Prawo bankowe

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 – Prawo bankowe

Obowiązuje
Artykuły 194
Wejście w życie 01.01.1998
Ostatnia zmiana 25.06.2026
art.
Widoczne: 50 z 194 artykułów
rozdzial

Rozdział 1 - Przepisy ogólne

art. 1-11
Art. 1
5 orzeczeń
Ustawa określa:
1) zasady prowadzenia działalności bankowej, tworzenia i organizacji banków, oddziałów i przedstawicielstw banków zagranicznych, a także oddziałów instytucji kredytowych;
1a) zasady tworzenia i funkcjonowania systemu ochrony;
2) zasady postępowania naprawczego, likwidacji i upadłości banków;
3) niektóre zasady prowadzenia działalności przez finansowe spółki holdingowe i finansowe spółki holdingowe o działalności mieszanej oraz organizacji tych spółek, a także niektóre zasady sprawowania nadzoru nad tymi spółkami;
4) zasady sprawowania nadzoru bankowego, w tym nadzoru skonsolidowanego.
Art. 2
4 orzeczenia
Bank jest osobą prawną utworzoną zgodnie z przepisami ustaw,
działającą na podstawie zezwoleń uprawniających do wykonywania czynności
bankowych obciążających ryzykiem środki powierzone pod jakimkolwiek tytułem
zwrotnym.
Art. 3
Wyrazy „bank” lub „kasa” mogą być używane w nazwie oraz dla
określenia działalności lub reklamy wyłącznie banku w rozumieniu art. 2, z tym że:
1) nie dotyczy to jednostek organizacyjnych używających wyrazów „bank” lub
„kasa”, z których działalności jednoznacznie wynika, że jednostki te nie
wykonują czynności bankowych;
2) wyraz „kasa” może być także używany w nazwie oraz do określenia działalności
lub reklamy jednostki organizacyjnej, która na podstawie odrębnej ustawy
gromadzi oszczędności oraz udziela pożyczek pieniężnych osobom fizycznym
zrzeszonym w tej jednostce.
Art. 4
3 orzeczenia
Art. 5
4 orzeczenia
Art. 6
Art. 7
1 orzeczenie
Art. 8
Bank jest obowiązany do utrzymywania płynności płatniczej
dostosowanej do rozmiarów i rodzaju działalności, w sposób zapewniający wykonanie
wszystkich zobowiązań pieniężnych zgodnie z terminami ich płatności.
Art. 9
1 orzeczenie
Art. 10
Art. 11
rozdzial

Rozdział 2 - Tworzenie i organizacja banków oraz oddziałów i przedstawicielstw banków

art. 12-48
Art. 12
Banki mogą być tworzone jako banki państwowe, banki spółdzielcze lub
banki w formie spółek akcyjnych.
Art. 13
1. Założycielami banku w formie spółki akcyjnej mogą być osoby prawne i osoby fizyczne, z tym że założycieli nie może być mniej niż 3. 2. Założycielami banku spółdzielczego mogą być tylko osoby fizyczne w liczbie wymaganej dla założenia spółdzielni, określonej ustawą – Prawo spółdzielcze. 3. Przepis ust. 1 nie ma zastosowania do banku, którego założycielem jest Skarb Państwa, bank krajowy, instytucja kredytowa, bank zagraniczny, krajowy lub zagraniczny zakład ubezpieczeń, krajowy lub zagraniczny zakład reasekuracji lub międzynarodowa instytucja finansowa.

Art. 13a. Zarząd banku działa i wykonuje swoje funkcje w siedzibie określonej w statucie banku.

Art. 13b. Komisja Nadzoru Finansowego gromadzi informacje publikowane przez banki zgodnie z art. 435 ust. 2 lit. c rozporządzenia nr 575/2013 i wykorzystuje je do analizy porównawczej praktyk zapewniających różnorodność w składzie organów banku. Zgromadzone informacje oraz wyniki dokonanych analiz Komisja Nadzoru Finansowego przekazuje Europejskiemu Urzędowi Nadzoru Bankowego. A. Banki państwowe
jednostka

A. - Banki państwowe

art. 14-19
Art. 14
1. Bank państwowy może być utworzony przez Radę Ministrów w
drodze rozporządzenia. W tym samym trybie następuje likwidacja banku
państwowego.
1a. Utworzenie albo likwidacja banku państwowego wymaga zasięgnięcia opinii
Komisji Nadzoru Finansowego, z wyjątkiem przypadku, o którym mowa w art. 147
ust. 1 pkt 2.
2. Rozporządzenie Rady Ministrów o utworzeniu banku państwowego określa
nazwę, siedzibę, przedmiot i zakres działania banku, jego fundusze statutowe, w tym
środki wydzielone z majątku Skarbu Państwa, które stają się majątkiem banku.
3. Bank państwowy nie podlega wpisowi do Krajowego Rejestru Sądowego.

