Ustawa o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej

Ustawa z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej

Obowiązuje
Artykuły 504
Wejście w życie 01.01.2016
Ostatnia zmiana 25.06.2026
art.
Widoczne: 50 z 504 artykułów
rozdzial

Rozdział 1 - Przepisy ogólne

art. 1-5
Art. 1
1. Ustawa określa warunki wykonywania:
1) działalności w zakresie ubezpieczeń osobowych i ubezpieczeń majątkowych;
2) działalności reasekuracyjnej.
2. Ustawa określa także zasady:
1) wykonywania zawodu aktuariusza;
2) sprawowania nadzoru ubezpieczeniowego;
3) sprawowania nadzoru nad zakładami ubezpieczeń i zakładami reasekuracji
w grupach;
4) organizacji i funkcjonowania ubezpieczeniowego samorządu gospodarczego.
Art. 2
Art. 3
1 orzeczenie
Art. 4
Art. 5
2 orzeczenia
Ustala się podział ubezpieczeń według działów, grup i rodzajów ryzyka określony w załączniku do ustawy. Rozdział 2 Zasady wykonywania działalności ubezpieczeniowej i działalności reasekuracyjnej
rozdzial

Rozdział 2 - Zasady wykonywania działalności ubezpieczeniowej i działalności reasekuracyjnej

