Uchwalenie: Ustawa z dnia 23 marca 2017 r. o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami
Wejscie w życie: 22 lipca 2017
Ostatnia Zmiana: 30 listopada 2019
Ustawa o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami
Art. 2. Ustawy nie stosuje się do:
1) umowy o kredyt hipoteczny udzielany przez pracodawcę pracownikom
w ramach jego działalności dodatkowej, o ile kredyt jest nieoprocentowany lub
oprocentowany według rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania niższej od
powszechnie stosowanej na rynku i nie jest oferowany ogółowi społeczeństwa;
2) umowy o kredyt hipoteczny, w przypadku której kredyt jest udzielany bez
oprocentowania i opłat, z wyjątkiem opłat przeznaczonych na pokrycie kosztów
bezpośrednio związanych z zabezpieczeniem kredytu;
3) umowy o kredyt hipoteczny w rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym,
który musi być spłacony w terminie miesiąca;
4) umowy o kredyt hipoteczny będącej wynikiem ugody sądowej oraz ugody
będącej wynikiem postępowania w sprawie pozasądowego rozwiązywania
sporów konsumenckich, o którym mowa w ustawie z dnia 23 września 2016 r.
o pozasądowym rozwiązywaniu sporów konsumenckich (Dz. U. poz. 1823);
5) umowy o kredyt hipoteczny dotyczącej odroczonej spłaty – bez żadnych opłat –
istniejącego zadłużenia, z wyjątkiem umowy o kredyt hipoteczny, w ramach
której kredytodawca udziela konsumentowi kredytu hipotecznego lub daje mu
przyrzeczenie udzielenia kredytu hipotecznego zabezpieczonego hipoteką lub
innym prawem związanym z nieruchomością mieszkalną;
6) umowy o odwrócony kredyt hipoteczny w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy z dnia
23 października 2014 r. o odwróconym kredycie hipotecznym (Dz. U. z 2016 r.
poz. 786);
7) umowy o kredyt niezabezpieczony hipoteką przeznaczony na remont
nieruchomości mieszkalnej.
Art. 4. Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1) agent – przedsiębiorcę w rozumieniu art. 431 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r.
– Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145 i 1495 oraz z 2020 r. poz. 875),
wykonującego czynności pośrednictwa kredytu hipotecznego, występującego
w imieniu i na rzecz wyłącznie jednego pośrednika kredytu hipotecznego;
2) bazy danych – zbiory danych prowadzone dla celów oceny zdolności kredytowej
przez instytucje, o których mowa w art. 105 ust. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia
1997 r. – Prawo bankowe, oraz biura informacji gospodarczej, o których mowa
w ustawie z dnia 9 kwietnia 2010 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych
i wymianie danych gospodarczych (Dz. U. z 2020 r. poz. 389);
3) całkowita kwota do zapłaty przez konsumenta – sumę całkowitego kosztu
kredytu hipotecznego i całkowitej kwoty kredytu hipotecznego;
4) całkowita kwota kredytu hipotecznego – maksymalną kwotę wszystkich środków
pieniężnych nieobejmujących kredytowanych kosztów kredytu hipotecznego,
które kredytodawca udostępnia konsumentowi na podstawie umowy o kredyt
hipoteczny, a w przypadku umowy o kredyt hipoteczny, dla której nie
przewidziano tej maksymalnej kwoty – sumę wszystkich środków pieniężnych
nieobejmujących kredytowanych kosztów kredytu hipotecznego, które
kredytodawca udostępnia konsumentowi na podstawie umowy o kredyt
hipoteczny;
5) całkowity koszt kredytu hipotecznego – wszelkie koszty, które konsument jest
zobowiązany ponieść w związku z umową o kredyt hipoteczny,
w szczególności:
a) odsetki, opłaty, prowizje, podatki i marże, jeżeli są znane kredytodawcy,
b) koszty usług dodatkowych, w szczególności ubezpieczeń, w przypadku gdy
ich poniesienie jest niezbędne do uzyskania kredytu hipotecznego lub do
uzyskania go na oferowanych warunkach
– z wyjątkiem kosztów opłat notarialnych i opłat sądowych ponoszonych przez
konsumenta;
6) goszczące państwo członkowskie – państwo członkowskie inne niż macierzyste
państwo członkowskie, w którym kredytodawca lub pośrednik kredytowy ma
oddział lub świadczy usługi w zakresie kredytu hipotecznego;
7) konsument – konsumenta w rozumieniu art. 221 ustawy z dnia 23 kwietnia
1964 r. – Kodeks cywilny;
8) kredytodawca:
a) bank krajowy w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia
1997 r. – Prawo bankowe,
b) oddział banku zagranicznego w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 20 ustawy
z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe,
c) instytucję kredytową w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 17 ustawy z dnia
29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe prowadzącą działalność
transgraniczną w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 21 tej ustawy,
d) oddział instytucji kredytowej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 18 ustawy
z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe,
e) spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową
– które w zakresie swojej działalności gospodarczej udzielają lub dają
przyrzeczenie udzielenia konsumentowi kredytu hipotecznego;
9) macierzyste państwo członkowskie – państwo członkowskie, w którym
kredytodawca lub pośrednik kredytowy ma odpowiednio siedzibę albo miejsce
zamieszkania;
10) nieruchomość – nieruchomość w rozumieniu art. 46 § 1 ustawy z dnia
23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny oraz samodzielny lokal mieszkalny
w rozumieniu art. 2 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r.
o własności lokali (Dz. U. z 2020 r. poz. 532 i 568);
11) ocena zdolności kredytowej – ocenę zdolności konsumenta do spłaty
zaciągniętego kredytu hipotecznego wraz z odsetkami, w terminach określonych
w umowie o kredyt hipoteczny, dokonywaną przez kredytodawcę;
12) państwo członkowskie – państwo członkowskie Unii Europejskiej;
13) personel kredytodawcy, pośrednika kredytu hipotecznego lub agenta:
a) pracownika kredytodawcy lub pośrednika kredytu hipotecznego
w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1040, 1043 i 1495), bezpośrednio zaangażowanego w czynności objęte ustawą lub uczestniczącego w obsłudze konsumenta w zakresie czynności objętych ustawą,
b) pracownika agenta w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. –
Kodeks pracy, bezpośrednio zaangażowanego w czynności objęte ustawą
lub uczestniczącego w obsłudze konsumenta w zakresie czynności objętych
ustawą,
c) osobę fizyczną, która bezpośrednio zarządza osobami, o których mowa
w lit. a lub b, lub sprawuje bezpośredni nadzór nad tymi osobami,
d) osobę fizyczną, która świadczy usługi na rzecz kredytodawcy, pośrednika
kredytu hipotecznego lub agenta, wykonując czynności, o których mowa
w lit. a lub b, na podstawie umowy cywilnoprawnej;
14) pośrednictwo kredytu hipotecznego – wykonywanie czynności, o których mowa
w pkt 15;
15) pośrednik kredytu hipotecznego – przedsiębiorcę w rozumieniu art. 431 ustawy
z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, niebędącego kredytodawcą, który
w ramach wykonywanej działalności gospodarczej lub zawodowej, za
wynagrodzeniem w formie pieniężnej lub innej uzgodnionej formie korzyści
finansowej:
a) przedstawia lub oferuje konsumentom umowy o kredyt hipoteczny, lub
b) udziela konsumentom pomocy, podejmując prace przygotowawcze lub inne
przedumowne działania administracyjne inne niż wymienione w lit. a,
polegające na obsłudze dokumentów, w związku z umowami o kredyt
hipoteczny, lub
c) zawiera z konsumentami umowy o kredyt hipoteczny w imieniu
kredytodawcy;
16) powiązany pośrednik kredytu hipotecznego – pośrednika kredytu hipotecznego,
który działa w imieniu i na rzecz:
a) wyłącznie jednego kredytodawcy,
b) wyłącznie jednej grupy kredytodawców, którzy podlegają konsolidacji do
celów sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych zgodnie
z ustawą z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2019 r.
