie wniosku oskarżonego od dokonania
w nim wskazanej przez siebie zmiany. Przepis art. 341 § 3 stosuje się odpowiednio.
§ 4. (uchylony)
§ 5. Przychylając się do wniosku, sąd może uznać za ujawnione dowody
wymienione w akcie oskarżenia lub dokumenty przedłożone przez stronę.
Art. 396. § 1. Jeżeli strona wniosła o sprowadzenie dowodu rzeczowego lub sąd
uznał to za niezbędne, a zapoznanie się z dowodem rzeczowym przez pełny skład sądu
napotyka znaczne trudności albo jeżeli strony wyrażają na to zgodę, sąd wyznacza do
tej czynności sędziego ze swego składu albo sąd wezwany.
§ 1a. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio w razie dopuszczenia dowodu
z oględzin.
§ 2. Sąd może zlecić przesłuchanie świadka sędziemu wyznaczonemu ze swego
składu lub sądowi wezwanemu, w którego okręgu świadek przebywa, jeżeli świadek
nie stawił się z powodu przeszkód zbyt trudnych do usunięcia.
§ 3. W czynnościach wskazanych w § 12 mają prawo brać udział strony,
obrońcy i pełnomocnicy. Oskarżonego pozbawionego wolności sprowadza się tylko
wtedy, gdy sąd uzna to za konieczne.
§ 4. Sędzia wyznaczony lub sąd wezwany może przeprowadzić także inny
dowód, którego potrzeba wyłoni się w toku czynności wskazanych w § 12.

Art. 396a. § 1. Jeżeli dopiero w toku rozprawy ujawnią się istotne braki
postępowania przygotowawczego, a ich usunięcie przez sąd uniemożliwiałoby
wydanie prawidłowego orzeczenia w rozsądnym terminie, zaś przeszkód tych nie
można usunąć, stosując przepis art. 396, sąd może przerwać albo odroczyć rozprawę,
zakreślając oskarżycielowi publicznemu termin do przedstawienia dowodów, których
przeprowadzenie pozwoliłoby na usunięcie dostrzeżonych braków.
§ 2. Oskarżyciel publiczny w celu zebrania dowodów, o których mowa w § 1,
może przedsięwziąć osobiście, a prokurator także zlecić Policji dokonanie
niezbędnych czynności dowodowych.
§ 3. Oskarżyciel publiczny w wypadku niemożności dotrzymania zakreślonego
terminu może zwrócić się do sądu o jego przedłużenie.
§ 4. Jeżeli oskarżyciel publiczny w wyznaczonym terminie nie przedstawi
stosownych dowodów, sąd rozstrzyga na korzyść oskarżonego wątpliwości
wynikające z nieprzeprowadzenia tych dowodów
Art. 422. § 1. W terminie zawitym 7 dni od daty ogłoszenia wyroku, strona,
a w wypadku wyroku warunkowo umarzającego postępowanie, wydanego na
posiedzeniu, także pokrzywdzony, mogą złożyć wniosek o sporządzenie na piśmie
i doręczenie uzasadnienia wyroku. Sporządzenie uzasadnienia z urzędu nie zwalnia
strony oraz pokrzywdzonego od złożenia wniosku o doręczenie uzasadnienia.
Wniosek składa się na piśmie.
§ 1a. Wniosek, o którym mowa w § 1, może również złożyć podmiot
zobowiązany określony w art. 91a. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio.
§ 2. We wniosku należy wskazać, czy dotyczy całości wyroku czy też niektórych
czynów, których popełnienie oskarżyciel zarzucił oskarżonemu, bądź też jedynie
rozstrzygnięcia o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu. Wniosek
niepochodzący od oskarżonego powinien również wskazywać tego z oskarżonych,
którego dotyczy.
§ 2a. Dla oskarżonego pozbawionego wolności, który nie ma obrońcy i –
pomimo złożenia wniosku o doprowadzenie go na termin rozprawy, na którym
ogłoszono wyrok – nie był obecny podczas ogłoszenia wyroku, termin wymieniony
w § 1 biegnie od daty doręczenia mu wyroku.
§ 3. Prezes sądu odmawia przyjęcia wniosku złożonego przez osobę
nieuprawnioną, po terminie lub jeżeli zachodzą okoliczności, o których mowa
w art. 120 § 2. Na zarządzenie przysługuje zażalenie.
§ 4. Zarządzenie, o którym mowa w § 3, może wydać również referendarz
sądowy.
Art. 439. § 1. Niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz
wpływu uchybienia na treść orzeczenia sąd odwoławczy na posiedzeniu uchyla
zaskarżone orzeczenie, jeżeli:
1) w wydaniu orzeczenia brała udział osoba nieuprawniona lub niezdolna do
orzekania bądź podlegająca wyłączeniu na podstawie art. 40;
2) sąd był nienależycie obsadzony lub którykolwiek z jego członków nie był obecny
na całej rozprawie;
3) sąd powszechny orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu szczególnego
albo sąd szczególny orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu
powszechnego;
4) sąd niższego rzędu orzekł w sprawie należącej do właściwości sądu wyższego
rzędu;
5) orzeczono karę, środek karny, środek kompensacyjny lub środek
zabezpieczający nieznane ustawie;
6) zapadło z naruszeniem zasady większości głosów lub nie zostało podpisane przez
którąkolwiek z osób biorących udział w jego wydaniu;
7) zachodzi sprzeczność w treści orzeczenia, uniemożliwiająca jego wykonanie;
8) zostało wydane pomimo to, że postępowanie karne co do tego samego czynu tej
samej osoby zostało już prawomocnie zakończone;
9) zachodzi jedna z okoliczności wyłączających postępowanie, określonych
w art. 17 § 1 pkt 5, 6 i 811;
10) oskarżony w postępowaniu sądowym nie miał obrońcy w wypadkach
określonych w art. 79 § 1 i 2 oraz art. 80 lub obrońca nie brał udziału
w czynnościach, w których jego udział był obowiązkowy;
11) sprawę rozpoznano podczas nieobecności oskarżonego, którego obecność była
obowiązkowa.
§ 2. Uchylenie orzeczenia jedynie z powodów określonych w § 1 pkt 911 może
nastąpić tylko na korzyść oskarżonego.
§ 3. W posiedzeniu mają prawo wziąć udział strony, obrońcy i pełnomocnicy.
Przepis art. 451 stosuje się odpowiednio.

Art. 439a. Orzeczenia w sprawie o wykroczenie nie uchyla się z tego tylko
powodu, że sąd orzekł w postępowaniu karnym zamiast w postępowaniu w sprawach
o wykroczenia.
Art. 517. (uchylony).

Art. 517a. § 1. W postępowaniu przyspieszonym stosuje się przepisy
o postępowaniu zwyczajnym, jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią
inaczej.
§ 2. Niestawiennictwo oskarżyciela publicznego nie tamuje toku rozprawy ani
posiedzenia. Jeżeli w rozprawie nie bierze udziału oskarżyciel publiczny, zarzuty
oskarżenia odczytuje protokolant.

Art. 517b. § 1. W postępowaniu przyspieszonym mogą być rozpoznawane
sprawy, w których prowadzi się dochodzenie, jeżeli sprawca został ujęty na gorącym
uczynku popełnienia przestępstwa lub bezpośrednio potem, zatrzymany oraz w ciągu
48 godzin doprowadzony przez Policję i przekazany do dyspozycji sądu wraz
z wnioskiem o rozpoznanie sprawy w postępowaniu przyspieszonym, zwanym dalej
„wnioskiem o rozpoznanie sprawy”.
§ 2. Postępowanie przyspieszone toczy się w trybie publicznoskargowym także
o przestępstwa ścigane z oskarżenia prywatnego, jeżeli miały one charakter
chuligański.
§ 2a. Można odstąpić od przymusowego doprowadzenia do sądu sprawcy
ujętego w warunkach określonych w § 1, jeżeli zostanie zapewnione uczestniczenie
przez sprawcę we wszystkich czynnościach sądowych, w których ma on prawo
uczestniczyć, w szczególności złożenie przez niego wyjaśnień, przy użyciu urządzeń
technicznych, umożliwiających przeprowadzenie tych czynności na odległość
z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W takim wypadku
złożenie wniosku o rozpoznanie sprawy jest równoznaczne z przekazaniem sprawcy
do dyspozycji sądu.
§ 2b. W wypadku określonym w § 2a we wszystkich czynnościach sądowych
przy użyciu urządzeń technicznych, umożliwiających przeprowadzenie tych
czynności na odległość, bierze udział w miejscu przebywania sprawcy referendarz
sądowy lub asystent sędziego zatrudniony w sądzie, w którego okręgu przebywa
sprawca.
§ 2c. Jeżeli w wypadku określonym w § 2a został ustanowiony obrońca,
uczestniczy on w czynnościach sądowych przy użyciu urządzeń technicznych
umożliwiających przeprowadzenie tych czynności na odległość, w miejscu
przebywania sprawcy.
§ 2d. Jeżeli w wypadku określonym w § 2a w odniesieniu do sprawcy zachodzą
okoliczności, o których mowa w art. 204 § 1, tłumacz uczestniczy w czynnościach
sądowych przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie tych
czynności na odległość, w miejscu przebywania sprawcy.
§ 3. Można odstąpić od zatrzymania i przymusowego doprowadzenia do sądu
sprawcy ujętego w warunkach określonych w § 1 lub zwolnić zatrzymanego,
zobowiązując go do stawienia się w sądzie w wyznaczonym miejscu i czasie,
w okresie nieprzekraczającym 72 godzin od chwili zatrzymania albo oddania sprawcy
w ręce Policji, ze skutkiem wezwania. Wniosek o rozpoznanie sprawy przekazuje się
w takim wypadku sądowi wraz z materiałem dowodowym w ciągu 48 godzin od
chwili zatrzymania albo oddania sprawcy w ręce Policji, a gdy termin ten upływa
w dniu wolnym od pracy – w najbliższym dniu roboczym, tak jednak aby sąd mógł
przystąpić do rozpoznania sprawy przed upływem 72 godzin od chwili zatrzymania
albo oddania sprawcy w ręce Policji.
§ 4. W stosunku do sprawcy występku o charakterze chuligańskim przepis
§ 3 może być stosowany wyjątkowo, jeżeli z okoliczności wynika, że sprawca stawi
się w sądzie w wyznaczonym miejscu i czasie oraz nie będzie utrudniał postępowania
w inny sposób.

Art. 517c. § 1. Dochodzenie można ograniczyć do przesłuchania osoby
podejrzanej w charakterze podejrzanego oraz zabezpieczenia dowodów
w niezbędnym zakresie. W toku dochodzenia czynności procesowych określonych
w art. 303 i 321 można nie dokonywać.
§ 2. Podejrzanego poucza się o jego uprawnieniach: do składania wyjaśnień, do
odmowy składania wyjaśnień lub odmowy odpowiedzi na pytania, do korzystania
z pomocy obrońcy, do złożenia – już w toku dochodzenia – wniosku, o którym mowa
w art. 338a, a także o możliwości złożenia przez prokuratora wniosku, o którym
mowa w art. 335 § 1 lub 2, oraz o obowiązkach i konsekwencjach wskazanych
w art. 74, art. 75, art. 138 i art. 139. Pouczenie to należy wręczyć podejrzanemu na
piśmie za potwierdzeniem odbioru.
§ 2a. W wypadku określonym w art. 517b § 2a podejrzanego należy pouczyć
ponadto o treści art. 517b § 2a i 2c, art. 517e § 1a i art. 517ea.
§ 3. (uchylony)

Art. 517d. § 1. W razie istnienia podstaw do wystąpienia z wnioskiem
o rozpoznanie sprawy, Policja sporządza taki wniosek i przekazuje go do sądu wraz ze
zgromadzonym materiałem dowodowym, zawiadamiając o tym niezwłocznie
prokuratora; wniosek ten zastępuje akt oskarżenia.
§ 1a. W wypadku określonym w art. 517b § 2a sporządza się odpisy wniosku
o rozpoznanie sprawy dla sprawcy oraz dla jego obrońcy, jeżeli został ustanowiony,
a także uwierzytelnione kopie wszystkich dokumentów materiału dowodowego
przekazywanych do sądu i pozostawia w miejscu przebywania sprawcy. Po
zakończeniu wszystkich czynności sądowych przeprowadzanych w trybie art. 517b
§ 2a kopie te włącza się do akt sprawy.
§ 2. Jeżeli zachodzą warunki do wystąpienia z wnioskiem, o którym mowa
w art. 335 § 1 lub 2, lub gdy podejrzany złożył wniosek określony w art. 338a, Policja
przedstawia wniosek o rozpoznanie sprawy prokuratorowi do zatwierdzenia.
Prokurator może odmówić zatwierdzenia wniosku o rozpoznanie sprawy, podejmując
decyzję co do dalszego toku sprawy; zatwierdzając wniosek o rozpoznanie sprawy,
może też dołączyć do niego wniosek, o którym mowa w art. 335 § 2, albo wystąpić
z wnioskiem, o którym mowa w art. 335 § 1.
§ 3. Wniosek o rozpoznanie sprawy powinien zawierać dane, o których mowa
w art. 332 § 1; przepisy art. 333 § 13 i art. 334 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio.
Policja doręcza pokrzywdzonemu pisemne pouczenie o uprawnieniach wynikających
z art. 46 § 1 Kodeksu karnego, art. 343 § 2 i art. 387 § 2 oraz o treści art. 49a
i art. 338a, a także o prawie do złożenia oświadczenia o działaniu w charakterze
oskarżyciela posiłkowego.
§ 4. Każda osoba wezwana przez Policję w charakterze świadka, biegłego,
tłumacza lub specjalisty jest obowiązana stawić się w sądzie lub w miejscu
przebywania sprawcy we wskazanym terminie. Art. 177 § 1a stosuje się.

Art. 517e. § 1. Odpis wniosku o rozpoznanie sprawy prezes sądu lub sąd doręcza
oskarżonemu oraz jego obrońcy, jeżeli został ustanowiony, oznaczając czas na
przygotowanie do obrony. Oskarżonemu należy umożliwić kontakt z obrońcą bez
obecności osób trzecich.
§ 1a. W wypadku określonym w art. 517b § 2a prezes sądu lub sąd, w sposób
wskazany w art. 137, zawiadamia oskarżonego oraz jego obrońcę, jeżeli został
ustanowiony, o doręczeniu wniosku o rozpoznanie sprawy i oznacza czas na
przygotowanie się do obrony. Oskarżonemu oraz jego obrońcy doręcza się za
pokwitowaniem przez funkcjonariusza Policji odpisy wniosku o rozpoznanie sprawy
oraz udostępnia się kopie dokumentów, o których mowa w art. 517d § 1a.
Zatrzymanemu oskarżonemu należy umożliwić, w miejscu jego przebywania, kontakt
z obrońcą bez obecności osób trzecich.
§ 2. (uchylony)
§ 3. Sąd przystępuje niezwłocznie do rozpoznania sprawy. Przepisów art. 339
§ 1 pkt 1 i 2 oraz art. 353 nie stosuje się.
§ 4. (uchylony)

Art. 517ea. § 1. W wypadku określonym w art. 517b § 2a podczas czynności
sądowych, w których oskarżony uczestniczy przy użyciu urządzeń technicznych
umożliwiających przeprowadzenie tych czynności na odległość, uczestnicy
postępowania mogą składać wnioski oraz inne oświadczenia oraz dokonywać
czynności procesowych wyłącznie ustnie do protokołu. O treści wszystkich pism
procesowych, które wpłynęły do akt sprawy od chwili przekazania do sądu wniosku
o rozpoznanie sprawy, sąd jest obowiązany poinformować przy najbliższej czynności
procesowej oskarżonego oraz jego obrońcę. Na żądanie oskarżonego lub obrońcy sąd
ma obowiązek odczytać treść tych pism.
§ 2. W wypadku określonym w art. 517b § 2a pisma procesowe oskarżonego
i jego obrońcy, których nie można było przekazać do sądu, mogą być przez nich
odczytane na rozprawie. Z chwilą ich odczytania wywołują one skutek procesowy i są
traktowane jako czynności dokonane w formie ustnej.

Art. 517f. § 1. Postępowanie przyspieszone prowadzi się również w razie
potrzeby przerwania rozprawy; łączny czas zarządzonych przerw nie może
przekroczyć 14 dni.
§ 2. W razie zarządzenia przerwy sąd rozstrzyga w przedmiocie zastosowania
środka zapobiegawczego.
§ 3. Przepisów art. 98 § 2 i art. 411 § 1 nie stosuje się.

Art. 517g. § 1. Jeżeli sąd przed rozprawą główną lub w jej toku stwierdzi, że
sprawa nie podlega rozpoznaniu w trybie przyspieszonym, rozstrzyga w przedmiocie
środka zapobiegawczego i przekazuje sprawę prokuratorowi w celu przeprowadzenia
postępowania przygotowawczego na zasadach ogólnych, zawiadamiając o tym
pokrzywdzonego. Jeżeli natomiast sąd stwierdzi jedynie, że sprawy nie można
rozpoznać w postępowaniu przyspieszonym z zachowaniem dopuszczalnego czasu
przerw w rozprawie, określonego w art. 517f § 1, rozpoznaje ją w dalszym ciągu
w trybie zwyczajnym. Jeżeli jednak sąd stwierdzi niemożność zachowania łącznego
czasu przerw, określonego w art. 517f § 1, już przed rozprawą, rozstrzyga
w przedmiocie środka zapobiegawczego i przekazuje sprawę prokuratorowi do
przeprowadzenia postępowania przygotowawczego na zasadach ogólnych,
zawiadamiając o tym pokrzywdzonego.
§ 2. Jeżeli na podstawie okoliczności ujawnionych po rozpoczęciu przewodu
sądowego sąd stwierdzi, że zachodzi potrzeba uzupełnienia postępowania
dowodowego, zaś dokonanie niezbędnych czynności w postępowaniu sądowym
powodowałoby znaczne trudności, przekazuje sprawę prokuratorowi w celu
przeprowadzenia postępowania przygotowawczego na zasadach ogólnych,
zawiadamiając o tym pokrzywdzonego; przed przekazaniem sprawy sąd rozstrzyga
w przedmiocie środka zapobiegawczego.
§ 3. Jeżeli na podstawie okoliczności ujawnionych po rozpoczęciu przewodu
sądowego sąd przewiduje możliwość wymierzenia kary powyżej 2 lat pozbawienia
wolności, rozstrzyga w przedmiocie środka zapobiegawczego i przekazuje sprawę
prokuratorowi w celu przeprowadzenia postępowania przygotowawczego na zasadach
ogólnych; sędzia, który brał udział w wydaniu postanowienia, jest z mocy prawa
wyłączony od dalszego udziału w sprawie.
§ 4. W razie skazania oskarżonego na karę pozbawienia wolności bez
warunkowego zawieszenia jej wykonania sąd, po wysłuchaniu stron, rozstrzyga
w przedmiocie środka zapobiegawczego.

Art. 517ga. W razie zarządzenia przerwy w rozprawie lub zmiany trybu
postępowania w dalszym postępowaniu nie stosuje się w stosunku do oskarżonego
sposobu uczestniczenia w czynnościach sądowych przewidzianego w art. 517b § 2a.

Art. 517h. § 1. Wniosek o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia
wyroku może być złożony na piśmie w terminie zawitym 3 dni od daty ogłoszenia
wyroku, a jeżeli ustawa przewiduje doręczenie wyroku – od daty jego doręczenia.
Wniosek można również złożyć ustnie do protokołu rozprawy lub posiedzenia.
§ 2. Sąd sporządza uzasadnienie wyroku w terminie 3 dni od daty złożenia
wniosku o sporządzenie uzasadnienia.
§ 3. Termin do wniesienia apelacji wynosi 7 dni i biegnie dla każdego
uprawnionego od daty doręczenia mu wyroku z uzasadnieniem.
§ 4. W razie złożenia apelacji przekazuje się ją niezwłocznie wraz z aktami
sądowi odwoławczemu, który rozpoznaje sprawę najpóźniej w ciągu miesiąca od daty
jej wpływu do tego sądu. Przepisu art. 448 nie stosuje się.
§ 5. W wypadku wniesienia apelacji przez prokuratora, obrońcę lub
pełnomocnika sąd odwoławczy dołącza do zawiadomienia o terminie rozprawy
apelacyjnej odpis apelacji strony przeciwnej.

Art. 517i. § 1. Jeżeli po rozpoznaniu środka odwoławczego sąd stwierdza, że
zachodzi potrzeba uzupełnienia postępowania dowodowego, a dokonanie
niezbędnych czynności przez sąd powodowałoby znaczne trudności, może – uchylając
wyrok – przekazać sprawę prokuratorowi w celu przeprowadzenia postępowania
przygotowawczego na zasadach ogólnych.
§ 2. W wypadku uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego
rozpoznania dalsze postępowanie toczy się w trybie zwyczajnym.

Art. 517j. § 1. W celu umożliwienia oskarżonemu korzystania z pomocy
obrońcy w postępowaniu przyspieszonym ustanawia się obowiązek pełnienia przez
adwokatów i radców prawnych dyżurów w czasie i miejscu ustalonym w odrębnych
przepisach.
§ 2. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób
zapewnienia oskarżonemu korzystania z pomocy obrońcy i możliwości jego wyboru
w postępowaniu przyspieszonym, w tym organizacji dyżurów, o których mowa w § 1,
mając na uwadze prawidłowy przebieg postępowania przyspieszonego oraz
konieczność zapewnienia oskarżonemu możliwości wyboru obrońcy.
Art. 539. Niedopuszczalna jest kasacja od orzeczenia Sądu Najwyższego
zapadłego w następstwie rozpoznania kasacji.

Art. 539a. § 1. Od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu
pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania stronom
przysługuje skarga do Sądu Najwyższego.
§ 2. Wyrok można zaskarżyć w całości lub w części.
§ 3. Skarga może być wniesiona wyłącznie z powodu naruszenia art. 437 lub
z powodu uchybień określonych w art. 439 § 1.

Art. 539b. § 1. Skargę wnosi się w terminie 7 dni od daty doręczenia wyroku
z uzasadnieniem. Przepisy art. 524 § 1 zdanie drugie i trzecie stosuje się odpowiednio.
§ 2. Wniesienie skargi powoduje wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku.

Art. 539c. § 1. Do skargi dołącza się odpowiednią liczbę odpisów dla
pozostałych stron.
§ 2. Prezes sądu, doręczając odpis skargi pozostałym stronom, poucza o prawie
wniesienia pisemnej odpowiedzi na skargę w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu
skargi. Po upływie tego terminu prezes sądu niezwłocznie przesyła akta Sądowi
Najwyższemu.

Art. 539d. Po przekazaniu sprawy do Sądu Najwyższego orzeka on w razie
potrzeby w przedmiocie środka zapobiegawczego. Na postanowienie o zastosowaniu
tymczasowego aresztowania służy zażalenie do równorzędnego składu Sądu
Najwyższego.
Art. 539e. § 1. Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę na posiedzeniu bez udziału
stron.
§ 2. Sąd Najwyższy postanowieniem oddala skargę albo wyrokiem uchyla
zaskarżony wyrok w całości lub w części i przekazuje sprawę właściwemu sądowi
odwoławczemu do ponownego rozpoznania.

Art. 539f. Przepisy art. 425 § 3 i 4, art. 428 § 1, art. 431, art. 432, art. 435,
art. 436, art. 442 § 1 i 3, art. 457 § 1 i 3, art. 525 § 1, art. 526, art. 527 § 14, art. 528
§ 1, art. 530 § 2 i 3, art. 531, art. 534 § 1 i art. 536, a także przepisy wydane na
podstawie art. 527 § 5 stosuje się odpowiednio.
Art. 540. § 1. Postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem
wznawia się, jeżeli:
1) w związku z postępowaniem dopuszczono się przestępstwa, a istnieje
uzasadniona podstawa do przyjęcia, że mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia;
2) po wydaniu orzeczenia ujawnią się nowe fakty lub dowody wskazujące na to, że:
a) skazany nie popełnił czynu albo czyn jego nie stanowił przestępstwa lub nie
podlegał karze,
b) skazano go za przestępstwo zagrożone karą surowszą albo nie
uwzględniono okoliczności zobowiązujących do nadzwyczajnego
złagodzenia kary albo też błędnie przyjęto okoliczności wpływające na
nadzwyczajne obostrzenie kary,
c) sąd umorzył lub warunkowo umorzył postępowanie karne, błędnie
przyjmując popełnienie przez oskarżonego zarzucanego mu czynu.
§ 2. Postępowanie wznawia się na korzyść strony, jeżeli Trybunał Konstytucyjny
orzekł o niezgodności z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub
z ustawą przepisu prawnego, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie;
wznowienie nie może nastąpić na niekorzyść oskarżonego.
§ 3. Postępowanie wznawia się na korzyść oskarżonego, gdy potrzeba taka
wynika z rozstrzygnięcia organu międzynarodowego działającego na mocy umowy
międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską.

Art. 540a. Postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem
można wznowić, jeżeli:
1) skazany, do którego zastosowano przepis art. 60 § 3 lub 4 Kodeksu karnego lub
art. 36 § 3 Kodeksu karnego skarbowego, nie potwierdził w postępowaniu
karnym ujawnionych przez siebie informacji;
2) zachodzi okoliczność określona w art. 11 § 3.

Art. 540b. § 1. Postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem
można wznowić na wniosek oskarżonego, złożony w terminie zawitym miesiąca od
dnia, w którym dowiedział się o zapadłym wobec niego orzeczeniu, jeżeli sprawę
rozpoznano pod nieobecność oskarżonego, któremu nie doręczono zawiadomienia
o terminie posiedzenia lub rozprawy albo doręczono je w inny sposób niż osobiście,
gdy wykaże on, że nie wiedział o terminie oraz o możliwości wydania orzeczenia pod
jego nieobecność.
§ 2. Przepisu § 1 nie stosuje się w wypadkach, o których mowa w art. 133 § 2,
art. 136 § 1 oraz art. 139 § 1, a także jeżeli w rozprawie lub posiedzeniu uczestniczył
obrońca.
Art. 554. § 1. Żądanie odszkodowania należy zgłosić w sądzie okręgowym,
w którego okręgu wydano orzeczenie w pierwszej instancji, a w wypadku określonym w art. 552 § 4 – w sądzie okręgowym właściwym ze względu na miejsce, w którym
nastąpiło zwolnienie tymczasowo aresztowanego lub zwolnienie zatrzymanego.
§ 2. Sąd okręgowy orzeka wyrokiem na rozprawie w składzie jednego sędziego.
§ 2a. Stronami w postępowaniu są: wnioskodawca, prokurator oraz Skarb
Państwa.
§ 2b. Organem reprezentującym Skarb Państwa jest:
1) prezes sądu, w którym wydano ostatnie orzeczenie kończące postępowanie
w przedmiocie odpowiedzialności karnej, stosowania środka zapobiegawczego,
środka zabezpieczającego lub zatrzymania, albo
2) prezes sądu pierwszej instancji, w którym wydano zmienione orzeczenie – jeżeli
orzeczeniem, o którym mowa w pkt 1, zmieniono orzeczenie sądu pierwszej
instancji i zastosowano środek, w związku z którym nie przysługuje
odszkodowanie w myśl niniejszego rozdziału, albo
3) organ, który dokonał zatrzymania – jeżeli sąd uwzględnił zażalenie na
zatrzymanie albo jeżeli sąd nie rozpoznawał zażalenia na zatrzymanie.
§ 3. O terminie rozprawy zawiadamia się wnioskodawcę, prokuratora oraz organ
reprezentujący Skarb Państwa, przesyłając odpis wniosku.
§ 4. Postępowanie jest wolne od kosztów sądowych. W razie uwzględnienia
roszczeń choćby w części wnioskodawcy przysługuje od Skarbu Państwa zwrot
uzasadnionych wydatków, w tym z tytułu ustanowienia jednego pełnomocnika.
Art. 589. § 1. Wezwany z zagranicy świadek lub biegły niebędący obywatelem
polskim, który stawi się dobrowolnie przed sądem, nie może być ani ścigany, ani zatrzymany, ani też tymczasowo aresztowany z powodu przestępstwa będącego
przedmiotem danego postępowania karnego i jakiegokolwiek innego przestępstwa
popełnionego przed przekroczeniem polskiej granicy państwowej. Nie może być także
w stosunku do niego wykonana kara orzeczona za takie przestępstwo.
§ 2. Świadek lub biegły traci ochronę przewidzianą w § 1, jeżeli nie opuści
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, chociaż mógł to uczynić, w ciągu 7 dni od
czasu, gdy sąd oznajmił mu, że obecność jego stała się zbędna.
§ 3. Wezwanemu świadkowi lub biegłemu przysługuje zwrot kosztów podróży
i pobytu oraz zwrot utraconego zarobku, a biegłemu – wynagrodzenie za sporządzenie
opinii.
§ 4. W wezwaniu doręczonym świadkowi lub biegłemu stale przebywającemu za
granicą należy zamieścić pouczenie o treści przepisów § 13. Nie należy natomiast
zamieszczać zagrożenia stosowaniem środków przymusu z powodu niestawiennictwa.

Art. 589a. § 1. Wobec osoby pozbawionej wolności na terytorium państwa
obcego, czasowo wydanej w celu złożenia zeznań w charakterze świadka lub
dokonania z jej udziałem innej czynności procesowej przed polskim sądem lub
prokuratorem, sąd okręgowy miejsca wykonania czynności zarządza umieszczenie
osoby wydanej w polskim zakładzie karnym lub areszcie śledczym na czas jej pobytu
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nieprzekraczający jednak czasu pozbawienia
wolności określonego w państwie wydającym.
§ 2. Na postanowienie sądu zażalenie nie przysługuje.

