Uchwalenie: Ustawa z dnia 5 kwietnia 2002 r. o europejskich radach zakładowych.
Wejscie w życie: 1 maja 2004
Ostatnia Zmiana: 1 stycznia 2019
Ustawa o europejskich radach zakładowych
Art. 1. 1. Ustawa określa zasady tworzenia i funkcjonowania europejskich
rad zakładowych oraz sposoby informowania pracowników i konsultacji
z pracownikami w przedsiębiorstwach i grupach przedsiębiorstw o zasięgu
wspólnotowym w celu realizacji prawa pracowników do informowania
i konsultacji w zakresie spraw ponadnarodowych. Ustawa nie narusza uprawnień
do informowania i konsultacji określonych w przepisach odrębnych.
2. Ustawa ma zastosowanie do:
1) przedsiębiorstw i grup przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym, których
zarząd centralny ma siedzibę w Polsce;
2) przedsiębiorstw i grup przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym, których
zarząd centralny nie ma siedziby w państwie członkowskim, jeżeli zarząd ten
wyznaczył swojego przedstawiciela z siedzibą w Polsce;
3) przedsiębiorstw i grup przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym, których
zarząd centralny nie ma siedziby w państwie członkowskim i nie wyznaczył
przedstawiciela w państwie członkowskim, jeżeli w Polsce znajduje się
zakład pracy wchodzący w skład takiego przedsiębiorstwa lub
przedsiębiorstwo wchodzące w skład takiej grupy, w których zatrudnia się
największą liczbę pracowników zatrudnionych w państwach członkowskich
w danym przedsiębiorstwie lub grupie przedsiębiorstw.
3. Obowiązki i odpowiedzialność nałożone przez ustawę na zarząd centralny
spoczywają odpowiednio na wyznaczonym przedstawicielu albo na zarządzie
zakładu pracy lub przedsiębiorstwa, o których mowa w ust. 2 pkt 2 i 3.
3a. Obowiązek konsultacji z przedstawicielami pracowników nie może
stanowić uszczerbku dla zadań zarządu centralnego lub innego zarządu
odpowiedniego szczebla.
4. Przepisów ustawy nie stosuje się do przedsiębiorstw i grup przedsiębiorstw
mających status spółki europejskiej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 4 marca
2005 r. o europejskim zgrupowaniu interesów gospodarczych i spółce europejskiej
(Dz. U. z 2018 r. poz. 2036), chyba że zachodzi przypadek, o którym mowa
w przepisach art. 81 ust. 3 tej ustawy.
5. Przepisów ustawy nie stosuje się do przedsiębiorstw i grup przedsiębiorstw
mających status spółdzielni europejskiej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia
22 lipca 2006 r. o spółdzielni europejskiej (Dz. U. z 2018 r. poz. 2043), chyba że
zachodzi przypadek, o którym mowa w przepisie art. 57 ust. 3 tej ustawy.