Art. 14a. Bank państwowy nie jest przedsiębiorstwem państwowym, państwową
jednostką organizacyjną ani jednostką sektora finansów publicznych w rozumieniu
odrębnych przepisów.
Art. 15
1. Organami banku państwowego są rada nadzorcza i zarząd.
2. Członkowie zarządów lub rad nadzorczych nie mogą zajmować się
działalnością konkurencyjną. W szczególności nie mogą być członkami zarządu lub
rady nadzorczej innego banku, chyba że bank państwowy jest akcjonariuszem tego
banku.
Art. 16
1. Radę nadzorczą powołuje się na okres 3 lat spośród osób
posiadających odpowiednie kwalifikacje z zakresu finansów. Przewodniczącego rady
nadzorczej powołuje i odwołuje Prezes Rady Ministrów.
2. Członkowie rady nadzorczej są powoływani przez Prezesa Rady Ministrów
spośród osób niebędących członkami zarządu tego banku. Odwołanie członków rady
nadzorczej następuje w takim samym trybie, w jakim zostali powołani.
Art. 17
1. Prezesa zarządu banku państwowego powołuje i odwołuje rada
nadzorcza.
2. Pozostałych członków zarządu banku powołuje i odwołuje rada nadzorcza, na
wniosek prezesa zarządu banku.
3. Powołanie prezesa zarządu oraz jednego członka zarządu następuje za zgodą
Komisji Nadzoru Finansowego. Przepisy art. 22b stosuje się odpowiednio.
Art. 18
1. Rada nadzorcza sprawuje nadzór nad działalnością banku
państwowego, zatwierdza przedstawione przez Zarząd sprawozdanie finansowe oraz
podział zysku i sposób pokrycia strat, a także przyjmuje sprawozdania z działalności
banku, udziela zarządowi banku zaleceń oraz może zawieszać w czynnościach
członków zarządu banku.
2. Z zastrzeżeniem ust. 1, zarząd banku rozpatruje sprawy dotyczące działalności
banku oraz podejmuje w tych sprawach uchwały, których wykonanie zapewnia prezes
zarządu banku.
3. Rada nadzorcza uchyla uchwałę zarządu banku w razie stwierdzenia jej
niezgodności z przepisami prawa lub statutem banku.
4. Prezes zarządu banku państwowego reprezentuje bank, przewodniczy
zarządowi banku oraz organizuje działalność banku.
5. Szczegółowy zakres działania rady nadzorczej i zarządu oraz osoby
uprawnione do reprezentowania banku określa statut banku państwowego.
Art. 19
1 orzeczenie
Statut bankowi państwowemu nadaje, w drodze rozporządzenia, minister właściwy do spraw aktywów państwowych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw instytucji finansowych, po zasięgnięciu opinii Komisji Nadzoru Finansowego, mając na uwadze potrzebę sprawnej realizacji zadań przez bank państwowy. B. Banki spółdzielcze
jednostka

B. - Banki spółdzielcze

art. 20
Art. 20
1 orzeczenie
1. Bankiem spółdzielczym jest bank w rozumieniu art. 2 pkt 1 ustawy o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających. 2. Statut banku spółdzielczego pod rygorem nieważności powinien być sporządzony w formie aktu notarialnego.