Art. 589b. § 1. Pomoc prawna w postępowaniu przygotowawczym między
polskimi organami uprawnionymi do prowadzenia tego postępowania oraz
właściwymi organami państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub innego państwa,
jeżeli pozwala na to umowa międzynarodowa, której Rzeczpospolita Polska jest
stroną, albo na zasadach wzajemności, może także polegać na wykonywaniu
czynności śledztwa w ramach wspólnego zespołu śledczego, zwanego dalej
„zespołem”.
§ 2. Zespół powołują, w drodze porozumienia, Prokurator Generalny oraz
właściwy organ państwa, o którym mowa w § 1, zwanego dalej „państwem
współpracującym”, na potrzeby określonego postępowania przygotowawczego, na
czas oznaczony.
§ 3. Porozumienie o powołaniu zespołu powinno określać:
1) przedmiot, cel, miejsce i okres współpracy;
2) skład zespołu, ze wskazaniem osoby kierującej;
3) zadania poszczególnych członków zespołu.
§ 4. W porozumieniu o powołaniu zespołu można zastrzec możliwość
dopuszczenia do prac w zespole, w określonych warunkach, przedstawiciela instytucji
międzynarodowej powołanej do zwalczania przestępczości.
§ 5. Okres współpracy w ramach zespołu, wskazany w porozumieniu
o powołaniu zespołu, może być przedłużony na dalszy czas oznaczony, niezbędny do
osiągnięcia celu tej współpracy; przedłużenie wymaga zgody wszystkich stron
porozumienia.

Art. 589c. § 1. Zespół, w ramach którego współpraca odbywa się na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, zwany dalej „zespołem polskim”, można powołać
w szczególności, gdy:
1) w toku prowadzonego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej postępowania
przygotowawczego w sprawie o przestępstwo o charakterze terrorystycznym,
handlu ludźmi, obrotu środkami odurzającymi, substancjami psychotropowymi
lub ich prekursorami albo o inne ciężkie przestępstwo ujawniono, że sprawca
działał lub następstwa jego czynu wystąpiły na terytorium innego państwa
i zachodzi potrzeba wykonania czynności śledztwa na terytorium tego państwa
lub z udziałem jego organu;
2) prowadzone na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej postępowanie przygotowawcze pozostaje w związku przedmiotowym lub podmiotowym z postępowaniem przygotowawczym o przestępstwo wymienione w pkt 1, prowadzonym na terytorium innego państwa i zachodzi potrzeba wykonania większości czynności śledztwa w obu postępowaniach na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
§ 2. Pracami zespołu polskiego kieruje polski prokurator.
§ 3. W skład zespołu polskiego mogą wchodzić inni polscy prokuratorzy
i przedstawiciele innych organów uprawnionych do prowadzenia śledztwa oraz
funkcjonariusze właściwych organów państwa współpracującego, zwani dalej
„funkcjonariuszami delegowanymi”.
§ 4. Do czynności w postępowaniu przygotowawczym wykonywanych
w ramach zespołu polskiego stosuje się przepisy prawa krajowego, z zastrzeżeniem
§ 58 oraz art. 589e.
§ 5. Funkcjonariusze delegowani mogą być obecni przy wszystkich
czynnościach procesowych wykonywanych w ramach zespołu polskiego, chyba że
w szczególnym wypadku, uzasadnionym potrzebą ochrony ważnego interesu Rzeczypospolitej Polskiej lub praw jednostki, osoba kierująca tym zespołem zarządzi inaczej.
§ 6. Za zgodą stron porozumienia o utworzeniu zespołu polskiego osoba
kierująca tym zespołem może powierzyć funkcjonariuszowi delegowanemu
wykonanie określonej czynności śledztwa, z wyłączeniem wydawania postanowień
przewidzianych w niniejszym kodeksie. W takim wypadku w czynności uczestniczy
polski członek zespołu i sporządza z niej protokół.
§ 7. Jeżeli zachodzi potrzeba wykonania czynności śledztwa na terytorium
państwa współpracującego, z wnioskiem o pomoc prawną zwraca się do właściwej
instytucji lub organu funkcjonariusz delegowany przez to państwo. Do sporządzonych
w wykonaniu tego wniosku protokołów stosuje się odpowiednio przepis art. 587.
§ 8. W granicach określonych w porozumieniu o powołaniu zespołu polskiego
przedstawicielowi instytucji międzynarodowej, o którym mowa w art. 589b § 4,
przysługują uprawnienia określone w § 5.

Art. 589d. § 1. Prokurator lub przedstawiciel innego organu uprawnionego do
prowadzenia śledztwa może być delegowany do zespołu na terytorium innego państwa
współpracującego w wypadkach określonych przepisami państwa, na którego
terytorium odbywa się współpraca zespołu. O delegowaniu decyduje odpowiednio
Prokurator Generalny albo inny właściwy organ.
§ 2. Członkowi zespołu, o którym mowa w § 1, będącemu polskim prokuratorem
przysługują uprawnienia prokuratora państwa obcego określone w art. 588 § 1.
Przepisu art. 613 § 1 nie stosuje się.
§ 3. Instytucje i organy Rzeczypospolitej Polskiej, inne niż prokurator, o którym
mowa w § 2, udzielają niezbędnej pomocy polskiemu członkowi zespołu, o którym
mowa w § 1, w granicach i z zastosowaniem przepisów prawa krajowego.

Art. 589e. § 1. Informacje uzyskane przez członka zespołu w związku
z udziałem w pracach zespołu, niedostępne w innym trybie dla państwa, które go
delegowało, mogą być wykorzystane przez właściwy organ tego państwa także w celu:
1) przeprowadzenia postępowania karnego we własnym zakresie – za zgodą
państwa współpracującego, którego instytucja lub organ udzieliły informacji;
2) zapobiegnięcia bezpośredniemu, poważnemu zagrożeniu dla bezpieczeństwa
publicznego;
3) innym niż wymienione w pkt 1 i 2, jeżeli tak stanowi porozumienie o powołaniu
zespołu.
§ 2. Zgoda, o której mowa w § 1 pkt 1, może być cofnięta wyłącznie wtedy, gdy
wykorzystanie informacji mogłoby zagrażać dobru postępowania przygotowawczego
prowadzonego w państwie współpracującym, którego instytucja lub organ udzieliły
informacji, oraz w wypadku, w którym państwo to mogłoby odmówić wzajemnej
pomocy.

Art. 589f. § 1. Za szkodę wyrządzoną przez członka zespołu w związku
z wykonywanymi czynnościami odpowiada państwo, które go delegowało, na
zasadach określonych w przepisach państwa, na którego terytorium odbywała się
współpraca zespołu.
§ 2. Jeżeli szkoda wyrządzona innej osobie jest następstwem działania lub
zaniechania członka zespołu delegowanego przez inne państwo współpracujące,
kwotę pieniężną stanowiącą równowartość odszkodowania tymczasowo wypłaca
poszkodowanemu właściwy organ państwa, na którego terytorium odbywała się
współpraca zespołu.
§ 3. W wypadku określonym w § 2 wypłacona kwota pieniężna podlega
zwrotowi organowi, który ją tymczasowo wypłacił, na jego wniosek.

Art. 589g. § 1. W razie ustalenia, że mogące stanowić dowód w sprawie rzeczy,
korespondencja, przesyłki, wykazy połączeń telefonicznych lub innych przekazów
informacji lub dane przechowywane w systemie informatycznym lub na nośniku, w tym korespondencja przesyłana pocztą elektroniczną, albo mienie podlegające
zajęciu w celu zabezpieczenia wykonania postanowienia o przepadku znajdują się na
terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, sąd właściwy do
rozpoznania sprawy albo prokurator może wystąpić o wykonanie postanowienia o ich
zatrzymaniu albo zabezpieczeniu bezpośrednio do właściwego organu sądowego tego
państwa.
§ 2. Przekazując do wykonania postanowienie o zatrzymaniu dowodów,
właściwy sąd lub prokurator występuje jednocześnie do właściwego organu sądowego
państwa wykonania postanowienia z wnioskiem o ich wydanie.
§ 3. Niezwłocznie po uprawomocnieniu się postanowienia o przepadku
zabezpieczonego mienia, o którym mowa w § 1, właściwy sąd występuje do
właściwego organu sądowego państwa wykonania postanowienia z wnioskiem
o wykonanie tego przepadku.
§ 4. (uchylony)
§ 5. Do postanowienia, o którym mowa w § 1, dołącza się zaświadczenie
zawierające wszystkie istotne informacje umożliwiające jego prawidłowe wykonanie.
§ 6. Przekazywane dokumenty powinny zostać przetłumaczone na język
urzędowy państwa wykonania postanowienia albo na inny język wskazany przez to
państwo.
§ 7. Przekazanie postanowienia oraz zaświadczenia, o którym mowa w § 5,
może nastąpić również z wykorzystaniem urządzeń służących do automatycznego
przesyłania danych, w sposób umożliwiający stwierdzenie autentyczności tych
dokumentów.
§ 8. W razie trudności w ustaleniu właściwego organu państwa wykonania
postanowienia właściwy sąd albo prokurator może również zwracać się do właściwych
jednostek organizacyjnych Europejskiej Sieci Sądowej.
§ 9. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
zaświadczenia, o którym mowa w § 5, mając na uwadze konieczność udostępnienia
państwu wykonania postanowienia wszystkich niezbędnych informacji, w tym
informacji o terminie, do którego ma trwać zatrzymanie dowodów albo
zabezpieczenie mienia.

Art. 589h. Wydane dowody zwraca się państwu wykonania postanowienia
niezwłocznie po wykorzystaniu, jeżeli przy ich przekazaniu zastrzeżono zwrot lub gdy podlegają one zwrotowi pokrzywdzonemu lub innemu uprawnionemu podmiotowi,
przebywającemu na terytorium tego państwa.

Art. 589i. W razie uchylenia postanowienia o zatrzymaniu dowodów lub
zabezpieczeniu mienia właściwy sąd albo prokurator o jego treści niezwłocznie
zawiadamia właściwy organ państwa członkowskiego Unii Europejskiej.

Art. 589j. § 1. Na postanowienie, o którym mowa w art. 589g § 1, wydane przez
prokuratora, przysługuje zażalenie do sądu rejonowego, w którego okręgu prowadzi
się postępowanie. Termin do wniesienia zażalenia biegnie od daty doręczenia
postanowienia.
§ 2. Przepis art. 589g § 6 stosuje się odpowiednio.

Art. 589k. § 1. Jeżeli według prawa państwa wykonania postanowienia państwo
to ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną w związku z wykonaniem
postanowienia o zatrzymaniu dowodów lub mającego na celu zabezpieczenie mienia,
wydanego przez polski sąd albo prokuratora, na wniosek właściwego organu tego
państwa Skarb Państwa zwraca mu kwotę pieniężną stanowiącą równowartość
wypłaconego odszkodowania.
§ 2. Przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli szkoda jest następstwem wyłącznie
działania lub zaniechania organu państwa wykonania postanowienia.

Art. 589ka. Przepisy niniejszego rozdziału w zakresie zatrzymania dowodów
stosuje się do wystąpień do państw członkowskich Unii Europejskiej, w których nie
ma zastosowania europejski nakaz dochodzeniowy.

Art. 589l. § 1. Właściwy miejscowo sąd rejonowy albo prokurator wykonuje
niezwłocznie wydane przez właściwy organ sądowy innego państwa członkowskiego
Unii Europejskiej orzeczenie o zatrzymaniu mogących stanowić dowód w sprawie
rzeczy, korespondencji, przesyłek, wykazów połączeń telefonicznych lub innych
przekazów informacji lub danych przechowywanych w systemie informatycznym lub
na nośniku, w tym korespondencji przesyłanej pocztą elektroniczną, albo orzeczenie
o zajęciu mienia w celu zabezpieczenia wykonania orzeczenia o przepadku, jeżeli rzeczy te, korespondencja, przesyłki, wykazy, dane lub mienie znajdują się lub są
przechowywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
§ 2. Jeżeli sąd albo prokurator, do którego zostało skierowane orzeczenie, nie jest
właściwy do nadania mu biegu, przekazuje je właściwemu organowi i powiadamia
o tym właściwy organ sądowy państwa członkowskiego Unii Europejskiej, który
wystąpił z orzeczeniem.
§ 3. Jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej, przy
wykonywaniu orzeczeń, o których mowa w § 1, stosuje się przepisy prawa polskiego.

Art. 589m. § 1. Można odmówić wykonania orzeczenia o zatrzymaniu
dowodów, o którym mowa w art. 589l § 1, jeżeli:
1) czyn, w związku z którym wydano to orzeczenie, nie stanowi przestępstwa
według prawa polskiego, chyba że zgodnie z prawem państwa wydania
orzeczenia jest to przestępstwo wymienione w art. 607w pkt 133, zagrożone
karą pozbawienia wolności, której górna granica wynosi co najmniej 3 lata, lub
innym środkiem polegającym na pozbawieniu wolności co najmniej w tym
samym wymiarze;
2) dowody, których dotyczy orzeczenie, nie mogą być zajęte z przyczyn
faktycznych, w szczególności z uwagi na ich utratę, zniszczenie lub niemożność
odnalezienia;
3) do orzeczenia o zatrzymaniu dowodów nie dołączono zaświadczenia
zawierającego wszystkie istotne informacje umożliwiające jego prawidłowe
wykonanie albo zaświadczenie to jest niekompletne lub oczywiście nie
odpowiada treści orzeczenia;
4) z treści zaświadczenia, określonego w pkt 3, w oczywistym stopniu wynika, że
przekazane do wykonania orzeczenie dotyczy tego samego czynu tej samej
osoby, co do którego postępowanie karne zostało prawomocnie zakończone;
5) wykonanie orzeczenia nie jest możliwe z powodu odmowy przedstawienia
korespondencji i dokumentów na podstawie art. 582 § 2.
§ 2. Można odmówić wykonania orzeczenia mającego na celu zabezpieczenie
mienia, o którym mowa w art. 589l § 1:
1) jeżeli według prawa polskiego w sprawie o przestępstwo, w związku z którym
wydano to orzeczenie, zabezpieczenie wykonania przepadku byłoby
niedopuszczalne, chyba że zgodnie z prawem państwa wydania orzeczenia jest to przestępstwo wymienione w art. 607w pkt 133, zagrożone karą pozbawienia
wolności, której górna granica wynosi co najmniej 3 lata, lub innym środkiem
polegającym na pozbawieniu wolności co najmniej w tym samym wymiarze;
2) w wypadkach określonych w § 1 pkt 24.
§ 3. Przepisów § 1 pkt 1 oraz § 2 pkt 1 nie stosuje się, jeżeli czyn nie stanowi
przestępstwa z powodu braku lub odmiennego uregulowania w prawie polskim
odpowiednich opłat, podatków, ceł lub zasad obrotu dewizowego.
§ 4. W wypadku określonym w § 1 pkt 2, właściwy sąd albo prokurator, przed
wydaniem postanowienia w przedmiocie wykonania orzeczenia o zatrzymaniu
dowodów lub mającego na celu zabezpieczenie mienia, konsultuje się z organem,
który je wydał, dla uzyskania wszystkich istotnych informacji, umożliwiających
odnalezienie tych dowodów albo mienia. Jeżeli uzyskane informacje nie przyczyniły
się do odnalezienia tych dowodów albo mienia, sąd lub prokurator powiadamia
niezwłocznie właściwy organ sądowy państwa wydania orzeczenia o niemożności
wykonania orzeczenia.
§ 5. W wypadku, o którym mowa w § 1 pkt 3, właściwy sąd albo prokurator
może wyznaczyć organowi, który wydał orzeczenie, termin do przekazania
zaświadczenia, określonego w § 1 pkt 3, jego uzupełnienia lub sprostowania.
§ 6. W razie niedotrzymania terminu, o którym mowa w § 5, postanowienie
w przedmiocie wykonania orzeczenia wydaje się w oparciu o informacje przekazane
wcześniej.

Art. 589n. § 1. Postanowienie w przedmiocie wykonania orzeczenia
o zatrzymaniu dowodów lub mające na celu zabezpieczenie mienia, o których mowa
w art. 589l § 1, właściwy sąd albo prokurator wydaje niezwłocznie, w miarę możliwości w ciągu 24 godzin od otrzymania orzeczenia.
§ 2. Postanowienie, o którym mowa w § 1, doręcza się wraz z pouczeniem
o uprawnieniach wynikających z przepisów państwa wydania orzeczenia, o którym
mowa w art. 589l § 1.
§ 3. Na postanowienie, o którym mowa w § 1, przysługuje zażalenie osobom,
których prawa zostały naruszone. Osobom tym przysługuje także zażalenie na
czynności związane z zatrzymaniem dowodów lub zabezpieczeniem mienia, co nie
narusza uprawnień skarżącego wynikających z przepisów państwa wydania orzeczenia. W zażaleniu na czynność skarżący może domagać się wyłącznie zbadania
prawidłowości jej przeprowadzenia.
§ 4. O wniesieniu zażalenia, jak również o treści rozstrzygnięcia zapadłego
w wyniku jego rozpoznania, należy niezwłocznie powiadomić właściwy organ
sądowy państwa wydania orzeczenia.
§ 5. Przepis art. 589g § 6 stosuje się odpowiednio.

Art. 589o. Wydając postanowienie o wykonaniu orzeczenia o zatrzymaniu
dowodów lub mające na celu zabezpieczenie mienia, właściwy sąd albo prokurator
może jednocześnie wstrzymać jego wykonanie, jeżeli:
1) wykonanie orzeczenia mogłoby utrudnić inne, toczące się postępowanie karne –
na czas niezbędny dla zabezpieczenia prawidłowego toku tego postępowania;
2) dowód albo mienie, których dotyczy orzeczenie, zostały wcześniej zatrzymane
albo zajęte dla potrzeb innego toczącego się postępowania karnego – do czasu
zwolnienia spod zatrzymania albo zajęcia.

Art. 589p. § 1. O treści postanowienia w przedmiocie wykonania orzeczenia
o zatrzymaniu dowodów lub mającego na celu zabezpieczenie mienia powiadamia się
niezwłocznie, w miarę możliwości w ciągu 24 godzin od otrzymania orzeczenia,
właściwy organ sądowy państwa wydania tego orzeczenia. Powiadomienie to może
być przekazane również przy użyciu urządzeń służących do automatycznego
przesyłania danych, w sposób umożliwiający stwierdzenie autentyczności
przekazanych dokumentów.
§ 2. W wypadkach, o których mowa w art. 589o, należy także wskazać
przyczyny wstrzymania wykonania postanowienia oraz, jeżeli jest to możliwe, jego
przewidywany okres.
§ 3. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio w razie ustania przyczyn wstrzymania
wykonania postanowienia określonego w art. 589o. W takim wypadku należy
poinformować właściwy organ sądowy państwa wydania orzeczenia o zatrzymaniu
lub zabezpieczeniu dowodów albo mienia dla potrzeb innego postępowania, lub
podjętych działaniach zmierzających do wykonania orzeczenia.

Art. 589r. § 1. Wykonując orzeczenie o zatrzymaniu dowodów lub mające na
celu zabezpieczenie mienia, należy uczynić zadość życzeniu organu, który wydał to
orzeczenie, aby przy dokonaniu czynności zastosowano szczególny tryb postępowania lub szczególną formę, jeżeli nie jest to sprzeczne z zasadami porządku prawnego
Rzeczypospolitej Polskiej.
§ 2. Protokół zatrzymania dowodów lub zajęcia mienia należy niezwłocznie
przekazać właściwemu organowi sądowemu państwa wydania orzeczenia. Przepis
art. 589p § 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.

Art. 589s. § 1. Zatrzymanie dowodów oraz zajęcie mienia w celu zabezpieczenia
wykonania orzeczenia o przepadku trwa do czasu rozstrzygnięcia w przedmiocie
wystąpienia właściwego organu sądowego państwa wydania orzeczenia, odpowiednio
o wydanie dowodów albo o wykonanie wniosku o wykonanie prawomocnego
orzeczenia o przepadku.
§ 2. Przez wzgląd na okoliczności sprawy właściwy sąd albo prokurator może
jednak, po konsultacji z właściwym organem sądowym państwa wydania orzeczenia,
wyznaczyć temu organowi nieprzekraczalny termin do przekazania żądania
określonego w § 1, po upływie którego może nastąpić zwolnienie spod zatrzymania
albo zajęcia.
§ 3. Przed upływem terminu, o którym mowa w § 2, właściwy sąd albo
prokurator informuje właściwy organ sądowy państwa wykonania orzeczenia
o zamiarze zwolnienia spod zatrzymania albo zajęcia, umożliwiając mu zgłoszenie
stanowiska na piśmie. Jeżeli organ ten nie przedstawi argumentów dostatecznie
uzasadniających dalsze zatrzymanie albo zajęcie, właściwy sąd albo prokurator
wydaje postanowienie o zwolnieniu spod zatrzymania albo zajęcia. Odpis
postanowienia doręcza się osobom zainteresowanym.
§ 4. Postanowienie o zwolnieniu spod zatrzymania albo zajęcia wydaje się także
wtedy, gdy właściwy organ sądowy państwa wydania orzeczenia zawiadomi o jego
uchyleniu. Przepis § 3 zdanie trzecie stosuje się.

Art. 589t. (uchylony)

Art. 589u. § 1. Jeżeli Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za szkodę
wyrządzoną w związku z wykonaniem orzeczenia o zatrzymaniu dowodów albo
mającego na celu zabezpieczenie mienia, wydanego przez organ sądowy państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, Skarb Państwa występuje do właściwego organu
tego państwa o zwrot kwoty pieniężnej stanowiącej równowartość wypłaconego
odszkodowania.
§ 2. Przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli szkoda jest następstwem wyłącznie
działania lub zaniechania organu polskiego.

Art. 589v. Przepisy niniejszego rozdziału w zakresie zatrzymania dowodów
stosuje się do orzeczeń organów państw członkowskich Unii Europejskiej, w których
nie ma zastosowania europejski nakaz dochodzeniowy.

Art. 589w. § 1. W razie konieczności przeprowadzenia lub uzyskania dowodu,
który znajduje się lub może zostać przeprowadzony na terytorium innego państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, zwanego w niniejszym rozdziale „państwem
wykonania orzeczenia”, sąd, przed którym sprawa się toczy, albo prokurator
prowadzący postępowanie przygotowawcze może wydać z urzędu lub na wniosek
strony, obrońcy lub pełnomocnika europejski nakaz dochodzeniowy, zwany w
niniejszym rozdziale „END”, chyba że END nie ma w tym państwie zastosowania.
§ 2. W przypadku prowadzenia przez Policję lub organy, o których mowa w art.
312, dochodzenia lub postępowania sprawdzającego, o którym mowa w art. 307, albo
w przypadku prowadzenia postępowania przygotowawczego przez organy, o których
mowa w art. 133 § 1 i art. 134 § 1 Kodeksu karnego skarbowego, END może wydać
także prowadzący postępowanie. Wydanie END wymaga zatwierdzenia przez
prokuratora.
§ 3. END można wydać także w celu zabezpieczenia śladów i dowodów
przestępstwa przed ich utratą, zniekształceniem lub zniszczeniem.
§ 4. Postanowienie o wydaniu END dotyczącego kontroli i utrwalania treści
rozmów telefonicznych oraz utrwalania przy użyciu środków technicznych treści
innych rozmów lub przekazów informacji, w tym korespondencji przesyłanej pocztą
elektroniczną, zastępuje postanowienie, o którym mowa w art. 237 § 1. Przepisy
rozdziału 26 stosuje się odpowiednio.
§ 5. Postanowienie o wydaniu END dotyczącego dowodu, którego dopuszczenie,
uzyskanie lub przeprowadzenie wymaga wydania postanowienia, zastępuje to postanowienie. Przepisy dotyczące poszczególnych czynności i dowodów stosuje się
odpowiednio.
§ 6. Jeżeli END został wydany w związku z czynnościami, o których mowa w §
4, jest on przekazywany do tego państwa wykonania orzeczenia, w którym znajduje
się albo będzie się znajdować osoba, której END dotyczy.
§ 7. W przypadku prowadzenia czynności operacyjno-rozpoznawczych na
podstawie odrębnych przepisów END wydaje organ prowadzący takie czynności po
uprzednim uzgodnieniu z organem państwa wykonania orzeczenia czasu ich trwania
oraz warunków ich wykonywania. Wydanie END wymaga zatwierdzenia przez
prokuratora właściwego na podstawie odrębnych przepisów, chyba że dopuszczenie,
uzyskanie lub przeprowadzenie dowodu jest zastrzeżone do właściwości sądu.
Wówczas wydanie END wymaga zatwierdzenia przez sąd właściwy na podstawie
odrębnych przepisów.

Art. 589x. Wydanie END jest niedopuszczalne, jeżeli:
1) nie wymaga tego interes wymiaru sprawiedliwości;
2) prawo polskie nie dopuszcza przeprowadzenia lub uzyskania danego dowodu.

Art. 589y. § 1. END zawiera:
1) oznaczenie organu wydającego END i zatwierdzającego END, ze wskazaniem
ich adresów, numerów telefonów, telefaksów i adresów poczty elektronicznej;
2) datę oraz wskazanie miejsca wydania END;
3) określenie żądanej czynności dochodzeniowej podlegającej END lub dowodu,
który należy uzyskać, lub okoliczności, jakie mają zostać ustalone w wyniku
czynności dochodzeniowej;
4) dostępne dane określające tożsamość i obywatelstwo osoby, której dotyczy END,
a także adres zamieszkania lub inny adres, w tym adres zakładu karnego, jeżeli
ta osoba w nim przebywa;
5) sygnaturę akt i wskazanie rodzaju postępowania, w związku z którym END
został wydany;
6) przytoczenie opisu i kwalifikacji prawnej czynu będącego przedmiotem
postępowania;
7) zwięzły opis stanu faktycznego sprawy.
§ 2. END zawiera odwołanie do wcześniej wydanego END, jeżeli jest z nim
związany, wraz z datą jego wydania, oznaczeniem organu, do którego został
przekazany, oraz sygnaturą akt nadaną przez organ wydający END i państwo
wykonania orzeczenia.
§ 3. Jeżeli END jest wydany w celu zabezpieczenia śladów i dowodów
przestępstwa przed ich utratą, zniekształceniem lub zniszczeniem, zawiera także
informację o tym, czy ślad lub dowód ma zostać przekazany organowi wydającemu
END, czy ma pozostać w państwie wykonania orzeczenia. W przypadku gdy ślad lub
dowód ma pozostać w państwie wykonania orzeczenia organ wydający END określa
termin obowiązywania zabezpieczenia.
§ 4. END powinien zostać przetłumaczony na język urzędowy państwa
wykonania orzeczenia albo na inny język wskazany przez to państwo.
§ 5. Przekazanie END może nastąpić również z wykorzystaniem urządzeń
służących do automatycznego przesyłania danych, w sposób umożliwiający
stwierdzenie autentyczności tego dokumentu.
§ 6. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
formularza END, mając na uwadze konieczność udostępnienia państwu wykonania
orzeczenia danych niezbędnych do podjęcia prawidłowej decyzji w przedmiocie
wykonania END.

Art. 589z. § 1. Jeżeli END dotyczy czasowego wydania do Rzeczypospolitej
Polskiej osoby pozbawionej wolności na terytorium państwa wykonania orzeczenia w
celu przeprowadzenia czynności dochodzeniowej, przepis art. 589a stosuje się
odpowiednio. Sąd lub prokurator zarządza zwolnienie osoby, jeżeli państwo
wykonania orzeczenia o to wystąpi.
§ 2. Wydana czasowo osoba pozbawiona wolności, o której mowa w § 1, nie
może być ścigana ani zatrzymana, ani tymczasowo aresztowana z powodu
przestępstwa popełnionego przed przekroczeniem polskiej granicy państwowej,
niewskazanego w END. Nie może być także w stosunku do takiej osoby wykonana
kara orzeczona za takie przestępstwo.
§ 3. Zakazów określonych w § 2 nie stosuje się wobec osoby, która mogąc
opuścić terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, znajduje się na nim po upływie 15 dni
od dnia otrzymania informacji od sądu lub prokuratora, że jej obecność stała się zbędna dla postępowania karnego, albo powróci na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej po
upływie tego terminu.
§ 4. Przed wydaniem END dotyczącego czasowego wydania osoby pozbawionej
wolności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do państwa wykonania orzeczenia
organ wydający END wysłuchuje tej osoby.
§ 5. Jeżeli END dotyczy czasowego wydania osoby pozbawionej wolności na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do państwa wykonania orzeczenia w celu
przeprowadzenia czynności dochodzeniowej, okres faktycznego pozbawienia
wolności tej osoby w tym państwie zalicza się na poczet orzeczonej lub wykonywanej
w Rzeczypospolitej Polskiej kary pozbawienia wolności.

Art. 589za. § 1. Organ wydający END może zażądać, aby przy przeprowadzeniu
dowodu był obecny jego przedstawiciel.
§ 2. Jeżeli według prawa państwa wykonania orzeczenia państwo to poniosło
odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez przedstawiciela, o którym mowa w §
1, w związku z wykonaniem END wydanego lub zatwierdzonego przez sąd albo
prokuratora, na wniosek właściwego organu tego państwa Skarb Państwa zwraca mu
kwotę pieniężną stanowiącą równowartość wypłaconego odszkodowania.