Art. 2. Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1) przedsiębiorcy – należy przez to rozumieć osobę fizyczną, osobę prawną oraz
niemającą osobowości prawnej spółkę prawa handlowego, która zawodowo,
we własnym imieniu podejmuje i wykonuje działalność gospodarczą, jak
również działalność wytwórczą w rolnictwie w zakresie upraw rolnych oraz
chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa
śródlądowego;
2) grupie przedsiębiorstw – należy przez to rozumieć dwa lub więcej
przedsiębiorstwa należące do przedsiębiorców powiązanych organizacyjnie
lub kapitałowo, z których jeden jest przedsiębiorcą sprawującym kontrolę nad
innymi;
3) przedsiębiorstwie o zasięgu wspólnotowym – należy przez to rozumieć
przedsiębiorstwo należące do przedsiębiorcy zatrudniającego w zakładach
pracy co najmniej 1000 pracowników w państwach członkowskich, w tym co
najmniej po 150 pracowników w co najmniej dwóch państwach
członkowskich;
4) grupie przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym – należy przez to rozumieć
grupę przedsiębiorstw, w której zatrudnia się co najmniej 1000 pracowników
w państwach członkowskich, w tym co najmniej po 150 pracowników w co
najmniej dwóch państwach członkowskich;
5) zarządzie centralnym – należy przez to rozumieć osobę lub organ
zarządzający przedsiębiorstwem o zasięgu wspólnotowym lub
przedsiębiorstwem należącym do przedsiębiorcy sprawującego kontrolę
w grupie przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym;
5a) informowaniu – należy przez to rozumieć przekazywanie danych przez
pracodawcę przedstawicielom pracowników w odpowiednim momencie,
w odpowiedni sposób i o odpowiedniej treści, tak aby było możliwe
zapoznanie się z podnoszoną sprawą i zbadanie jej oraz przeprowadzenie
dogłębnej oceny ewentualnego wpływu w szczególności na prawa
i obowiązki pracowników, a także – w razie potrzeby – przygotowanie
konsultacji z właściwym organem danego przedsiębiorstwa lub grupy
przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym;
6) konsultacji – należy przez to rozumieć nawiązywanie dialogu oraz wymianę
poglądów między przedstawicielami pracowników a zarządem centralnym
lub innym zarządem odpowiedniego szczebla w odpowiednim momencie,
w odpowiedni sposób i o odpowiedniej treści, tak aby umożliwić
przedstawicielom pracowników wyrażenie opinii na podstawie dostarczonych
informacji na temat proponowanych działań, których dotyczą konsultacje, po
to aby w rozsądnym czasie działania te mogły być uwzględnione przez
przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym;
6a) sprawie ponadnarodowej – należy przez to rozumieć sprawy dotyczące całości
przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym lub
przynajmniej dwóch przedsiębiorstw lub zakładów pracy przedsiębiorstw lub grupy przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym mających swoją siedzibę w dwóch państwach członkowskich;
7) państwach członkowskich – należy przez to rozumieć państwa członkowskie
Unii Europejskiej oraz pozostałe państwa, które podpisały Traktat
o europejskiej przestrzeni gospodarczej;
8) europejskiej radzie zakładowej – należy przez to rozumieć radę ustanowioną
zgodnie z rozdziałem 3 albo utworzoną zgodnie z rozdziałem 4 w celu
realizacji prawa pracowników do informowania i konsultacji;
9) specjalnym zespole negocjacyjnym – należy przez to rozumieć zespół
utworzony zgodnie z rozdziałem 2 w celu zawarcia z zarządem centralnym
porozumienia o ustanowieniu europejskiej rady zakładowej lub ustaleniu
sposobu informowania pracowników i konsultacji z pracownikami.
Art. 4. 1. Za przedsiębiorcę sprawującego kontrolę nad innym przedsiębiorcą
uważa się przedsiębiorcę, który może bezpośrednio lub pośrednio wywierać
dominujący wpływ na funkcjonowanie innego przedsiębiorcy, w szczególności
z tytułu własności, posiadanych udziałów lub akcji albo na mocy przepisów prawa
lub umów ustanawiających powiązania organizacyjne między przedsiębiorcami.
2. Przedsiębiorca ma dominujący wpływ na funkcjonowanie innego
przedsiębiorcy (przedsiębiorcy zależnego), jeżeli posiada:
1) co najmniej 50% udziałów (akcji) przedsiębiorcy zależnego albo
2) większość głosów w zgromadzeniu wspólników (walnym zgromadzeniu
akcjonariuszy) przedsiębiorcy zależnego, albo
3) prawo do powołania lub odwołania ponad połowy członków organu
zarządzającego lub nadzorczego przedsiębiorcy zależnego.
3. Za przedsiębiorcę zależnego od przedsiębiorcy sprawującego kontrolę
uważa się również przedsiębiorcę zależnego od innego przedsiębiorcy zależnego
od tego przedsiębiorcy sprawującego kontrolę (zależność pośrednia).
4. W przypadku gdy więcej niż jeden przedsiębiorca spełnia kryteria,
o których mowa w ust. 2, za przedsiębiorcę sprawującego kontrolę uważa się tego,
który może mianować ponad połowę członków organu zarządzającego lub
nadzorczego przedsiębiorcy zależnego, do czasu gdy inny przedsiębiorca stanie się
przedsiębiorcą sprawującym kontrolę.