poz. 351, 1495, 1571, 1655 i 1680 oraz z 2020 r. poz. 568),
c) określonej liczby kredytodawców lub grup kredytodawców, o których
mowa w lit. b, które nie stanowią co najmniej połowy liczby kredytodawców funkcjonujących na rynku usług świadczonych w zakresie udzielania kredytów hipotecznych;
17) rzeczywista roczna stopa oprocentowania – całkowity koszt kredytu
hipotecznego ponoszony przez konsumenta, wyrażony jako wartość procentowa
całkowitej kwoty kredytu hipotecznego w stosunku rocznym;
18) sprzedaż łączona – oferowanie lub zawieranie umowy o kredyt hipoteczny wraz
z innymi odrębnymi produktami lub usługami finansowymi, w przypadku gdy
umowa o kredyt hipoteczny jest dla konsumenta dostępna również bez tych
produktów lub usług, w tym na innych warunkach niż łącznie z tymi produktami
lub usługami;
19) sprzedaż wiązana – oferowanie lub zawieranie umowy o kredyt hipoteczny
w pakiecie z innymi odrębnymi produktami lub usługami finansowymi,
w przypadku gdy umowa o kredyt hipoteczny nie jest dla konsumenta dostępna
bez takich produktów lub usług;
20) stała stopa oprocentowania kredytu hipotecznego – stopę oprocentowania
określoną wyłącznie w umowie o kredyt hipoteczny, przy wykorzystaniu
określonej stałej wartości procentowej wyrażonej na okres obowiązywania
umowy o kredyt hipoteczny lub w poszczególnych okresach obowiązywania
umowy o kredyt hipoteczny;
21) stopa oprocentowania kredytu hipotecznego – stopę oprocentowania wyrażoną
jako stałe lub zmienne oprocentowanie stosowane do wypłaconej kwoty na
podstawie umowy o kredyt hipoteczny w stosunku rocznym;
22) trwały nośnik – materiał lub urządzenie służące do przechowywania
i odczytywania informacji przekazywanych konsumentowi w związku z umową
o kredyt hipoteczny, przez okres odpowiedni do celów, jakim informacje te
służą, oraz pozwalające na odtworzenie tych informacji w niezmienionej postaci;
23) umowa o kredyt hipoteczny w walucie obcej – umowę o kredyt hipoteczny,
w której kredyt jest w walucie innej niż waluta, w której konsument otrzymuje
dochód lub posiada aktywa, z których kredyt hipoteczny ma zostać spłacony, lub
w walucie innej niż waluta państwa członkowskiego, w którym konsument ma
miejsce zamieszkania;
24) umowa o kredyt hipoteczny zawierana na odległość – umowę o kredyt
hipoteczny będącą umową zawartą na odległość w rozumieniu art. 2 pkt 1
ustawy z dnia 30 maja 2014 r. o prawach konsumenta (Dz. U. z 2020 r. poz. 287);
25) usługa dodatkowa – usługę oferowaną konsumentowi łącznie z umową o kredyt
hipoteczny;
26) usługi doradcze – przedstawianie rekomendacji konsumentowi przez
kredytodawcę, pośrednika kredytu hipotecznego lub agenta w odniesieniu do co
najmniej jednej umowy o kredyt hipoteczny, stanowiące usługę odrębną od
udzielenia kredytu hipotecznego i od czynności pośrednictwa kredytu
hipotecznego;
27) wartość rynkowa nieruchomości – wartość rynkową nieruchomości
w rozumieniu art. 151 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce
nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 65, 284, 471 i 782);
28) wskaźnik referencyjny – wskaźnik, o którym mowa
w art. 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
2016/1011 z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie indeksów stosowanych jako
wskaźniki referencyjne w instrumentach finansowych i umowach finansowych
lub do pomiaru wyników funduszy inwestycyjnych i zmieniającego dyrektywy
2008/48/WE i 2014/17/UE oraz rozporządzenie (UE) nr 596/2014 (Dz. Urz.
UE L 171 z 29.06.2016, str. 1).
Art. 7. 1. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent
w reklamach dotyczących kredytu hipotecznego są obowiązani:
1) zapewnić, aby wszelkie informacje o charakterze reklamowym
i marketingowym dotyczące kredytów hipotecznych były jednoznaczne,
rzetelne, zrozumiałe i widoczne oraz nie wprowadzały konsumenta w błąd;
2) nie stosować dwuznacznych i nieprecyzyjnych sformułowań mogących stwarzać
u konsumenta fałszywe oczekiwania w zakresie dostępności lub całkowitego
kosztu kredytu hipotecznego;
3) zapewnić, aby czcionka oraz czas, w jakim są wyświetlane wszelkie informacje
o charakterze reklamowym i marketingowym, umożliwiały odczytanie tych
informacji przez konsumenta.
2. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent w reklamach
dotyczących kredytu hipotecznego zawierających dane dotyczące całkowitego kosztu
kredytu hipotecznego, w szczególności stopę oprocentowania, podają konsumentowi
w sposób zwięzły, jednoznaczny, zrozumiały i widoczny:
1) firmę (nazwę) kredytodawcy lub, w stosownych przypadkach, firmę pośrednika
kredytu hipotecznego lub agenta;
2) stopę oprocentowania kredytu hipotecznego, w tym wskazują, czy jest to stała
stopa oprocentowania kredytu hipotecznego, zmienna, czy stanowiąca
połączenie obu rodzajów oprocentowania, wraz z wyodrębnieniem opłat
uwzględnianych w całkowitym koszcie kredytu hipotecznego;
3) całkowitą kwotę kredytu hipotecznego;
4) rzeczywistą roczną stopę oprocentowania, która jest zamieszczana w materiałach
reklamowych w miejscu co najmniej tak widocznym jak w przypadku informacji
dotyczących stopy oprocentowania kredytu hipotecznego;
5) okres obowiązywania umowy o kredyt hipoteczny;
6) całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta;
7) informację, czy umowa o kredyt hipoteczny będzie wymagała zabezpieczenia
wierzytelności wynikającej z tej umowy hipoteką lub zabezpieczenia prawem
związanym z nieruchomością mieszkalną;
8) wysokość raty i liczbę rat do spłaty.
3. Informacje, o których mowa w ust. 2, podaje się konsumentowi w sposób co
najmniej tak samo widoczny, czytelny i słyszalny jak w przypadku danych
dotyczących całkowitego kosztu kredytu hipotecznego.