Art. 20a. 1. Do banku spółdzielczego stosuje się odpowiednio przepisy art. 22–22b i art. 22d, z tym że w przypadku banku spółdzielczego zrzeszonego w banku zrzeszającym:
1) członkiem zarządu, o którym mowa w art. 22a ust. 4, jest prezes zarządu;
2) przepisu art. 22a ust. 6 pkt 1 nie stosuje się;
3) przepis art. 22b stosuje się wyłącznie do powołania prezesa zarządu. 2. Na wniosek banku spółdzielczego zrzeszonego w banku zrzeszającym Komisja Nadzoru Finansowego może wyrazić zgodę na wyodrębnienie stanowiska członka zarządu, o którym mowa w art. 22a ust. 4. Przepis art. 22b stosuje się odpowiednio. C. Banki w formie spółek akcyjnych oraz finansowe spółki holdingowe i finansowe spółki holdingowe o działalności mieszanej
jednostka

C. - Banki w formie spółek akcyjnych

art. 21-29
Art. 21
1 orzeczenie
Do utworzenia i działalności banku w formie spółki akcyjnej stosuje się
przepisy Kodeksu spółek handlowych, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej.
Art. 22
1 orzeczenie
Art. 25
Art. 26
(uchylony)

Art. 26a. (uchylony)

Art. 26b. (uchylony)

Art. 26c. (uchylony)
Art. 27
1 orzeczenie
Art. 28
1 orzeczenie
1. Akcje banków, z wyłączeniem akcji zdematerializowanych zgodnie
z przepisami ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, są
akcjami imiennymi. W okresie roku, licząc od daty wpisania banku do rejestru
przedsiębiorców, zbycie akcji imiennych przez akcjonariuszy wymaga zezwolenia
Komisji Nadzoru Finansowego.
2. W razie wykluczenia lub wycofania akcji banku z obrotu na rynku
regulowanym zgodnie z przepisami ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie
instrumentami finansowymi lub ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i
warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu
obrotu oraz o spółkach publicznych, akcje na okaziciela podlegają zamianie na akcje
imienne.
3. Do akcji banku krajowego objętych przez założyciela w przypadku, o którym
mowa w art. 42a, nie stosuje się przepisów art. 336 § 1 i 2 Kodeksu spółek
handlowych.
Art. 29
(uchylony) D. Postępowanie przy tworzeniu banków
jednostka

D. - Postępowanie przy tworzeniu banków

art. 30-42
Art. 30
Art. 31
Art. 32
Art. 33
1. Komisja Nadzoru Finansowego:
1) wzywa założycieli do uzupełnienia wniosku, jeżeli nie odpowiada on
wymaganiom określonym w art. 31, oraz może zażądać uzupełniających danych
lub dokumentów dotyczących w szczególności założycieli i osób
przewidzianych do objęcia w banku stanowisk członków zarządu, w tym
informacji o ich sytuacji majątkowej i rodzinnej, jeżeli informacje te są
niezbędne do podjęcia decyzji o wydaniu zezwolenia na utworzenie banku;
2) w terminie nieprzekraczającym 3 miesięcy od daty otrzymania wniosku lub jego
uzupełnienia – wydaje decyzję w przedmiocie zezwolenia na utworzenie banku.
2. Komisja Nadzoru Finansowego w uzasadnionych przypadkach może
przedłużyć do 6 miesięcy termin wydania decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 2,
informując o tym założycieli przed upływem terminu 3 miesięcy od daty otrzymania
wniosku lub jego uzupełnienia.
Art. 34
1 orzeczenie
Art. 35
1 orzeczenie
Komisja Nadzoru Finansowego może być uczestnikiem
w postępowaniu rejestrowym dotyczącym banku.
Art. 36
Art. 37
1. Komisja Nadzoru Finansowego odmawia wydania zezwolenia na utworzenie banku lub na zmianę jego statutu, jeżeli nie zostały spełnione wymagania obowiązujące przy tworzeniu banków lub zamierzona działalność banku naruszałaby przepisy prawa, interesy klientów albo nie gwarantowałaby bezpieczeństwa gromadzonych w banku środków lub gdy przepisy prawa obowiązujące w miejscu siedziby lub zamieszkania założyciela lub jego powiązania z innymi podmiotami mogłyby uniemożliwić skuteczne sprawowanie nadzoru nad bankiem. 2. Komisja Nadzoru Finansowego odmawia wydania zezwolenia na utworzenie banku również w przypadku, gdy bank, który ma zostać utworzony, należy do grupy z państwa trzeciego, do której nie należy pośrednia unijna jednostka dominująca, o której mowa w art. 42g, a z przepisów oddziału Db wynika obowiązek przynależenia pośredniej unijnej jednostki dominującej do takiej grupy.
Art. 38
1 orzeczenie
Zezwolenia, o których mowa w art. 34 ust. 1 i w art. 36 ust. 1, tracą
moc, jeżeli w terminie roku od wydania zezwolenia na utworzenie banku nie rozpoczął
on działalności.
Art. 39
1. Utworzenie za granicą banku przez bank krajowy, jak również
utworzenie oddziału banku krajowego za granicą, z zastrzeżeniem art. 48a–48g,
wymaga zezwolenia Komisji Nadzoru Finansowego.
2. Wniosek o utworzenie za granicą banku powinien zawierać:
1) określenie nazwy, siedziby i formy organizacyjnej banku;
2) dane dotyczące założycieli i kapitału założycielskiego.
3. Do wniosku załącza się:
1) projekt statutu oraz uzasadnienie utworzenia banku za granicą;
2) program działalności i plan finansowy banku na okres co najmniej trzyletni;
3) informacje o przepisach prawnych obowiązujących w państwie przyjmującym
w zakresie:
a) zezwoleń na podjęcie działalności przez bank,
b) przepisów podatkowych dotyczących działalności banków,
c) przepisów dotyczących transferu dewiz i nadzoru bankowego.
4. Wniosek o utworzenie oddziału banku za granicą powinien zawierać
uzasadnienie utworzenia oddziału banku za granicą i informacje określone w ust. 3
pkt 3 dotyczące odpowiednio oddziałów banków.
Art. 40
Art. 41
Do oddziałów banków zagranicznych, działających na terenie
Rzeczypospolitej, stosuje się przepisy prawa polskiego.
Art. 42
jednostka