5. Za przedsiębiorcę sprawującego kontrolę nad innym przedsiębiorcą nie
uważa się przedsiębiorcy, który:
1) jest instytucją finansową czasowo nabywającą lub obejmującą akcje albo
udziały w celu ich odsprzedaży, jeżeli przedmiotem działalności gospodarczej
tej instytucji jest prowadzone na własny lub cudzy rachunek inwestowanie
w akcje albo udziały innych przedsiębiorców, pod warunkiem, że odsprzedaż
ta nastąpi przed upływem roku od dnia nabycia, oraz że:
a) instytucja ta nie wykonuje praw z tych akcji albo udziałów, z wyjątkiem
prawa do dywidendy, lub
b) instytucja ta wykonuje prawa z tych akcji lub udziałów wyłącznie w celu
przygotowania odsprzedaży całości lub części przedsiębiorstwa, jego
majątku lub tych akcji albo udziałów;
2) posiadając status przedsiębiorcy sprawującego kontrolę, jest przedsiębiorcą,
którego wyłącznym przedmiotem działalności jest nabywanie pakietów akcji
lub udziałów w innych przedsiębiorstwach oraz zarządzanie tymi pakietami
i obracanie nimi w celu wypracowania zysku, bez bezpośredniego lub
pośredniego angażowania się w zarządzanie tymi przedsiębiorstwami, lub też
ustalania zachowania tych przedsiębiorstw na rynku właściwym w rozumieniu art. 4 pkt 9 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2019 r. poz. 369, 1571 i 1667).
Art. 7. 1. (uchylony)
2. Członkowie specjalnego zespołu negocjacyjnego są wybierani lub
wyznaczani proporcjonalnie do liczby pracowników zatrudnionych w każdym
państwie członkowskim przez przedsiębiorstwo o zasięgu wspólnotowym lub
grupę przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym poprzez przyznanie jednego
miejsca na grupę pracowników zatrudnionych w tym państwie członkowskim, reprezentującą 10% liczby pracowników zatrudnionych we wszystkich państwach członkowskich, lub na część tej grupy.
3. (uchylony)

Art. 7a. 1. Jeżeli struktura przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw
o zasięgu wspólnotowym ulega znaczącym zmianom, a brak jest przepisów
ustanowionych na mocy obowiązujących porozumień dotyczących zmiany
porozumienia lub są niezgodności między odpowiednimi przepisami co najmniej
dwóch obowiązujących porozumień, zarząd centralny rozpoczyna negocjacje,
o których mowa w art. 6 ust. 2, z własnej inicjatywy lub na pisemny wniosek co
najmniej 100 pracowników lub ich przedstawicieli w co najmniej dwóch
przedsiębiorstwach lub zakładach pracy w co najmniej dwóch państwach
członkowskich.
2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, w skład specjalnego zespołu
negocjacyjnego, oprócz członków wybranych lub wyznaczonych zgodnie
z art. 7 ust. 2, wchodzi co najmniej trzech członków europejskiej rady zakładowej
lub każdej z europejskich rad zakładowych.
3. W trakcie negocjacji, o których mowa w ust. 1, europejska rada zakładowa
lub europejskie rady zakładowe wykonują swoje uprawnienia zgodnie z warunkami
określonymi porozumieniem między europejską radą zakładową lub europejskimi
radami zakładowymi a zarządem centralnym.
Art. 8. 1. W przypadku gdy pracownicy są zatrudnieni w Polsce w jednym
zakładzie pracy wchodzącym w skład przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw
o zasięgu wspólnotowym, członkowie specjalnego zespołu negocjacyjnego
reprezentujący pracowników polskich są wyznaczani przez reprezentatywną
zakładową organizację związkową, a w przypadku jej braku – wybierani przez
pracowników w liczbie określonej niniejszą ustawą lub ustawą innego państwa
członkowskiego.