4. W przypadku kredytu hipotecznego w walucie obcej kredytodawca, pośrednik
kredytu hipotecznego oraz agent w reklamach dotyczących tego kredytu podają
w sposób zwięzły, jednoznaczny, zrozumiały i widoczny informację, że wahania
kursu wymiany walut mogą mieć wpływ na całkowitą kwotę do zapłaty przez
konsumenta.
5. W przypadku reklamy kredytu hipotecznego oprocentowanego zmienną stopą
procentową kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent są obowiązani
do zamieszczenia w niej w sposób zwięzły, jednoznaczny, zrozumiały i widoczny
informacji o ryzyku zmiany stopy procentowej.
6. Jeżeli do uzyskania kredytu hipotecznego lub uzyskania go na warunkach
określonych w reklamie niezbędne jest zawarcie umowy dodatkowej, w szczególności
umowy ubezpieczenia, a nie jest możliwe określenie z góry kosztu takiej umowy,
kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent podają konsumentowi
w sposób zwięzły, jednoznaczny, zrozumiały i widoczny informację o tym obowiązku
wraz z rzeczywistą roczną stopą oprocentowania.
7. Pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent w reklamach dotyczących kredytu
hipotecznego podają konsumentowi w sposób zwięzły, jednoznaczny, zrozumiały
i widoczny:
1) zakres umocowania do dokonywania czynności faktycznych lub prawnych;
2) informację, czy pośrednik kredytu hipotecznego jest powiązanym pośrednikiem
kredytu hipotecznego.
8. W przypadku gdy pośrednik kredytu hipotecznego współpracuje
z kredytodawcami, przekazuje konsumentowi informację o firmach (nazwach)
kredytodawców, z którymi współpracuje.
9. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent w reklamach
dotyczących kredytu hipotecznego innych niż reklamy, o których mowa w ust. 2,
podają konsumentowi informację o rzeczywistej rocznej stopie oprocentowania.
10. Informację, o której mowa w ust. 9, podaje się konsumentowi w sposób co
najmniej tak samo widoczny, czytelny i słyszalny jak w przypadku pozostałych
informacji przekazywanych w reklamie.
Art. 9. 1. Kredytodawca nie może dokonywać sprzedaży wiązanej w związku
z zawarciem umowy o kredyt hipoteczny, chyba że sprzedaż wiązana dotyczy
prowadzonego bezpłatnie rachunku płatniczego lub rachunku oszczędnościowo-
-rozliczeniowego, którego jedynym celem jest:
1) gromadzenie środków finansowych przeznaczonych na spłatę kredytu
hipotecznego lub
2) obsługa kredytu hipotecznego, lub
3) zapewnienie kredytodawcy dodatkowego zabezpieczenia spłaty kredytu
hipotecznego w przypadku zaległości w spłacie tego kredytu hipotecznego.
2. Kredytodawca może wymagać od konsumenta zawarcia lub posiadania
umowy ubezpieczenia dotyczącej umowy o kredyt hipoteczny lub przelewu
wierzytelności z tej umowy ubezpieczenia na kredytodawcę, informując jednocześnie
konsumenta o możliwości wyboru oferty dowolnego ubezpieczyciela odpowiadającej
minimalnemu zakresowi ubezpieczenia akceptowanemu przez kredytodawcę.
3. Przed zawarciem umowy o kredyt hipoteczny kredytodawca informuje
konsumenta o wymogach, jakie musi spełnić umowa ubezpieczenia, o której mowa
w ust. 2.
4. Kredytodawca może dokonywać sprzedaży łączonej w związku z zawarciem
umowy o kredyt hipoteczny.
5. W przypadku oferowania sprzedaży łączonej kredytodawca jest obowiązany
przekazać konsumentowi, na trwałym nośniku, informację, że kredyt hipoteczny dostępny jest dla konsumenta również bez dodatkowych produktów lub usług finansowych.
6. W przypadku, o którym mowa w ust. 5, kredytodawca jednocześnie
przekazuje konsumentowi formularz informacyjny, o którym mowa w art. 11 ust. 2,
dotyczący oferty kredytu hipotecznego bez sprzedaży łączonej.
Art. 10. 1. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent są
obowiązani udostępniać konsumentowi w każdym czasie, na trwałym nośniku lub
w postaci elektronicznej, precyzyjne i zrozumiałe informacje ogólne dotyczące
umowy o kredyt hipoteczny, obejmujące co najmniej:
1) firmę (nazwę), siedzibę (miejsce zamieszkania) i adres podmiotu publikującego
informację;
2) cele, na które kredyt hipoteczny może zostać wykorzystany;
3) formy zabezpieczenia, w tym wskazanie możliwości, że przedmiot
zabezpieczenia może znajdować się w innym niż Rzeczpospolita Polska
państwie członkowskim, o ile taka możliwość jest przewidziana;
4) okres, na jaki może być zawarta umowa o kredyt hipoteczny;
5) w przypadku umów o kredyt hipoteczny, w których stosuje się jako odniesienie
wskaźnik referencyjny – nazwy wskaźników referencyjnych i ich
administratorów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1011 z dnia 8 czerwca 2016 r.
w sprawie indeksów stosowanych jako wskaźniki referencyjne w instrumentach
finansowych i umowach finansowych lub do pomiaru wyników funduszy
inwestycyjnych i zmieniającego dyrektywy 2008/48/WE i 2014/17/UE oraz
rozporządzenie (UE) nr 596/2014, oraz informację o potencjalnych
konsekwencjach dla konsumenta;
6) rodzaje dostępnej stopy oprocentowania kredytu hipotecznego ze wskazaniem,
czy jest to stała stopa oprocentowania kredytu hipotecznego, zmienna, czy
stanowiąca połączenie obu rodzajów oprocentowania, wraz z krótką
charakterystyką stałej stopy oprocentowania kredytu hipotecznego i stopy
zmiennej, w tym informacją o związanych z tym konsekwencjach dla
konsumenta;
7) w przypadku umów o kredyt hipoteczny w walucie obcej – wskazanie danej
waluty wraz z informacją o konsekwencjach denominowania lub indeksowania tego kredytu dla konsumenta oraz ryzyku walutowym związanym z tym kredytem;
8) reprezentatywny przykład całkowitej kwoty kredytu hipotecznego, całkowitego
kosztu kredytu hipotecznego, całkowitej kwoty do zapłaty przez konsumenta
oraz rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania;
9) wskazanie możliwych innych kosztów nieujętych w całkowitym koszcie kredytu
hipotecznego, które konsument może ponieść w związku z umową o kredyt
hipoteczny, i prognozowaną maksymalną wysokość tych kosztów;
10) poszczególne warianty spłaty kredytu hipotecznego oferowane przez
kredytodawcę, w tym liczbę, częstotliwość i wysokość regularnie spłacanych rat;
11) opis warunków bezpośrednio związanych z przedterminową spłatą kredytu
hipotecznego;
12) wskazanie, czy jest konieczna wycena nieruchomości i czy wiąże się to
z kosztami dla konsumenta, a jeżeli tak, to w jakiej wysokości, oraz wskazanie,
kto odpowiada za zapewnienie dokonania wyceny nieruchomości;
13) wskazanie usług dodatkowych, które konsument jest zobowiązany nabyć, aby
uzyskać kredyt hipoteczny lub uzyskać go na reklamowanych warunkach, oraz,
w stosownych przypadkach, wyjaśnienie, że usługi dodatkowe mogą być
nabywane u usługodawcy innego niż kredytodawca;
14) ostrzeżenie dotyczące możliwych konsekwencji niewykonania lub nienależytego
wykonania zobowiązań związanych z umową o kredyt hipoteczny;
15) w przypadku gdy umowa o kredyt hipoteczny dotyczy kredytu hipotecznego
objętego wsparciem udzielanym ze środków publicznych – wskazanie
warunków, kryteriów i ograniczeń oraz wymaganych dokumentów związanych
z otrzymaniem takiego wsparcia.
2. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego ani agent nie mogą pobierać
opłat od konsumenta za przekazywanie informacji w związku z obowiązkami
informacyjnymi określonymi w ustawie.
Art. 14. 1. W celu zawarcia umowy o kredyt hipoteczny konsument występuje
z wnioskiem do kredytodawcy.
2. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent są obowiązani
przekazać konsumentowi decyzję w sprawie udzielenia kredytu hipotecznego (decyzja
kredytowa), na trwałym nośniku, w dwudziestym pierwszym dniu od dnia otrzymania
wniosku, o którym mowa w ust. 1, w celu umożliwienia porównania warunków umów
o kredyt hipoteczny oferowanych przez innych kredytodawców, chyba że konsument
wyrazi zgodę na wcześniejsze przekazanie decyzji kredytowej.
3. Kredytodawca jest obowiązany poinformować konsumenta o możliwości
przekazania decyzji kredytowej przed terminem, o którym mowa w ust. 2.
4. Decyzja kredytowa stanowi ofertę w rozumieniu art. 66 § 1 ustawy z dnia
23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny.
5. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent są obowiązani
przekazać wraz z decyzją kredytową formularz informacyjny, o którym mowa
w art. 11 ust. 2, w przypadku gdy konsument nie złożył wniosku, o którym mowa
w ust. 1, w terminie, o którym mowa w art. 11 ust. 5.
6. Decyzja kredytowa wraz z formularzem informacyjnym, o którym mowa
w art. 11 ust. 2, jest wiążąca dla kredytodawcy przez okres co najmniej 14 dni od dnia
jej przekazania. W przypadku przekazania decyzji kredytowej przed dwudziestym
pierwszym dniem od dnia złożenia przez konsumenta wniosku, o którym mowa
w ust. 1, okres związania kredytodawcy tą decyzją wraz z formularzem
informacyjnym, o którym mowa w art. 11 ust. 2, ulega wydłużeniu o okres, o jaki
został skrócony 21-dniowy termin.
7. W terminie, o którym mowa w ust. 6, kredytodawca nie może wymagać, aby
konsument podjął ostateczną decyzję co do warunków zawarcia umowy o kredyt
hipoteczny określonych w przedstawionej decyzji kredytowej.
8. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent są obowiązani
zaproponować konsumentowi przekazanie łącznie z decyzją kredytową projektu
umowy o kredyt hipoteczny, sporządzonego zgodnie z warunkami określonymi
w decyzji kredytowej.
Art. 16. 1. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent są
obowiązani do przyjęcia i stosowania zasad dobrych praktyk w zakresie świadczenia
usług związanych z kredytem hipotecznym.
2. Zasady dobrych praktyk, o których mowa w ust. 1, określają co najmniej
procedury wewnętrzne umożliwiające weryfikację:
1) czy sposób wynagradzania personelu kredytodawcy, pośrednika kredytu
hipotecznego oraz agenta zajmującego się obsługą konsumenta w procesie
udzielania i pośredniczenia przy udzielaniu kredytów hipotecznych jest uczciwy
i przejrzysty oraz czy uwzględnia interesy konsumentów;
2) spełniania wymogów informacyjnych określonych w ustawie;
3) spełniania wymogów dotyczących wynagradzania osób wykonujących
czynności związane z oceną zdolności kredytowej.
3. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent, którzy świadczą
usługi doradcze, zapewniają, aby struktura wynagrodzenia ich personelu umożliwiała
działanie w najlepszym interesie konsumenta, w tym nie była uzależniona od
osiągnięcia określonych celów w zakresie sprzedaży.
4. Wynagrodzenie podstawowe oraz zmienne składniki wynagrodzenia
personelu kredytodawcy wykonującego jakiekolwiek czynności związane z oceną
zdolności kredytowej nie mogą być zależne od zaakceptowanych wniosków
o udzielenie kredytu hipotecznego.
5. Polityka ustalania wynagrodzeń, o których mowa w ust. 4, powinna być
zgodna z polityką zarządzania ryzykiem obowiązującą u kredytodawcy,
z wewnętrznymi standardami kredytowymi oraz ze strategią biznesową
kredytodawcy.
Art. 17. 1. Pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent, przed rozpoczęciem
świadczenia usług w zakresie pośrednictwa kredytu hipotecznego, są obowiązani
przekazać konsumentowi, na trwałym nośniku, następujące informacje:
1) firmę oraz siedzibę (miejsce zamieszkania) i adres pośrednika kredytu
hipotecznego;
2) numer wpisu pośrednika kredytu hipotecznego do rejestru pośredników
kredytowych wraz z adresem strony internetowej, na której jest dostępny ten
rejestr;
3) czy pośrednik kredytu hipotecznego jest powiązanym pośrednikiem kredytu
hipotecznego, a jeżeli tak – firmy (nazwy) kredytodawców, w imieniu i na rzecz
których działa;
4) czy pośrednik kredytu hipotecznego oferuje usługi doradcze;
5) o procedurach składania skarg na pośredników kredytu hipotecznego w trybie
wewnętrznym i sposobie korzystania z pozasądowych procedur wnoszenia skarg
i odwołań;
6) o prowizji oraz innych wynagrodzeniach w formie pieniężnej lub innej
uzgodnionej formie korzyści finansowej, a także ich wysokości, o ile jest znana,
przekazywanych przez kredytodawcę lub inne podmioty pośrednikowi kredytu hipotecznego lub agentowi, w tym wynagrodzeniach związanych z zawarciem z konsumentem umowy o kredyt hipoteczny;
7) o opłatach ponoszonych bezpośrednio przez konsumenta na rzecz pośrednika
kredytu hipotecznego lub agenta za świadczone usługi, a w przypadku
niemożności ustalenia tej opłaty – informację o sposobie jej obliczania.
2. W przypadku gdy wysokość prowizji i innych wynagrodzeń, o których mowa
w ust. 1 pkt 6, nie jest znana w chwili przekazywania informacji, konsument
otrzymuje, na trwałym nośniku, informację, że kwota prowizji oraz innych
wynagrodzeń zostanie podana w formularzu informacyjnym, o którym mowa
w art. 11 ust. 2.
3. Przed rozpoczęciem świadczenia usług pośrednik kredytu hipotecznego
zapewnia, aby agent poinformował konsumenta, jaką pełni funkcję i którego
pośrednika kredytu hipotecznego reprezentuje.