art. 6-44
Art. 6
1. Zakład ubezpieczeń może wykonywać działalność ubezpieczeniową wyłącznie w formie spółki akcyjnej, towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych albo spółki europejskiej określonej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 2157/2001 z dnia 8 października 2001 r. w sprawie statutu spółki europejskiej (SE) (Dz. Urz. WE L 294 z 10.11.2001, s. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 6, t. 4, s. 251). 2. Zakład reasekuracji może wykonywać działalność reasekuracyjną wyłącznie w formie spółki akcyjnej, towarzystwa reasekuracji wzajemnej albo
8) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2024 r. poz. 1863 oraz z 2025 r. poz. 146, 820, 935, 1069, 1161 i 1216. spółki europejskiej określonej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 2157/2001 z dnia 8 października 2001 r. w sprawie statutu spółki europejskiej (SE). 3. Do zakładów ubezpieczeń i zakładów reasekuracji wykonujących działalność ubezpieczeniową lub reasekuracyjną w formie spółki europejskiej przepisy ustawy dotyczące wykonywania takiej działalności w formie spółki akcyjnej stosuje się odpowiednio, o ile ustawa nie stanowi inaczej.
Art. 7
Art. 8
1. Organ nadzoru może być uczestnikiem postępowania rejestrowego
dotyczącego zakładu ubezpieczeń lub zakładu reasekuracji.
2. Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji niezwłocznie zawiadamiają organ
nadzoru o wniosku składanym do sądu rejestrowego.
Art. 9
1. Zakład ubezpieczeń nie może wykonywać jednocześnie działalności,
o której mowa w dziale I oraz w dziale II załącznika do ustawy.
2. Zakład ubezpieczeń wykonujący działalność, o której mowa w dziale
I załącznika do ustawy, używa w nazwie lub firmie wyrazów wyróżniających ten
rodzaj działalności.
Art. 10
1. Powództwo o roszczenie wynikające z umowy ubezpieczenia można wytoczyć według przepisów o właściwości ogólnej albo przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania lub siedziby ubezpieczającego, ubezpieczonego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia. 2. Powództwo o roszczenie wynikające z umowy ubezpieczenia można wytoczyć według przepisów o właściwości ogólnej albo przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania spadkobiercy ubezpieczonego lub spadkobiercy uprawnionego z umowy ubezpieczenia. 3. Przelew wierzytelności nie wpływa na właściwość sądu.
Art. 11
Wskazanie w piśmie procesowym oddziału zagranicznego zakładu
ubezpieczeń jako strony postępowania dotyczącego roszczenia wynikającego
z działalności zagranicznego zakładu ubezpieczeń wykonywanej na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział jest jednoznaczne ze wskazaniem jako strony
tego postępowania zagranicznego zakładu ubezpieczeń.
Art. 12
Art. 13
1 orzeczenie
1. Reprezentantem do spraw roszczeń może być osoba prawna lub osoba
fizyczna dająca rękojmię należytego wykonywania czynności likwidacyjnych
i regulowania płatności odszkodowawczych.
2. Dane dotyczące ustanowionych reprezentantów do spraw roszczeń zakład
ubezpieczeń przekazuje, w terminie 30 dni od dnia ich ustanowienia,
Ubezpieczeniowemu Funduszowi Gwarancyjnemu.
3. Dane, o których mowa w ust. 2, obejmują:
1) nazwę i adres siedziby zakładu ubezpieczeń, który ustanowił reprezentanta do
spraw roszczeń;
2) imię i nazwisko lub nazwę reprezentanta do spraw roszczeń;
3) państwo członkowskie Unii Europejskiej, w którym ustanowiony jest
reprezentant do spraw roszczeń;
4) adres zamieszkania lub adres siedziby reprezentanta do spraw roszczeń;
5) adres do korespondencji reprezentanta do spraw roszczeń, jeżeli jest inny niż
adres, o którym mowa w pkt 4;
6) numer telefonu, numer faksu i adres elektroniczny reprezentanta do spraw
roszczeń.
Art. 14 Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez krajowy zakład ubezpieczeń i zagraniczny
1. Wykonywanie działalności ubezpieczeniowej przez krajowy zakład
ubezpieczeń i zagraniczny zakład ubezpieczeń mające siedzibę w państwie
niebędącym państwem członkowskim Unii Europejskiej, które uzyskały zezwolenie
na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej przez główny oddział, podlega nadzorowi organu nadzoru.
2. Wykonywanie działalności reasekuracyjnej przez krajowy zakład reasekuracji
i zagraniczny zakład reasekuracji mające siedzibę w państwie niebędącym państwem
członkowskim Unii Europejskiej, które uzyskały zezwolenie na wykonywanie
działalności reasekuracyjnej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez główny
oddział, podlega nadzorowi organu nadzoru.
Art. 15
2 orzeczenia
1. Zakład ubezpieczeń udziela ochrony ubezpieczeniowej na podstawie
umowy ubezpieczenia zawartej z ubezpieczającym.
2. Umowa ubezpieczenia ma charakter dobrowolny, z zastrzeżeniem przepisów
ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych,
Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli
Komunikacyjnych.
3. Umowa ubezpieczenia, ogólne warunki ubezpieczenia oraz inne wzorce
umowy są formułowane jednoznacznie i w sposób zrozumiały.
4. Ogólne warunki ubezpieczenia oraz inne wzorce umowy zakład ubezpieczeń
zamieszcza na swojej stronie internetowej.
5. Postanowienia umowy ubezpieczenia, ogólnych warunków ubezpieczenia
oraz innych wzorców umowy sformułowane niejednoznacznie interpretuje się na
korzyść ubezpieczającego, ubezpieczonego lub uprawnionego z umowy
ubezpieczenia.
Art. 16
2 orzeczenia
Ogólne warunki ubezpieczenia określają w szczególności:
1) rodzaj ubezpieczenia i jego przedmiot;
2) warunki zmiany sumy ubezpieczenia lub sumy gwarancyjnej, jeżeli ogólne
warunki ubezpieczenia taką zmianę przewidują;
3) prawa i obowiązki stron umowy ubezpieczenia;
4) zakres odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń;
5) sposób ustalania rozmiaru szkody – przy ubezpieczeniach majątkowych;
6) sposób określania sumy odszkodowania lub innego świadczenia, jeżeli ogólne
warunki ubezpieczenia przewidują odstępstwa od zasad przewidzianych
w przepisach prawa;
7) sposób ustalania i opłacania składki ubezpieczeniowej;
8) metodę i sposób indeksacji składek ubezpieczeniowych, jeżeli ogólne warunki
ubezpieczenia przewidują indeksację składek;
9) tryb i warunki dokonania zmiany umowy ubezpieczenia zawartej na czas
nieokreślony;
10) przesłanki, sposób oraz termin wypowiedzenia umowy ubezpieczenia, jeżeli
ogólne warunki ubezpieczenia przewidują taką możliwość, a także przesłanki,
sposób oraz termin wystąpienia z umowy ubezpieczenia grupowego;
11) termin i sposób odstąpienia od umowy ubezpieczenia.
Art. 17
Art. 18
1 orzeczenie
Art. 19
W umowie ubezpieczenia zawieranej na cudzy rachunek,
w szczególności ubezpieczenia grupowego, jeżeli konieczna jest zgoda