2. Zakładowa organizacja związkowa jest reprezentatywna, jeżeli spełnia
warunki określone w art. 253 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach
zawodowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 263). Przepisy art. 253 ust. 3, 4, 6 i 7 ustawy
z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych stosuje się odpowiednio.
3. W przypadku gdy w zakładzie pracy działa kilka reprezentatywnych
organizacji związkowych, wyznaczają one wspólnie członków specjalnego zespołu
negocjacyjnego. W przypadku nieosiągnięcia porozumienia przez reprezentatywne
organizacje związkowe, członków specjalnego zespołu negocjacyjnego wybierają
pracownicy spośród kandydatów zgłoszonych przez te organizacje.
4. Wybory członków specjalnego zespołu negocjacyjnego przez
pracowników organizuje zarząd centralny, powiadamiając pracowników o terminie
i sposobie ich przeprowadzenia w sposób przyjęty w danym zakładzie pracy.
Powiadomienie pracowników powinno nastąpić nie później niż na 14 dni przed
dniem wyborów.
5. W terminie, o którym mowa w ust. 4, zarząd centralny zawiadamia
o wyborach organizacje związkowe, reprezentatywne w rozumieniu ustawy z dnia
24 lipca 2015 r. o Radzie Dialogu Społecznego i innych instytucjach dialogu
społecznego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2232).
6. Organizacje, o których mowa w ust. 5, mają prawo delegować swoich
przedstawicieli do uczestniczenia w czynnościach związanych
z przeprowadzeniem wyborów.
7. Wybory są bezpośrednie i odbywają się w głosowaniu tajnym.
8. Wybory są ważne, jeżeli uczestniczyło w nich co najmniej 50%
pracowników.
9. W przypadku gdy w wyborach nie uczestniczyło co najmniej 50%
pracowników, po upływie 3 miesięcy przeprowadza się ponowne wybory, które są
ważne bez względu na liczbę uczestniczących w nich pracowników.
10. W skład specjalnego zespołu negocjacyjnego wchodzą kandydaci, którzy
otrzymają kolejno największą liczbę głosów.
Art. 9. 1. W przypadku gdy pracownicy są zatrudnieni w Polsce w więcej niż
jednym zakładzie pracy wchodzącym w skład przedsiębiorstwa lub grupy
przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym, w każdym z nich, w trybie określonym
w art. 8, wyznacza się lub wybiera trzech przedstawicieli w celu wyłonienia
członków specjalnego zespołu negocjacyjnego.
2. W zakładzie pracy, w którym jest zatrudnionych co najmniej:
1) 25% ogółu pracowników przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw
o zasięgu wspólnotowym zatrudnionych w Polsce – wyznacza się lub wybiera
dodatkowo jednego przedstawiciela;
2) 50% ogółu pracowników przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw
o zasięgu wspólnotowym zatrudnionych w Polsce – wyznacza się lub wybiera
dodatkowo dwóch przedstawicieli;
3) 75% ogółu pracowników przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw
o zasięgu wspólnotowym zatrudnionych w Polsce – wyznacza się lub wybiera
dodatkowo trzech przedstawicieli.
3. Do wyborów przedstawicieli stosuje się odpowiednio przepisy art. 8 ust. 3
10, z tym że wybory są organizowane przez zarządy poszczególnych zakładów
pracy. Zarządy te niezwłocznie zawiadamiają zarząd centralny o wyborze
przedstawicieli.
4. Zarząd centralny, w terminie 14 dni od zawiadomienia o wyznaczeniu lub
wyborze przedstawicieli, organizuje ich zebranie.
5. Przedstawiciele wybierają spośród siebie członków specjalnego zespołu
negocjacyjnego w liczbie ustalonej zgodnie z art. 7 ust. 2.
6. Przedstawiciele zawiadamiają zarząd centralny o wybranych członkach
specjalnego zespołu negocjacyjnego.