Art. 20. 1. Kredytodawca, ustalając rzeczywistą roczną stopę oprocentowania,
uwzględnia:
1) całkowity koszt kredytu hipotecznego, z wyłączeniem opłat z tytułu
niewykonania przez konsumenta zobowiązań wynikających z umowy o kredyt
hipoteczny;
2) koszty prowadzenia rachunku, z którego są realizowane spłaty, koszty transakcji
płatniczych w zakresie poleceń przelewu z tego rachunku i wpłat na ten rachunek
oraz inne koszty związane z tymi transakcjami, chyba że otwarcie rachunku nie
jest obowiązkowe, a koszty rachunku zostały w sposób jednoznaczny,
zrozumiały i widoczny podane w umowie o kredyt hipoteczny lub w innej
umowie zawartej z konsumentem.
2. Jeżeli z postanowień umowy o kredyt hipoteczny wynika możliwość zmiany
stopy oprocentowania kredytu hipotecznego i opłat uwzględnianych przy ustalaniu
rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania kredytu hipotecznego, których nie można
określić w chwili jej ustalania, rzeczywistą roczną stopę oprocentowania ustala się
przy założeniu, że stopa oprocentowania kredytu hipotecznego i opłaty te pozostaną
niezmienione przez okres obowiązywania umowy o kredyt hipoteczny. W takim
przypadku kredytodawca przedstawia konsumentowi w formularzu informacyjnym,
o którym mowa w art. 11 ust. 2, dodatkową, przykładową rzeczywistą roczną stopę
oprocentowania, która obrazuje ryzyka związane ze znacznym wzrostem stopy
oprocentowania kredytu hipotecznego.
3. Sposób obliczania rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania określa
załącznik nr 3 do ustawy.
4. Kredytodawca zapewnia jednolity sposób obliczania rzeczywistej rocznej
stopy oprocentowania dla umów o kredyt hipoteczny.
5. Rzeczywista roczna stopa oprocentowania jest weryfikowana przez
kredytodawcę przynajmniej raz na 12 miesięcy.
6. Obliczenia rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania dokonuje się przy
założeniu, że umowa o kredyt hipoteczny będzie obowiązywać przez uzgodniony
okres, a kredytodawca i konsument wywiążą się ze swoich zobowiązań określonych
w umowie o kredyt hipoteczny.
7. W przypadku umów o kredyt hipoteczny ze stałą stopą oprocentowania
kredytu hipotecznego w odniesieniu do co najmniej 5-letniego początkowego okresu,
po którym kredytodawca i konsument dokonują ustalenia nowej stałej stopy
oprocentowania kredytu hipotecznego na dalszy okres obowiązywania umowy
o kredyt hipoteczny, kredytodawca przedstawia konsumentowi w formularzu
informacyjnym, o którym mowa w art. 11 ust. 2, dodatkową, przykładową
rzeczywistą roczną stopę oprocentowania, której obliczenie obejmuje wyłącznie
początkowy okres, w którym stosuje się stałą stopę oprocentowania kredytu
hipotecznego, i opiera się na założeniu, że po zakończeniu okresu, w którym
obowiązuje stała stopa oprocentowania kredytu hipotecznego, pozostający do spłaty
kapitał zostanie spłacony.
Art. 21. 1. Przed zawarciem umowy o kredyt hipoteczny kredytodawca jest
obowiązany dokonać oceny zdolności kredytowej.
2. Ocena zdolności kredytowej jest dokonywana na podstawie informacji
uzyskanych od konsumenta, z baz danych lub ze zbiorów danych kredytodawcy.
3. Konsument przedstawia, na żądanie kredytodawcy i we wskazanym przez
kredytodawcę terminie, dokumenty i informacje niezbędne do dokonania oceny
zdolności kredytowej.
4. Ocena zdolności kredytowej jest dokonywana zgodnie z art. 70 ustawy z dnia
29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe.
5. Pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent są obowiązani przekazać
właściwemu kredytodawcy wszelkie informacje uzyskane od konsumenta, niezbędne
do przeprowadzenia oceny zdolności kredytowej.
6. Kredytodawca jest obowiązany ustanowić i stosować procedury i określić
informacje, na podstawie których jest dokonywana ocena zdolności kredytowej.
Procedury i informacje, o których mowa w zdaniu pierwszym, są dokumentowane
i przechowywane.
7. Ocena zdolności kredytowej dokonywana przez kredytodawcę nie może
opierać się w głównej mierze na założeniu, że wartość rynkowa nieruchomości:
1) przewyższa kwotę kredytu hipotecznego lub
2) wzrośnie, chyba że umowa o kredyt hipoteczny jest zawierana w celu budowy,
przebudowy lub remontu nieruchomości w rozumieniu art. 3 pkt 6, 7a i 8 ustawy
z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane.
8. Jeżeli kredytodawca wymaga dokonania wyceny nieruchomości w związku
z procedurą oceny zdolności kredytowej, wycena ta powinna spełniać wymagania
określone w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami,
a w przypadku sporządzania ekspertyzy w celu ustalenia bankowo-hipotecznej
wartości nieruchomości w rozumieniu art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.
o listach zastawnych i bankach hipotecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 415) – wymagania
określone w tej ustawie.
9. Wycena nieruchomości jest dokonywana przez rzeczoznawcę majątkowego,
o którym mowa w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami,
wskazanego w drodze porozumienia między kredytodawcą i konsumentem.
10. Kredytodawca jest obowiązany przechowywać, na trwałym nośniku,
dokumentację dotyczącą wyceny nieruchomości i ekspertyzy, o których mowa
w ust. 8.
Art. 27. 1. W przypadku gdy kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego lub
agent świadczy usługi doradcze, konsument przekazuje temu podmiotowi niezbędne
informacje dotyczące jego potrzeb, sytuacji finansowej i osobistej, preferencji oraz
celów, aby umożliwić rekomendację odpowiednich umów o kredyt hipoteczny.
2. Kredytodawca, powiązany pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent
powiązanego pośrednika kredytu hipotecznego, świadczący usługi doradcze, są
obowiązani przedstawić konsumentowi co najmniej 3 oferty umów o kredyt
hipoteczny łącznie z formularzami informacyjnymi, o których mowa w art. 11 ust. 2,
oraz rekomendować taką umowę o kredyt hipoteczny, która najbardziej odpowiada
potrzebom oraz sytuacji finansowej i osobistej konsumenta, uwzględniając preferencje
i cele konsumenta.
3. Pośrednik kredytu hipotecznego niebędący powiązanym pośrednikiem
kredytu hipotecznego oraz jego agent, świadczący usługi doradcze, są obowiązani
przedstawić konsumentowi co najmniej 3 oferty umów o kredyt hipoteczny
dostępnych na rynku oraz rekomendować taką umowę o kredyt hipoteczny, która
najbardziej odpowiada potrzebom oraz sytuacji finansowej i osobistej konsumenta,
uwzględniając preferencje i cele konsumenta.
4. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent świadczą usługi
doradcze w najlepszym interesie konsumenta, uzyskując informacje o potrzebach
konsumenta i jego sytuacji finansowej i osobistej oraz rekomendując odpowiednie
kredyty hipoteczne, przy uwzględnieniu szczególnych wymagań zgłoszonych przez
konsumenta oraz rozsądnych założeń dotyczących ryzyka dla konsumenta w okresie
obowiązywania umowy o kredyt hipoteczny.
5. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent są obowiązani do
przekazania konsumentowi, na trwałym nośniku, informacji dotyczących ryzyka
związanego z rekomendowanym kredytem hipotecznym.
6. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent, którzy świadczą
usługi doradcze, są obowiązani ostrzegać konsumenta, mając na uwadze jego sytuację
finansową, że umowa o kredyt hipoteczny może spowodować dla niego szczególne
ryzyko.
Art. 29. 1. Umowa o kredyt hipoteczny określa elementy wymienione
w art. 69 ust. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe oraz:
1) opłaty i inne koszty związane z udzieleniem kredytu hipotecznego, w tym opłatę
za rozpatrzenie wniosku kredytowego, przygotowanie i zawarcie umowy
o kredyt hipoteczny, oraz warunki ich zmian;
2) całkowity koszt kredytu hipotecznego określony w dniu zawarcia umowy
o kredyt hipoteczny;
3) całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta określoną w dniu zawarcia umowy
o kredyt hipoteczny;
4) zasady i koszty ustanowienia, zmiany lub wygaśnięcia zabezpieczeń
i ubezpieczeń, w tym koszty ubezpieczenia spłaty kredytu hipotecznego;
5) prawo konsumenta do spłaty kredytu hipotecznego przed terminem oraz koszty
spłaty całości lub części kredytu hipotecznego przed terminem określonym
w umowie o kredyt hipoteczny;
6) warunki, termin, sposób i skutki odstąpienia od umowy o kredyt hipoteczny
przez konsumenta;
7) skutki niedotrzymania warunków umowy o kredyt hipoteczny, ze szczególnym
uwzględnieniem informacji o stopie oprocentowania zadłużenia
przeterminowanego, warunkach jej zmiany oraz ewentualnych opłatach z tytułu
zaległości w spłacie kredytu hipotecznego;
8) sposób i warunki ustalania stopy procentowej, na podstawie której jest obliczana
wysokość rat kapitałowo-odsetkowych;
9) minimalny zakres umowy ubezpieczenia, jeżeli jest ono przez kredytodawcę
wymagane;
10) dodatkowe warunki, kryteria i ograniczenia oraz wymagane dokumenty
związane z kredytem hipotecznym, jeżeli jest on objęty wsparciem udzielanym
ze środków publicznych.
2. Jeżeli strony nie uzgodniły stałej stopy oprocentowania kredytu hipotecznego,
sposób ustalania stopy procentowej, o którym mowa w ust. 1 pkt 8, określa się jako
wartość wskaźnika referencyjnego oraz wysokość marży ustalonej w umowie o kredyt
hipoteczny.
3. W przypadku umów o kredyt hipoteczny ze stałą stopą oprocentowania
kredytu hipotecznego w odniesieniu do co najmniej 5-letniego początkowego okresu,
po którym kredytodawca i konsument dokonują ustalenia nowej stopy oprocentowania
kredytu hipotecznego na dalszy okres obowiązywania umowy o kredyt hipoteczny,
umowa o kredyt hipoteczny określa również sposób ustalania nowej stopy
oprocentowania kredytu hipotecznego zgodnie z ust. 2 oraz warunki ustalania tej stopy
na dalszy okres obowiązywania umowy o kredyt hipoteczny, jeżeli strony nie osiągną
porozumienia co do nowej stopy oprocentowania kredytu hipotecznego na dalszy
okres obowiązywania tej umowy.
4. W przypadku, o którym mowa w ust. 3, kredytodawca nie może pobierać od
konsumenta opłat z tytułu ustalenia nowej stopy oprocentowania kredytu
hipotecznego na kolejny okres obowiązywania umowy o kredyt hipoteczny lub
zmiany tej umowy związanej z ustaleniem nowej stopy oprocentowania kredytu
hipotecznego.
5. W przypadku ustalenia nowej stopy oprocentowania kredytu hipotecznego
pozostałe warunki umowy o kredyt hipoteczny pozostają niezmienione.
6. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent przez okres
obowiązywania umowy o kredyt hipoteczny w sposób zrozumiały i precyzyjny
udzielają konsumentowi wyjaśnień dotyczących poszczególnych postanowień tej
umowy.
7. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego ani agent nie mogą pobierać
opłat od konsumenta za udzielanie wyjaśnień, o których mowa w ust. 6.
8. W przypadku umowy o kredyt hipoteczny w walucie obcej, w sytuacji gdy
całkowita kwota do zapłaty przez konsumenta pozostająca do spłacenia lub kwota rat
kredytu hipotecznego spłacanych zgodnie z warunkami określonymi w umowie
o kredyt hipoteczny, są wyższe o ponad 20% od kwot, które byłyby ustalone przy
zastosowaniu kursu wymiany waluty umowy o kredyt hipoteczny i waluty, w której
konsument uzyskuje większość swoich dochodów lub posiada większość środków
finansowych lub innych aktywów wycenianych w tej walucie, obowiązującego
w chwili zawierania umowy o kredyt hipoteczny, kredytodawca, pośrednik kredytu
hipotecznego oraz agent są obowiązani każdorazowo przekazać konsumentowi, na
trwałym nośniku, ostrzeżenie o zwiększeniu kwoty pozostającej do spłaty przez
konsumenta, a także, w stosownych przypadkach, o prawie przeliczenia na inną
walutę i warunkach tego przeliczenia oraz mechanizmach ograniczania ryzyka
kursowego, na które jest narażony konsument.
Art. 37. 1. W przypadku niedotrzymania przez konsumenta warunków
udzielenia kredytu hipotecznego albo w przypadku utraty przez konsumenta zdolności
kredytowej kredytodawca może obniżyć kwotę przyznanego kredytu hipotecznego
albo wypowiedzieć umowę o kredyt hipoteczny, o ile przepisy ustawy z dnia 28 lutego
2003 r. – Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2019 r. poz. 498, z późn. zm.) nie stanowią
inaczej.
2. Termin wypowiedzenia, o którym mowa w ust. 1, wynosi 30 dni, a w razie
zagrożenia upadłością konsumenta – 7 dni, chyba że strony w umowie o kredyt
hipoteczny określiły dłuższy termin.
3. Wypowiedzenie umowy o kredyt hipoteczny z powodu utraty przez
konsumenta zdolności kredytowej lub zagrożenia upadłością nie może nastąpić w okresie restrukturyzacji zadłużenia, chyba że konsument nienależycie realizuje restrukturyzację zadłużenia.
4. W przypadkach określonych w ust. 1 kredytodawca przed obniżeniem kwoty
przyznanego kredytu hipotecznego albo przed wypowiedzeniem umowy o kredyt
hipoteczny, powinien umożliwić restrukturyzację zadłużenia, jeżeli jest to
uzasadnione oceną sytuacji majątkowej konsumenta.
5. Kredytodawca zawiadamia konsumenta o niedotrzymaniu warunków
udzielenia kredytu hipotecznego przez konsumenta albo utracie przez konsumenta
zdolności kredytowej, informując jednocześnie o możliwości złożenia wniosku
o restrukturyzację zadłużenia w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania
zawiadomienia kredytodawcy.