E. - Przekształcenie banku państwowego w spółkę akcyjną

art. 43-48
Art. 43
Bank państwowy może być przekształcony w bank w formie spółki
akcyjnej.
Art. 44
1 orzeczenie
Rada Ministrów na wniosek ministra właściwego do spraw aktywów
państwowych, po zasięgnięciu opinii Komisji Nadzoru Finansowego, mając na
uwadze konieczność ochrony interesów Skarbu Państwa, w drodze rozporządzenia:
1) przekształca bank państwowy w spółkę akcyjną z udziałem Skarbu Państwa;
2) określa, w jakim zakresie majątek banku państwowego zostanie wniesiony do
spółki akcyjnej na pokrycie kapitału akcyjnego, w jakim zaś nastąpi zbycie tego
majątku tworzonej spółce akcyjnej z udziałem Skarbu Państwa.
Art. 45
Przekształcenie banku państwowego w spółkę akcyjną nie powoduje
zmian w zakresie zawartych przez bank umów i uprawnień z tytułu decyzji
administracyjnych. Przekształcenie banku następuje na podstawie bilansu
sporządzonego na dzień przekształcenia. Z tym dniem bank w formie spółki akcyjnej
wchodzi we wszystkie prawa i obowiązki przekształcanego banku państwowego.
Art. 46
1 orzeczenie
W dniu uzyskania osobowości prawnej przez bank w formie spółki
akcyjnej bank państwowy ulega likwidacji, a jego organy ulegają rozwiązaniu.
Art. 47
W zakresie nieuregulowanym w ustawie, przy przekształceniu banku
państwowego w bank w formie spółki akcyjnej stosuje się określony w przepisach
Kodeksu spółek handlowych tryb postępowania przy zawiązywaniu spółki akcyjnej,
z wyłączeniem art. 312 i art. 336.
Art. 48
rozdzial

Rozdział 3 - Rachunki bankowe

art. 49-62
Art. 49
Art. 50
1 orzeczenie
1. Posiadacz rachunku bankowego dysponuje swobodnie środkami
pieniężnymi zgromadzonymi na rachunku. W umowie z bankiem mogą być zawarte
postanowienia ograniczające swobodę dysponowania tymi środkami.
1a. Przepisu ust. 1 nie stosuje się do rachunku VAT, o którym mowa
w rozdziale 3a.
2. Bank dokłada szczególnej staranności w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa
przechowywanych środków pieniężnych.
Pokazano 50 z 194 artykułów. Kolejne części aktu będą dogrywane w miarę pracy.
Brak wyników