Art. 14. 1. W terminie 30 dni od ustalenia składu specjalnego zespołu
negocjacyjnego zarząd centralny zwołuje zebranie z jego udziałem w celu zawarcia
porozumienia o ustanowieniu europejskiej rady zakładowej lub ustaleniu sposobu
informowania pracowników i konsultacji z pracownikami. Zarząd centralny
zawiadamia właściwe zarządy przedsiębiorstw i zakładów pracy oraz właściwe
europejskie organizacje pracowników i pracodawców, o których mowa w art. 13
ust. 3 pkt 1, o terminie zwołania zebrania specjalnego zespołu negocjacyjnego.
1a. Członek specjalnego zespołu negocjacyjnego, który wchodzi w skład
załogi statku morskiego, może wyznaczyć zastępcę w celu wzięcia udziału
w zebraniu z zarządem centralnym.
1b. Zebranie zarządu centralnego ze specjalnym zespołem negocjacyjnym
planuje się w miarę możliwości tak, aby umożliwić członkowi specjalnego zespołu
negocjacyjnego lub jego zastępcy, którzy wchodzą w skład załogi statku
morskiego, udział w tym zebraniu.
1c. Członek specjalnego zespołu negocjacyjnego lub jego zastępca, którzy
wchodzą w skład załogi statku morskiego, są uprawnieni do uczestnictwa
w zebraniu zarządu centralnego ze specjalnym zespołem negocjacyjnym:
1) jeżeli w czasie, gdy zebranie ma miejsce, nie przebywają oni na morzu ani
w porcie w kraju innym niż kraj, w którym przedsiębiorstwo żeglugi ma
siedzibę;
2) za pośrednictwem nowych technologii informacyjnych i komunikacyjnych –
jeżeli w czasie, gdy zebranie ma miejsce, przebywają oni na morzu lub
w porcie w kraju innym niż kraj, w którym przedsiębiorstwo żeglugi ma
siedzibę – o ile istnieje możliwość wykorzystania tych technologii.
2. Specjalny zespół negocjacyjny wybiera ze swojego grona
przewodniczącego oraz uchwala swój wewnętrzny regulamin.
3. Członkowie specjalnego zespołu negocjacyjnego mają prawo zwołania
i odbycia narady przed oraz po zebraniu z zarządem centralnym.
4. Przy wykonywaniu zadań specjalny zespół negocjacyjny może korzystać
z pomocy powołanych przez siebie ekspertów, którymi mogą być również
przedstawiciele związków zawodowych działających na poziomie europejskim.
5. Eksperci, w tym przedstawiciele związków zawodowych, mogą, na
wniosek specjalnego zespołu negocjacyjnego, uczestniczyć w zebraniach
z zarządem centralnym w charakterze konsultantów.
Art. 19. 1. W przypadku gdy zarząd centralny i specjalny zespół
negocjacyjny uzgodnią, że zostanie ustanowiona europejska rada zakładowa,
porozumienie określa w szczególności:
1) przedsiębiorstwa i zakłady pracy należące do przedsiębiorstwa lub grupy
przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym, których porozumienie dotyczy,
w tym także położone poza terytorium państw członkowskich, jeżeli zostały
objęte porozumieniem;
2) skład europejskiej rady zakładowej odzwierciedlający, w miarę możliwości,
zrównoważoną reprezentację pracowników pod względem działalności
zawodowej, kategorii pracowników i płci, oraz liczbę członków, podział
mandatów oraz czas trwania kadencji rady;
3) uprawnienia europejskiej rady zakładowej oraz sposób jej informowania
i prowadzenia z nią konsultacji;
3a) warunki powiązania informowania i prowadzenia konsultacji między
europejską radą zakładową a przedstawicielami pracowników na szczeblu
krajowym, których przepisy krajowe uprawniają do informowania
i konsultacji;
4) miejsce, częstotliwość oraz czas trwania zebrań europejskiej rady zakładowej;
5) środki finansowe i materialne przyznane europejskiej radzie zakładowej;
6) okres obowiązywania porozumienia i procedurę jego zmiany, przypadki,
w których należy to porozumienie zmienić, a także warunki, zgodnie
z którymi porozumienie może zostać zmienione lub wypowiedziane,
w szczególności z uwzględnieniem przypadków, gdy dochodzi do zmian
w strukturze przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw o zasięgu
wspólnotowym;
7) uprawnienia członka europejskiej rady zakładowej, który wchodzi w skład
załogi statku morskiego.