6. Do restrukturyzacji zadłużenia konsumenta stosuje się odpowiednio przepisy
art. 33 ust. 4 i 5 oraz art. 34.
7. W przypadku odrzucenia wniosku konsumenta o restrukturyzację zadłużenia
albo bezskuteczności restrukturyzacji zadłużenia kredytodawca, przed podjęciem
czynności zmierzających do odzyskania należności, umożliwia konsumentowi
sprzedaż kredytowanej nieruchomości w okresie nie krótszym niż 6 miesięcy.
8. W przypadku gdy kwota uzyskana ze sprzedaży kredytowanej nieruchomości
jest mniejsza niż wysokość zadłużenia konsumenta, kredytodawca:
1) umożliwia spłatę pozostałego zadłużenia w ratach dostosowanych do sytuacji
majątkowej konsumenta;
2) wyraża zgodę na wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej kredytowanej
nieruchomości, przy czym w odniesieniu do pozostałej części zadłużenia może
żądać ustanowienia innego zabezpieczenia wierzytelności wynikających
z umowy o kredyt hipoteczny.
Art. 40. 1. Strony mogą zastrzec w umowie o kredyt hipoteczny rekompensatę
w przypadku spłaty całości lub części kredytu hipotecznego przed terminem
określonym w tej umowie.
2. W przypadku kredytu hipotecznego oprocentowanego zmienną stopą
procentową kredytodawca może pobierać rekompensatę wyłącznie, gdy spłata całości
lub części kredytu hipotecznego nastąpiła w okresie 36 miesięcy od dnia zawarcia
umowy o kredyt hipoteczny.
3. Rekompensata, o której mowa w ust. 2, nie może być większa niż wysokość
odsetek, które byłyby naliczone od spłaconej przed terminem całości lub części
kredytu hipotecznego w okresie roku od dnia faktycznej spłaty, ani większa niż 3%
spłacanej kwoty kredytu hipotecznego.
4. Jeżeli do zakończenia obowiązywania umowy o kredyt hipoteczny
oprocentowany zmienną stopą procentową zgodnie z terminem wskazanym w tej
umowie pozostało mniej niż rok, rekompensata nie może być wyższa niż odsetki, które
przypadałyby za okres pozostały do zakończenia umowy o kredyt hipoteczny.
5. W przypadku kredytu hipotecznego oprocentowanego zmienną stopą
procentową do wyliczenia wysokości odsetek, o których mowa w ust. 3 i 4, przyjmuje
się oprocentowanie z dnia faktycznej spłaty.
6. W przypadku kredytu hipotecznego, w którym stała stopa oprocentowania
kredytu hipotecznego obowiązuje w danym okresie, kredytodawca może pobierać
rekompensatę w tym okresie.
7. Rekompensata nie może być wyższa niż koszty kredytodawcy bezpośrednio
związane z przedterminową spłatą.
Art. 49. 1. Zezwolenie jest wydawane na wniosek, złożony w postaci papierowej
lub w postaci elektronicznej:
1) osoby fizycznej:
a) która ma pełną zdolność do czynności prawnych,
b) która nie była prawomocnie skazana za umyślne przestępstwo:
– przeciwko życiu i zdrowiu,
– przeciwko wymiarowi sprawiedliwości,
– przeciwko ochronie informacji,
– przeciwko wiarygodności dokumentów,
– przeciwko mieniu,
– przeciwko obrotowi gospodarczemu,
– przeciwko obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi,
– skarbowe,
c) która posiada co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe,
d) która złożyła z wynikiem pozytywnym egzamin na pośrednika kredytu
hipotecznego, nie później niż 2 lata przed dniem złożenia wniosku,
e) która złożyła pisemne oświadczenie o zobowiązaniu się do zawarcia umowy
ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej lub umowy gwarancji bankowej
lub ubezpieczeniowej, o których mowa w art. 55 ust. 1,
f) której personel spełnia warunki, o których mowa w lit. a i b;
2) osoby prawnej:
a) której członkowie zarządu spełniają warunki, o których mowa
w pkt 1 lit. a–d,
b) która złożyła pisemne oświadczenie o zobowiązaniu się do zawarcia umowy
ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej lub umowy gwarancji bankowej
lub ubezpieczeniowej, o których mowa w art. 55 ust. 1,
c) której personel spełnia warunki, o których mowa w pkt 1 lit. a i b;
3) spółki nieposiadającej osobowości prawnej:
a) której wspólnicy, jeżeli są osobami fizycznymi, spełniają warunki,
o których mowa w pkt 1 lit. a–d, a w przypadku gdy wspólnikiem tej spółki
jest osoba prawna – członkowie zarządu spełniają warunki, o których mowa
w pkt 1 lit. a–d,
b) która złożyła pisemne oświadczenie o zobowiązaniu się do zawarcia umowy
ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej lub umowy gwarancji bankowej
lub ubezpieczeniowej, o których mowa w art. 55 ust. 1,
c) której personel spełnia warunki, o których mowa w pkt 1 lit. a i b.
2. Wymogu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. d, nie stosuje się do osób, które
ukończyły wyższe studia ekonomiczne lub prawnicze i uzyskały tytuł magistra.
Art. 52. 1. W skład Komisji Egzaminacyjnej dla Pośredników Kredytu
Hipotecznego, zwanej dalej „Komisją”, wchodzą:
1) przewodniczący;
2) zastępca przewodniczącego;
3) sekretarz;
4) dwóch członków.
2. Osoby wchodzące w skład Komisji posiadają wyższe wykształcenie oraz
wyróżniają się wysokim poziomem wiedzy o rynku finansowym.
3. Osoby wchodzące w skład Komisji powołuje i odwołuje minister właściwy do
spraw instytucji finansowych na wniosek Komisji Nadzoru Finansowego.
4. Do zadań Komisji należy:
1) przygotowywanie testów egzaminacyjnych;
2) przeprowadzanie egzaminów na pośrednika kredytu hipotecznego;
3) rozpatrywanie odwołań od wyników egzaminów na pośrednika kredytu
hipotecznego, składanych przez jego uczestników.
5. Za udział w przeprowadzeniu egzaminu na pośrednika kredytu hipotecznego,
udział w posiedzeniu Komisji oraz przygotowanie testów egzaminacyjnych osobom
wchodzącym w skład Komisji przysługuje wynagrodzenie.
6. Obsługę Komisji zapewnia Urząd Komisji Nadzoru Finansowego.
7. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze
rozporządzenia:
1) regulamin Komisji, uwzględniając konieczność zapewnienia działania Komisji
w sposób sprawny i skuteczny;
2) wysokość wynagrodzenia dla osób wchodzących w skład Komisji,
uwzględniając nakład pracy i zakres obowiązków tych osób oraz mając na
względzie, aby wysokość wynagrodzenia dla tych osób nie była wyższa niż 50%
przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzedzającym przeprowadzenie egzaminu, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 20 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.
o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2020 r.
poz. 53, 252 i 568).