Art. 589zb. § 1. END jest przekazywany bezpośrednio właściwemu organowi
państwa wykonania orzeczenia. END może być przekazywany również za
pośrednictwem sądów okręgowych lub Ministra Sprawiedliwości albo prokuratora
okręgowego lub Prokuratora Krajowego.
§ 2. W razie trudności w ustaleniu właściwego sądu lub innego organu państwa
wykonania orzeczenia sąd lub prokurator może zwracać się do właściwych jednostek
organizacyjnych Europejskiej Sieci Sądowej.
§ 3. Jeżeli wykonanie END ma nastąpić przez przeprowadzenie innej czynności
dochodzeniowej niż czynność określona w orzeczeniu, organ wydający END może go
zmienić, uzupełnić lub cofnąć.
§ 4. Jeżeli wykonanie END wiązałoby się ze znacznymi kosztami i jeżeli nie
zawarto porozumienia z państwem wykonania orzeczenia w sprawie podziału tych
kosztów, organ wydający END może zdecydować o całkowitym lub częściowym
wycofaniu END albo o poniesieniu kosztów przez ten organ.
§ 5. Koszty związane z czasowym wydaniem osoby pozbawionej wolności
ponosi organ wydający END.

Art. 589zc. § 1. Na postanowienie w przedmiocie wydania END zażalenie nie
przysługuje, chyba że przepis szczególny dotyczący czynności wskazanej w END
stanowi inaczej.
§ 2. O wniesieniu zażalenia oraz o treści rozstrzygnięcia zapadłego w wyniku
jego rozpoznania należy niezwłocznie powiadomić właściwy organ państwa
wykonania orzeczenia.

Art. 589zd. § 1. W związku z kontrolą i utrwalaniem treści rozmów
telefonicznych zarządzonymi lub zatwierdzonymi na podstawie art. 237 § 1 i 2 w
stosunku do osoby znajdującej się na terytorium innego państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, jeżeli nie zachodzi potrzeba wydania END, prokurator, Policja lub
organ, o którym mowa w art. 312, powiadamia właściwy organ tego państwa o
zamiarze przeprowadzenia tych czynności, ich przeprowadzaniu albo wykonaniu
w zależności od tego, kiedy dowiedział się, że osoba, której czynność dotyczy,
przebywa na terytorium tego państwa członkowskiego.
§ 2. Do powiadomienia stosuje się odpowiednio przepis art. 589y § 4.
§ 3. Powiadomienie zawiera informacje dotyczące:
1) organu, który zarządził kontrolę i utrwalanie treści rozmów telefonicznych;
2) kontroli i utrwalania treści rozmów telefonicznych, w tym okresu, na jaki ją
zarządzono;
3) osoby, której dotyczy kontrola i utrwalanie treści rozmów telefonicznych.
§ 4. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
formularza powiadomienia, o którym mowa w § 1, mając na uwadze udostępnienie
państwu członkowskiemu Unii Europejskiej danych niezbędnych do przekazania
informacji w przedmiocie możliwości przeprowadzenia czynności na terytorium tego
państwa oraz wykorzystania uzyskanych w ich wyniku dowodów w postępowaniu
karnym.

Art. 589ze. § 1. W razie wystąpienia państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
zwanego w niniejszym rozdziale „państwem wydania orzeczenia”, o wykonanie
europejskiego nakazu dochodzeniowego, zwanego w niniejszym rozdziale „END”,
postanowienie w przedmiocie jego wykonania wydaje prokurator albo sąd rejonowy,
w którego okręgu znajduje się lub może zostać przeprowadzony dowód.
§ 2. Jeżeli dopuszczenie, uzyskanie lub przeprowadzenie dowodu jest
zastrzeżone do właściwości sądu albo uzależnione od zarządzenia tego sądu,
postanowienie, o którym mowa w § 1, wydaje ten sąd.
§ 3. Sąd okręgowy jest właściwy do wydania postanowienia w przedmiocie
wykonania END dotyczącego czasowego wydania osoby pozbawionej wolności do
państwa wydania orzeczenia w celu przeprowadzenia w tym państwie czynności
dochodzeniowej. Przed wydaniem postanowienia należy wysłuchać osoby, której
dotyczy END.
§ 4. Sąd okręgowy jest właściwy do wydania postanowienia w przedmiocie
wykonania END dotyczącego czasowego wydania osoby pozbawionej wolności do
Rzeczypospolitej Polskiej w celu przeprowadzenia czynności dochodzeniowej.
§ 5. Jeżeli sąd lub prokurator, do którego został skierowany END, nie jest
właściwy do nadania mu biegu, przekazuje go właściwemu sądowi lub prokuratorowi
i powiadamia o tym właściwy sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia, zwane
w niniejszym rozdziale „organem wydającym END”.
§ 6. Jeżeli END został wydany przez nieuprawniony organ państwa wydania
orzeczenia, zwraca się go bez wykonania, informując ten organ o przyczynie zwrotu.
§ 7. Na postanowienie o wykonaniu END zażalenie nie przysługuje, chyba że
przepis szczególny dotyczący postanowienia o wykonaniu czynności tożsamej z
czynnością wskazaną w END stanowi inaczej. W zażaleniu na czynność skarżący
może domagać się wyłącznie zbadania zgodności postanowienia o wykonaniu END z
prawem polskim i prawidłowości jej przeprowadzenia.
§ 8. O wniesieniu zażalenia, jak również o treści rozstrzygnięcia zapadłego w
wyniku jego rozpoznania należy niezwłocznie powiadomić organ wydający END.
§ 9. Jeżeli przepis szczególny uzależnia ujawnienie informacji od wystąpienia
przez sąd lub prokuratora z żądaniem ich ujawnienia w związku z toczącym się
postępowaniem o przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, END wraz z
prawomocnym postanowieniem sądu lub prokuratora o jego wykonaniu zastępuje
takie żądanie.
§ 10. Postanowienie o wykonaniu END, który dotyczy kontroli i utrwalania treści
rozmów telefonicznych oraz utrwalania przy użyciu środków technicznych treści
innych rozmów lub przekazów informacji, w tym korespondencji przesyłanej pocztą
elektroniczną, zastępuje postanowienie, o którym mowa w art. 237 § 1. Przepisy art.
237 § 37, art. 238 § 1 i 2, art. 239 § 1 i art. 241 stosuje się odpowiednio.

Art. 589zf. § 1. Jeżeli END dotyczy czasowego wydania do Rzeczypospolitej
Polskiej osoby pozbawionej wolności w celu przeprowadzenia czynności
dochodzeniowej, przepis art. 589a stosuje się odpowiednio. Sąd lub prokurator
zarządza zwolnienie osoby, jeżeli państwo wydania orzeczenia o to wystąpi. Sąd albo
prokurator informuje organ wydający END o faktycznym okresie pozbawienia
wolności tej osoby w Rzeczypospolitej Polskiej.
§ 2. Wydana czasowo osoba pozbawiona wolności, o której mowa w § 1, nie
może być ścigana ani zatrzymana, ani tymczasowo aresztowana z powodu
przestępstwa popełnionego przed przekroczeniem polskiej granicy państwowej,
niewskazanego w END. Nie może być także w stosunku do takiej osoby wykonana
kara orzeczona za takie przestępstwo.
§ 3. Zakazów określonych w § 2 nie stosuje się wobec osoby, która mogąc
opuścić terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, znajduje się na nim po upływie 15 dni
od dnia otrzymania informacji sądu lub prokuratora, że jej obecność stała się zbędna
dla postępowania karnego, albo powróci na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej po
upływie tego terminu.
§ 4. Jeżeli END dotyczy czasowego wydania osoby pozbawionej wolności do
państwa wydania orzeczenia w celu przeprowadzenia czynności dochodzeniowej,
okres faktycznego pozbawienia wolności tej osoby w tym państwie zalicza się na
poczet orzeczonej lub wykonywanej w Rzeczypospolitej Polskiej kary pozbawienia
wolności.

Art. 589zg. § 1. Sąd lub prokurator orzeka w przedmiocie wykonania END
niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 30 dni, licząc od dnia jego otrzymania.
§ 2. Jeżeli termin określony w § 1 nie może być dotrzymany, orzeczenie w
przedmiocie wykonania END powinno zostać wydane w terminie kolejnych 30 dni,
licząc od dnia upływu tego terminu. O opóźnieniu należy powiadomić organ wydający
END, podając przyczynę opóźnienia oraz przewidywany termin wydania orzeczenia
w przedmiocie wykonania END.

Art. 589zh. § 1. Jeżeli dowód, którego dotyczy END, nie został jeszcze
przeprowadzony, sąd lub prokurator przeprowadza ten dowód niezwłocznie po
wydaniu postanowienia o wykonaniu END, nie później jednak niż w terminie 90 dni,
licząc od dnia wydania tego postanowienia. Jeżeli organ wydający END określił
termin do przeprowadzenia dowodu, sąd lub prokurator w miarę możliwości
uwzględnia ten termin.
§ 2. Jeżeli termin określony w § 1 nie może być dotrzymany, o opóźnieniu należy
powiadomić organ wydający END, podając przyczynę opóźnienia oraz przewidywany
termin przeprowadzenia dowodu.

Art. 589zi. § 1. Jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej, przy
wykonywaniu END stosuje się przepisy prawa polskiego. Należy jednak uczynić
zadość życzeniu organu wydającego END, aby przy dokonaniu czynności
zastosowano szczególny tryb postępowania lub szczególną formę, jeżeli nie jest to
sprzeczne z zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej.
§ 2. Jeżeli czynność dochodzeniowa określona w END nie jest przewidziana
przez prawo polskie lub byłaby niedopuszczalna w podobnej sprawie krajowej, sąd
lub prokurator informuje o tym organ wydający END, wskazując termin do zmiany,
uzupełnienia lub cofnięcia END oraz określając możliwą do przeprowadzenia
zastępczą czynność dochodzeniową zgodną z celem END. Po upływie terminu sąd lub
prokurator postanawia o wykonaniu zastępczej czynności dochodzeniowej. Jeżeli
zastępczej czynności nie da się określić, sąd lub prokurator odmawia wykonania END.
§ 3. Zastępczej czynności dochodzeniowej nie przeprowadza się, jeżeli END
dotyczy:
1) dowodów już znajdujących się w posiadaniu sądu lub prokuratora;
2) informacji uzyskanych z rejestrów i baz danych dostępnych dla sądu lub
prokuratora wykonującego END;
3) przesłuchania osoby na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
4) dowodu, którego dopuszczenie, uzyskanie ani przeprowadzenie nie wymaga
wydania postanowienia;
5) identyfikacji abonenta telefonu lub adresu IP.
§ 4. W przypadkach, o których mowa w § 3, przeprowadza się czynność
wskazaną w END.
§ 5. Jeżeli uzyskanie dowodu określonego w END jest możliwe przez
przeprowadzenie zastępczej czynności dochodzeniowej, innej niż wskazana w tym
orzeczeniu i mniej dolegliwej dla osoby, której END dotyczy, sąd lub prokurator
informuje o tym organ wydający END, wskazując termin do zmiany, uzupełnienia lub
cofnięcia END. Po upływie terminu sąd lub prokurator określa w postanowieniu
przeprowadzenie zastępczej czynności dochodzeniowej.
§ 6. Jeżeli END zawiera wniosek o przeprowadzenie czynności operacyjnorozpoznawczych, w zakresie tego wniosku odpowiednie służby polskie i służby
państwa wydania orzeczenia uzgadniają czas trwania i warunki wykonywania
czynności. Można odmówić wykonania END, który nie zawiera informacji o
uzgodnieniu, a organ wydający END nie uzupełni tej informacji w terminie
wskazanym przez sąd lub prokuratora. Odmawia się wykonania END, jeżeli
wykonanie czynności w nim określonych nie byłoby dopuszczalne w podobnej
sprawie krajowej.
§ 7. Do czasu otrzymania informacji lub upływu terminu, o których mowa w § 6,
termin określony w art. 589zg § 1 nie biegnie.

Art. 589zj. § 1. Odmawia się wykonania END, jeżeli:
1) sąd lub prokurator nie uzyskał wymaganego zezwolenia umożliwiającego
przeprowadzenie czynności z udziałem osoby wskazanej w END;
2) w stosunku do osoby ściganej zapadło w państwie członkowskim Unii
Europejskiej prawomocne orzeczenie co do tych samych czynów, które zostały
wskazane w END, oraz, w przypadku skazania za te same czyny, osoba ścigana
odbywa karę lub ją odbyła albo kara nie może być wykonana według prawa
państwa, w którym zapadł wyrok skazujący;
3) wykonanie END mogłoby narazić na niebezpieczeństwo funkcjonariusza przy
wykonywaniu czynności operacyjno-rozpoznawczych oraz osobę udzielającą mu
pomocy w zakresie tych czynności;
4) END dotyczy przesłuchania na okoliczność objętą bezwzględnym zakazem
przesłuchania;
5) wykonanie END naruszyłoby wolności i prawa człowieka i obywatela;
6) żądana czynność zagrażałaby bezpieczeństwu narodowemu;
7) END dotyczy czasowego wydania osoby pozbawionej wolności do państwa
wydania orzeczenia, a jego wykonanie skutkowałoby przedłużeniem okresu
pozbawienia wolności tej osoby.
§ 2. Można odmówić wykonania END, jeżeli:
1) czyn będący podstawą wydania END, inny niż wymieniony w art. 607w, nie
stanowi przestępstwa według prawa polskiego;
2) czyn będący podstawą wydania END według prawa polskiego został popełniony
w całości lub w części na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na polskim
statku wodnym lub powietrznym i nie stanowi przestępstwa według prawa
polskiego;
3) wykonanie END wiązałoby się z ujawnieniem informacji niejawnych
uzyskanych w toku czynności operacyjno-rozpoznawczych, jak również
związanych z prowadzeniem tych czynności;
4) według prawa polskiego czynność dochodzeniowa, której dotyczy END, nie
może być przeprowadzona w sprawie o przestępstwo będące podstawą jego
wydania;
5) według prawa polskiego czynność dochodzeniowa, której dotyczy END, nie
może być przeprowadzona w postępowaniu, w którym został on wydany;
6) END dotyczy czasowego wydania osoby pozbawionej wolności do państwa
wydania orzeczenia albo do Rzeczypospolitej Polskiej, a osoba ta nie wyraża na
to zgody;
7) END dotyczy przesłuchania przy użyciu urządzeń technicznych
umożliwiających przeprowadzenie tej czynności na odległość z jednoczesnym
bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, a oskarżony, który ma zostać
przesłuchany, nie wyraża na to zgody;
8) END dotyczy przesłuchania osób, o których mowa w art. 179 § 1 lub art. 180 §
1 i 2, co do okoliczności określonych w tych przepisach.
§ 3. Przepisów § 2 pkt 1 i 2 nie stosuje się, jeżeli czyn nie stanowi przestępstwa
z powodu braku lub odmiennego uregulowania w prawie polskim odpowiednich opłat,
podatków, ceł lub zasad obrotu dewizowego.
§ 4. W przypadku określonym w § 2 pkt 8 sąd, działając z urzędu lub na wniosek
prokuratora, orzeka w przedmiocie zwolnienia tych osób z zachowania tajemnicy.
Przepisy art. 179 i art. 180 § 14 stosuje się.
§ 5. Przed wydaniem postanowienia o odmowie wykonania END z przyczyn
określonych w § 1 pkt 16 lub § 2 pkt 2, 3 i 8 sąd lub prokurator konsultuje się z
organem wydającym END w celu umożliwienia mu zmiany lub uzupełnienia END.
§ 6. Nie można odmówić wykonania END z przyczyn określonych w § 2 pkt 1 i
4, jeżeli dotyczy on czynności dochodzeniowych określonych w art. 589zi § 3.

Art. 589zk. § 1. Właściwy sąd lub prokurator może postanowić o odroczeniu
wykonania END na niezbędny okres, jeżeli:
1) jego wykonanie mogłoby zaszkodzić toczącemu się postępowaniu karnemu;
2) przedmioty, dokumenty lub dane są wykorzystywane w innym postępowaniu.
§ 2. Po ustaniu przyczyny odroczenia wykonania END właściwy sąd lub
prokurator niezwłocznie przystępuje do jego wykonania, informując o tym
jednocześnie organ wydający END.

Art. 589zl. § 1. Sąd lub prokurator potwierdza otrzymanie END niezwłocznie,
nie później jednak niż w terminie tygodnia, licząc od dnia jego otrzymania.
§ 2. Potwierdzenie, o którym mowa w § 1, zawiera informacje dotyczące organu,
który otrzymał END, lub organu, któremu END został przekazany zgodnie z
właściwością.
§ 3. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
formularza potwierdzenia otrzymania END, mając na uwadze konieczność
udostępnienia państwu wydania orzeczenia pełnych informacji o otrzymaniu END.

Art. 589zm. Sąd lub prokurator niezwłocznie informuje organ wydający END:
1) o niemożności wydania postanowienia w sprawie END, w przypadku gdy
formularz END jest niekompletny lub błędnie wypełniony;
2) jeżeli uzna, że może być celowe przeprowadzenie czynności dochodzeniowych,
których nie przewidziano lub których nie można było wskazać w chwili
wydawania END;
3) o niemożności dopełnienia formalności i procedur wskazanych przez organ
wydający END;
4) o każdym przypadku odmowy wykonania END lub o postanowieniu
przeprowadzenia zastępczej czynności dochodzeniowej na podstawie art. 589zi
§ 2 lub 5;
5) o każdym przypadku odroczenia wykonania END, podając przyczyny
uzasadniające to odroczenie i jego okres;
6) o uchyleniu lub zakończeniu okresu zabezpieczenia stosowanego zgodnie z art.
589zq.

Art. 589zn. § 1. W przypadku powzięcia wątpliwości, czy wydanie END było
uzasadnione lub celowe lub czy dana czynność dochodzeniowa byłaby dopuszczalna
w państwie wydania orzeczenia, właściwy sąd lub prokurator konsultuje się z organem
wydającym END i jeżeli wymaga tego interes wymiaru sprawiedliwości, występuje z
wnioskiem o cofnięcie END.
§ 2. W przypadku powzięcia wątpliwości co do autentyczności dokumentów
niezbędnych do wykonania END lub wystąpienia technicznych przeszkód
uniemożliwiających jego wykonanie, przepis § 1 stosuje się odpowiednio.

Art. 589zo. § 1. Na wniosek państwa wydania orzeczenia przedstawicielowi
organu wydającego END umożliwia się obecność przy wykonywaniu czynności,
których dotyczy END, jeżeli nie jest to sprzeczne z zasadami porządku prawnego
Rzeczypospolitej Polskiej i nie stanowi zagrożenia dla bezpieczeństwa narodowego.
§ 2. Przedstawiciel, o którym mowa w § 1, za zgodą sądu lub prokuratora, może
zadawać określone pytania lub w inny sposób uczestniczyć w przeprowadzeniu
dowodu.
§ 3. Przedstawiciela, o którym mowa w § 1, uważa się za funkcjonariusza
publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego.
§ 4. Jeżeli Skarb Państwa poniósł odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez
przedstawiciela, o którym mowa w § 1, w związku z wykonaniem END, Skarb Państwa występuje do organu wydającego END o zwrot wypłaconej kwoty pieniężnej
stanowiącej równowartość wypłaconego odszkodowania.

Art. 589zp. § 1. Dowody uzyskane w związku z wykonaniem END są
niezwłocznie przekazywane państwu wydania orzeczenia. W przypadku określonym
w art. 589zo § 1 mogą być one przekazywane, na wniosek państwa wydania
orzeczenia, przedstawicielowi organu wydającego END.
§ 2. Przekazując dowody uzyskane w związku z wykonaniem END, sąd lub
prokurator może, po konsultacjach z organem wydającym END, zastrzec ich zwrot.

Art. 589zq. § 1. Jeżeli END został wydany w celu zabezpieczenia śladów i
dowodów przestępstwa przed ich utratą, zniekształceniem lub zniszczeniem, właściwy
sąd lub prokurator orzeka w przedmiocie wykonania END w terminie 24 godzin od
jego otrzymania, a jeżeli nie jest to możliwe – niezwłocznie po upływie tego terminu.
Zgodnie z wnioskiem państwa wydania orzeczenia sąd lub prokurator przekazuje
dowód państwu wydania orzeczenia lub pozostawia dowód do swojej dyspozycji na
czas określony przez państwo wydania orzeczenia.
§ 2. Sąd lub prokurator po konsultacji z organem wydającym END może
zdecydować o skróceniu okresu zabezpieczenia.

Art. 589zr. § 1. Koszty związane z wykonaniem END ponosi Skarb Państwa. W
uzasadnionych przypadkach sąd lub prokurator może wystąpić do organu wydającego
END o zwrot całości lub części przewidywanych wydatków albo o zmianę END.
§ 2. Koszty związane z czasowym wydaniem osoby pozbawionej wolności
ponosi państwo wydania orzeczenia.

Art. 589zs. § 1. Na wniosek innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej
Minister Sprawiedliwości udziela zezwolenia na przewóz przez terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej osoby pozbawionej wolności czasowo wydanej.
§ 2. Wniosek o zezwolenie na przewóz zawiera:
1) oznaczenie organu wnioskującego;
2) datę oraz wskazanie miejsca wydania END;
3) dane określające tożsamość i obywatelstwo osoby;
4) wskazanie czynności dochodzeniowej, na potrzeby której osoba jest czasowo
wydawana.
§ 3. W przypadku korzystania z drogi powietrznej bez planowanego lądowania
można poprzestać na powiadomieniu Ministra Sprawiedliwości o przewożeniu osoby
pozbawionej wolności czasowo wydanej nad terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Jeżeli jednak nastąpi nieprzewidziane lądowanie, państwo, które wystąpiło z
wnioskiem, dostarcza niezwłocznie dane, o których mowa w § 2.
§ 4. Jeżeli jest to uzasadnione długością pobytu na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej osoby pozbawionej wolności i przewożonej przez to terytorium w celu jej
czasowego wydania, do osoby tej stosuje się odpowiednio przepis art. 589zf

Art. 589zt. § 1. Jeżeli organ innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej
zamiast END przekazał powiadomienie o zamiarze przeprowadzenia albo o
przeprowadzeniu kontroli i utrwalania treści rozmów telefonicznych, prokurator
bezpośrednio lub za pośrednictwem właściwego komendanta Policji przekazuje temu
organowi informacje w przedmiocie dopuszczalności:
1) czynności, mając na względzie art. 237 § 34 oraz art. 238 § 1 i 2;
2) wykorzystania uzyskanego dowodu w postępowaniu karnym.
§ 2. Informacje, o których mowa w § 1, przekazuje się w terminie 96 godzin od
otrzymania powiadomienia.
Art. 591. § 1. W sprawie o przestępstwo popełnione na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej przez cudzoziemca, Minister Sprawiedliwości, z urzędu
albo z inicjatywy sądu lub prokuratora, zwraca się, jeżeli wymaga tego interes
wymiaru sprawiedliwości, do właściwego organu państwa:
1) którego osoba ścigana jest obywatelem,
2) w którym osoba ścigana ma stałe miejsce zamieszkania,
3) w którym osoba ścigana odbywa lub będzie odbywała karę pozbawienia
wolności,
4) w którym zostało wszczęte przeciwko osobie ściganej postępowanie karne
– z wnioskiem o przejęcie ścigania karnego albo może przyjąć taki wniosek od
właściwego organu państwa obcego.
§ 2. Jeżeli pokrzywdzonym jest obywatel polski, złożenie wniosku o przejęcie
ścigania może nastąpić tylko za jego zgodą, chyba że uzyskanie tej zgody nie jest
możliwe.
§ 3. Przed wystąpieniem z wnioskiem, o którym mowa w § 1, lub
rozstrzygnięciem takiego wniosku pochodzącego od organu państwa obcego właściwy
organ umożliwia osobie ściganej przebywającej na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej zajęcie stanowiska ustnie lub na piśmie w przedmiocie przejęcia ścigania.
§ 4. W razie pozytywnego rozstrzygnięcia wniosku o przekazanie ścigania
dotyczącego osoby tymczasowo aresztowanej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Minister Sprawiedliwości zwraca się do właściwego organu o niezwłoczne podjęcie
czynności mających na celu wydanie i przekazanie takiej osoby organom państwa
obcego. Wraz z osobą przekazuje się akta sprawy, o ile nie zostały one uprzednio
przekazane wraz z wnioskiem.
§ 5. Minister Sprawiedliwości zwraca się do właściwego organu państwa obcego
o informację co do sposobu prawomocnego zakończenia postępowania karnego.
§ 6. Przekazanie ścigania karnego uważa się za umorzenie postępowania karnego
według prawa polskiego; nie stoi to na przeszkodzie ponownemu postępowaniu
karnemu w razie bezpodstawnego zaniechania ścigania za granicą.§ 6. Przekazanie ścigania karnego uważa się za umorzenie postępowania karnego
według prawa polskiego; nie stoi to na przeszkodzie ponownemu postępowaniu
karnemu w razie bezpodstawnego zaniechania ścigania za granicą.
Art. 592. § 1. Jeżeli co do tego samego czynu tej samej osoby wszczęto
postępowanie karne w Rzeczypospolitej Polskiej i w państwie obcym, Minister
Sprawiedliwości przeprowadza konsultacje z właściwym organem państwa obcego i –
jeżeli wymaga tego interes wymiaru sprawiedliwości – występuje z wnioskiem
o przejęcie albo przekazanie ścigania karnego. Przepisy art. 590 § 25 oraz art. 591
§ 26 stosuje się odpowiednio.
§ 2. Jeżeli na podstawie umowy międzynarodowej, której Rzeczpospolita Polska
jest stroną, wszczęto w Rzeczypospolitej Polskiej postępowanie karne o przestępstwo
popełnione za granicą, Minister Sprawiedliwości może wystąpić do właściwego
organu państwa obcego o przejęcie ścigania przez organy tego państwa niezależnie od
tego, czy w państwie obcym wszczęto ściganie co do tego samego czynu. Przepisy
art. 591 § 2, 5 i 6 stosuje się odpowiednio.
§ 3. W sprawie o przestępstwo popełnione za granicą przez obywatela polskiego
przebywającego za granicą, jeżeli wymaga tego interes wymiaru sprawiedliwości,
Minister Sprawiedliwości może wystąpić do właściwego organu państwa obcego
o przejęcie ścigania przez organy tego państwa. Przepisy art. 591 § 2, 5 i 6 stosuje się
odpowiednio.

Art. 592a. § 1. Jeżeli zachodzą okoliczności wskazane w art. 590 § 1, art. 591
§ 1 lub inne okoliczności nasuwające przypuszczenie, że co do tego samego czynu tej
samej osoby wszczęto postępowanie karne w Rzeczypospolitej Polskiej i w innym
państwie członkowskim Unii Europejskiej, sąd lub prokurator występuje do
właściwego sądu lub innego organu państwa członkowskiego Unii Europejskiej
z wnioskiem o udzielenie informacji o tym postępowaniu.
§ 2. W razie trudności w ustaleniu właściwego sądu lub innego organu państwa
członkowskiego Unii Europejskiej sąd lub prokurator może również zwracać się do
właściwych jednostek organizacyjnych Europejskiej Sieci Sądowej.
§ 3. Przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli informacje o toczącym się postępowaniu
karnym w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej powzięte zostały
z urzędu.

Art. 592b. § 1. W razie wystąpienia sądu lub innego organu państwa
członkowskiego Unii Europejskiej o udzielenie informacji, czy toczy się
postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby, sąd lub prokurator
udziela odpowiedzi we wskazanym przez ten organ terminie. W razie braku takiego
terminu lub w wypadku stosowania wobec oskarżonego środka polegającego na
pozbawieniu wolności sąd lub prokurator udziela odpowiedzi niezwłocznie.
§ 2. W wypadku niedotrzymania terminu określonego w § 1 zdanie pierwsze sąd
lub prokurator niezwłocznie informuje sąd lub inny organ państwa członkowskiego
Unii Europejskiej o przyczynie opóźnienia i podaje przewidywany termin udzielenia
informacji.
§ 3. Jeżeli sąd lub prokurator, do którego zostało skierowane wystąpienie, nie jest
właściwy do nadania mu biegu, przekazuje je właściwemu sądowi lub prokuratorowi
i zawiadamia o tym sąd lub inny organ państwa członkowskiego Unii Europejskiej.

Art. 592c. § 1. Jeżeli co do tego samego czynu tej samej osoby wszczęto
postępowanie karne w Rzeczypospolitej Polskiej i w innym państwie członkowskim
Unii Europejskiej, sąd lub prokurator przeprowadza konsultacje z właściwym sądem
lub innym organem państwa członkowskiego Unii Europejskiej i – jeżeli wymaga tego
interes wymiaru sprawiedliwości – występuje z wnioskiem o przejęcie albo
przekazanie ścigania karnego. Przepisy art. 590592 stosuje się odpowiednio.
§ 2. W trakcie konsultacji sąd lub prokurator przekazuje sądowi lub innemu
organowi państwa członkowskiego Unii Europejskiej informacje o zastosowanych
w postępowaniu środkach zapobiegawczych, a także inne informacje na wniosek
właściwego organu.
§ 3. Sąd lub prokurator może nie udzielić informacji, jeśli jej udzielenie mogłoby
naruszyć bezpieczeństwo Rzeczypospolitej Polskiej lub narażałoby uczestnika
postępowania na niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia.

Art. 592d. § 1. Jeśli w wyniku konsultacji, o których mowa w art. 592c § 1, nie
ustalono, które państwo członkowskie powinno przejąć ściganie, sąd lub prokurator
może wystąpić do Eurojust w sprawach o przestępstwa należące do jego kompetencji
z wnioskiem o pomoc w rozstrzygnięciu, które państwo mogłoby przejąć ściganie.
§ 2. Po uzyskaniu opinii Eurojust sąd lub prokurator, jeżeli wymaga tego interes
wymiaru sprawiedliwości, występuje z wnioskiem o przejęcie lub przekazanie
ścigania karnego. Przepisy art. 590592 stosuje się odpowiednio.