1a. Strony porozumienia mogą określić w porozumieniu skład, tryb
powoływania, zadania oraz zasady działania prezydium utworzonego w ramach
europejskiej rady zakładowej.
1b. Zawarcie porozumienia, o którym mowa w ust. 1, wymaga formy
pisemnej.
1c. Do określenia w porozumieniu, o którym mowa w ust. 1, uprawnień
członka europejskiej rady zakładowej, który wchodzi w skład załogi statku
morskiego, stosuje się odpowiednio przepisy art. 14 ust. 1a–1c.
2. Do treści porozumienia o ustanowieniu europejskiej rady zakładowej oraz
porozumienia o ustaleniu sposobu informowania i konsultacji nie stosuje się
przepisów rozdziału 4, chyba że zarząd centralny i specjalny zespół negocjacyjny
postanowią inaczej.

Art. 19a. 1. Jeżeli w porozumieniu, o którym mowa w art. 19, nie zostaną
określone warunki powiązania informowania i prowadzenia konsultacji między
europejską radą zakładową a przedstawicielami pracowników na szczeblu
krajowym, a zarząd centralny będzie planował podjęcie decyzji mogących
prowadzić do znaczących zmian w organizacji pracy lub w stosunkach pracy,
zarząd centralny jest obowiązany do:
1) informowania i prowadzenia konsultacji z europejską radą zakładową
w sprawie planowanej decyzji;
2) przekazania informacji w sprawie planowanej decyzji właściwym zarządom
przedsiębiorstw i zakładów pracy w państwach członkowskich w celu
realizacji prawa pracowników do informowania i konsultacji.
2. Do informowania i konsultacji, o których mowa w ust. 1 pkt 2, wobec
pracowników:
1) zatrudnionych w Polsce stosuje się ustawę z dnia 7 kwietnia 2006 r.
o informowaniu pracowników i przeprowadzaniu z nimi konsultacji (Dz. U.
poz. 550, z 2008 r. poz. 584 i 778 oraz z 2009 r. poz. 805), a jeżeli u danego
pracodawcy nie działa rada pracowników, informowanie i konsultację
przeprowadza się z przedstawicielami wybranymi w trybie przyjętym
u danego pracodawcy;
2) zatrudnionych w innym państwie członkowskim stosuje się zasady określone
przez ustawodawstwo lub praktykę danego państwa członkowskiego.
Art. 29. 1. Zarząd centralny organizuje co najmniej raz w roku spotkanie
z europejską radą zakładową w celu przedstawienia informacji o sytuacji
gospodarczej i perspektywach rozwoju przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw
o zasięgu wspólnotowym oraz przeprowadzenia konsultacji w sprawie
przedstawionych informacji.
2. Zarząd centralny przygotowuje na spotkanie sprawozdanie dotyczące
sytuacji gospodarczej i perspektyw rozwoju przedsiębiorstwa lub grupy
przedsiębiorstw o zasięgu wspólnotowym.
3. Informacje i konsultacje obejmują w szczególności zagadnienia dotyczące:
1) struktury przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw o zasięgu
wspólnotowym;
2) sytuacji gospodarczej i finansowej oraz możliwego rozwoju działalności,
w tym produkcji, sprzedaży i inwestycji;
3) sytuacji w dziedzinie zatrudnienia i możliwego rozwoju w tym zakresie;
4) wprowadzenia istotnych zmian organizacyjnych;
5) wprowadzenia nowych metod pracy lub nowych procesów produkcyjnych;
6) zmiany lokalizacji przedsiębiorstwa lub zakładu pracy albo istotnej części
przedsiębiorstwa lub zakładu pracy oraz przeniesienia produkcji do innego
zakładu pracy lub przedsiębiorstwa;
7) łączenia i podziału przedsiębiorstw lub zakładów pracy;
8) ograniczenia rozmiarów bądź zaprzestania działalności przedsiębiorstwa lub
zakładu pracy albo istotnej części przedsiębiorstwa lub zakładu pracy;
9) zwolnień grupowych.