ubezpieczonego na udzielenie ochrony ubezpieczeniowej lub ubezpieczony zgadza się
na finansowanie kosztu składki ubezpieczeniowej, w przypadku niedoręczenia
ubezpieczonemu warunków umowy przed wyrażeniem takiej zgody, zakład
ubezpieczeń nie może powoływać się na postanowienia ograniczające lub wyłączające
odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń, a także przewidujące skutki naruszeń
powinności ubezpieczonego lub obciążające go obowiązkami.
Art. 20
Art. 21
Art. 22
Art. 23
Art. 24
Art. 25
1 orzeczenie
Zakład ubezpieczeń przed zawarciem umowy ubezpieczenia informuje
ubezpieczającego będącego osobą fizyczną o:
1) prawie właściwym dla umowy – gdy strony nie mają swobody wyboru prawa;
2) prawie właściwym, którego wybór proponuje zakład ubezpieczeń – gdy strony
mają swobodę wyboru prawa;
3) sposobie i trybie rozpatrywania skarg i zażaleń zgłaszanych przez
ubezpieczającego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia, a także organu
właściwego do ich rozpatrzenia.
Art. 26
Art. 27
Art. 28
Zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie lub świadczenie na
podstawie uznania roszczenia uprawnionego z umowy ubezpieczenia w wyniku
ustaleń dokonanych w przeprowadzonym przez siebie postępowaniu, o którym mowa
w art. 29, zawartej z nim ugody lub prawomocnego orzeczenia sądu.
Art. 29
1 orzeczenie
Art. 30
1. Zawiadomienia i oświadczenia składane w związku z zawartą umową
ubezpieczenia lub umową gwarancji ubezpieczeniowej agentowi ubezpieczeniowemu
lub agentowi oferującemu ubezpieczenia uzupełniające w rozumieniu ustawy
o dystrybucji ubezpieczeń uznaje się za złożone zakładowi ubezpieczeń, w imieniu lub
na rzecz którego agent działa, o ile zostały złożone na piśmie lub na innym trwałym
nośniku.
2. Zakład ubezpieczeń nie może wyłączyć ani ograniczyć upoważnienia agenta
ubezpieczeniowego i agenta oferującego ubezpieczenia uzupełniające do odbierania
zawiadomień i oświadczeń, o których mowa w ust. 1.
Art. 31
1. Posiadacz pojazdu mechanicznego informuje zakład ubezpieczeń o przeprowadzeniu dodatkowego badania technicznego, o którym mowa w art. 81 ust. 11 pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. ‒ Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1251 oraz z 2025 r. poz. 820 i 1006). 2. Badanie techniczne uznaje się za normalne następstwo szkody i jego koszty pokrywa zakład ubezpieczeń w ramach ubezpieczenia casco oraz ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej sprawcy.
Art. 32
1. Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji, które zawierają umowy
reasekuracji finansowej, właściwie określają, mierzą, monitorują i kontrolują ryzyka
wynikające z tych umów, a także zarządzają tymi ryzykami i prowadzą
sprawozdawczość w ich zakresie.
2. Reasekuracja finansowa oznacza długoterminową umowę reasekuracji, której
charakterystyczną cechą jest ograniczony transfer ryzyka ubezpieczeniowego oraz
która posiada co najmniej jedną z następujących cech:
1) uwzględnia wartość pieniądza w czasie;
2) zobowiązuje zakład ubezpieczeń do pokrywania ujemnego salda reasekuratora.
Art. 33
Art. 34
1. Zastosowanie przez zakład ubezpieczeń kryterium płci
w kalkulowaniu składek ubezpieczeniowych i świadczeń nie może prowadzić do
różnicowania składek ubezpieczeniowych i świadczeń poszczególnych osób.
2. Różnicowanie składek ubezpieczeniowych i świadczeń do celów ubezpieczeń
z działu I i II załącznika do ustawy i związanych z nimi usług finansowych ze względu
na ciążę i macierzyństwo jest zakazane.
Art. 35
Art. 36
Art. 37
Art. 38
Art. 39
1. Zakład ubezpieczeń może, za zgodą osoby, której dane dotyczą, albo
jej przedstawiciela ustawowego, na żądanie innego zakładu ubezpieczeń, udostępnić
temu zakładowi ubezpieczeń przetwarzane przez siebie dane osobowe w zakresie potrzebnym do oceny ryzyka ubezpieczeniowego i weryfikacji danych podanych przez ubezpieczającego, ubezpieczonego lub osobę, na rachunek której ma zostać
zawarta umowa ubezpieczenia, ustalenia prawa ubezpieczonego do świadczenia
z zawartej umowy ubezpieczenia i wysokości tego świadczenia, a także do udzielenia
posiadanych przez siebie informacji o przyczynie śmierci ubezpieczonego lub
informacji niezbędnych do ustalenia prawa uprawnionego z umowy ubezpieczenia do
świadczenia i jego wysokości.
2. Zakład ubezpieczeń, na żądanie ubezpieczającego lub ubezpieczonego,
przekazuje informacje o oświadczeniach złożonych przez nich na etapie zawierania
umowy ubezpieczenia na potrzeby oceny ryzyka ubezpieczeniowego lub kopie
dokumentów sporządzonych na tym etapie.
Art. 40
1. Przepisy art. 37‒39 stosuje się odpowiednio do pozyskiwania przez
zakłady ubezpieczeń danych osoby poszkodowanej w zdarzeniu losowym objętym
ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej. Udostępnianie danych może dotyczyć
informacji niezbędnych zakładowi ubezpieczeń do ustalenia prawa osoby zgłaszającej
roszczenie do odszkodowania lub świadczenia z ubezpieczenia odpowiedzialności
cywilnej, a także określenia ich wysokości.
2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do Ubezpieczeniowego Funduszu
Gwarancyjnego i Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
Art. 41
Art. 42
Art. 43
1. Dokumenty związane z zawieraniem i wykonywaniem umów
ubezpieczenia mogą być sporządzane w postaci elektronicznej, jeżeli będą w sposób
należyty utworzone, utrwalone, przechowywane i zabezpieczone. Usługi związane
z zabezpieczeniem tych dokumentów mogą być wykonywane przez zakład
ubezpieczeń lub spółkę utworzoną przez zakład ubezpieczeń lub przez inne podmioty.
2. Podpis osoby reprezentującej zakład ubezpieczeń na dokumencie
potwierdzającym zawarcie umowy ubezpieczenia może być odtworzony
mechanicznie.
3. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze
rozporządzenia, szczegółowy sposób tworzenia, utrwalania, przechowywania
i zabezpieczania, w tym przy zastosowaniu podpisu elektronicznego, dokumentów, o których mowa w ust. 1, uwzględniając konieczność odpowiedniego zabezpieczenia zawartych w tych dokumentach danych.
Art. 44
1. Zezwolenie na wykonywanie działalności przez spółkę celową z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wydaje, w drodze decyzji, po rozpatrzeniu wniosku założycieli spółki celowej, organ nadzoru. 2. Organ nadzoru może cofnąć spółce celowej zezwolenie na wykonywanie działalności, jeżeli spółka celowa:
1) przestała spełniać warunki wymagane do uzyskania zezwolenia;
2) wykonuje działalność z naruszeniem prawa lub nie zapewnia zdolności do wykonywania zobowiązań;
3) złożyła wniosek o cofnięcie zezwolenia na wykonywanie działalności. Rozdział 3 System zarządzania
rozdzial