Art. 592e. W wypadkach przewidzianych w art. 592c § 1 i art. 592d § 2 sąd lub
prokurator zawiadamia sąd lub inny organ państwa członkowskiego Unii Europejskiej
o sposobie prawomocnego zakończenia postępowania karnego.

Art. 592f. Wystąpienie, o którym mowa w art. 592a, jak również konsultacje,
o których mowa w art. 592c, nie wstrzymują czynności postępowania karnego.
Art. 603. § 1. Sąd okręgowy wydaje na posiedzeniu postanowienie
w przedmiocie wniosku państwa obcego. Przed wydaniem postanowienia należy
umożliwić osobie ściganej złożenie wyjaśnień ustnie lub na piśmie, a w razie wniosku
o wydanie w celu przeprowadzenia postępowania karnego należy na uzasadniony
wniosek tej osoby przeprowadzić dowody znajdujące się w kraju.
§ 2. W posiedzeniu mają prawo wziąć udział prokurator i obrońca.
§ 3. Jeżeli sąd wydał postanowienie o niedopuszczalności wydania, wydanie nie
może nastąpić.
§ 4. Na postanowienie sądu w przedmiocie wydania przysługuje zażalenie.
§ 5. Sąd przekazuje prawomocne postanowienie wraz z aktami sprawy
Ministrowi Sprawiedliwości, który po rozstrzygnięciu wniosku zawiadamia o tym
właściwy organ państwa obcego.

Art. 603a. § 1. Jeżeli umowa międzynarodowa, której Rzeczpospolita Polska
jest stroną, tak stanowi, wniosek państwa obcego o zastosowanie tymczasowego
aresztowania osoby ściganej zastępuje wniosek o wydanie.
§ 2. W wypadku, o którym mowa w § 1, prokurator podczas przesłuchania
informuje osobę ściganą o możliwości wyrażenia przez nią zgody na wydanie lub
zgody na wydanie połączonej ze zrzeczeniem się korzystania z ograniczeń określonych w art. 596 i 597. Jeżeli osoba ścigana wyrazi wolę złożenia takiego
oświadczenia, prokurator kieruje sprawę do sądu okręgowego, w którego okręgu
prowadzi się postępowanie.
§ 3. Sąd na posiedzeniu rozstrzyga o tymczasowym aresztowaniu osoby
ściganej, odbiera oświadczenie o wyrażeniu zgody na wydanie lub zgody na wydanie
połączonej ze zrzeczeniem się korzystania z ograniczeń określonych w art. 596 i 597,
a także wydaje postanowienie o dopuszczalności wydania.
§ 4. Zgoda osoby ściganej oraz zrzeczenie, o którym mowa w § 2, nie mogą
zostać cofnięte, o czym poucza się osobę ściganą.
§ 5. Sąd niezwłocznie przekazuje prawomocne postanowienie wraz z aktami
sprawy Ministrowi Sprawiedliwości, który rozstrzyga o wydaniu osoby.
§ 6. Jeżeli oświadczenie, o którym mowa w § 3, nie zostało złożone lub sąd
stwierdził, że zachodzi okoliczność określona w art. 604 § 1, albo jeżeli posiedzenie
zostało odroczone na czas przekraczający 7 dni, stosuje się przepisy art. 602 § 2,
art. 603 i 605.
Art. 604. § 1. Wydanie jest niedopuszczalne, jeżeli:
1) osoba, której wniosek dotyczy, jest obywatelem polskim albo korzysta
w Rzeczypospolitej Polskiej z prawa azylu;
2) czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego albo gdy ustawa uznaje, że czyn
nie stanowi przestępstwa albo że sprawca nie popełnia przestępstwa lub nie
podlega karze;
3) nastąpiło przedawnienie;
4) postępowanie karne co do tego samego czynu tej samej osoby zostało
prawomocnie zakończone;
5) byłoby ono sprzeczne z polskim prawem;
6) zachodzi uzasadniona obawa, że w państwie żądającym wydania wobec osoby
wydanej może zostać orzeczona lub wykonana kara śmierci;
7) zachodzi uzasadniona obawa, że w państwie żądającym wydania może dojść do
naruszenia wolności i praw osoby wydanej;
8) dotyczy osoby ściganej za popełnienie bez użycia przemocy przestępstwa
z przyczyn politycznych.
§ 2. Wydania można odmówić w szczególności, jeżeli:
1) osoba, której wniosek dotyczy, ma w Rzeczypospolitej Polskiej stałe miejsce
zamieszkania;
2) przestępstwo zostało popełnione na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej albo na
polskim statku wodnym lub powietrznym;
3) co do tego samego czynu tej samej osoby toczy się postępowanie karne;
4) przestępstwo podlega ściganiu z oskarżenia prywatnego;
5) według prawa państwa, które złożyło wniosek o wydanie, przestępstwo jest
zagrożone karą pozbawienia wolności do roku lub karą łagodniejszą albo
orzeczono taką karę;
6) przestępstwo, w związku z którym żąda się wydania, jest przestępstwem
o charakterze wojskowym lub skarbowym, albo o charakterze politycznym
innym niż określone w § 1 pkt 8;
7) państwo, które złożyło wniosek o wydanie, nie zapewnia wzajemności.
§ 3. W wypadkach wskazanych w § 1 pkt 4 i § 2 pkt 3 rozpoznanie wniosku
o wydanie można odroczyć do czasu ukończenia w Rzeczypospolitej Polskiej
postępowania karnego przeciwko tej samej osobie lub odbycia przez nią orzeczonej
kary albo jej darowania.
Art. 605. § 1. Jeżeli wniosek o wydanie dotyczy przestępstwa, którego sprawca
podlega wydaniu, sąd okręgowy z urzędu lub na wniosek prokuratora może wydać
postanowienie o tymczasowym aresztowaniu osoby ściganej; przepis art. 263 stosuje
się odpowiednio.
§ 2. Przed złożeniem wniosku o wydanie sąd może wydać postanowienie
o tymczasowym aresztowaniu ściganego na czas nie dłuższy niż 40 dni, jeżeli organ
państwa obcego zwraca się o to, zapewniając, że wobec tej osoby zapadł w tym
państwie prawomocny wyrok skazujący lub wydano decyzję o tymczasowym
aresztowaniu.
§ 3. Na postanowienie sądu w przedmiocie tymczasowego aresztowania
przysługuje zażalenie.
§ 4. O dniu tymczasowego aresztowania należy niezwłocznie powiadomić
Ministra Sprawiedliwości Rzeczypospolitej Polskiej oraz przedstawicielstwo
dyplomatyczne lub urząd konsularny albo organ ścigający państwa obcego.
§ 5. Jeżeli dane zawarte we wniosku o wydanie są niewystarczające i sąd lub
prokurator zażądał ich uzupełnienia, a państwo obce nie nadeśle w terminie miesiąca
od dnia doręczenia żądania uzupełnienia wniosku o wydanie organowi, który je
zgłosił, potrzebnych dokumentów lub informacji, postanowienie o tymczasowym
aresztowaniu uchyla się.
§ 6. W razie odmowy wydania, cofnięcia przez państwo obce wniosku o wydanie
lub tymczasowe aresztowanie albo w razie gdy organ państwa obcego zawiadomiony
o czasie i miejscu wydania żądanej osoby nie przejmuje jej w terminie 7 dni od
ustalonego dnia wydania, zarządza się zwolnienie tymczasowo aresztowanego, jeżeli
nie jest on pozbawiony wolności w innej sprawie.

Art. 605a. § 1. Zatrzymanie osoby ściganej może nastąpić także na podstawie
informacji o poszukiwaniu zamieszczonych w bazie danych Międzynarodowej Organizacji Policji Kryminalnej lub w Systemie Informacyjnym Schengen. Przepisy
art. 244246 i art. 248 stosuje się.
§ 2. Przed złożeniem kierowanego do Rzeczypospolitej Polskiej wniosku o
tymczasowe aresztowanie osoby ściganej sąd może zastosować wobec tej osoby
tymczasowe aresztowanie na czas nie dłuższy niż 7 dni, jeżeli zwraca się o to właściwy
organ państwa obcego poprzez wprowadzenie wpisu do bazy danych
Międzynarodowej Organizacji Policji Kryminalnej lub do Systemu Informacyjnego
Schengen, stanowiącego zapewnienie, że wobec osoby ściganej zapadł prawomocny
wyrok skazujący lub wydano inną decyzję będącą podstawą pozbawienia wolności, a
w przypadku rejestracji w bazie Międzynarodowej Organizacji Policji Kryminalnej –
że państwo to wystąpi o jej wydanie.
Art. 607. § 1. Do rozstrzygania wniosków państwa obcego, dotyczących
wydania przedmiotów stanowiących dowody rzeczowe lub uzyskanych w wyniku
przestępstwa, właściwy jest prokurator lub sąd w zależności od tego, do czyjego
rozporządzenia przedmioty te zostały zdeponowane. Przepis art. 588 § 2 i 4 stosuje się
odpowiednio.
§ 2. Postanowienie o wydaniu przedmiotów powinno wymieniać rzeczy, które
ulegają wydaniu państwu obcemu, oraz wskazywać rzeczy podlegające zwrotowi po
ukończeniu postępowania karnego, prowadzonego przez organy państwa obcego.

Art. 607a. W razie podejrzenia, że osoba ścigana za przestępstwo podlegające
jurysdykcji polskich sądów karnych może przebywać na terytorium państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, właściwy miejscowo sąd okręgowy, na wniosek
prokuratora, a w postępowaniu sądowym i wykonawczym – z urzędu lub na wniosek właściwego sądu rejonowego, może wydać europejski nakaz aresztowania, zwany
w niniejszym rozdziale „nakazem”.

Art. 607b. Wydanie nakazu jest niedopuszczalne, jeśli nie wymaga tego interes
wymiaru sprawiedliwości. Ponadto wydanie nakazu jest niedopuszczalne:
1) w związku z prowadzonym przeciwko osobie ściganej postępowaniem karnym
o przestępstwo zagrożone karą pozbawienia wolności do roku;
2) w celu wykonania kary pozbawienia wolności orzeczonej w wymiarze do
4 miesięcy albo innego środka polegającego na pozbawieniu wolności na czas
nieprzekraczający 4 miesięcy.

Art. 607c. § 1. Nakaz powinien zawierać:
1) oznaczenie sądu występującego, ze wskazaniem jego adresu, numeru telefonu,
telefaksu i adresu poczty elektronicznej;
2) datę oraz miejsce wydania nakazu;
3) dane określające tożsamość i obywatelstwo osoby ściganej;
4) sygnaturę, rodzaj i treść prawomocnego albo podlegającego wykonaniu
orzeczenia sądu, w związku z którym nakaz został wydany;
5) przytoczenie opisu i kwalifikacji prawnej czynu;
6) górną granicę ustawowego zagrożenia karą pozbawienia wolności przestępstwa,
o które toczy się postępowanie, lub wysokość orzeczonej kary pozbawienia
wolności albo innego środka polegającego na pozbawieniu wolności;
7) zwięzły opis stanu faktycznego sprawy;
8) wskazanie następstw czynu nieobjętych ustawowymi znamionami przestępstwa.
§ 2. Nakaz powinien zostać przetłumaczony na język urzędowy państwa
wykonania nakazu.
§ 3. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór nakazu,
mając na uwadze konieczność udostępnienia państwu członkowskiemu Unii
Europejskiej, do którego jest kierowany, danych niezbędnych do podjęcia prawidłowej
decyzji w przedmiocie przekazania osoby ściganej.

Art. 607d. § 1. Jeżeli istnieje podejrzenie, że osoba ścigana może przebywać na
terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej, a jej miejsce pobytu nie jest
znane, prokurator, a w postępowaniu sądowym i wykonawczym sąd okręgowy, który wydał nakaz, przesyła jego odpis do centralnej jednostki Policji współpracującej
z Interpolem z wnioskiem o wszczęcie poszukiwań międzynarodowych.
§ 2. Jeżeli miejsce pobytu osoby ściganej jest znane lub zostało ustalone
w wyniku poszukiwań, o których mowa w § 1, prokurator, a w postępowaniu
sądowym i wykonawczym sąd okręgowy, który wydał nakaz, przekazuje go
bezpośrednio organowi sądowemu państwa wykonania nakazu; odpis nakazu
przekazuje się Ministrowi Sprawiedliwości.
§ 3. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio w wypadku, gdy państwo wykonania
nakazu zwróciło się o przedstawienie dodatkowych informacji lub dokumentów.
§ 4. Przekazanie nakazu oraz wszystkich związanych z nim informacji
i dokumentów może nastąpić również z wykorzystaniem urządzeń służących do
automatycznego przesyłania danych w sposób umożliwiający stwierdzenie
autentyczności tych dokumentów.

Art. 607e. § 1. Osoby przekazanej w wyniku wykonania nakazu nie można
ścigać za przestępstwa inne niż te, które stanowiły podstawę przekazania, ani wykonać
orzeczonych wobec niej za te przestępstwa kar pozbawienia wolności albo innych
środków polegających na pozbawieniu wolności.
§ 2. Sąd, który prawomocnie orzekł w sprawie, może zarządzić wykonanie kary
tylko za te przestępstwa, które stanowiły podstawę przekazania osoby ściganej.
W posiedzeniu sądu mają prawo wziąć udział prokurator i osoba ścigana. Przepis
art. 451 stosuje się odpowiednio.
§ 3. Przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli:
1) państwo wykonania nakazu złożyło oświadczenie o dopuszczalności ścigania lub
wykonania kar pozbawienia wolności albo innych środków polegających na
pozbawieniu wolności za wszystkie czyny popełnione przed przekazaniem,
chyba że organ sądowy tego państwa w orzeczeniu o przekazaniu postanowił
inaczej;
2) osoba przekazana, pomimo takiej możliwości, nie opuściła terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w ciągu 45 dni od dnia prawomocnego zakończenia
postępowania albo po opuszczeniu terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na nie
powróciła;
3) nie została orzeczona kara pozbawienia wolności albo inny środek polegający na
pozbawieniu wolności;
4) postępowanie karne nie wiąże się ze stosowaniem wobec osoby ściganej środka
polegającego na pozbawieniu wolności;
5) czyn osoby ściganej jest zagrożony karą lub środkiem niepolegającymi na
pozbawieniu wolności;
6) osoba ścigana wyraziła zgodę na przekazanie i zrzekła się korzystania z prawa
określonego w § 1;
7) osoba ścigana, po jej przekazaniu, złożyła przed sądem właściwym do
rozpoznania sprawy oświadczenie o zrzeczeniu się korzystania z prawa
określonego w § 1 w odniesieniu do czynów popełnionych przed przekazaniem;
8) organ sądowy państwa wykonania nakazu, który przekazał osobę ściganą, na
wniosek sądu właściwego do wydania nakazu, wyraził zgodę na ściganie lub
wykonanie kar pozbawienia wolności albo innych środków polegających na
pozbawieniu wolności za przestępstwa określone w pkt 1.
§ 3a. Osoba ścigana nie może cofnąć zgody ani oświadczenia, o których mowa
w § 3 pkt 6 i 7.
§ 4. Wniosek, o którym mowa w § 3 pkt 8, powinien zawierać informacje
wymienione w art. 607c § 1. Przepis art. 607c § 2 stosuje się odpowiednio.

Art. 607f. Na poczet orzeczonej lub wykonywanej kary pozbawienia wolności
zalicza się okres faktycznego pozbawienia wolności w państwie wykonania nakazu
w związku z przekazaniem.

Art. 607g. Po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego przeciwko
osobie ściganej lub wykonaniu wobec niej kary pozbawienia wolności albo innego
środka polegającego na pozbawieniu wolności sąd właściwy do rozpoznania sprawy
przesyła odpis orzeczenia lub zawiadomienie o wykonaniu kary albo innego środka do
organu wymiaru sprawiedliwości państwa wykonania nakazu.

Art. 607h. § 1. Właściwy sąd lub prokurator może wystąpić do organu sądowego
państwa wykonania nakazu o zajęcie i przekazanie przedmiotów pochodzących
bezpośrednio z przestępstwa, przedmiotów, które służyły lub były przeznaczone do
popełnienia przestępstwa, lub mogących stanowić dowód w sprawie rzeczy,
korespondencji, przesyłek, wykazów połączeń telekomunikacyjnych lub innych
przekazów informacji lub danych przechowywanych w systemie informatycznym lub
na nośniku, w tym korespondencji przesyłanej pocztą elektroniczną.

§ 2. Można wystąpić o zajęcie i przekazanie dowodów i przedmiotów, o których
mowa w § 1, również wtedy, gdy wykonanie nakazu nie jest możliwe ze względu na
śmierć lub ucieczkę osoby ściganej.
§ 3. Przekazane przedmioty, o których mowa w § 1, zwraca się państwu
wykonania nakazu, jeżeli przy ich przekazaniu zastrzeżono zwrot lub gdy podlegają
one zwrotowi pokrzywdzonemu lub innemu uprawnionemu podmiotowi,
przebywającemu na terytorium państwa wykonania nakazu.
§ 4. Przepisy rozdziału 62a stosuje się odpowiednio.

Art. 607i. § 1. Osoba ścigana, która w wyniku przekazania znalazła się na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlega dalszemu przekazaniu bez zgody
państwa wykonania nakazu w związku z przestępstwami popełnionymi przed
przekazaniem, tylko wtedy, gdy:
1) pomimo takiej możliwości nie opuściła terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
w ciągu 45 dni od dnia prawomocnego zakończenia postępowania albo po
opuszczeniu terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na nie powróciła;
2) wyraziła zgodę na przekazanie do państwa innego niż państwo wykonania
nakazu;
3) stosuje się do niej przepis art. 607e § 3 pkt 2, 6, 7 albo 8.
§ 2. Na dalsze przekazanie osoby ściganej, która w wyniku przekazania znalazła
się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wymagana jest zgoda właściwego organu
sądowego państwa wykonania nakazu, które przekazało tę osobę. Wniosek
właściwego sądu okręgowego o wyrażenie zgody na dalsze przekazanie powinien
zawierać informacje wymienione w art. 607c § 1. Przepis art. 607c § 2 stosuje się
odpowiednio.
§ 3. Na wydanie osoby ściganej, która w wyniku przekazania znalazła się na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wymagana jest zgoda właściwego organu
państwa wykonania nakazu, które przekazało tę osobę.

Art. 607j. § 1. Jeżeli państwo wykonania nakazu przekazało osobę ściganą pod
warunkiem, że wykonanie kary pozbawienia wolności albo innego środka
polegającego na pozbawieniu wolności nastąpi w tym państwie, postępowania
wykonawczego nie wszczyna się.
§ 2. W wypadku, o którym mowa w § 1, sąd właściwy do rozpoznania sprawy,
niezwłocznie po uprawomocnieniu się orzeczenia, wydaje postanowienie
o przekazaniu skazanego do właściwego państwa członkowskiego Unii Europejskiej
w celu wykonania orzeczonej kary albo innego środka polegającego na pozbawieniu
wolności. Odpis postanowienia wraz z odpisem orzeczenia podlegającego wykonaniu
przekazuje się właściwemu organowi sądowemu państwa wykonania nakazu.

Art. 607k. § 1. Przekazanie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej osoby
ściganej europejskim nakazem aresztowania, zwanym w niniejszym rozdziale
„nakazem europejskim”, następuje w celu przeprowadzenia przeciwko niej, na
terytorium innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, postępowania karnego
lub wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności albo innego środka
polegającego na pozbawieniu wolności.
§ 2. W razie otrzymania nakazu europejskiego prokurator przesłuchuje osobę,
której nakaz dotyczy, informując ją o treści nakazu europejskiego oraz o możliwości
wyrażenia zgody na przekazanie lub zgody na niestosowanie przepisu art. 607e § 1,
po czym wnosi sprawę do właściwego miejscowo sądu okręgowego.
§ 2a. Zatrzymanie osoby ściganej nakazem europejskim może nastąpić także na
podstawie wpisu do Systemu Informacyjnego Schengen lub do bazy danych
Międzynarodowej Organizacji Policji Kryminalnej. Przepisy art. 244246 i art. 248
stosuje się.
§ 3. Na wniosek prokuratora sąd okręgowy może zastosować tymczasowe
aresztowanie, oznaczając jego termin na czas niezbędny do przekazania osoby
ściganej. Łączny okres stosowania tymczasowego aresztowania nie może przekroczyć
100 dni. Samoistną podstawą zastosowania tymczasowego aresztowania jest istnienie
wydanego w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej prawomocnego
wyroku skazującego lub innej decyzji stanowiącej podstawę pozbawienia wolności
osoby ściganej.
§ 3a. Przed wpłynięciem nakazu europejskiego sąd może zastosować wobec
osoby ściganej tymczasowe aresztowanie na czas nie dłuższy niż 7 dni, jeżeli zwraca się o to właściwy organ sądowy, który wydał nakaz europejski, poprzez wprowadzenie
wpisu do Systemu Informacyjnego Schengen lub do bazy danych Międzynarodowej
Organizacji Policji Kryminalnej, stanowiącego zapewnienie, że wobec osoby ściganej
zapadł prawomocny wyrok skazujący lub wydano inną decyzję będącą podstawą
pozbawienia wolności.
§ 4. Jeżeli odrębne przepisy prawa polskiego stanowią, że ściganie osoby, wobec
której wydano nakaz europejski, jest uzależnione od zezwolenia właściwej władzy,
przed skierowaniem sprawy do sądu stosuje się przepis art. 13.
§ 5. Jeżeli jednocześnie z wydaniem nakazu europejskiego państwo
członkowskie Unii Europejskiej zwróciło się o dokonanie przesłuchania osoby
ściganej, osobę taką należy przesłuchać przed rozpoznaniem nakazu. Przesłuchanie
odbywa się w obecności osoby wskazanej w nakazie europejskim. Przepis art. 588
§ 4 stosuje się odpowiednio.

Art. 607l. § 1. W przedmiocie przekazania i tymczasowego aresztowania sąd
orzeka na posiedzeniu, w którym mają prawo wziąć udział prokurator i obrońca.
§ 1a. Zawiadamiając osobę ściganą o posiedzeniu, o którym mowa w § 1, sąd
doręcza nakaz europejski wraz z tłumaczeniem przekazanym przez prokuratora. Jeżeli
ze względu na szczególne okoliczności nie jest możliwe sporządzenie tłumaczenia
przed posiedzeniem, tłumaczenie zarządza sąd. Można poprzestać na poinformowaniu
osoby o treści nakazu europejskiego, jeśli nie utrudni to realizacji przysługujących jej
praw, w tym praw wymienionych w § 2.
§ 2. Jeżeli osoba ścigana wyrazi taką wolę, sąd przyjmuje od niej do protokołu
oświadczenie o zgodzie na przekazanie lub o zgodzie na niestosowanie przepisu
art. 607e § 1. Oświadczenie nie może być cofnięte, o czym należy pouczyć osobę
ściganą.
§ 3. Na postanowienie sądu w przedmiocie przekazania przysługuje zażalenie.
Zażalenie wnosi się w terminie 3 dni od dnia ogłoszenia postanowienia, a jeżeli osoba
ścigana pozbawiona jest wolności i nie została sprowadzona na posiedzenie sądu – od
dnia jego doręczenia. Art. 252 stosuje się odpowiednio.
§ 4. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór pouczenia
o przysługujących osobie, której nakaz dotyczy, w wypadku jej zatrzymania,
uprawnieniach: do uzyskania informacji o treści nakazu europejskiego, o możliwości
wyrażenia zgody na przekazanie, o możliwości złożenia oświadczenia w przedmiocie przekazania, do korzystania z pomocy obrońcy, do składania wyjaśnień, do odmowy
składania wyjaśnień lub odmowy odpowiedzi na pytania, do przeglądania akt
w zakresie dotyczącym przyczyn zatrzymania, do dostępu do pierwszej pomocy
medycznej, jak również o uprawnieniach określonych w § 3, w art. 72 § 1, art. 78 § 1,
art. 261 § 1, 2 i 2a, art. 612 oraz o treści art. 607k § 3 i 3a, mając na względzie
konieczność zrozumienia pouczenia także przez osoby niekorzystające z pomocy obrońcy.

Art. 607m. § 1. Postanowienie w przedmiocie przekazania sąd okręgowy
wydaje w terminie 40 dni od dnia zatrzymania osoby ściganej. Jeżeli osoba ścigana
złożyła oświadczenie, o którym mowa w art. 607l § 2, termin ten wynosi 3 dni
i biegnie od dnia złożenia oświadczenia.
§ 1a. Postępowanie w przedmiocie przekazania powinno zakończyć się
prawomocnie w terminie 60 dni od dnia zatrzymania osoby ściganej lub 10 dni od
złożenia przez nią oświadczenia, o którym mowa w art. 607l § 2.
§ 2. W szczególnie uzasadnionych wypadkach, gdy terminy określone w § 1a nie
mogą być dotrzymane, postępowanie w przedmiocie przekazania powinno zakończyć
się prawomocnie w terminie kolejnych 30 dni od dnia upływu tych terminów.
O opóźnieniu należy powiadomić organ sądowy, który wydał nakaz europejski,
podając przyczynę opóźnienia.
§ 3. W wypadku, określonym w art. 607k § 4, terminy, o których mowa w § 1
i 2, biegną od uzyskania zezwolenia na ściganie. Jeżeli bieg tych terminów już się
rozpoczął, ulega on zawieszeniu do czasu uzyskania zezwolenia.

Art. 607n. § 1. Osobę ściganą, wobec której zapadło prawomocne
postanowienie o przekazaniu, przekazuje się właściwemu organowi sądowemu
państwa wydania nakazu europejskiego najpóźniej w terminie 10 dni od dnia
uprawomocnienia się postanowienia.
§ 2. Jeżeli przekazanie osoby ściganej w terminie określonym w § 1 nie jest
możliwe na skutek siły wyższej albo zagrożenia dla życia lub zdrowia tej osoby, osobę
ściganą, o której mowa w § 1, przekazuje się właściwemu organowi sądowemu
państwa wydania nakazu europejskiego w ciągu 10 dni od dnia upływu nowo
ustalonego terminu przekazania.
§ 3. Jeżeli państwo wydania nakazu europejskiego nie przejmie osoby
podlegającej przekazaniu w terminach, o których mowa w § 1 albo 2, zarządza się
niezwłoczne zwolnienie tej osoby, jeżeli nie jest ona pozbawiona wolności w innej
sprawie.

Art. 607o. § 1. Jeżeli przeciwko osobie ściganej jest prowadzone w kraju
postępowanie karne o inny czyn niż wskazany w nakazie europejskim lub osoba ta ma
odbyć w kraju za taki czyn karę pozbawienia wolności, sąd, wydając postanowienie
o przekazaniu, może odroczyć jego wykonanie do czasu zakończenia w kraju
postępowania karnego lub do czasu wykonania w kraju kary pozbawienia wolności.
§ 2. W sytuacji określonej w § 1 sąd, po powiadomieniu o jej zaistnieniu organu,
który wydał nakaz europejski, może, na jego wniosek, czasowo przekazać osobę
ściganą na warunkach określonych w porozumieniu zawartym z tym organem.
Porozumienie takie powinno być sporządzone na piśmie i określać warunki
przekazania, w tym zwłaszcza termin powrotnego przekazania osoby ściganej.

Art. 607p. § 1. Odmawia się wykonania nakazu europejskiego, jeżeli:
1) przestępstwo, którego dotyczy nakaz europejski, w wypadku jurysdykcji
polskich sądów karnych, podlega darowaniu na mocy amnestii;
2) w stosunku do osoby ściganej zapadło w innym państwie prawomocne
orzeczenie co do tych samych czynów oraz, w wypadku skazania za te same
czyny, osoba ścigana odbywa karę lub ją odbyła albo kara nie może być
wykonana według prawa państwa, w którym zapadł wyrok skazujący;
3) w stosunku do osoby ściganej zapadło prawomocne orzeczenie o przekazaniu do
innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej;
4) osoba, której dotyczy nakaz europejski, z powodu wieku nie ponosi według
prawa polskiego odpowiedzialności karnej za czyny będące podstawą wydania
nakazu europejskiego;
5) naruszałoby to wolności i prawa człowieka i obywatela;
6) nakaz wydany został w związku z przestępstwem popełnionym bez użycia
przemocy z przyczyn politycznych.
§ 2. Jeżeli nakaz europejski został wydany wobec osoby ściganej, która jest
obywatelem polskim, wykonanie nakazu może nastąpić pod warunkiem, że czyn, którego nakaz europejski dotyczy, nie został popełniony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ani na polskim statku wodnym lub powietrznym oraz stanowił
przestępstwo według prawa Rzeczypospolitej Polskiej lub stanowiłby przestępstwo
według prawa Rzeczypospolitej Polskiej w razie popełnienia na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, zarówno w czasie jego popełnienia, jak i w chwili
wpłynięcia nakazu europejskiego.