3a. Konsultacja powinna być prowadzona w taki sposób, aby umożliwić
europejskiej radzie zakładowej spotkania z zarządem centralnym oraz uzyskiwanie odpowiedzi wraz z uzasadnieniem na każdą opinię przedstawioną przez europejską radę zakładową.
4. O terminie spotkania zarząd centralny zawiadamia co najmniej na 14 dni
przed terminem spotkania podległe zarządy przedsiębiorstw i zakładów pracy oraz
członków europejskiej rady zakładowej.
Art. 30. 1. W przypadku wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności mających
istotny wpływ na sytuację pracowników, w szczególności w przypadku zwolnień
grupowych, zmiany lokalizacji przedsiębiorstwa lub zakładu pracy albo istotnej
części przedsiębiorstwa lub zakładu pracy, a także w przypadku zaprzestania
działalności przedsiębiorstwa lub zakładu pracy albo istotnej części
przedsiębiorstwa lub zakładu pracy, zarząd centralny ma obowiązek zawiadomić
o tym prezydium lub europejską radę zakładową.
2. Na wniosek prezydium lub europejskiej rady zakładowej zarząd centralny
lub zarząd innego szczebla wskazany przez wnioskodawcę uprawniony do
podejmowania samodzielnych decyzji ma obowiązek spotkać się z prezydium albo
z europejską radą zakładową w celu przedstawienia informacji lub odbycia
konsultacji dotyczących spraw mających istotne znaczenie dla interesów
pracowniczych. Na spotkanie zarząd centralny lub zarząd innego szczebla
przygotowuje sprawozdanie.
3. W spotkaniu, o którym mowa w ust. 2, organizowanym z udziałem
prezydium, mogą uczestniczyć członkowie europejskiej rady zakładowej wyłonieni
z przedsiębiorstw lub zakładów pracy, których bezpośrednio dotyczą sprawy
będące przedmiotem informacji lub konsultacji.
4. Spotkanie odbywa się w możliwie najkrótszym terminie. Prezydium lub
europejska rada zakładowa może przedstawić swoją opinię na temat sprawozdania,
o którym mowa w ust. 2, na końcu spotkania lub w terminie 14 dni po jego
zakończeniu. Opinia powinna być rozpatrzona przez zarząd właściwego szczebla
przed podjęciem decyzji, której opinia dotyczy.

Art. 30a. 1. Członek europejskiej rady zakładowej, który wchodzi w skład
załogi statku morskiego, może wyznaczyć zastępcę w celu wzięcia udziału
w zebraniu organizacyjnym lub spotkaniu z zarządem centralnym.
2. Zebranie organizacyjne lub spotkanie z zarządem centralnym planuje się
w miarę możliwości tak, aby umożliwić członkowi europejskiej rady zakładowej
lub jego zastępcy, którzy wchodzą w skład załogi statku morskiego, udział w tym
zebraniu lub spotkaniu.
3. Członek europejskiej rady zakładowej lub jego zastępca, którzy wchodzą
w skład załogi statku morskiego, są uprawnieni do uczestnictwa w zebraniu
organizacyjnym lub spotkaniu z zarządem centralnym:
1) jeżeli w czasie, gdy zebranie lub spotkanie mają miejsce, nie przebywają oni
na morzu ani w porcie w kraju innym niż kraj, w którym przedsiębiorstwo
żeglugi ma siedzibę;
2) za pośrednictwem nowych technologii informacyjnych i komunikacyjnych –
jeżeli w czasie, gdy zebranie lub spotkanie mają miejsce, przebywają oni na
morzu lub w porcie w kraju innym niż kraj, w którym przedsiębiorstwo
żeglugi ma siedzibę – o ile istnieje możliwość wykorzystania tych technologii.