Rozdział 3 - System zarządzania

art. 45-77
Art. 45
1. W zakładzie ubezpieczeń i zakładzie reasekuracji funkcjonuje system
zarządzania.
2. Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji zapewniają proporcjonalność
systemu zarządzania do charakteru, skali i złożoności ich działalności.
3. System zarządzania obejmuje co najmniej:
1) strukturę organizacyjną, w której zakresy odpowiedzialności są jasno
i odpowiednio podzielone;
2) skuteczny system przekazywania informacji;
3) zgodność z innymi wymaganiami określonymi w niniejszym rozdziale.
4. Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji dokonują regularnego przeglądu
funkcjonowania systemu zarządzania.
Art. 46
Art. 47
1. Zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji stosują odpowiednie oraz współmierne systemy, zasoby i procedury pozwalające na zachowanie ciągłości i regularności działania, w tym opracowują plany awaryjne. 2. W celu realizacji zadań, o których mowa w ust. 1, zakład ubezpieczeń i zakład reasekuracji ustanawiają także sieci i systemy informatyczne oraz zarządzają nimi zgodnie z przepisami rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2554 z dnia 14 grudnia 2022 r. w sprawie operacyjnej odporności cyfrowej sektora finansowego i zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1060/2009, (UE) nr 648/2012, (UE) nr 600/2014, (UE) nr 909/2014 oraz (UE) 2016/1011 (Dz. Urz. UE L 333 z 27.12.2022, str. 1, z późn. zm.9)). 3. Przepisu ust. 2 nie stosuje się do zakładów ubezpieczeń, które spełniają warunki, o których mowa w art. 101 ust. 1 i art. 109 ust. 1. Przepisy art. 101 ust. 2 i 4 oraz art. 109 ust. 3 stosuje się odpowiednio.
Art. 48
Art. 49
Art. 50
Pokazano 50 z 504 artykułów. Kolejne części aktu będą dogrywane w miarę pracy.
Brak wyników