Art. 607r. § 1. Można odmówić wykonania nakazu europejskiego, jeżeli:
1) przestępstwo będące podstawą wydania nakazu europejskiego, inne niż
wymienione w art. 607w, nie stanowi przestępstwa według prawa polskiego;
2) przeciwko osobie ściganej, której dotyczy nakaz europejski, toczy się
w Rzeczypospolitej Polskiej postępowanie karne o przestępstwo, które stanowi
podstawę nakazu europejskiego;
3) wobec osoby ściganej, w związku z czynem będącym podstawą wydania nakazu
europejskiego zapadło prawomocne orzeczenie o odmowie wszczęcia
postępowania, o umorzeniu postępowania lub inne orzeczenie kończące
postępowanie w sprawie;
4) według prawa polskiego nastąpiło przedawnienie ścigania lub wykonania kary,
a przestępstwa, których to dotyczy, podlegały jurysdykcji sądów polskich;
5) nakaz europejski dotyczy przestępstw, które według prawa polskiego zostały
popełnione, w całości lub w części, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jak
również na polskim statku wodnym lub powietrznym;
6) za czyn zabroniony, którego dotyczy nakaz europejski, w państwie wydania
nakazu europejskiego można orzec karę dożywotniego pozbawienia wolności
albo inny środek polegający na pozbawieniu wolności bez możliwości ubiegania
się o jego skrócenie.
§ 2. Przepisu § 1 pkt 1 nie stosuje się, jeżeli czyn nie stanowi przestępstwa
z powodu braku lub odmiennego uregulowania w prawie polskim odpowiednich opłat,
podatków, ceł lub zasad obrotu dewizowego.
§ 3. Można także odmówić wykonania nakazu europejskiego, wydanego w celu
wykonania kary albo środka polegającego na pozbawieniu wolności, orzeczonych pod
nieobecność osoby ściganej, chyba że:
a) osobę ściganą wezwano do udziału w postępowaniu lub w inny sposób
zawiadomiono o terminie i miejscu rozprawy albo posiedzenia, pouczając, że niestawiennictwo nie stanowi przeszkody dla wydania orzeczenia albo
miała ona obrońcę, który był obecny na rozprawie lub posiedzeniu,
b) po doręczeniu osobie ściganej odpisu orzeczenia wraz z pouczeniem
o przysługującym jej prawie, terminie i sposobie złożenia w państwie
wydania nakazu wniosku o przeprowadzenie z jej udziałem nowego
postępowania sądowego w tej samej sprawie, osoba ścigana w ustawowym
terminie nie złożyła takiego wniosku albo oświadczyła, że nie kwestionuje
orzeczenia,
c) organ, który wydał nakaz europejski, zapewni, że niezwłocznie po
przekazaniu osoby ściganej do państwa wydania nakazu, zostanie jej
doręczony odpis orzeczenia wraz z pouczeniem o przysługującym jej
prawie, terminie i sposobie złożenia wniosku o przeprowadzenie z jej
udziałem nowego postępowania sądowego w tej samej sprawie.

Art. 607s. § 1. Nie podlega wykonaniu nakaz europejski wydany w celu
wykonania kary pozbawienia wolności lub środka polegającego na pozbawieniu
wolności wobec osoby ściganej, będącej obywatelem polskim albo korzystającej
w Rzeczypospolitej Polskiej z prawa azylu, jeżeli nie wyrazi ona zgody na
przekazanie.
§ 2. Można także odmówić wykonania nakazu europejskiego, jeżeli został on
wydany w celu, o którym mowa w § 1, a osoba ścigana ma miejsce zamieszkania lub
stale przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
§ 3. Odmawiając przekazania, z przyczyn określonych w § 1 lub 2, sąd orzeka
o wykonaniu kary albo środka, orzeczonych przez organ sądowy państwa wydania
nakazu europejskiego.
§ 4. W postanowieniu, o którym mowa w § 3, sąd określa kwalifikację prawną
czynu według prawa polskiego. Jeżeli kara lub środek, orzeczone przez organ sądowy
państwa wydania nakazu europejskiego, przekracza górną granicę ustawowego
zagrożenia, sąd określa podlegającą wykonaniu karę lub środek według prawa
polskiego, w wysokości odpowiadającej górnej granicy ustawowego zagrożenia,
uwzględniając okres rzeczywistego pozbawienia wolności za granicą oraz wykonaną
tam karę lub środek. Jeżeli do nakazu europejskiego nie dołączono dokumentów lub
informacji niezbędnych do wykonania kary na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, sąd odracza posiedzenie i zwraca się do właściwego organu państwa wydania nakazu
europejskiego o nadesłanie takich dokumentów lub informacji.
§ 5. Wykonanie kary odbywa się według przepisów prawa polskiego. Przepisy
rozdziału 66g stosuje się odpowiednio, z wyjątkiem art. 611tg, art. 611ti § 2 i 3,
art. 611tk, art. 611tm, art. 611to § 2 i art. 611tp.

Art. 607t. § 1. Jeżeli nakaz europejski został wydany w celu ścigania osoby,
która jest obywatelem polskim albo korzysta w Rzeczypospolitej Polskiej z prawa
azylu, przekazanie może nastąpić pod warunkiem, że osoba ta będzie odesłana na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej po prawomocnym zakończeniu postępowania
w państwie wydania nakazu europejskiego, jeśli osoba ta wyraża na to zgodę.
§ 2. W razie skazania osoby, o której mowa w § 1, na karę pozbawienia wolności
albo orzeczenia wobec niej innego środka polegającego na pozbawieniu wolności
stosuje się odpowiednio przepisy art. 607s § 35.

Art. 607u. Jeżeli nakaz europejski został wydany w celu wykonania kary albo
środka polegającego na pozbawieniu wolności, orzeczonych w warunkach
określonych w art. 607r § 3 lit. c, osobę ściganą należy pouczyć o prawie żądania
odpisu orzeczenia. Informację o zgłoszeniu żądania odpisu orzeczenia przekazuje się
niezwłocznie państwu wydania nakazu europejskiego, a po otrzymaniu orzeczenia
doręcza się go osobie ściganej. Zgłoszenie żądania nie wstrzymuje wykonania nakazu
europejskiego.

Art. 607w. Jeżeli nakaz europejski dotyczy osoby niebędącej obywatelem
polskim, okoliczność, że czyn nie jest przestępstwem według prawa polskiego, nie
stanowi przeszkody do wykonania nakazu europejskiego, o ile dotyczy on czynu
zagrożonego w państwie jego wydania karą co najmniej 3 lat pozbawienia wolności
albo czynu, za który może być orzeczony co najmniej w tym samym wymiarze inny
środek polegający na pozbawieniu wolności, będącego przestępstwem:
1) udziału w zorganizowanej grupie albo związku mających na celu popełnianie
przestępstw;
2) o charakterze terrorystycznym;
3) handlu ludźmi;
4) przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności na szkodę małoletniego;
5) nielegalnego wytwarzania, przetwarzania, przemytu środków odurzających,
prekursorów, środków zastępczych lub substancji psychotropowych lub obrotu
nimi;
6) nielegalnego obrotu bronią, amunicją, materiałami wybuchowymi lub
radioaktywnymi;
7) łapownictwa i płatnej protekcji;
8) oszustwa;
9) wprowadzania do obrotu finansowego wartości majątkowych pochodzących
z nielegalnych lub nieujawnionych źródeł;
10) fałszowania oraz obrotu fałszywymi pieniędzmi lub innymi środkami
płatniczymi;
11) przeciwko ochronie danych gromadzonych, przechowywanych, przetwarzanych
lub przekazywanych w systemie informatycznym;
12) przeciwko środowisku naturalnemu, w tym nielegalnego obrotu zagrożonymi
gatunkami zwierząt i roślin;
13) udzielenia pomocy w nielegalnym przekroczeniu granicy lub pobycie;
14) zabójstwa;
15) spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu;
16) nielegalnego obrotu organami i tkankami ludzkimi;
17) bezprawnego pozbawienia człowieka wolności;
18) uprowadzenia człowieka dla okupu;
19) wzięcia lub przetrzymywania zakładnika;
20) popełnionym z powodów narodowościowych, etnicznych, rasowych,
wyznaniowych albo ze względu na bezwyznaniowość;
21) rozboju z użyciem broni palnej lub groźby jej użycia;
22) wymuszenia rozbójniczego z użyciem broni palnej lub groźby jej użycia;
23) nielegalnego obrotu dobrami kultury;
24) sprzeniewierzenia cudzego mienia;
25) podrabiania oraz obrotu podrobionymi wyrobami;
26) fałszowania oraz obrotu sfałszowanymi dokumentami;
27) nielegalnego obrotu hormonami lub podobnymi substancjami;
28) obrotu kradzionymi pojazdami mechanicznymi;
29) zgwałcenia;
30) podpalenia;
31) należącym do właściwości Międzynarodowego Trybunału Karnego;
32) porwania statku wodnego lub powietrznego;
33) sabotażu.

Art. 607wa. § 1. Właściwy sąd lub prokurator na wniosek organu sądowego
państwa wydania nakazu europejskiego dokonuje zajęcia i przekazania przedmiotów
pochodzących bezpośrednio z przestępstwa, przedmiotów, które służyły lub były
przeznaczone do popełnienia przestępstwa, lub mogących stanowić dowód w sprawie
rzeczy, korespondencji, przesyłek, wykazów połączeń telekomunikacyjnych lub
innych przekazów informacji lub danych przechowywanych w systemie
informatycznym lub na nośniku, w tym korespondencji przesyłanej pocztą
elektroniczną.
§ 2. Zajęcia i przekazania dowodów i przedmiotów, o których mowa w § 1,
należy dokonać również wtedy, gdy wykonanie nakazu europejskiego nie jest możliwe
ze względu na śmierć lub ucieczkę osoby ściganej.
§ 3. Przy przekazaniu przedmiotów, o których mowa w § 1, można zastrzec ich
zwrot, w szczególności gdy podlegają one zwrotowi pokrzywdzonemu lub innemu
uprawnionemu podmiotowi, przebywającemu na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej.
§ 4. Przepisy rozdziału 62b stosuje się odpowiednio.

Art. 607x. § 1. Jeżeli przed wydaniem w pierwszej instancji postanowienia
w przedmiocie przekazania wpłynie nakaz europejski dotyczący tej samej osoby,
wydany przez organ sądowy innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, sąd
rozpoznaje oba nakazy europejskie łącznie. Orzekając o przekazaniu osoby ściganej
do danego państwa, sąd bierze pod uwagę okoliczności każdej ze spraw, wagę
przestępstwa i miejsce jego popełnienia, kolejność wydania nakazów europejskich
oraz ich cele.
§ 2. Jeżeli kolejny nakaz europejski dotyczący tej samej osoby wpłynie po
wydaniu w pierwszej instancji postanowienia w przedmiocie poprzedniego nakazu
europejskiego, sąd odracza rozpoznanie kolejnego nakazu europejskiego do czasu
uprawomocnienia się tego postanowienia.
§ 3. W wypadku uchylenia przez sąd odwoławczy postanowienia, o którym
mowa w § 2, i przekazania nakazu europejskiego do ponownego rozpoznania
w pierwszej instancji, stosuje się odpowiednio przepisy § 1.

Art. 607y. § 1. Jeżeli w stosunku do tej samej osoby ściganej wpłynie nakaz
europejski oraz wniosek o wydanie państwu obcemu, po rozpoznaniu nakazu
europejskiego sąd orzeka w przedmiocie dopuszczalności jego wykonania oraz
zawiesza postępowanie i zawiadamia o treści postanowienia Ministra
Sprawiedliwości.
§ 2. Jeżeli Minister Sprawiedliwości postanowi o wydaniu państwu obcemu
osoby, której dotyczy nakaz europejski, postępowanie w przedmiocie nakazu
europejskiego umarza się. W wypadku odmowy wydania sąd podejmuje zawieszone
postępowanie i wydaje postanowienie w przedmiocie przekazania.

Art. 607z. § 1. Jeżeli informacje przekazane przez państwo wydania nakazu
europejskiego nie są wystarczające do podjęcia decyzji w przedmiocie przekazania
osoby ściganej, sąd wzywa organ sądowy, który wydał nakaz europejski, do ich
uzupełnienia we wskazanym terminie.
§ 2. W wypadku niedotrzymania terminu, o którym mowa w § 1, nakaz
europejski podlega rozpoznaniu w oparciu o informacje przekazane wcześniej.

Art. 607za. § 1. Wniosek właściwego organu sądowego państwa wydania
nakazu europejskiego o zgodę na ściganie lub wykonanie kar pozbawienia wolności
albo środków polegających na pozbawieniu wolności za czyny popełnione przed
przekazaniem albo o zgodę na dalsze przekazanie osoby ściganej rozpatruje sąd
okręgowy, który orzekł o przekazaniu. Przepisy art. 607b, 607p, 607r, 607s § 1 i 2 oraz
art. 607z stosuje się odpowiednio.
§ 2. W przedmiocie wniosku, o którym mowa w § 1, sąd orzeka w terminie
30 dni od dnia otrzymania wniosku.

Art. 607zb. § 1. Na wniosek państwa wykonania nakazu europejskiego Minister
Sprawiedliwości udziela zezwolenia na przewóz osoby ściganej na podstawie nakazu
europejskiego przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
§ 2. Wniosek o zezwolenie na przewóz, o którym mowa w § 1, powinien
zawierać:
1) oznaczenie organu wnioskującego;
2) datę oraz miejsce wydania nakazu europejskiego;
3) dane określające tożsamość i obywatelstwo osoby ściganej;
4) przytoczenie opisu i kwalifikacji prawnej czynu;
5) zwięzły opis stanu faktycznego sprawy.
§ 3. Jeżeli osoba ścigana jest obywatelem polskim albo korzysta
w Rzeczypospolitej Polskiej z prawa azylu, zezwolenie, o którym mowa w § 1, można
wydać pod warunkiem, że osoba ta po zakończeniu postępowania zostanie przekazana
do wykonania kary pozbawienia wolności lub środka polegającego na pozbawieniu
wolności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
§ 4. W wypadku korzystania z drogi powietrznej bez planowanego lądowania,
można poprzestać na powiadomieniu Ministra Sprawiedliwości o przewożeniu osoby
ściganej nad terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jeżeli jednak nastąpi
nieprzewidziane lądowanie, państwo wykonania nakazu europejskiego dostarcza
niezwłocznie dane, o których mowa w § 2; przepis § 3 stosuje się odpowiednio.

Art. 607zc. Jeżeli sąd, do którego został skierowany nakaz europejski, nie jest
właściwy do nadania mu biegu, przekazuje go właściwemu organowi sądowemu
i powiadamia o tym organ sądowy, który go wydał.

Art. 607zd. § 1. W razie orzeczenia przez polski sąd lub prokuratora środka
zapobiegawczego określonego w art. 272, art. 275, art. 275a lub art. 276 oraz jeżeli
zapewni to prawidłowy tok postępowania, sąd lub prokurator może wystąpić
o wykonanie tego orzeczenia do właściwego sądu lub innego organu państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, zwanego w niniejszym rozdziale „państwem
wykonania orzeczenia”, w którym oskarżony posiada legalne stałe miejsce pobytu,
o ile przebywa on w tym państwie lub oświadczy, że zamierza tam powrócić.
§ 2. Wystąpienie, o którym mowa w § 1, może być na wniosek oskarżonego
skierowane również do innego państwa członkowskiego niż państwo legalnego stałego
miejsca pobytu oskarżonego, za zgodą właściwego sądu lub innego organu tego
państwa.
§ 3. Wystąpienie, o którym mowa w § 1, sąd lub prokurator kieruje każdorazowo
wyłącznie do jednego państwa wykonania orzeczenia. Ponowne wystąpienie do
innego państwa wykonania orzeczenia może nastąpić jedynie w razie niewykonania
albo częściowego wykonania orzeczenia.
§ 4. Do poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu orzeczenia, o którym
mowa w § 1, dołącza się zaświadczenie zawierające informacje umożliwiające jego
prawidłowe wykonanie dotyczące: orzeczenia, osoby oskarżonego, środka
zapobiegawczego i kwalifikacji prawnej czynu.
§ 5. Zaświadczenie powinno zostać przetłumaczone na język urzędowy państwa
wykonania orzeczenia albo na inny język wskazany przez to państwo.
§ 6. Przekazanie odpisu orzeczenia oraz zaświadczenia, o którym mowa w § 4,
może nastąpić również z wykorzystaniem urządzeń służących do automatycznego
przesyłania danych, w sposób umożliwiający stwierdzenie autentyczności tych
dokumentów. Na żądanie właściwego sądu lub innego organu państwa wykonania
orzeczenia sąd lub prokurator przekazuje odpis orzeczenia oraz oryginał
zaświadczenia.
§ 7. W razie trudności w ustaleniu właściwego sądu lub innego organu państwa
wykonania orzeczenia sąd lub prokurator może również zwracać się do właściwych
jednostek organizacyjnych Europejskiej Sieci Sądowej.
§ 8. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
zaświadczenia, o którym mowa w § 4, mając na uwadze konieczność udostępnienia
państwu wykonania orzeczenia wszelkich niezbędnych informacji umożliwiających
podjęcie prawidłowej decyzji w przedmiocie wykonania orzeczenia.

Art. 607ze. § 1. Do chwili otrzymania informacji o przejęciu wykonania
orzeczenia, o którym mowa w art. 607zd § 1, przez właściwy sąd lub inny organ
państwa wykonania orzeczenia, a także w razie otrzymania informacji o niemożności
lub odmowie wykonania orzeczenia przez właściwy sąd lub inny organ państwa
wykonania orzeczenia, o zaprzestaniu jego wykonywania przez ten organ, a także
w wypadku cofnięcia wystąpienia środek zapobiegawczy jest wykonywany w dalszym
ciągu przez właściwy organ.
§ 2. W razie otrzymania informacji o dostosowaniu środka zapobiegawczego do
prawa państwa wykonania orzeczenia i przed rozpoczęciem wykonywania tego środka w tym państwie sąd lub prokurator w ciągu 10 dni od dnia otrzymania informacji może
cofnąć wystąpienie, o którym mowa w art. 607zd § 1, mając na uwadze cele środka.

Art. 607zf. § 1. W razie zmiany lub uchylenia środka zapobiegawczego albo
zmiany obowiązków nałożonych na oskarżonego sąd lub prokurator niezwłocznie
zawiadamia o tym właściwy sąd lub inny organ państwa wykonania orzeczenia.
§ 2. Zawiadomienie, o którym mowa w § 1, może być przekazane również przy
użyciu urządzeń służących do automatycznego przesyłania danych, w sposób
umożliwiający stwierdzenie autentyczności przekazanych dokumentów.

Art. 607zg. Na postanowienie sądu lub prokuratora w sprawie wystąpienia do
właściwego sądu lub innego organu państwa wykonania orzeczenia zażalenie nie
przysługuje.

Art. 607zh. § 1. W razie wystąpienia państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, zwanego w niniejszym rozdziale „państwem wydania orzeczenia”,
o wykonanie orzeczenia wydanego w celu zapewnienia prawidłowego toku
postępowania i nakładającego na osobę, przeciwko której w tym państwie prowadzone
jest postępowanie karne, obowiązek:
1) stawiennictwa przed określonym organem,
2) powstrzymania się od opuszczania miejsca pobytu lub kraju,
3) informowania określonego organu o zmianie miejsca pobytu albo uzyskiwania
zgody na taką zmianę,
4) przebywania albo powstrzymania się od przebywania w określonych
środowiskach lub miejscach,
5) powstrzymania się od kontaktów z określonymi osobami lub zbliżania się do
określonych osób,
6) powstrzymania się od wykonywania czynności służbowych lub zawodu,
7) powstrzymania się od określonej działalności,
8) powstrzymania się od prowadzenia określonego rodzaju pojazdów
– orzeczenie to podlega wykonaniu przez prokuratora właściwego miejscowo ze
względu na legalne stałe miejsce pobytu tej osoby.
§ 2. Do orzeczenia, o którym mowa w § 1, lub jego odpisu poświadczonego za
zgodność z oryginałem powinno być dołączone zaświadczenie zawierające informacje
umożliwiające jego prawidłowe wykonanie.
§ 3. Jeżeli prokurator, do którego zostało skierowane wystąpienie, nie jest
właściwy do nadania mu biegu, przekazuje je właściwemu prokuratorowi
i zawiadamia o tym właściwy sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia.
§ 4. Na wniosek właściwego sądu lub innego organu państwa wydania
orzeczenia prokurator może wyrazić zgodę na wykonanie orzeczenia, o którym mowa
w § 1, wydanego wobec osoby określonej w tym paragrafie, nieposiadającej legalnego
stałego miejsca pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli w większym
stopniu zapewni to prawidłowy tok postępowania.
§ 5. Jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej, przy
wykonywaniu orzeczeń, o których mowa w § 1, stosuje się przepisy prawa polskiego.

Art. 607zi. § 1. Jeżeli państwo wydania orzeczenia nie przekazało wszystkich
informacji potrzebnych do podjęcia decyzji w przedmiocie wykonania orzeczenia,
prokurator wzywa właściwy sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia do ich
uzupełnienia we wskazanym terminie. W razie niedotrzymania terminu postanowienie
w przedmiocie wykonania orzeczenia wydaje się w oparciu o posiadane informacje.
§ 2. Jeżeli rodzaj albo sposób wykonania obowiązków są nieznane ustawie,
prokurator określa środek lub obowiązek według prawa polskiego, z uwzględnieniem
różnic na korzyść osoby, przeciwko której w państwie wydania orzeczenia
prowadzone jest postępowanie karne.

Art. 607zj. § 1. Postanowienie w przedmiocie wykonania orzeczenia, o którym
mowa w art. 607zh § 1, prokurator wydaje w terminie 30 dni od dnia otrzymania
orzeczenia wraz z zaświadczeniem.
§ 2. Na postanowienie prokuratora w przedmiocie wykonania orzeczenia,
o którym mowa w art. 607zh § 1, przysługuje zażalenie do sądu rejonowego, w okręgu
którego osoba, przeciwko której w państwie wydania orzeczenia prowadzone jest
postępowanie karne, posiada legalne stałe miejsce pobytu. Sąd rozpoznaje zażalenie
na posiedzeniu, w którym ma prawo wziąć udział prokurator, osoba wymieniona
w zdaniu pierwszym, jeżeli przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, i jej
obrońca, jeżeli się na nie stawi. Jeżeli osoba wymieniona w zdaniu pierwszym nie przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i nie posiada obrońcy, prezes sądu
właściwego do rozpoznania zażalenia może jej wyznaczyć obrońcę z urzędu.
§ 3. Postępowanie w przedmiocie wykonania orzeczenia powinno zakończyć się
prawomocnie w terminie 60 dni od dnia otrzymania orzeczenia wraz
z zaświadczeniem.
§ 4. W wypadku gdy termin określony w § 3 nie może być dotrzymany, należy
zawiadomić właściwy sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia o przyczynie
opóźnienia i podać przewidywany termin wydania postanowienia.
§ 5. Do wykonania orzeczenia właściwego sądu lub innego organu państwa
wydania orzeczenia prokurator przystępuje niezwłocznie

Art. 607zk. § 1. Odmawia się wykonania orzeczenia, o którym mowa
w art. 607zh § 1, jeżeli:
1) czyn, w związku z którym zastosowano środek zapobiegawczy, nie stanowi
przestępstwa według prawa polskiego;
2) osoba, przeciwko której w państwie wydania orzeczenia prowadzone jest
postępowanie karne, nie przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
chyba że istnieją podstawy do uznania, że na nie powróci.
§ 2. Przepisu § 1 pkt 1 nie stosuje się, jeżeli czyn nie stanowi przestępstwa
z powodu braku lub odmiennego uregulowania w prawie polskim odpowiednich opłat,
podatków, ceł lub zasad obrotu dewizowego.
§ 3. Można odmówić wykonania orzeczenia, o którym mowa w art. 607zh § 1,
jeżeli:
1) pomimo wezwania przez prokuratora do uzupełnienia informacji we wskazanym
terminie do orzeczenia nie dołączono zaświadczenia, o którym mowa
w art. 607zh § 2, albo zaświadczenie to jest niekompletne lub w sposób
oczywisty niezgodne z treścią orzeczenia;
2) przekazane do wykonania orzeczenie dotyczy tego samego czynu tej samej
osoby, co do której postępowanie karne zostało prawomocnie zakończone
w państwie członkowskim Unii Europejskiej, a osoba ta odbywa karę lub ją
odbyła albo kara nie może być wykonana według prawa państwa, w którym
zapadł wyrok skazujący;
3) według prawa polskiego nastąpiło przedawnienie wykonania kary,
a przestępstwo, którego to dotyczy, podlegało jurysdykcji sądów polskich;
4) orzeczenie dotyczy przestępstwa, które według prawa polskiego zostało
popełnione w całości albo w części na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jak
również na polskim statku wodnym lub powietrznym;
5) osoba, przeciwko której w państwie wydania orzeczenia prowadzone jest
postępowanie karne, z powodu wieku nie ponosi według prawa polskiego
odpowiedzialności karnej za czyn będący podstawą wydania orzeczenia;
6) osoba, przeciwko której w państwie wydania orzeczenia prowadzone jest
postępowanie karne, korzysta z immunitetu, zgodnie z którym niemożliwy jest
nadzór nad przestrzeganiem nałożonych obowiązków;
7) orzeczenie dotyczy wyłącznie obowiązków innych niż określone w art. 607zh
§ 1;
8) orzeczenie zostało przekazane pomimo niespełnienia warunków przewidzianych
w art. 607zh § 4;
9) przestępstwo, którego dotyczy orzeczenie, w wypadku jurysdykcji polskich
sądów karnych podlegałoby darowaniu na mocy amnestii;
10) pomimo niestosowania się osoby, przeciwko której w państwie wydania
orzeczenia prowadzone jest postępowanie karne, do wymagań określonych
w orzeczeniu nie jest możliwe przekazanie jej z terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej na podstawie europejskiego nakazu aresztowania.
§ 4. W wypadku wskazanym w § 3 pkt 10, gdy przemawiają za tym szczególne
względy, prokurator, w uzgodnieniu z właściwym sądem lub innym organem państwa
wydania orzeczenia, może orzec o wykonaniu orzeczenia.
§ 5. W wypadkach przewidzianych w § 1 pkt 2 oraz w § 3 pkt 1, 2 i 7 prokurator
przed podjęciem decyzji w przedmiocie wykonania orzeczenia informuje
o możliwości odmowy wykonania orzeczenia właściwy sąd lub inny organ państwa
wydania orzeczenia.

Art. 607zl. § 1. W razie otrzymania od właściwego sądu lub innego organu
państwa wydania orzeczenia informacji o tym, iż orzeczenie przekazane do wykonania
nie podlega dalszemu wykonaniu, prokurator niezwłocznie wydaje postanowienie
o zaprzestaniu wykonywania orzeczenia.
§ 2. Jeżeli dalsze wykonywanie orzeczenia nie jest możliwe z przyczyn
faktycznych lub prawnych, prokurator niezwłocznie wydaje postanowienie o zaprzestaniu wykonywania orzeczenia i zawiadamia właściwy sąd lub inny organ
państwa wydania orzeczenia.
§ 3. W razie otrzymania od właściwego sądu lub innego organu państwa wydania
orzeczenia informacji o zmianie obowiązku nałożonego na osobę, przeciwko której
w państwie wydania orzeczenia prowadzone jest postępowanie karne, prokurator
rozpoznaje sprawę wykonania zmienionego orzeczenia na zasadach określonych
w niniejszym rozdziale. Przepisu art. 607zk nie stosuje się, z wyjątkiem § 1 pkt 2 i § 3
pkt 7.

Art. 607zm. § 1. O treści postanowienia w przedmiocie wykonania orzeczenia,
o którym mowa w art. 607zh § 1, o wniesieniu środka odwoławczego od tego
postanowienia, o istotnych orzeczeniach zapadłych w trakcie postępowania, jak
również w razie zmiany legalnego stałego miejsca pobytu przez osobę, przeciwko
której w państwie wydania orzeczenia prowadzone jest postępowanie karne,
zawiadamia się niezwłocznie właściwy sąd lub inny organ państwa wydania
orzeczenia.
§ 2. Prokurator zawiadamia niezwłocznie właściwy sąd lub inny organ państwa
wydania orzeczenia o wszelkich okolicznościach mających wpływ na jego wykonanie.
Zawiadomienie następuje w formie zaświadczenia zawierającego informacje
dotyczące osoby określonej w § 1 oraz naruszonego obowiązku.
§ 3. W razie ustania przyczyn, na skutek których obowiązek został zastosowany,
lub powstania przyczyn uzasadniających jego uchylenie lub zmianę prokurator może
wystąpić do właściwego sądu lub innego organu państwa wydania orzeczenia o jego
uchylenie lub zmianę.
§ 4. Zawiadomienia, o których mowa w § 1 i 2 oraz wystąpienie, o którym mowa
w § 3, mogą być przekazane również przy użyciu urządzeń służących do
automatycznego przesyłania danych, w sposób umożliwiający stwierdzenie
autentyczności przekazanych dokumentów.
§ 5. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
zaświadczenia, o którym mowa w § 2, mając na uwadze konieczność udostępnienia
państwu wydania orzeczenia wszelkich niezbędnych informacji umożliwiających
podjęcie prawidłowej decyzji.