Art. 36. 1. Członkowie specjalnego zespołu negocjacyjnego, europejskiej
rady zakładowej, a także przedstawiciele reprezentujący pracowników zgodnie
z porozumieniem zawartym na podstawie art. 18 oraz eksperci i tłumacze są
obowiązani do nieujawniania uzyskanych w związku z pełnioną funkcją informacji
stanowiących tajemnicę przedsiębiorstw, co do których zarząd centralny zastrzegł
obowiązek zachowania ich poufności. Obowiązek nieujawniania uzyskanych
informacji trwa również po zaprzestaniu pełnienia funkcji, chyba że zarząd
centralny inaczej określił okres związania tajemnicą.
2. Zarząd centralny w szczególnie uzasadnionych przypadkach może nie
udostępnić przedstawicielom pracowników informacji, których ujawnienie
mogłoby, według obiektywnych kryteriów, poważnie zakłócić działalność
przedsiębiorstw, których dotyczą, albo narazić je na znaczną szkodę.
3. W przypadku uznania, że zastrzeżenie poufności informacji lub ich
nieudostępnienie jest niezgodne z przepisami ust. 1 lub 2, specjalny zespół
negocjacyjny, europejska rada zakładowa oraz przedstawiciele reprezentujący
pracowników zgodnie z porozumieniem zawartym na podstawie art. 18, mogą
wystąpić do sądu rejonowego – sądu gospodarczego z wnioskiem o zwolnienie
z obowiązku zachowania poufności informacji lub o nakazanie udostępnienia
informacji.
4. W sprawach, o których mowa w ust. 3, stosuje się odpowiednio przepisy
Kodeksu postępowania cywilnego o rozpoznawaniu spraw z zakresu przepisów
o przedsiębiorstwach państwowych i o samorządzie załogi przedsiębiorstwa
państwowego, z wyłączeniem art. 6911 § 2 i art. 6917. Zdolność sądową w tych
sprawach mają: specjalny zespół negocjacyjny, europejska rada zakładowa,
przedstawiciele reprezentujący pracowników zgodnie z porozumieniem zawartym
na podstawie art. 18 oraz zarząd centralny.
5. Sąd, na wniosek zarządu centralnego lub z urzędu, może, w drodze
postanowienia, w niezbędnym zakresie ograniczyć prawo wglądu do materiału
dowodowego załączonego przez zarząd centralny do akt sprawy w toku
postępowania sądowego, jeżeli udostępnienie tego materiału groziłoby
ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa lub innych tajemnic podlegających
ochronie na podstawie przepisów odrębnych. Na postanowienie sądu ograniczające
prawo wglądu do materiału dowodowego zażalenie nie przysługuje.
6. Przepisy ust. 15 nie naruszają przepisów o ochronie tajemnicy
określonych w przepisach odrębnych.
Art. 37. 1. Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać stosunku pracy
z pracownikiem będącym członkiem specjalnego zespołu negocjacyjnego lub
europejskiej rady zakładowej w czasie trwania mandatu oraz w okresie roku po
jego wygaśnięciu bez zgody reprezentującej pracownika zakładowej organizacji
związkowej, a jeżeli pracownik nie jest reprezentowany przez żadną zakładową
organizację związkową – bez zgody okręgowego inspektora pracy właściwego
miejscowo dla siedziby pracodawcy.
2. Pracodawca nie może zmienić jednostronnie warunków pracy lub płacy na
niekorzyść pracownika będącego członkiem specjalnego zespołu negocjacyjnego
lub europejskiej rady zakładowej w czasie trwania mandatu oraz w okresie roku po
jego wygaśnięciu bez zgody reprezentującej pracownika zakładowej organizacji
związkowej, a jeżeli pracownik nie jest reprezentowany przez żadną zakładową
organizację związkową – bez zgody okręgowego inspektora pracy właściwego
miejscowo dla siedziby pracodawcy.
3. Członek specjalnego zespołu negocjacyjnego lub europejskiej rady
zakładowej ma prawo do zwolnienia od pracy zawodowej w związku z udziałem
w pracach tych organów, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia obliczonego
zgodnie z zasadami dotyczącymi zwolnienia od pracy przysługującego członkowi
zarządu zakładowej organizacji związkowej.
4. Przepisy ust. 13 stosuje się odpowiednio do przedstawicieli
reprezentujących pracowników zgodnie z porozumieniem zawartym na podstawie
art. 18.