Art. 607zn. Koszty związane z wykonaniem orzeczenia, o którym mowa
w art. 607zh § 1, ponosi Skarb Państwa
Art. 610. § 1. W razie prawomocnego skazania cudzoziemca przez sąd polski na
karę pozbawienia wolności podlegającą wykonaniu albo prawomocnego orzeczenia
wobec niego środka polegającego na pozbawieniu wolności, Minister Sprawiedliwości
może wystąpić do właściwego organu państwa, którego skazany albo osoba, wobec
której orzeczono środek, jest obywatelem, z wnioskiem o przejęcie go w celu odbycia
kary lub wykonania środka.
§ 2. Przed wystąpieniem z wnioskiem, o którym mowa w § 1, Minister
Sprawiedliwości zwraca się do właściwego sądu o wydanie postanowienia
w przedmiocie dopuszczalności przekazania orzeczenia do wykonania za granicą.
§ 3. W razie otrzymania wniosku państwa obcego o przejęcie cudzoziemca
prawomocnie skazanego przez sąd polski na karę pozbawienia wolności podlegającą
wykonaniu albo wobec którego prawomocnie orzeczono środek polegający na
pozbawieniu wolności, Minister Sprawiedliwości zwraca się do właściwego sądu
o wydanie postanowienia w przedmiocie dopuszczalności przekazania orzeczenia do
wykonania za granicą.
§ 4. W razie prawomocnego skazania przez sąd polski osoby mającej miejsce
stałego pobytu za granicą albo posiadającej mienie lub prowadzącej działalność
zawodową za granicą na grzywnę lub prawomocnego orzeczenia wobec niej zakazu
zajmowania określonego stanowiska, wykonywania określonego zawodu lub
prowadzenia określonej działalności gospodarczej, zakazu prowadzenia pojazdów,
przepadku albo środka zabezpieczającego nie polegającego na pozbawieniu wolności,
sąd właściwy do wykonania kary lub środka może wystąpić za pośrednictwem Ministra Sprawiedliwości do właściwego organu państwa, na terytorium którego
skazany lub osoba, wobec której orzeczono środek, stale przebywa, posiada mienie
lub prowadzi działalność, z wnioskiem o wykonanie orzeczenia.
§ 5. W razie otrzymania wniosku państwa obcego o przejęcie do wykonania
prawomocnego skazania przez sąd polski osoby mającej miejsce stałego pobytu w tym
państwie albo posiadającej mienie lub prowadzącej działalność zawodową w tym
państwie na grzywnę lub prawomocnego orzeczenia wobec niej zakazu zajmowania
określonego stanowiska, zakazu wykonywania określonego zawodu lub prowadzenia
określonej działalności gospodarczej, zakazu prowadzenia pojazdów, przepadku albo
środka zabezpieczającego nie polegającego na pozbawieniu wolności, Minister
Sprawiedliwości zwraca się do właściwego sądu o wydanie postanowienia
w przedmiocie dopuszczalności przekazania orzeczenia do wykonania za granicą.
Art. 611. § 1. Właściwy do rozpoznania spraw określonych w art. 608 § 3
w związku z § 1 i art. 609 § 1 jest sąd okręgowy, w którego okręgu skazany ostatnio
stale mieszkał lub czasowo przebywał.
§ 2. Właściwy do rozpoznania spraw określonych w art. 608 § 3 w związku
z § 2, art. 609 § 2 i art. 610 § 5 jest sąd rejonowy, w którego okręgu skazany stale
mieszkał lub czasowo przebywał, a jeżeli tego nie ustalono, gdzie znajduje się mienie
nadające się do egzekucji lub też skazany prowadzi działalność objętą zakazem.
§ 3. Właściwy do rozpoznania spraw określonych w art. 610 § 2 i 3 jest sąd
okręgowy, w którego okręgu wydano orzeczenie, którego wniosek dotyczy.
§ 4. Jeżeli nie można ustalić właściwości według zasad określonych w § 1,
sprawę rozpoznaje Sąd Okręgowy w Warszawie.
§ 5. Jeżeli nie można ustalić właściwości według zasad określonych w § 2,
sprawę rozpoznaje sąd właściwy dla dzielnicy Śródmieście miasta stołecznego
Warszawy.

Art. 611a. § 1. Sąd rozpoznaje sprawę dopuszczalności przejęcia lub
przekazania orzeczenia do wykonania na posiedzeniu, w którym ma prawo wziąć
udział prokurator i skazany, jeżeli przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
oraz obrońca skazanego, jeżeli się na nie stawi. Jeżeli skazany, który nie przebywa na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nie posiada obrońcy, prezes sądu właściwego
do rozpoznania sprawy może mu wyznaczyć obrońcę z urzędu.
§ 2. Jeżeli dane zawarte we wniosku są niewystarczające, sąd może zarządzić ich
uzupełnienie. W tym celu sąd może odroczyć rozpoznanie sprawy.
§ 3. Jeżeli sąd wydał postanowienie o niedopuszczalności przejęcia lub
przekazania orzeczenia do wykonania, przejęcie ani przekazanie nie może nastąpić.
§ 4. W wypadku określonym w art. 610 § 4 sąd wydaje postanowienie
o wystąpieniu z wnioskiem do organu obcego państwa o przejęcie orzeczenia do
wykonania.
§ 5. Na postanowienie sądu w przedmiocie przejęcia lub przekazania orzeczenia
do wykonania przysługuje zażalenie.
§ 6. Jeżeli postępowanie dotyczy przejęcia orzeczenia do wykonania, sąd może
orzec środek zapobiegawczy.

Art. 611b. § 1. Przejęcie orzeczenia do wykonania w Rzeczypospolitej Polskiej
jest niedopuszczalne, jeżeli:
1) orzeczenie nie jest prawomocne albo nie podlega wykonaniu;
2) wykonanie orzeczenia mogłoby naruszać suwerenność, bezpieczeństwo lub
porządek prawny Rzeczypospolitej Polskiej;
3) skazany na karę pozbawienia wolności lub osoba, wobec której orzeczono środek
polegający na pozbawieniu wolności, nie wyraża zgody na przejęcie;
4) skazany na grzywnę albo wobec którego orzeczono przepadek, niezamieszkujący
na stałe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nie posiada mienia na jej
terytorium;
5) czyn wskazany we wniosku nie stanowi czynu zabronionego według prawa
polskiego;
6) zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 604 § 1 pkt 2, 3 i 5.
§ 2. Przekazanie orzeczenia do wykonania w państwie obcym jest
niedopuszczalne, jeżeli:
1) orzeczenie nie jest prawomocne albo nie podlega wykonaniu;
2) skazany na karę pozbawienia wolności lub osoba, wobec której orzeczono środek
polegający na pozbawieniu wolności, nie wyraża zgody na przekazanie;
3) skazany na karę pozbawienia wolności lub osoba, wobec której orzeczono środek
polegający na pozbawieniu wolności, jest osobą określoną w art. 604 § 1 pkt 1;
4) zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 604 § 1 pkt 3 i 5.

Art. 611c. § 1. Po przejęciu orzeczenia do wykonania sąd określa kwalifikację
prawną czynu według prawa polskiego oraz karę i środek podlegające wykonaniu.
§ 2. Określając karę lub środek podlegające wykonaniu, sąd stosuje odpowiednio
przepis art. 114 § 4 Kodeksu karnego.
§ 3. Określając wysokość grzywny, sąd dokonuje przeliczenia wysokości
grzywny orzeczonej kwotowo lub wysokości stawki dziennej, określonych w obcej
walucie, według kursu średniego walut określonego przez Narodowy Bank Polski na
dzień wydania orzeczenia w państwie obcym. Jeżeli grzywnę wymierzono kwotowo,
kwota grzywny nie może przekroczyć iloczynu wysokości stawki dziennej i ilości
stawek dziennych.
§ 4. Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu. Przepisy art. 352 oraz 611a § 1
i 5 stosuje się odpowiednio.

Art. 611d. § 1. Jeżeli w toku postępowania zajdą okoliczności uzasadniające
wydanie orzeczenia o zabezpieczeniu majątkowym z uwagi na grożący przepadek
przedmiotów albo mienia stanowiącego korzyść majątkową osiągniętą z popełnienia
przestępstwa, a przedmioty te lub składniki tego mienia znajdują się na terytorium
państwa obcego, sąd, a w postępowaniu przygotowawczym prokurator, może
wystąpić za pośrednictwem Ministra Sprawiedliwości do właściwego organu tego
państwa o zabezpieczenie przedmiotów lub mienia zagrożonych przepadkiem.
§ 2. Jeżeli organ państwa obcego zwróci się o wykonanie prawomocnego
orzeczenia o zabezpieczeniu mienia, gdy mienie podlegające zabezpieczeniu znajduje
się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, właściwy do wykonania orzeczenia jest
sąd rejonowy lub prokurator, w którego okręgu znajduje się to mienie.

Art. 611e. Jeżeli skazany prawomocnym wyrokiem albo wobec którego
prawomocnie orzeczono środek, opuści terytorium państwa skazania, udając się na
terytorium państwa, którego jest obywatelem, zanim odbędzie orzeczoną karę albo
zanim zostanie wykonany orzeczony wobec niego środek, przepisy niniejszego
rozdziału stosuje się odpowiednio. Przepisów art. 611b § 1 pkt 3 oraz § 2 pkt 2 nie
stosuje się.

Art. 611f. Przepisy niniejszego rozdziału stosuje się odpowiednio do przejęcia
lub przekazania do wykonania orzeczeń o karach pieniężnych.

Art. 611fa. § 1. W razie prawomocnego orzeczenia przez sąd polski wobec
obywatela polskiego lub cudzoziemca grzywny, nawiązki, świadczenia pieniężnego
lub zasądzenia od sprawcy kosztów procesu sąd może wystąpić o jego wykonanie
bezpośrednio do właściwego sądu lub innego organu państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, zwanego w niniejszym rozdziale „państwem wykonania orzeczenia”,
w którym sprawca posiada mienie lub osiąga dochody albo ma stałe lub czasowe
miejsce pobytu.
§ 2. Wystąpienie, o którym mowa w § 1, każdorazowo sąd kieruje wyłącznie do
jednego państwa wykonania orzeczenia. Ponowne wystąpienie do innego państwa
wykonania orzeczenia może nastąpić jedynie w razie niewykonania albo częściowego
wykonania orzeczenia.
§ 3. Do poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu orzeczenia, o którym
mowa w § 1, dołącza się zaświadczenie zawierające wszystkie istotne informacje
umożliwiające jego prawidłowe wykonanie.
§ 4. Zaświadczenie powinno zostać przetłumaczone na język urzędowy państwa
wykonania orzeczenia albo na inny język wskazany przez to państwo.
§ 5. Przekazanie odpisu orzeczenia oraz zaświadczenia, o którym mowa w § 3,
może nastąpić również z wykorzystaniem urządzeń służących do automatycznego
przesyłania danych, w sposób umożliwiający stwierdzenie autentyczności tych
dokumentów. Na żądanie właściwego sądu lub innego organu państwa wykonania
orzeczenia sąd przekazuje odpis orzeczenia oraz oryginał zaświadczenia.
§ 6. W razie trudności w ustaleniu właściwego sądu lub innego organu państwa
wykonania orzeczenia sąd może również zwracać się do właściwych jednostek
organizacyjnych Europejskiej Sieci Sądowej.
§ 7. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
zaświadczenia, o którym mowa w § 3, obejmujący szczegółowe informacje dotyczące
przekazanego do wykonania orzeczenia, w tym informacje o każdej wpłacie
dokonanej na poczet orzeczonej kary, środka karnego, środka kompensacyjnego lub kosztów procesu oraz o ewentualnej zgodzie na zamianę grzywny na pracę społecznie
użyteczną, wykonanie zastępczej kary pozbawienia wolności lub inny środek, mając
na uwadze konieczność udostępnienia państwu wykonania orzeczenia wszelkich
niezbędnych informacji umożliwiających podjęcie prawidłowej decyzji
w przedmiocie wykonania orzeczenia.

Art. 611fb. § 1. Kwoty uzyskane z egzekucji orzeczeń, o których mowa
w art. 611fa § 1, przypadają państwu wykonania orzeczenia.
§ 2. Minister Sprawiedliwości może zawrzeć z odpowiednim organem państwa
wykonania orzeczenia porozumienie przewidujące podział kwot uzyskanych
z egzekucji orzeczeń, o których mowa w § 1.
§ 3. W wypadku zawarcia porozumienia, o którym mowa w § 2, sąd wzywa
właściwy sąd lub inny organ państwa wykonania orzeczenia do przekazania całości
albo części wyegzekwowanej kwoty na rachunek bankowy tego sądu lub rachunek
bankowy innego wskazanego podmiotu. Przekazana na rachunek sądu kwota uzyskana
z egzekucji środka karnego lub środka kompensacyjnego orzeczonego na rzecz
pokrzywdzonego lub innej osoby uprawnionej albo wskazanej w orzeczeniu instytucji,
stowarzyszenia, fundacji lub organizacji społecznej zostaje następnie przekazana tej
osobie lub podmiotowi.

Art. 611fc. § 1. W razie wystąpienia o wykonanie orzeczenia, o którym mowa
w art. 611fa § 1, postępowanie wykonawcze zawiesza się.
§ 2. Po otrzymaniu informacji o wykonaniu orzeczenia sąd podejmuje
zawieszone postępowanie i umarza je. Postępowanie umarza się również, jeżeli
w stosunku do sprawcy zapadło w innym państwie członkowskim i zostało wykonane
prawomocne orzeczenie co do tego samego czynu.
§ 3. W razie otrzymania informacji o niemożności wykonania orzeczenia
w całości albo części z powodów innych niż wskazane w § 2 zdanie drugie sąd
podejmuje zawieszone postępowanie celem jego dalszego prowadzenia.

Art. 611fd. § 1. W razie uchylenia orzeczenia na skutek kasacji albo wznowienia
postępowania, darowania kary, przedawnienia jej wykonania lub też w razie
wystąpienia innych okoliczności skutkujących niemożnością wykonania orzeczenia,
o którym mowa w art. 611fa § 1, sąd niezwłocznie zawiadamia o tym właściwy sąd
lub inny organ państwa wykonania orzeczenia.
§ 2. Sąd zawiadamia niezwłocznie właściwy sąd lub inny organ państwa
wykonania orzeczenia o każdej wpłacie dokonanej na poczet orzeczonej kary,
środków karnych, środków kompensacyjnych lub kosztów procesu, o których mowa
w art. 611fa § 1, a także o orzeczonym przepadku.

Art. 611fe. Sąd rozpoznaje sprawę wystąpienia do właściwego sądu lub innego
organu państwa wykonania orzeczenia na posiedzeniu, w którym ma prawo wziąć
udział prokurator, pokrzywdzony lub inna osoba albo podmiot uprawniony, o których
mowa w art. 611fb § 3, sprawca, jeżeli przebywa na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej i jego obrońca, jeżeli się na nie stawi. Na postanowienie sądu zażalenie nie
przysługuje.

Art. 611ff. § 1. W razie wystąpienia państwa członkowskiego Unii Europejskiej,
zwanego w niniejszym rozdziale „państwem wydania orzeczenia”, o wykonanie
prawomocnego orzeczenia o karach o charakterze pieniężnym, orzeczenie to podlega
wykonaniu przez sąd rejonowy, w okręgu którego sprawca posiada mienie lub osiąga
dochody, albo ma stałe lub czasowe miejsce pobytu. W rozumieniu przepisów
niniejszego rozdziału „karą o charakterze pieniężnym” jest obowiązek uiszczenia
przez sprawcę określonych w orzeczeniu:
1) kwoty pieniężnej jako kary za popełnione przestępstwo;
2) zadośćuczynienia na rzecz pokrzywdzonego, jeżeli nie mógł on w ramach
postępowania karnego dochodzić roszczeń o charakterze cywilnym;
3) kwoty pieniężnej na rzecz funduszu publicznego lub organizacji pomocy ofiarom
przestępstw;
4) kosztów procesu.
§ 2. Do orzeczenia, o którym mowa w § 1, lub jego odpisu poświadczonego za
zgodność z oryginałem powinno być dołączone zaświadczenie zawierające wszystkie
istotne informacje umożliwiające jego prawidłowe wykonanie.
§ 3. Do wykonania orzeczenia sądu lub innego organu państwa wydania
orzeczenia sąd przystępuje niezwłocznie.
§ 4. Jeżeli sąd, do którego zostało skierowane orzeczenie, nie jest właściwy do
nadania mu biegu, przekazuje je właściwemu sądowi i powiadamia o tym właściwy
sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia.
§ 5. Jeżeli orzeczenie, o którym mowa w § 1, dotyczy czynów, które nie zostały
popełnione na terytorium państwa wydania orzeczenia i podlegają jurysdykcji sądów
polskich, sąd może postanowić o obniżeniu wysokości podlegającej egzekucji kary
o charakterze pieniężnym do maksymalnej wysokości kary lub środka karnego jakie
mogłyby być orzeczone za takie same czyny według prawa polskiego.
§ 6. Jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej, przy
wykonywaniu orzeczeń, o których mowa w § 1, stosuje się przepisy prawa polskiego.
Przepis art. 611c § 3 stosuje się odpowiednio.

Art. 611fg. Można odmówić wykonania orzeczenia, o którym mowa
w art. 611ff § 1, jeżeli:
1) czyn, w związku z którym wydano to orzeczenie, nie stanowi przestępstwa
według prawa polskiego, chyba że zgodnie z prawem państwa wydania
orzeczenia jest to przestępstwo wymienione w art. 607w lub zgodnie z prawem
państwa wydania orzeczenia jest to przestępstwo:
a) popełnione z użyciem przemocy na osobie lub gróźb karalnych,
b) popełnione w związku z imprezą masową,
c) przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji,
d) kradzieży,
e) zniszczenia lub uszkodzenia mienia,
f) przemytu towarów,
g) przeciwko prawom własności intelektualnej,
h) określone w celu wykonania wynikających z aktów prawnych przyjętych
przez właściwe instytucje Unii Europejskiej zobowiązań do ustanowienia
sankcji w prawie wewnętrznym państw członkowskich, jednakże wyłącznie
w granicach, w jakich zobowiązanie to zostało w tych aktach określone;
2) do orzeczenia nie dołączono zaświadczenia o którym mowa w art. 611ff § 2, albo
zaświadczenie to jest niekompletne lub w sposób oczywisty jest niezgodne
z treścią orzeczenia;
3) przekazane do wykonania orzeczenie dotyczy tego samego czynu tej samej osoby
co do której postępowanie karne zostało prawomocnie zakończone w państwie członkowskim, a orzeczenie w zakresie kary o charakterze pieniężnym zostało
wykonane;
4) według prawa polskiego nastąpiło przedawnienie wykonania kary,
a przestępstwa, których to dotyczy, podlegały jurysdykcji sądów polskich;
5) orzeczenie dotyczy przestępstw, które według prawa polskiego zostały
popełnione w całości albo w części na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jak
również na polskim statku wodnym lub powietrznym;
6) orzeczenie dotyczy przestępstw popełnionych poza terytorium państwa wydania
orzeczenia, a prawo polskie nie dopuszcza ścigania takiego rodzaju przestępstw,
jeżeli zostały one popełnione poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
7) sprawca nie podlega jurysdykcji polskich sądów karnych, lub też brak jest
wymaganego zezwolenia na jego ściganie;
8) osoba, której dotyczy orzeczenie, z powodu wieku nie ponosi według prawa
polskiego odpowiedzialności karnej za czyny będące podstawą wydania
orzeczenia;
9) z treści zaświadczenia, o którym mowa w art. 611ff § 2, wynika, iż osoba, której
dotyczy orzeczenie, nie została należycie pouczona o możliwości i prawie do
zaskarżenia tego orzeczenia;
10) z treści zaświadczenia, o którym mowa w art. 611ff § 2, wynika, że orzeczenie
zostało wydane pod nieobecność sprawcy, chyba że:
a) sprawcę wezwano do udziału w postępowaniu lub w inny sposób
zawiadomiono o terminie i miejscu rozprawy albo posiedzenia, pouczając,
że niestawiennictwo nie stanowi przeszkody dla wydania orzeczenia albo
sprawca miał obrońcę, który był obecny na rozprawie lub posiedzeniu,
b) po doręczeniu sprawcy odpisu orzeczenia wraz z pouczeniem
o przysługującym mu prawie, terminie i sposobie złożenia w państwie
wydania nakazu wniosku o przeprowadzenie z jego udziałem nowego
postępowania sądowego w tej samej sprawie, sprawca w ustawowym
terminie nie złożył takiego wniosku albo oświadczył, że nie kwestionuje
orzeczenia;
11) przestępstwo, którego dotyczy orzeczenie, w wypadku jurysdykcji polskich
sądów karnych, podlega darowaniu na mocy amnestii;
12) orzeczenie dotyczy kary o charakterze pieniężnym niższej niż 70 euro lub niższej
niż równowartość tej kwoty w innej walucie.

Art. 611fh. § 1. Sąd rozpoznaje sprawę wykonania orzeczenia o karach
o charakterze pieniężnym na posiedzeniu, w którym ma prawo wziąć udział
prokurator, sprawca, jeżeli przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, i jego
obrońca, jeżeli się na nie stawi. Jeżeli sprawca, który nie przebywa na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, nie posiada obrońcy, prezes sądu właściwego do
rozpoznania sprawy może mu wyznaczyć obrońcę z urzędu.
§ 2. Na postanowienie sądu w przedmiocie wykonania orzeczenia o karach
o charakterze pieniężnym przysługuje zażalenie.
§ 3. Prawomocne orzeczenie o karach o charakterze pieniężnym wraz
z dołączonym zaświadczeniem, o którym mowa w art. 611ff § 2, stanowi tytuł
egzekucyjny i podlega wykonaniu w Rzeczypospolitej Polskiej po wydaniu
postanowienia o jego wykonaniu.
§ 4. Jeżeli informacje przekazane przez państwo wydania orzeczenia nie są
wystarczające do podjęcia decyzji w przedmiocie wykonania orzeczenia o karach
o charakterze pieniężnym, sąd wzywa właściwy sąd lub inny organ państwa wydania
orzeczenia do ich uzupełnienia we wskazanym terminie.
§ 5. W razie niedotrzymania terminu, o którym mowa w § 4, postanowienie
w przedmiocie wykonania orzeczenia wydaje się w oparciu o informacje przekazane
wcześniej.

Art. 611fi. § 1. Kwota uzyskana z tytułu wykonania orzeczenia, o którym mowa
w art. 611ff § 1, stanowi dochód budżetu państwa.
§ 2. Minister Sprawiedliwości może zawrzeć z odpowiednim organem państwa
wydania orzeczenia porozumienie przewidujące podział kwot uzyskanych
z wykonania orzeczenia, o którym mowa w § 1.
§ 3. W wypadku zawarcia porozumienia, o którym mowa w § 2, sąd, na
wezwanie właściwego sądu lub innego organu państwa wydania orzeczenia,
przekazuje całość albo część kwoty uzyskanej z tytułu wykonania orzeczenia, zgodnie
z porozumieniem.

Art. 611fj. § 1. Jeżeli sprawca lub inna osoba przedstawi dowód uiszczenia
w całości albo części kar o charakterze pieniężnym, o których mowa w podlegającym wykonaniu orzeczeniu, sąd, przed wydaniem postanowienia w przedmiocie
wykonania tego orzeczenia, wzywa właściwy sąd lub inny organ państwa wydania
orzeczenia do potwierdzenia dokonanej wpłaty.
§ 2. Kwoty uprzednio uzyskane na poczet kary w państwie wydania lub
wykonania orzeczenia są odliczane od kwoty, która ma być wyegzekwowana.

Art. 611fk. W razie otrzymania od właściwego sądu lub innego organu państwa
wydania orzeczenia informacji o tym, iż orzeczenie przekazane do wykonania nie
podlega dalszemu wykonaniu, sąd wydaje niezwłocznie postanowienie o umorzeniu
postępowania wykonawczego.

Art. 611fl. O treści postanowienia w przedmiocie wykonania orzeczenia
o karach o charakterze pieniężnym, jak również o zakończeniu postępowania
egzekucyjnego, a także o zamianie kary o charakterze pieniężnym na pracę społecznie
użyteczną lub o wykonaniu zastępczej kary pozbawienia wolności, jeżeli prawo
polskie dopuszcza taką możliwość, powiadamia się niezwłocznie właściwy sąd lub
inny organ państwa wydania orzeczenia. Powiadomienie to może być przekazane
również przy użyciu urządzeń służących do automatycznego przesyłania danych,
w sposób umożliwiający stwierdzenie autentyczności przekazanych dokumentów.

Art. 611fm. Koszty związane z wykonaniem orzeczenia, o którym mowa
w art. 611ff § 1, ponosi Skarb Państwa.

Art. 611fn. § 1. W razie prawomocnego orzeczenia przez sąd polski wobec
obywatela polskiego lub cudzoziemca przepadku, sąd może wystąpić o jego
wykonanie bezpośrednio do właściwego sądu lub innego organu państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, zwanego w niniejszym rozdziale „państwem
wykonania orzeczenia”, w którym sprawca posiada mienie lub osiąga dochody,
a w razie niemożności jego ustalenia, państwa, w którym ma stałe lub czasowe miejsce
pobytu.
§ 2. Wystąpienie, o którym mowa w § 1, sąd każdorazowo kieruje wyłącznie do
jednego państwa wykonania orzeczenia, z zastrzeżeniem § 3 i 4.
§ 3. Jeżeli wystąpienie dotyczy określonych składników mienia, może ono
nastąpić do więcej niż jednego państwa wykonania orzeczenia, jeżeli istnieje
prawdopodobieństwo, że:
1) określone składniki mienia znajdują się w więcej niż jednym państwie wykonania orzeczenia lub w jednym z wielu państw wykonania orzeczenia lub
2) postępowanie wykonawcze będzie prowadzone w więcej niż jednym państwie
wykonania orzeczenia.
§ 4. Jeżeli wystąpienie dotyczy kwoty pieniężnej, może być skierowane do
więcej niż jednego państwa wykonania orzeczenia, jeżeli mienie, co do którego może
nastąpić przepadek, nie zostało zabezpieczone na podstawie postanowienia, o którym
mowa w art. 589g § 1, lub gdy jego wartość nie jest wystarczająca do
wyegzekwowania kwoty pieniężnej, co do której orzeczono przepadek, lub gdy
przemawia za tym dobro postępowania.
§ 5. Do poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu orzeczenia, o którym
mowa w § 1, dołącza się zaświadczenie zawierające wszystkie istotne informacje
umożliwiające jego prawidłowe wykonanie.
§ 6. Zaświadczenie powinno zostać przetłumaczone na język urzędowy państwa
wykonania orzeczenia albo na inny język wskazany przez to państwo.
§ 7. Przekazanie odpisu orzeczenia oraz zaświadczenia, o którym mowa w § 5,
może nastąpić również z wykorzystaniem urządzeń służących do automatycznego
przesyłania danych, w sposób umożliwiający stwierdzenie autentyczności tych
dokumentów. Na żądanie właściwego sądu lub innego organu państwa wykonania
orzeczenia sąd przekazuje odpis orzeczenia oraz oryginał zaświadczenia.
§ 8. W razie trudności w ustaleniu właściwego sądu lub innego organu państwa
wykonania orzeczenia sąd może również zwracać się do właściwych jednostek
organizacyjnych Europejskiej Sieci Sądowej.
§ 9. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
zaświadczenia, o którym mowa w § 5, zawierając w nim szczegółowe informacje
dotyczące przekazanego do wykonania orzeczenia, w tym informacje o każdej wpłacie
dokonanej na poczet orzeczonego przepadku kwoty pieniężnej, przepadku
równowartości przedmiotów lub przepadku równowartości korzyści majątkowej oraz
o ewentualnej zgodzie na wykonanie przepadku przez zapłatę jego równowartości
pieniężnej, o zgodzie na przekazanie mienia innego niż pieniądze oraz o zastępczych formach wykonania przepadku, mając na uwadze konieczność udostępnienia państwu
wykonania orzeczenia wszelkich niezbędnych informacji umożliwiających podjęcie
prawidłowej decyzji w przedmiocie wykonania orzeczenia.

Art. 611fo. § 1. Jeżeli kwota uzyskana z tytułu wykonania orzeczeń, o których
mowa w art. 611fn § 1, przewyższa równowartość 10 000 euro, sąd wzywa właściwy
sąd lub inny organ państwa wykonania orzeczenia do przekazania połowy uzyskanej
kwoty na rachunek bankowy tego sądu.
§ 2. Jeżeli wystąpienie obejmuje przepadek kwoty pieniężnej, sąd może wezwać
właściwy sąd lub inny organ państwa wykonania orzeczenia do przekazania mienia
innego niż pieniądze, uzyskanego z tytułu wykonania orzeczenia objętego
wystąpieniem.
§ 3. Minister Sprawiedliwości może zawrzeć z odpowiednim organem państwa
wykonania orzeczenia porozumienie co do sposobu wykonania orzeczenia przepadku,
w szczególności przewidując odmienny podział kwot uzyskanych z egzekucji
orzeczeń, o których mowa w § 1.
§ 4. W wypadku zawarcia porozumienia, o którym mowa w § 3, sąd wzywa
właściwy sąd lub inny organ państwa wykonania orzeczenia do przekazania całości
albo części wyegzekwowanej kwoty lub mienia innego niż pieniądze, uzyskanych
z tytułu wykonania orzeczenia, zgodnie z porozumieniem.

Art. 611fp. Wystąpienie o wykonanie orzeczenia, o którym mowa w art. 611fn
§ 1, nie wstrzymuje postępowania wykonawczego.

Art. 611fr. § 1. W razie uchylenia orzeczenia na skutek kasacji albo wznowienia
postępowania, darowania kary, przedawnienia jej wykonania lub też w razie
wystąpienia innych okoliczności skutkujących niemożnością wykonania orzeczenia,
o którym mowa w art. 611fn § 1, sąd niezwłocznie zawiadamia o tym właściwy sąd
lub inny organ państwa wykonania orzeczenia.
§ 2. Sąd zawiadamia niezwłocznie właściwy sąd lub inny organ państwa
wykonania orzeczenia o każdej kwocie pieniężnej uzyskanej z tytułu wykonania
orzeczeń, o których mowa w art. 611fn § 1.

Art. 611fs. Sąd rozpoznaje sprawę wystąpienia do właściwego sądu lub innego
organu państwa wykonania orzeczenia na posiedzeniu, w którym ma prawo wziąć
udział prokurator, sprawca, jeżeli przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, i jego obrońca, jeżeli się na nie stawi. Na postanowienie sądu zażalenie nie
przysługuje.

Art. 611ft. § 1. Jeżeli według prawa państwa wykonania orzeczenia państwo to
ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną w związku z wykonaniem orzeczenia
przepadku wydanego przez polski sąd, na wniosek właściwego sądu lub innego organu
tego państwa Skarb Państwa zwraca mu kwotę pieniężną stanowiącą równowartość
wypłaconego odszkodowania.
§ 2. Przepisu § 1 nie stosuje się, jeżeli szkoda jest wyłącznym następstwem
działania lub zaniechania organu państwa wykonania orzeczenia.

Art. 611fu. § 1. W razie wystąpienia państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, zwanego w niniejszym rozdziale „państwem wydania orzeczenia”,
o wykonanie prawomocnego orzeczenia przepadku, orzeczenie to podlega wykonaniu
przez sąd rejonowy, w okręgu którego sprawca posiada mienie lub osiąga dochody
albo ma stałe lub czasowe miejsce pobytu.
§ 2. Do orzeczenia, o którym mowa w § 1, lub jego odpisu poświadczonego za
zgodność z oryginałem powinno być dołączone zaświadczenie zawierające wszystkie
istotne informacje umożliwiające jego prawidłowe wykonanie.
§ 3. Do wykonania orzeczenia państwa wydania orzeczenia sąd przystępuje
niezwłocznie.
§ 4. Jeżeli sąd, do którego zostało skierowane orzeczenie, nie jest właściwy do
nadania mu biegu, przekazuje je właściwemu sądowi i powiadamia o tym właściwy
sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia.
§ 5. Jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej, przy
wykonywaniu orzeczeń, o których mowa w § 1, stosuje się przepisy prawa polskiego.
Przepis art. 611c § 3 stosuje się odpowiednio.

Art. 611fw. § 1. Odmawia się wykonania orzeczenia przepadku korzyści
majątkowej albo jej równowartości w części, w której zostało ono wydane w oparciu
o domniemanie pochodzenia tej korzyści z przestępstwa, inne niż domniemanie:
1) pochodzenia korzyści majątkowej z przestępstwa innego niż to, za które sprawca
został skazany, popełnionego do chwili wydania chociażby nieprawomocnego
wyroku;
2) pochodzenia korzyści majątkowej z innego przestępstwa podobnego do
przestępstwa, za które sprawca został skazany, popełnionego do chwili wydania
chociażby nieprawomocnego wyroku;
3) pochodzenia z przestępstwa mienia nieznajdującego pokrycia w ujawnionych
źródłach przychodu sprawcy.
§ 2. Można odmówić wykonania orzeczenia przepadku korzyści majątkowej
albo jej równowartości, wydanego w oparciu o domniemania, o których mowa w § 1,
w części, w której orzeczenie przepadku byłoby niedopuszczalne według prawa
polskiego.
§ 3. Można odmówić wykonania orzeczenia, o którym mowa w art. 611fu § 1,
jeżeli:
1) czyn, w związku z którym wydano to orzeczenie, nie stanowi przestępstwa
według prawa polskiego lub za przestępstwo będące podstawą wydania
orzeczenia nie można orzec przepadku według prawa polskiego, chyba że
zgodnie z prawem państwa wydania orzeczenia jest to przestępstwo wymienione
w art. 607w; przepis art. 607r § 2 stosuje się odpowiednio;
2) do orzeczenia nie dołączono zaświadczenia, o którym mowa w art. 611fu § 2,
albo zaświadczenie to jest niekompletne lub w sposób oczywisty jest niezgodne
z treścią orzeczenia;
3) przekazane do wykonania orzeczenie dotyczy tego samego czynu tej samej
osoby, co do której postępowanie karne zostało prawomocnie zakończone
w państwie członkowskim, a orzeczenie w zakresie przepadku zostało wykonane;
4) według prawa polskiego nastąpiło przedawnienie wykonania kary, a przestępstwa, których to dotyczy, podlegały jurysdykcji sądów polskich;
5) orzeczenie dotyczy przestępstw, które według prawa polskiego zostały popełnione w całości albo w części na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jak
również na polskim statku wodnym lub powietrznym;
6) orzeczenie dotyczy przestępstw popełnionych poza terytorium państwa wydania
orzeczenia, a prawo polskie nie dopuszcza ścigania takiego rodzaju przestępstw,
jeżeli zostały one popełnione poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
7) sprawca nie podlega jurysdykcji polskich sądów karnych lub też brak jest
wymaganego zezwolenia na jego ściganie;
8) z treści zaświadczenia, o którym mowa w art. 611fu § 2, wynika, że orzeczenie
zostało wydane pod nieobecność sprawcy, chyba że:
a) sprawcę wezwano do udziału w postępowaniu lub w inny sposób
zawiadomiono o terminie i miejscu rozprawy albo posiedzenia, pouczając,
że niestawiennictwo nie stanowi przeszkody dla wydania orzeczenia albo
sprawca miał obrońcę, który był obecny na rozprawie lub posiedzeniu,
b) po doręczeniu sprawcy odpisu orzeczenia wraz z pouczeniem
o przysługującym mu prawie, terminie i sposobie złożenia w państwie
wydania nakazu wniosku o przeprowadzenie z jego udziałem nowego
postępowania sądowego w tej samej sprawie, sprawca w ustawowym
terminie nie złożył takiego wniosku albo oświadczył, że nie kwestionuje
orzeczenia;
9) przestępstwo, którego dotyczy orzeczenie, w wypadku jurysdykcji polskich
sądów karnych, podlega darowaniu na mocy amnestii;
10) zachodzi uzasadniona obawa, że wykonanie orzeczenia może naruszyć prawa
osób trzecich.
§ 4. Jeżeli informacje przekazane przez państwo wydania orzeczenia nie są
wystarczające do podjęcia decyzji w przedmiocie wykonania orzeczenia przepadku,
sąd wzywa właściwy sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia do ich
uzupełnienia we wskazanym terminie.
§ 5. W razie niedotrzymania terminu, o którym mowa w § 4, postanowienie
w przedmiocie wykonania orzeczenia wydaje się w oparciu o informacje przekazane
wcześniej.
§ 6. Jeżeli wykonanie orzeczenia nie jest możliwe z przyczyn faktycznych lub
prawnych, sąd niezwłocznie powiadamia właściwy sąd lub inny organ państwa
wydania orzeczenia.

Art. 611fx. § 1. Sąd rozpoznaje sprawę wykonania orzeczenia przepadku na
posiedzeniu, w którym ma prawo wziąć udział prokurator, sprawca, jeżeli przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, i jego obrońca, jeżeli się na nie stawi, oraz
osoba trzecia, której prawa mogą zostać naruszone przez wykonanie orzeczenia. Jeżeli
sprawca, który nie przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nie posiada
obrońcy, prezes sądu właściwego do rozpoznania sprawy może mu wyznaczyć
obrońcę z urzędu.
§ 2. Na postanowienie sądu w przedmiocie wykonania orzeczenia przepadku
zażalenie przysługuje stronom oraz osobie trzeciej, o której mowa w § 1. Sąd, który
wydał postanowienie, powiadamia właściwy sąd lub inny organ państwa wydania
orzeczenia o wniesieniu zażalenia.
§ 3. Prawomocne orzeczenie przepadku wraz z dołączonym zaświadczeniem
stanowi tytuł egzekucyjny i podlega wykonaniu w Rzeczypospolitej Polskiej po
wydaniu postanowienia o jego wykonaniu.

Art. 611fy. § 1. Sąd może zawiesić postępowanie w przedmiocie wykonania
orzeczenia, o którym mowa w art. 611fu § 1, jeżeli:
1) wystąpienie, dotyczące kwoty pieniężnej, nastąpiło do więcej niż jednego
państwa członkowskiego, a istnieje prawdopodobieństwo, że wskutek wykonania orzeczenia w kilku państwach członkowskich przepadkowi ulegnie
kwota wyższa niż określona w orzeczeniu;
2) wykonanie orzeczenia mogłoby utrudnić toczące się postępowanie karne;
3) mienie może podlegać przepadkowi w toczącym się w Polsce postępowaniu;
4) uzna za niezbędne przetłumaczenie orzeczenia na język polski.
§ 2. Na postanowienie w przedmiocie zawieszenia postępowania zażalenie
przysługuje stronom oraz osobie trzeciej, o której mowa w art. 611fx § 1. Sąd, który
wydał postanowienie, powiadamia właściwy sąd lub inny organ państwa wydania
orzeczenia o zawieszeniu postępowania i jego przyczynach.
§ 3. W razie zawieszenia postępowania sąd z urzędu może zabezpieczyć
wykonanie orzeczenia. Przepisy o zabezpieczeniu majątkowym na mieniu
oskarżonego stosuje się odpowiednio.

Art. 611fz. Jeżeli mienie podlegające egzekucji nie jest wystarczające do
wykonania dwóch lub więcej orzeczeń, o których mowa w art. 611fu § 1, wydanych
przeciwko tej samej osobie i dotyczących kwoty pieniężnej, albo jeżeli dwa lub więcej orzeczeń dotyczy określonego składnika mienia, sąd orzeka łącznie w przedmiocie
wykonania orzeczeń w całości albo części.

Art. 611fza. § 1. Jeżeli sprawca lub inna osoba przedstawi dowód wykonania
w całości albo części orzeczenia, o którym mowa w art. 611fu § 1, sąd, przed
wydaniem postanowienia w przedmiocie wykonania tego orzeczenia, wzywa
właściwy sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia do potwierdzenia dokonanej
wpłaty.
§ 2. Kwoty uprzednio uzyskane z tytułu przepadku w państwie wydania
orzeczenia lub państwie wykonania orzeczenia są zaliczane na poczet kwoty
podlegającej egzekucji.

Art. 611fzb. § 1. Kwota uzyskana z tytułu wykonania orzeczenia, o którym
mowa w art. 611fu § 1, nieprzewyższająca równowartości 10 000 euro, stanowi
dochód budżetu państwa. W pozostałych wypadkach państwu wydania orzeczenia
przekazuje się połowę uzyskanej kwoty na rachunek bankowy wskazany przez
właściwy sąd lub inny organ tego państwa.
§ 2. Mienie inne niż pieniądze, uzyskane z tytułu wykonania orzeczenia,
o którym mowa w § 1, spienięża się według przepisów o egzekucji świadczeń
pieniężnych w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przepis § 1 stosuje się
odpowiednio do kwoty uzyskanej z egzekucji.
§ 3. W uzasadnionych wypadkach sąd może odstąpić od spieniężenia mienia,
o którym mowa w § 2, i przekazać je właściwemu sądowi lub innemu organowi
państwa wydania orzeczenia. Jeżeli wystąpienie obejmuje przepadek kwoty
pieniężnej, przekazanie może nastąpić tylko za zgodą tego sądu lub organu.
§ 4. Sąd odmawia wydania państwu wydania orzeczenia uzyskanych
przedmiotów będących dobrami kultury stanowiącymi część narodowego dziedzictwa
kulturalnego.
§ 5. Minister Sprawiedliwości może zawrzeć z odpowiednim organem państwa
wydania orzeczenia porozumienie co do sposobu wykonania orzeczenia przepadku,
w szczególności przewidując w nim odmienny, od określonego w § 1, podział kwot
uzyskanych z wykonania orzeczenia.
§ 6. W wypadku zawarcia porozumienia, o którym mowa w § 5, sąd, na
wezwanie właściwego sądu lub innego organu państwa wydania orzeczenia, przekazuje całość albo część wyegzekwowanej kwoty pieniężnej lub mienie inne niż
pieniądze, uzyskane z tytułu wykonania orzeczenia, zgodnie z porozumieniem.

Art. 611fzc. W razie otrzymania od właściwego sądu lub innego organu państwa
wydania orzeczenia informacji o tym, że orzeczenie przekazane do wykonania nie
podlega dalszemu wykonaniu, sąd wydaje niezwłocznie postanowienie o umorzeniu
postępowania wykonawczego.

Art. 611fzd. O treści postanowienia w przedmiocie wykonania orzeczenia
przepadku, jak również o zakończeniu postępowania egzekucyjnego, powiadamia się
niezwłocznie właściwy sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia.
Powiadomienie to może być przekazane również przy użyciu urządzeń służących do
automatycznego przesyłania danych, w sposób umożliwiający stwierdzenie
autentyczności przekazanych dokumentów.

Art. 611fze. § 1. Koszty związane z wykonaniem orzeczenia, o którym mowa
w art. 611fu § 1, ponosi Skarb Państwa. W uzasadnionych wypadkach sąd może
wystąpić do właściwego sądu lub innego organu państwa wydania orzeczenia o zwrot
części poniesionych wydatków. Do wystąpienia załącza się szczegółowy wykaz
poniesionych wydatków wraz z propozycją ich podziału.
§ 2. Jeżeli Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną
w związku z wykonaniem orzeczenia przepadku, wydanego przez organ sądowy
państwa wydania orzeczenia, Skarb Państwa występuje do właściwego organu tego
państwa o zwrot kwoty pieniężnej stanowiącej równowartość wypłaconego
odszkodowania.
§ 3. Przepisu § 2 nie stosuje się, jeżeli szkoda jest wyłącznym następstwem
działania lub zaniechania organu polskiego.

Art. 611g. § 1. Wniosek o współpracę Międzynarodowego Trybunału Karnego,
zwanego dalej „Trybunałem”, w zależności od stadium postępowania wykonuje
właściwy sąd lub prokurator za pośrednictwem Ministra Sprawiedliwości.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio do wniosku o pomoc prawną
kierowanego do Trybunału przez sąd lub prokuratora.

Art. 611h. § 1. W wypadku wniosku Trybunału o dostarczenie osoby
Trybunałowi, w rozumieniu przepisów Statutu, zwanego dalej „wnioskiem
o dostarczenie osoby”, przed pierwszym przesłuchaniem należy pouczyć osobę, której
dotyczy wniosek, o jej uprawnieniach określonych w Statucie oraz o możliwości
podniesienia zarzutu prawomocnego zakończenia prowadzonego przeciwko niej
postępowania karnego o czyn, którego dotyczy wniosek o dostarczenie osoby.
§ 2. W wypadku wystąpienia przesłanek uzasadniających zarzut, o którym mowa
w § 1, sąd powiadamia o tym Ministra Sprawiedliwości, który może odroczyć
wykonanie wniosku o dostarczenie osoby.
§ 3. Przy orzekaniu w przedmiocie dopuszczalności dostarczenia osoby
przepisów art. 604 nie stosuje się.
§ 4. Jeżeli po wydaniu przez sąd postanowienia o dopuszczalności dostarczenia
osoby Trybunałowi Minister Sprawiedliwości odroczył wykonanie wniosku
o dostarczenie osoby z powodu toczącego się w Rzeczypospolitej Polskiej
postępowania karnego albo odbywania przez tę osobę kary pozbawienia wolności za
inne przestępstwo, osobę, której wniosek o dostarczenie osoby dotyczy, można
tymczasowo dostarczyć Trybunałowi na zasadach ustalonych z Trybunałem.
§ 5. Ustaleń z Trybunałem, o których mowa w § 4, dokonuje Minister
Sprawiedliwości.

Art. 611i. § 1. W wypadku nieprzewidzianego lądowania na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej osoby dostarczanej Trybunałowi drogą powietrzną Minister
Sprawiedliwości może zwrócić się do Trybunału o przekazanie wniosku o zezwolenie
na ten przewóz.
§ 2. Jeżeli w ciągu 96 godzin od chwili nieprzewidzianego lądowania nie
wpłynie wniosek, o którym mowa w § 1, osobę dostarczaną zwalnia się.

Art. 611j. § 1. Na wniosek Trybunału o tymczasowe aresztowanie lub
o aresztowanie i dostarczenie osoby ściganej sąd stosuje tymczasowe aresztowanie.
§ 2. Tymczasowe aresztowanie, o którym mowa w § 1, można uchylić lub
zmienić na łagodniejszy środek zapobiegawczy w wypadkach określonych w Statucie.
Przepisów art. 257259 nie stosuje się.
§ 3. W postępowaniu w przedmiocie uchylenia lub zmiany środka
zapobiegawczego sąd lub prokurator uwzględnia stanowisko Trybunału.

Art. 611k. Minister Sprawiedliwości przed rozpatrzeniem wniosku Trybunału
o zgodę na ściganie, ukaranie lub pozbawienie wolności osoby dostarczonej za
przestępstwo popełnione przed dostarczeniem, inne niż to, z powodu którego nastąpiło
dostarczenie, może zwrócić się do Trybunału o nadesłanie dodatkowych informacji,
a także protokołu zawierającego oświadczenie osoby dostarczonej dotyczące
przestępstwa określonego w tym wniosku.

Art. 611l. Minister Sprawiedliwości może wyrazić zgodę na dostarczenie
Trybunałowi osoby wydanej lub przekazanej innemu państwu.

Art. 611m. Jeżeli udzielenie pomocy prawnej przewidzianej w Statucie,
w zakresie lub w sposób określony we wniosku Trybunału, byłoby sprzeczne
z zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej, sąd lub prokurator nie
rozstrzyga w przedmiocie wniosku i przekazuje akta sprawy Ministrowi
Sprawiedliwości w celu dokonania ustaleń z Trybunałem.

Art. 611n. Jeżeli wniosek Trybunału o udzielenie pomocy prawnej dotyczy
czynności innej niż przewidziana w Statucie, której wykonanie, mimo ustaleń
dokonanych z Trybunałem, jest w dalszym ciągu niedopuszczalne na mocy ustawy
i pomoc prawna nie może być udzielona pod żadnym warunkiem, w późniejszym
terminie lub w inny sposób, sąd lub prokurator odmawia udzielenia tej pomocy.

Art. 611o. § 1. Jeżeli wniosek Trybunału dotyczy udostępnienia dokumentu lub
innego dowodu zawierającego informacje, których ujawnienie mogłoby zagrażać
bezpieczeństwu Rzeczypospolitej Polskiej, sąd lub prokurator nie rozstrzyga
w przedmiocie wniosku i przekazuje akta sprawy Ministrowi Sprawiedliwości, który
w porozumieniu z właściwym organem dokonuje ustaleń z Trybunałem.
§ 2. Jeżeli mimo dokonania ustaleń z Trybunałem w dalszym ciągu udzielenie
pomocy prawnej mogłoby zagrażać bezpieczeństwu Rzeczypospolitej Polskiej, sąd
lub prokurator odmawia jej udzielenia.

Art. 611p. Jeżeli wniosek Trybunału dotyczy wydania dokumentu lub innego
dowodu, udostępnionego organowi lub instytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez inne
państwo lub organizację międzynarodową z zastrzeżeniem zachowania w tajemnicy
informacji zawartej w tym dokumencie lub dowodzie, wydanie może nastąpić
wyłącznie po wyrażeniu zgody przez udostępniającego dany dokument lub dowód.

Art. 611r. § 1. Przy wykonywaniu wniosku o współpracę, na żądanie Trybunału,
Prokuratorowi Trybunału oraz innym osobom upoważnionym przez Trybunał
zapewnia się obecność przy wykonywaniu czynności, których dotyczy wniosek.
§ 2. Osoby, o których mowa w § 1, mogą zwracać się o zadawanie określonych
pytań oraz utrwalać przebieg czynności na potrzeby postępowania prowadzonego
przed Trybunałem.
§ 3. Prokuratorowi Trybunału umożliwia się samodzielne dokonywanie
czynności procesowych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na zasadach
i w warunkach określonych w Statucie.

Art. 611s. Ustaleń z Trybunałem, o których mowa w przepisach Statutu, innych
niż określone w niniejszym rozdziale, dokonuje Minister Sprawiedliwości.

Art. 611t. § 1. W razie prawomocnego orzeczenia przez sąd polski wobec
obywatela polskiego lub cudzoziemca kary pozbawienia wolności podlegającej
wykonaniu, sąd okręgowy, w którego okręgu wydano orzeczenie, za zgodą skazanego,
może wystąpić o wykonanie orzeczenia bezpośrednio do właściwego sądu lub innego
organu państwa członkowskiego Unii Europejskiej, zwanego w niniejszym rozdziale
„państwem wykonania orzeczenia”, jeżeli przekazanie orzeczenia do wykonania
pozwoli w większym stopniu zrealizować wychowawcze i zapobiegawcze cele kary.
§ 2. Wystąpienie, o którym mowa w § 1, może nastąpić także na wniosek
Ministra Sprawiedliwości, właściwego sądu lub innego organu państwa wykonania
orzeczenia lub skazanego.
§ 3. Wystąpienie, o którym mowa w § 1, sąd kieruje do właściwego sądu lub
innego organu:
1) państwa wykonania orzeczenia, którego skazany jest obywatelem i w którym
posiada stałe lub czasowe miejsce pobytu,
2) państwa wykonania orzeczenia, którego skazany jest obywatelem i w którym nie
posiada stałego lub czasowego miejsca pobytu, lecz na podstawie prawomocnej
decyzji będzie do niego wydalony po odbyciu kary lub zwolnieniu z zakładu
karnego,
3) innego państwa wykonania orzeczenia, za zgodą właściwego sądu lub innego
organu tego państwa
– o ile skazany przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub w państwie, do
którego skierowano wystąpienie.
§ 4. Wystąpienie, o którym mowa w § 1, każdorazowo sąd kieruje wyłącznie do
jednego państwa wykonania orzeczenia. Ponowne wystąpienie do innego państwa
wykonania orzeczenia może nastąpić jedynie w razie niewykonania albo częściowego
wykonania orzeczenia.
§ 5. Zgoda skazanego na przekazanie nie jest wymagana, w wypadku gdy
orzeczenie jest przekazywane do:
1) państwa wykonania orzeczenia, którego skazany jest obywatelem i w którym
posiada stałe lub czasowe miejsce pobytu;
2) państwa wykonania orzeczenia, do którego skazany będzie wydalony po odbyciu
kary lub zwolnieniu z zakładu karnego na podstawie prawomocnej decyzji
o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu;
3) państwa wykonania orzeczenia, do którego skazany zbiegł z obawy przed
toczącym się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej postępowaniem karnym
lub obowiązkiem odbycia orzeczonej kary.
§ 6. Do poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu orzeczenia, o którym
mowa w § 1, dołącza się zaświadczenie zawierające wszystkie istotne informacje
umożliwiające jego prawidłowe wykonanie. Odpis orzeczenia wraz z odpisem
zaświadczenia przekazuje się Ministrowi Sprawiedliwości.
§ 7. Zaświadczenie powinno zostać przetłumaczone na język urzędowy państwa
wykonania orzeczenia albo na inny język wskazany przez to państwo.
§ 8. Przekazanie odpisu orzeczenia oraz zaświadczenia, o którym mowa w § 6,
może nastąpić również przy użyciu urządzeń służących do automatycznego
przesyłania danych, w sposób umożliwiający stwierdzenie autentyczności tych
dokumentów. Na żądanie właściwego sądu lub innego organu państwa wykonania
orzeczenia sąd przekazuje odpis orzeczenia oraz oryginał zaświadczenia.
§ 9. W razie trudności w ustaleniu właściwego sądu lub innego organu państwa
wykonania orzeczenia sąd może również zwracać się do właściwych jednostek
organizacyjnych Europejskiej Sieci Sądowej.
§ 10. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
zaświadczenia, o którym mowa w § 6, zawierając w nim szczegółowe informacje
dotyczące przekazanego do wykonania orzeczenia, mając na uwadze konieczność
udostępnienia państwu wykonania orzeczenia wszelkich niezbędnych informacji
umożliwiających podjęcie prawidłowej decyzji w przedmiocie wykonania orzeczenia.

Art. 611ta. § 1. Przed wystąpieniem do państwa, o którym mowa w art. 611t § 3
pkt 3, sąd zwraca się do właściwego sądu lub innego organu tego państwa o zgodę na
przekazanie orzeczenia do wykonania. W pozostałych wypadkach sąd może zwrócić
się do właściwego sądu lub innego organu państwa wykonania orzeczenia o opinię
w przedmiocie przekazania orzeczenia.
§ 2. Jeżeli zostaną ujawnione okoliczności przemawiające za tym, iż przekazanie
orzeczenia do wykonania do państwa wykonania orzeczenia nie pozwalałoby
w większym stopniu zrealizować wychowawczych i zapobiegawczych celów kary,
sąd może odstąpić od wystąpienia, o którym mowa w art. 611t § 1, lub je cofnąć.

Art. 611tb. § 1. Sąd rozpoznaje sprawę wystąpienia do właściwego sądu lub
innego organu państwa wykonania orzeczenia na posiedzeniu, w którym ma prawo
wziąć udział prokurator, skazany, jeżeli przebywa na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, i jego obrońca, jeżeli się na nie stawi. Na postanowienie sądu zażalenie nie
przysługuje.
§ 2. Sąd umożliwia skazanemu, przebywającemu na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, zajęcie stanowiska ustnie lub na piśmie w przedmiocie wystąpienia, o którym
mowa w art. 611t § 1. Jeżeli wymagana jest zgoda skazanego na przekazanie, sąd
odbiera od skazanego przebywającego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
oświadczenie w tym przedmiocie.
§ 3. W wypadku gdy skazany przebywający na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej nie wyraził zgody na wystąpienie, o którym mowa w art. 611t § 1, sąd umarza
postępowanie w przedmiocie wystąpienia, chyba że ma zastosowanie art. 611t § 5.
W pozostałych wypadkach złożone oświadczenie przesyła się do państwa wykonania
orzeczenia wraz z zaświadczeniem, o którym mowa w art. 611t § 6.
§ 4. Jeżeli skazany przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, sąd
zawiadamia go o przekazaniu orzeczenia; w innym wypadku przekazuje zawiadomienie wraz z zaświadczeniem, o którym mowa w art. 611t § 6, do państwa
wykonania orzeczenia.
§ 5. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
zawiadomienia, o którym mowa w § 4, zawierając w nim informacje dotyczące
istotnych elementów związanych z wykonaniem orzeczenia, takich jak wskazanie
właściwych organów państwa wydania i wykonania orzeczenia, prawa określającego
warunki odbycia kary, warunkowego zwolnienia lub zawieszenia wykonania kary,
mając na uwadze konieczność poinformowania skazanego o przekazaniu orzeczenia.

Art. 611tc. § 1. Sąd może zwrócić się do właściwego sądu lub innego organu
państwa wykonania orzeczenia o przekazanie informacji o treści prawa obcego
mającego zastosowanie do warunkowego zwolnienia. Po uzyskaniu informacji o treści
prawa obcego sąd może odstąpić od wystąpienia, o którym mowa w art. 611t § 1, lub
je cofnąć albo zastrzec w porozumieniu z właściwym sądem lub innym organem
państwa wykonania orzeczenia, że do decyzji o warunkowym zwolnieniu
zastosowanie ma prawo polskie.
§ 2. Do czasu rozpoczęcia wykonania kary w państwie wykonania orzeczenia
sąd może odstąpić od wystąpienia, o którym mowa w art. 611t § 1, lub je cofnąć także
w wyniku zaistnienia innych przeszkód.
§ 3. Jeżeli państwo wykonania orzeczenia zwraca się o zgodę na ściganie
skazanego za popełnione przestępstwo lub wykonanie kar orzeczonych przed
przekazaniem skazanego temu państwu, sąd wydaje postanowienie w przedmiocie
wniosku w terminie 30 dni. Art. 607e § 3 pkt 6, art. 607p, art. 607r oraz art. 607s § 1
i 2 stosuje się odpowiednio.

Art. 611td. § 1. Wystąpienie o wykonanie orzeczenia, o którym mowa
w art. 611t § 1, nie wstrzymuje postępowania wykonawczego.
§ 2. Po otrzymaniu informacji o rozpoczęciu odbywania przez skazanego kary
w państwie wykonania orzeczenia, postępowanie wykonawcze zawiesza się.
§ 3. Po otrzymaniu informacji o zakończeniu wykonywania kary sąd podejmuje
zawieszone postępowanie i umarza je. Postępowanie umarza się również, jeżeli
w stosunku do sprawcy zapadło w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej
i zostało wykonane prawomocne orzeczenie co do tego samego czynu.
§ 4. W razie otrzymania informacji o niemożności wykonania orzeczenia
w całości albo w części z powodów innych niż wskazane w § 3 zdanie drugie, sąd
podejmuje zawieszone postępowanie w celu jego dalszego prowadzenia.
§ 5. Sąd może uzgodnić z właściwym sądem lub innym organem państwa
wykonania orzeczenia, że w państwie tym nastąpi wykonanie tylko części orzeczonej
kary pozbawienia wolności, pod warunkiem że nie spowoduje to wydłużenia czasu
trwania kary. W takim wypadku, po otrzymaniu informacji, o której mowa w § 2,
postępowanie wykonawcze zawiesza się do czasu przekazania skazanego w celu
dalszego wykonywania kary na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a okres
pozbawienia wolności w państwie wykonania orzeczenia zalicza się na poczet kary.

Art. 611te. W razie uchylenia orzeczenia, o którym mowa w art. 611t § 1, na
skutek kasacji albo wznowienia postępowania, ułaskawienia skazanego, darowania
przestępstwa na mocy amnestii albo przedawnienia wykonania kary, sąd niezwłocznie
zawiadamia o tym właściwy sąd lub inny organ państwa wykonania orzeczenia.

Art. 611tf. § 1. Skazanego przebywającego na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej przekazuje się właściwemu sądowi lub innemu organowi państwa wykonania
orzeczenia najpóźniej w terminie 30 dni od daty uprawomocnienia się zapadłej w tym
państwie decyzji o wykonaniu orzeczenia. Art. 607n § 2 stosuje się odpowiednio.
§ 2. W wypadku konieczności uzyskania zgody innego państwa członkowskiego
Unii Europejskiej na przewóz skazanego przez jego terytorium, Minister
Sprawiedliwości występuje z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na przewóz. Art.
611t § 6 zdanie pierwsze i § 7 stosuje się odpowiednio.
§ 3. W wypadku gdy właściwy organ innego państwa członkowskiego Unii
Europejskiej wskaże, iż skazany może być ścigany lub pozbawiony wolności
w związku z przestępstwem popełnionym przed opuszczeniem przez niego terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, Minister Sprawiedliwości może cofnąć wniosek
o udzielenie zezwolenia na przewóz.
§ 4. Jeżeli nastąpi nieprzewidziane lądowanie, o którym mowa w art. 607zb § 4,
informacje określone w art. 611t § 6 przekazuje się w terminie 72 godzin.

Art. 611tg. § 1. W razie wystąpienia państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, zwanego w niniejszym rozdziale „państwem wydania orzeczenia”,
o wykonanie w Rzeczypospolitej Polskiej prawomocnie orzeczonej kary pozbawienia
wolności, orzeczenie to podlega wykonaniu przez sąd okręgowy.
§ 2. Sąd okręgowy na wniosek Ministra Sprawiedliwości, sprawcy lub z urzędu
może zwrócić się do właściwego sądu lub innego organu państwa wydania orzeczenia
o przekazanie orzeczenia, o którym mowa w § 1, do wykonania, jeżeli pozwoli to w
większym stopniu zrealizować wychowawcze i zapobiegawcze cele kary.
§ 3. Do orzeczenia, o którym mowa w § 1, lub jego odpisu poświadczonego za
zgodność z oryginałem powinno być dołączone zaświadczenie zawierające wszystkie
istotne informacje umożliwiające jego prawidłowe wykonanie.
§ 4. Jeżeli zostaną ujawnione okoliczności przemawiające za tym, iż przejęcie
orzeczenia do wykonania nie pozwoli w większym stopniu zrealizować
wychowawczych i zapobiegawczych celów kary, sąd zawiadamia o tym właściwy sąd
lub inny organ państwa wydania orzeczenia.
§ 5. Na wniosek właściwego sądu lub innego organu państwa wydania
orzeczenia, sąd może wyrazić zgodę na wykonanie kary pozbawienia wolności,
orzeczonej wobec sprawcy niemającego obywatelstwa polskiego lub nieposiadającego
stałego lub czasowego miejsca pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli
pozwoli to w większym stopniu zrealizować wychowawcze i zapobiegawcze cele
kary.
§ 6. Jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej, przy
wykonywaniu orzeczeń, o których mowa w § 1, stosuje się przepisy prawa polskiego.

Art. 611th. § 1. Właściwy do rozpoznania spraw określonych w art. 611tg § 1, 2
i 5 jest sąd okręgowy, w którego okręgu skazany posiada stałe lub czasowe miejsce
pobytu.
§ 2. Jeżeli nie można ustalić właściwości według zasad określonych w § 1,
właściwy jest Sąd Okręgowy w Warszawie.
Art. 611tg. § 1. W razie wystąpienia państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, zwanego w niniejszym rozdziale „państwem wydania orzeczenia”,
o wykonanie w Rzeczypospolitej Polskiej prawomocnie orzeczonej kary pozbawienia
wolności, orzeczenie to podlega wykonaniu przez sąd okręgowy.
§ 2. Sąd okręgowy na wniosek Ministra Sprawiedliwości, sprawcy lub z urzędu
może zwrócić się do właściwego sądu lub innego organu państwa wydania orzeczenia
o przekazanie orzeczenia, o którym mowa w § 1, do wykonania, jeżeli pozwoli to w
większym stopniu zrealizować wychowawcze i zapobiegawcze cele kary.
§ 3. Do orzeczenia, o którym mowa w § 1, lub jego odpisu poświadczonego za
zgodność z oryginałem powinno być dołączone zaświadczenie zawierające wszystkie
istotne informacje umożliwiające jego prawidłowe wykonanie.
§ 4. Jeżeli zostaną ujawnione okoliczności przemawiające za tym, iż przejęcie
orzeczenia do wykonania nie pozwoli w większym stopniu zrealizować
wychowawczych i zapobiegawczych celów kary, sąd zawiadamia o tym właściwy sąd
lub inny organ państwa wydania orzeczenia.
§ 5. Na wniosek właściwego sądu lub innego organu państwa wydania
orzeczenia, sąd może wyrazić zgodę na wykonanie kary pozbawienia wolności,
orzeczonej wobec sprawcy niemającego obywatelstwa polskiego lub nieposiadającego
stałego lub czasowego miejsca pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli
pozwoli to w większym stopniu zrealizować wychowawcze i zapobiegawcze cele
kary.
§ 6. Jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej, przy
wykonywaniu orzeczeń, o których mowa w § 1, stosuje się przepisy prawa polskiego.
Art. 611th. § 1. Właściwy do rozpoznania spraw określonych w art. 611tg § 1, 2
i 5 jest sąd okręgowy, w którego okręgu skazany posiada stałe lub czasowe miejsce
pobytu.
§ 2. Jeżeli nie można ustalić właściwości według zasad określonych w § 1,
właściwy jest Sąd Okręgowy w Warszawie.

Art. 611ti. § 1. Sąd rozpoznaje sprawę wykonania orzeczenia, o którym mowa
w art. 611tg § 1, na posiedzeniu, w którym ma prawo wziąć udział prokurator,
skazany, jeżeli przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, i jego obrońca,
jeżeli się na nie stawi. Jeżeli skazany, który nie przebywa na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, nie posiada obrońcy, prezes sądu właściwego do
rozpoznania sprawy może mu wyznaczyć obrońcę z urzędu.
§ 2. Skazany może ustnie lub na piśmie wyrazić zgodę na przekazanie lub złożyć
oświadczenie o zrzeczeniu się korzystania z prawa określonego w art. 611tm, jeżeli
zgoda lub oświadczenie nie zostały złożone w państwie wydania orzeczenia. Art. 611t
§ 5 stosuje się odpowiednio.
§ 3. Jeżeli państwo wydania orzeczenia nie przekazało wszystkich informacji
potrzebnych do podjęcia decyzji w przedmiocie wykonania orzeczenia, sąd wzywa
właściwy sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia do ich uzupełnienia we
wskazanym terminie. W razie niedotrzymania terminu postanowienie w przedmiocie
wykonania orzeczenia wydaje się w oparciu o posiadane informacje.

Art. 611tj. § 1. Postanowienie w przedmiocie wykonania orzeczenia, o którym
mowa w art. 611tg § 1, sąd wydaje w terminie 40 dni od daty otrzymania orzeczenia
wraz z zaświadczeniem.
§ 2. Na postanowienie sądu w przedmiocie wykonania orzeczenia przysługuje
zażalenie.
§ 3. Postępowanie w przedmiocie wykonania orzeczenia powinno zakończyć się
prawomocnie w terminie 90 dni od daty otrzymania orzeczenia wraz
z zaświadczeniem.
§ 4. W wypadku gdy termin określony w § 3 nie może być dotrzymany, należy
zawiadomić właściwy sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia, podając
przyczynę opóźnienia i przewidywany termin wydania orzeczenia.
§ 5. Odpis postanowienia przekazuje się Ministrowi Sprawiedliwości.
§ 6. Do wykonania orzeczenia właściwego sądu lub innego organu państwa
wydania orzeczenia sąd przystępuje niezwłocznie.

Art. 611tk. § 1. Odmawia się wykonania orzeczenia, o którym mowa
w art. 611tg § 1, jeżeli:
1) czyn, w związku z którym wydano to orzeczenie, nie stanowi przestępstwa
według prawa polskiego;
2) przekazane do wykonania orzeczenie dotyczy tego samego czynu tej samej
osoby, co do której postępowanie karne zostało prawomocnie zakończone
w państwie członkowskim Unii Europejskiej, a orzeczenie w zakresie kary
pozbawienia wolności zostało wykonane;
3) skazany nie wyraża zgody na przekazanie, chyba że:
a) jest obywatelem polskim i posiada stałe lub czasowe miejsce pobytu na
terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
b) została wobec niego wydana decyzja o wydaleniu lub deportacji na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
c) zbiegł na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w obawie przed toczącym
się w państwie wydania orzeczenia postępowaniem karnym lub obowiązkiem odbycia orzeczonej kary;
4) skazany z powodu wieku nie ponosi według prawa polskiego odpowiedzialności
karnej za czyny będące podstawą wydania orzeczenia;
5) naruszałoby to wolności i prawa człowieka i obywatela;
6) wykonanie kary łączy się z zastosowaniem terapii lub innych środków
nieznanych ustawie;
7) skazany nie jest obywatelem polskim, chyba że zachodzą przesłanki określone
w § 4.
§ 2. Przepisu § 1 pkt 1 nie stosuje się, jeżeli czyn nie stanowi przestępstwa
z powodu braku lub odmiennego uregulowania w prawie polskim odpowiednich opłat,
podatków, ceł lub zasad obrotu dewizowego.
§ 3. Można odmówić wykonania orzeczenia, o którym mowa w art. 611tg § 1,
jeżeli:
1) mimo wezwania przez sąd do uzupełnienia informacji we wskazanym terminie,
do orzeczenia nie dołączono zaświadczenia, o którym mowa w art. 611tg § 3,
albo zaświadczenie to jest niekompletne lub w sposób oczywisty niezgodne
z treścią orzeczenia;
2) według prawa polskiego nastąpiło przedawnienie wykonania kary,
a przestępstwo, którego to dotyczy, podlegało jurysdykcji sądów polskich;
3) skazany nie ma na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stałego ani czasowego
miejsca pobytu, chyba że na podstawie prawomocnej decyzji ma zostać
wydalony do Polski lub zachodzą przesłanki określone w § 4;
4) z treści zaświadczenia, o którym mowa w art. 611tg § 3, wynika, iż orzeczenie
zostało wydane pod nieobecność sprawcy, chyba że:
a) skazanego wezwano do udziału w postępowaniu lub w inny sposób zawiadomiono o terminie i miejscu rozprawy albo posiedzenia, pouczając, że
niestawiennictwo nie stanowi przeszkody dla wydania orzeczenia,
b) obrońca sprawcy był obecny na rozprawie lub posiedzeniu,
c) po doręczeniu skazanemu odpisu orzeczenia wraz z pouczeniem o przysługującym mu prawie, terminie i sposobie złożenia w państwie wydania
nakazu wniosku o przeprowadzenie z jego udziałem nowego postępowania
sądowego w tej samej sprawie, skazany w ustawowym terminie nie złożył
takiego wniosku albo oświadczył, że nie kwestionuje orzeczenia;
5) orzeczenie dotyczy przestępstwa, które według prawa polskiego zostało
popełnione w całości albo w części na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jak
również na polskim statku wodnym lub powietrznym;
6) w chwili otrzymania orzeczenia pozostała do wykonania kara jest krótsza niż
6 miesięcy pozbawienia wolności;
7) skazany nie podlega jurysdykcji polskich sądów karnych, lub też brak jest
wymaganego zezwolenia na jego ściganie;
8) przestępstwo, którego dotyczy orzeczenie, w wypadku jurysdykcji polskich
sądów karnych podlegałoby darowaniu na mocy amnestii;
9) organ państwa wydania orzeczenia nie wyraził zgody na podstawie art. 607e § 3
pkt 8 w związku z art. 611tm na to, by sprawcę ścigać za przestępstwo inne niż
to, które stanowiło podstawę przekazania, lub by wykonać orzeczoną wobec
niego karę pozbawienia wolności za inne przestępstwo.
§ 4. Sąd może wyrazić zgodę na przejęcie do wykonania orzeczenia, o którym
mowa w art. 611tg § 1, zapadłego obec skazanego niebędącego obywatelem polskim
lub niemającego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stałego ani czasowego
miejsca pobytu, jeżeli ze względu na sytuację rodzinną lub szczególne warunki osobiste skazanego przejęcie orzeczenia pozwoli w większym stopniu zrealizować
wychowawcze i zapobiegawcze cele kary.
§ 5. W wypadkach przewidzianych w § 1 pkt 2, 3 i 6 oraz w § 3 pkt 1, 2, 4, 5
i 8 sąd przed podjęciem decyzji w przedmiocie wykonania orzeczenia informuje
o możliwości odmowy wykonania orzeczenia właściwy sąd lub inny organ państwa
wydania orzeczenia.

Art. 611tl. § 1. Orzekając o wykonaniu kary pozbawienia wolności, sąd określa
kwalifikację prawną czynu według prawa polskiego. Art. 607s § 4 stosuje się
odpowiednio. Na poczet orzeczonej lub wykonywanej kary pozbawienia wolności
zalicza się okres faktycznego pozbawienia wolności w państwie wydania orzeczenia.
§ 2. Jeżeli rodzaj kary polegającej na pozbawieniu wolności jest nieznany
ustawie, sąd określa podlegającą wykonaniu karę jako karę pozbawienia wolności.
Jeżeli przestępstwo zgodnie z przyjętą według prawa
Art. 618. § 1. Wydatki Skarbu Państwa obejmują w szczególności wypłaty
dokonane z tytułu:
1) doręczenia wezwań i innych pism;
2) przejazdów sędziów, prokuratorów i innych osób z powodu czynności
postępowania;
3) sprowadzenia i przewozu oskarżonego, świadków i biegłych;
4) oględzin, badań przedsięwziętych w toku postępowania oraz przesyłek
i przechowania zajętych przedmiotów, jak również ich sprzedaży;
5) ogłoszeń w prasie, radiu i telewizji;
6) wykonania orzeczenia, w tym również o zabezpieczeniu grożących kar
majątkowych, jeżeli kary te zostały orzeczone, z wyłączeniem kosztów
utrzymania w zakładzie karnym i kosztów pobytu w zakładach leczniczych na
obserwacji psychiatrycznej;
7) należności świadków i tłumaczy;
8) kosztów postępowania mediacyjnego;
9) należności biegłych lub instytucji wyznaczonych do wydania opinii lub
wystawienia zaświadczenia, w tym koszty wystawienia zaświadczenia przez
lekarza sądowego;
9a) kosztów obserwacji psychiatrycznej oskarżonego, z wyłączeniem należności
biegłych psychiatrów;
9b) kosztów zarządu przymusowego;
10) opłat przewidzianych za udzielenie informacji z rejestru skazanych;
11) nieopłaconej przez strony pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez adwokatów
lub radców prawnych;
12) ryczałtu kuratora sądowego za przeprowadzenie wywiadu środowiskowego,
o którym mowa w art. 214 § 1;
13) realizacji umów międzynarodowych, których Rzeczpospolita Polska jest stroną,
i postępowań prowadzonych na podstawie działu XIII, także jeżeli nie zostało
wydane postanowienie, o którym mowa w art. 303.
§ 2. Jeżeli wysokości i zasad ustalania należności określonych w § 1 nie regulują
odrębne przepisy, Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym
do spraw finansów publicznych, określi, w drodze rozporządzenia, wysokość i sposób
ich obliczania, mając na uwadze faktyczny koszt dokonania danej czynności.
§ 3. W razie braku przepisów wymienionych w § 2, o wysokości danego
wydatku decydują kwoty przyznane przez sąd, prokuratora lub inny organ prowadzący
postępowanie.

Art. 618a. § 1. Świadkowi przysługuje zwrot kosztów podróży – z miejsca jego
zamieszkania do miejsca wykonywania czynności postępowania na wezwanie sądu
lub organu prowadzącego postępowanie przygotowawcze – w wysokości
rzeczywiście poniesionych racjonalnych i celowych kosztów przejazdu własnym
samochodem lub innym odpowiednim środkiem transportu.
§ 2. Górną granicę należności, o których mowa w § 1, stanowi wysokość
kosztów przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub
samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze
kraju.
§ 3. Według tych samych zasad świadkowi przysługuje zwrot kosztów noclegu
oraz utrzymania w miejscu wykonywania czynności postępowania.
§ 4. Wysokość kosztów, o których mowa w § 1 i 3, świadek powinien należycie
wykazać.

Art. 618b. § 1. Świadkowi przysługuje zwrot zarobku lub dochodu utraconego
z powodu stawiennictwa na wezwanie sądu lub organu prowadzącego postępowanie
przygotowawcze.
§ 2. Wynagrodzenie za utracony zarobek lub dochód za każdy dzień udziału
w czynnościach postępowania przyznaje się świadkowi w wysokości jego
przeciętnego dziennego zarobku lub dochodu. W przypadku świadka pozostającego
w stosunku pracy przeciętny dzienny utracony zarobek oblicza się według zasad
obowiązujących przy ustalaniu należnego pracownikowi ekwiwalentu pieniężnego za
urlop.
§ 3. Górną granicę należności, o których mowa w § 2, stanowi równowartość
4,6% kwoty bazowej dla osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe, której
wysokość, ustaloną według odrębnych zasad, określa ustawa budżetowa.
W przypadku gdy ogłoszenie ustawy budżetowej nastąpi po dniu 1 stycznia roku,
którego dotyczy ustawa budżetowa, podstawę obliczenia należności za okres od
1 stycznia do dnia ogłoszenia ustawy budżetowej stanowi kwota bazowa w wysokości
obowiązującej w grudniu roku poprzedniego.
§ 4. Utratę zarobku lub dochodu, o których mowa w § 1, oraz ich wysokość
świadek powinien należycie wykazać.

Art. 618c. § 1. Prawo do żądania należności przewidzianych w art. 618a
i art. 618b służy osobie wezwanej w charakterze świadka, jeżeli się stawiła, choćby
nie została przesłuchana.
§ 2. W przypadku gdy osoba uprawniona do otrzymania należności
przewidzianych w art. 618a i art. 618b zostanie wezwana w charakterze świadka
w kilku sprawach na ten sam dzień, przyznaje się jej te należności tylko raz.
§ 3. Świadkowi, który zgłosił się bez wezwania sądu lub organu prowadzącego
postępowanie przygotowawcze, należności przewidziane w art. 618a i art. 618b mogą
być przyznane tylko wtedy, gdy został przesłuchany.

Art. 618d. Przepisy art. 618a–618c stosuje się odpowiednio do osoby
towarzyszącej świadkowi, jeżeli świadek nie mógł stawić się na wezwanie sądu lub
organu prowadzącego postępowanie przygotowawcze bez opieki tej osoby.

Art. 618e. Przepisów art. 618a–618c nie stosuje się do świadka zatrudnionego
w organie władzy publicznej, jeżeli powołany został do zeznawania w związku z tym
zatrudnieniem. W tym przypadku świadkowi służy prawo do należności na zasadach
określonych w przepisach regulujących wysokość i warunki ustalania należności
przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej
jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju.

Art. 618f. § 1. Biegłemu i specjaliście niebędącemu funkcjonariuszem organów
procesowych powołanym przez sąd lub organ prowadzący postępowanie
przygotowawcze przysługuje wynagrodzenie za wykonaną pracę oraz zwrot
poniesionych przez nich wydatków niezbędnych dla wydania opinii.
§ 2. Wysokość wynagrodzenia za wykonaną pracę biegłego i specjalisty
niebędącego funkcjonariuszem organów procesowych ustala się uwzględniając
wymagane kwalifikacje, potrzebny do wydania opinii czas i nakład pracy, a wysokość
wydatków, o których mowa w § 1 – na podstawie złożonego rachunku.
§ 3. Wynagrodzenie biegłych oblicza się według stawki wynagrodzenia za
godzinę pracy albo według taryfy zryczałtowanej określonej dla poszczególnych
kategorii biegłych ze względu na dziedzinę, w której są oni specjalistami. Podstawę
obliczenia stawki wynagrodzenia za godzinę pracy i taryfy zryczałtowanej stanowi
ułamek kwoty bazowej dla osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe,
której wysokość określa ustawa budżetowa.
§ 4. Wynagrodzenie biegłego i specjalisty niebędącego funkcjonariuszem
organów procesowych, będących podatnikami obowiązanymi do rozliczenia podatku
od towarów i usług, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług, określoną
zgodnie ze stawką tego podatku obowiązującą w dniu orzekania o tym
wynagrodzeniu.
§ 4a. Jeżeli opinia jest fałszywa, wynagrodzenie oraz zwrot jakichkolwiek
kosztów poniesionych przez biegłego związanych z jej sporządzeniem lub złożeniem
nie przysługują.
§ 4b. Jeżeli opinia jest nierzetelna lub została sporządzona lub złożona ze
znacznym nieusprawiedliwionym opóźnieniem, wynagrodzenie ulega
odpowiedniemu obniżeniu; można również odstąpić od przyznania wynagrodzenia lub
zwrotu jakichkolwiek kosztów poniesionych przez biegłego związanych z jej
sporządzeniem lub złożeniem.
§ 5. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, stawki
wynagrodzenia biegłych za wykonaną pracę oraz taryfy zryczałtowane, o których
mowa w § 3, mając na uwadze nakład pracy i kwalifikacje biegłego oraz poziom
wynagrodzeń uzyskiwanych przez pracowników wykonujących podobne zawody,
stopień złożoności problemu będącego przedmiotem opinii oraz warunki, w jakich
opracowano opinię, a także sposób dokumentowania wydatków niezbędnych dla
wydania opinii.

Art. 618fa. § 1. W wyjątkowych wypadkach organ procesowy może postanowić
o wypłacie biegłemu przed sporządzeniem opinii, jednorazowo lub w ratach,
określonej kwoty pieniężnej na poczet wynagrodzenia, jeżeli jest to uzasadnione
szczególną czasochłonnością czynności niezbędnych do wydania opinii lub innymi
szczególnymi okolicznościami.
§ 2. Na postanowienie w przedmiocie wypłaty na poczet wynagrodzenia
zażalenie nie przysługuje.
§ 3. Biegły ma obowiązek zwrotu wypłaconej mu kwoty, w zakresie w jakim
przewyższa ona kwotę ostatecznie przyznanego mu wynagrodzenia, a w wypadkach
określonych w art. 618f § 4a i 4b biegły ma obowiązek zwrotu całej wypłaconej mu
kwoty, jeżeli wynagrodzenie mu nie przysługuje albo od przyznania wynagrodzenia
odstąpiono.

Art. 618g. Do biegłego, tłumacza i specjalisty niebędącego funkcjonariuszem
organów procesowych powołanych przez sąd lub organ postępowania
przygotowawczego stosuje się odpowiednio art. 618a. Dotyczy to również sytuacji,
gdy sąd lub organ postępowania przygotowawczego nie skorzystał z usług takiego
biegłego, tłumacza lub specjalisty.

Art. 618h. § 1. Biegłemu, tłumaczowi i specjaliście niebędącemu
funkcjonariuszem organów procesowych wezwanym przez sąd lub organ prowadzący
postępowanie przygotowawcze, w razie nieskorzystania z ich usług, przysługuje zwrot
utraconego zarobku lub dochodu.
§ 2. Wynagrodzenie za utracony zarobek lub dochód przyznaje się biegłemu,
tłumaczowi i specjaliście niebędącemu funkcjonariuszem organów procesowych,
uwzględniając ich kwalifikacje i czas zużyty w związku z wezwaniem. Przepisy
art. 618b § 3 i 4 stosuje się odpowiednio.

Art. 618i. W przypadku gdy biegły, tłumacz lub specjalista niebędący
funkcjonariuszem organów procesowych zostaną wezwani przez uprawniony organ
w kilku sprawach na ten sam dzień, zwrot kosztów podróży, noclegu, utrzymania
w miejscu wykonywania czynności postępowania, utraconego zarobku lub dochodu
z powodu stawiennictwa na wezwanie organu, przysługuje im tylko raz.

Art. 618j. Należności przysługujące stronie w związku z jej udziałem
w postępowaniu przyznaje się w wysokości przewidzianej dla świadków.

Art. 618k. § 1. Należności, o których mowa w art. 618a, art. 618b, art. 618d oraz
art. 618f–618h, przyznaje się na wniosek.
§ 2. Wniosek o przyznanie należności, o których mowa w § 1, składa się ustnie
do protokołu lub na piśmie, w terminie zawitym 3 dni od dnia zakończenia czynności
z udziałem osoby uprawnionej do tych należności, a w przypadku osoby, o której
mowa w art. 618d – z udziałem świadka, któremu ona towarzyszyła.
§ 3. Roszczenie o zwrot należności, o których mowa w § 1, przedawnia się
z upływem 3 lat od dnia powstania tego roszczenia.
§ 4. Świadek, osoba mu towarzysząca, biegły, tłumacz oraz specjalista niebędący
funkcjonariuszem organów procesowych powinni być pouczeni o prawie i sposobie
zgłoszenia wniosku o zwrot należności oraz o skutkach niezachowania terminu
wskazanego w § 2.

Art. 618l. § 1. Należności świadka, osoby mu towarzyszącej, biegłego, tłumacza
oraz specjalisty niebędącego funkcjonariuszem organów procesowych ustala
i przyznaje sąd lub organ prowadzący postępowanie przygotowawcze.
§ 2. Przyznaną należność należy wypłacić niezwłocznie. W przypadku braku
takiej możliwości należność przekazuje się przekazem pocztowym lub przelewem bankowym bez obciążania osoby uprawnionej opłatą pocztową lub kosztami
przelewu.
Art. 632. Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, w razie uniewinnienia oskarżonego
lub umorzenia postępowania koszty procesu ponosi:
1) w sprawach z oskarżenia prywatnego – oskarżyciel prywatny, a w razie
pojednania się stron – oskarżyciel i oskarżony w zakresie przez siebie
poniesionym, jeżeli strony w zawartej ugodzie nie uregulowały tego inaczej;
2) w sprawach z oskarżenia publicznego – Skarb Państwa, z wyjątkiem należności
z tytułu udziału adwokata lub radcy prawnego w charakterze pełnomocnika
pokrzywdzonego, oskarżyciela posiłkowego albo innej osoby.

Art. 632a. § 1. W wyjątkowych wypadkach, w razie umorzenia postępowania,
sąd może orzec, że koszty procesu ponosi w całości lub w części oskarżony,
a w sprawach z oskarżenia prywatnego oskarżony lub Skarb Państwa.
§ 2. W razie uniewinnienia oskarżonego lub umorzenia postępowania sąd
orzeka, że koszty procesu ponosi w całości lub w części oskarżony, jeżeli:
1) oskarżony skierował przeciwko sobie podejrzenie popełnienia czynu
zabronionego;
2) ukrywanie się oskarżonego przyczyniło się do przedawnienia karalności
zarzucanego mu czynu;
3) umorzono przeciwko oskarżonemu postępowanie na podstawie art. 11 § 1.
§ 3. W razie umorzenia postępowania ze względu na cofnięcie wniosku
o ściganie po rozpoczęciu przewodu sądowego sąd może orzec, że koszty procesu
ponosi w całości lub w części oskarżony.

Art. 632b. Jeżeli w sprawach, o których mowa w art. 632 pkt 2, przyczyny
umorzenia powstały w toku postępowania, sąd może orzec od Skarbu Państwa zwrot
należności z tytułu ustanowienia jednego pełnomocnika.
Art. 647. § 1. Orzecznictwu sądów wojskowych podlegają sprawy:
1) żołnierzy w czynnej służbie wojskowej, z wyjątkiem terytorialnej służby
wojskowej pełnionej dyspozycyjnie, o przestępstwa:
a) określone w rozdziałach XXXIX–XLIV Kodeksu karnego,
b) popełnione przeciwko organowi wojskowemu lub innemu żołnierzowi,
c) popełnione podczas lub w związku z pełnieniem obowiązków służbowych,
w obrębie obiektu wojskowego lub wyznaczonego miejsca przebywania, na
szkodę wojska lub z naruszeniem obowiązku wynikającego ze służby
wojskowej,
d) popełnione za granicą, podczas użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa, w rozumieniu ustawy z dnia
17 grudnia 1998 r. o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa (Dz. U. z 2014 r. poz. 1510 oraz
z 2019 r. poz. 1726);
2) pracowników wojska o przestępstwa:
a) określone w art. 356363 Kodeksu karnego w związku z art. 317 § 2 tego
kodeksu,
b) popełnione za granicą, podczas użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa, w rozumieniu ustawy z dnia
17 grudnia 1998 r. o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa;
3) żołnierzy sił zbrojnych państw obcych, przebywających na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, oraz członków ich personelu cywilnego,
o przestępstwa popełnione w związku z pełnieniem obowiązków służbowych,
chyba że umowa międzynarodowa, której Rzeczpospolita Polska jest stroną,
stanowi inaczej.
§ 2. Sprawy o przestępstwa wymienione w § 1 nie przestają podlegać
orzecznictwu sądów wojskowych mimo zwolnienia żołnierza z czynnej służby
wojskowej lub ustania zatrudnienia pracownika w wojsku.
§ 3. W razie zwolnienia żołnierza z czynnej służby wojskowej lub ustania
zatrudnienia pracownika w wojsku sprawę, o której mowa w § 1 pkt 1 lit. b lub d, oraz
– jeżeli przestępstwo nie wiąże się z naruszeniem obowiązku służbowego – w § 1
pkt 2 lit. b, sąd wojskowy, najpóźniej do dnia rozpoczęcia przewodu sądowego na
rozprawie głównej, może przekazać do rozpoznania sądowi powszechnemu, jeżeli
dobro wymiaru sprawiedliwości temu się nie sprzeciwia.
§ 4. (uchylony)
§ 5. Na postanowienie w przedmiocie przekazania sprawy w myśl
§ 3 przysługuje zażalenie.