Art. 53. 1. Warunkiem przystąpienia do egzaminu na pośrednika kredytu
hipotecznego jest złożenie w Urzędzie Komisji Nadzoru Finansowego pisemnego
wniosku o przystąpienie do egzaminu oraz wniesienie opłaty egzaminacyjnej.
2. Egzamin na pośrednika kredytu hipotecznego polega na rozwiązaniu testu
egzaminacyjnego jednokrotnego wyboru, składającego się z 50 pytań.
3. Egzamin na pośrednika kredytu hipotecznego obejmuje sprawdzenie wiedzy
w zakresie:
1) kredytów hipotecznych oraz usług dodatkowych oferowanych zwykle wraz
z tymi kredytami;
2) przepisów związanych z umowami o kredyt zawieranymi z konsumentami,
w szczególności przepisów z zakresu ochrony konsumentów i przepisów
ustawy;
3) zawierania umów sprzedaży nieruchomości;
4) wyceny zabezpieczeń wierzytelności;
5) organizacji i funkcjonowania ksiąg wieczystych;
6) funkcjonowania rynku państwa członkowskiego, w którym pośrednik kredytu
hipotecznego świadczy usługi związane z kredytem hipotecznym;
7) standardów etyki biznesu;
8) procesu oceny zdolności kredytowej konsumenta;
9) zagadnień finansowych i ekonomicznych.
4. W odpowiednich przypadkach egzamin na pośrednika kredytu hipotecznego
może obejmować sprawdzenie umiejętności dokonania oceny zdolności kredytowej.
5. Warunkiem zaliczenia egzaminu na pośrednika kredytu hipotecznego jest
udzielenie poprawnych odpowiedzi na co najmniej 35 pytań.
6. Po przeprowadzeniu egzaminu na pośrednika kredytu hipotecznego Komisja
ustala wyniki uczestnika egzaminu w drodze uchwały i doręcza odpis uchwały
uczestnikowi.
7. W terminie 14 dni od dnia doręczenia uchwały, o której mowa w ust. 6,
uczestnikowi egzaminu służy odwołanie do Komisji, która rozpatruje je w drodze
uchwały w terminie 30 dni od dnia otrzymania.
8. Urząd Komisji Nadzoru Finansowego przechowuje dokumentację prac
Komisji przez okres 5 lat.
9. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości co do trybu przeprowadzenia
egzaminu na pośrednika kredytu hipotecznego lub w przypadku stwierdzenia
popełnienia błędów merytorycznych przez osoby wchodzące w skład Komisji,
Komisja Nadzoru Finansowego może unieważnić egzamin na pośrednika kredytu
hipotecznego i zarządzić jego powtórzenie.
10. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych określi, w drodze
rozporządzenia:
1) wysokość opłat egzaminacyjnych dla osób składających egzaminy na pośrednika
kredytu hipotecznego i sposób ich uiszczania, uwzględniając koszty
przeprowadzenia tego egzaminu oraz mając na względzie, aby opłata ta nie była
wyższa niż 20% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku
poprzedzającym przeprowadzenie egzaminu, ogłaszanego przez Prezesa
Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 20 pkt 1 lit. a ustawy z dnia
17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych;
2) szczegółowy sposób i tryb oraz terminy przeprowadzania egzaminu na
pośrednika kredytu hipotecznego oraz sposób kontroli przeprowadzenia
egzaminu na pośrednika kredytu hipotecznego, uwzględniając konieczność
sprawdzenia wiedzy, umiejętności i kompetencji kandydatów na pośredników
kredytu hipotecznego, sprawnego przeprowadzenia egzaminów oraz działania
Komisji w sposób sprawny i skuteczny.
Art. 54. 1. Agent wykonuje działalność w zakresie pośrednictwa kredytu
hipotecznego na podstawie umowy agencyjnej zawartej z pośrednikiem kredytu
hipotecznego.
2. Agent podlega obowiązkowi wpisu do rejestru pośredników kredytowych.
3. Pośrednik kredytu hipotecznego ponosi pełną i bezwarunkową
odpowiedzialność za wszelkie działania lub zaniechania jego agenta podejmowane
w imieniu i na rzecz tego pośrednika kredytu hipotecznego.
4. Agentem może być:
1) osoba fizyczna, która:
a) posiada pełną zdolność do czynności prawnych,
b) nie była prawomocnie skazana za umyślne przestępstwo:
– przeciwko życiu i zdrowiu,
– przeciwko wymiarowi sprawiedliwości,
– przeciwko ochronie informacji,
– przeciwko wiarygodności dokumentów,
– przeciwko mieniu,
– przeciwko obrotowi gospodarczemu,
– przeciwko obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi,
– skarbowe,
c) posiada co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe,
d) odbyła organizowane przez pośrednika kredytu hipotecznego szkolenie
i złożyła z wynikiem pozytywnym egzamin przeprowadzony przez
pośrednika kredytu hipotecznego, obejmujący zagadnienia określone
w art. 53 ust. 3 i 4;
2) osoba prawna, której członkowie zarządu spełniają warunki, o których mowa
w pkt 1;
3) spółka nieposiadająca osobowości prawnej, której wspólnicy, jeżeli są osobami
fizycznymi, spełniają warunki, o których mowa w pkt 1, a w przypadku gdy
wspólnikiem tej spółki jest osoba prawna – członkowie zarządu spełniają
warunki, o których mowa w pkt 1.
5. Wymogu, o którym mowa w ust. 4 pkt 1 lit. d, nie stosuje się do osób, które
ukończyły wyższe studia ekonomiczne lub prawnicze i uzyskały tytuł magistra.
Art. 57. 1. Powiązany pośrednik kredytu hipotecznego może prowadzić
działalność bez zezwolenia, jeżeli działa na rzecz wyłącznie jednego kredytodawcy,
po uzyskaniu wpisu do rejestru pośredników kredytowych.
2. Kredytodawca ponosi pełną i bezwarunkową odpowiedzialność za wszelkie
działania lub zaniechania tego powiązanego pośrednika kredytu hipotecznego
podejmowane w imieniu i na rzecz tego kredytodawcy.
3. Kredytodawca ponosi pełną i bezwarunkową odpowiedzialność za wszelkie
działania lub zaniechania agenta powiązanego pośrednika kredytu hipotecznego
podejmowane w imieniu i na rzecz tego powiązanego pośrednika kredytu
hipotecznego.
4. Kredytodawca jest obowiązany zapewnić, że powiązany pośrednik kredytu
hipotecznego, o którym mowa w ust. 1, oraz jego agent spełniają odpowiednio
warunki określone w art. 49 ust. 1 pkt 1 lit. a–c, e i f, pkt 2 i 3.
5. Powiązany pośrednik kredytu hipotecznego, o którym mowa w ust. 1, oraz
jego agent przed rozpoczęciem działalności są obowiązani odbyć organizowane przez
kredytodawcę szkolenie zakończone egzaminem obejmującym zagadnienia określone
w art. 53 ust. 3 i 4. Wymogu tego nie stosuje się do osób, które ukończyły wyższe
studia ekonomiczne lub prawnicze i uzyskały tytuł magistra.
6. Kredytodawca jest obowiązany monitorować:
1) spełnianie przez powiązanych pośredników kredytu hipotecznego warunków,
o których mowa odpowiednio w art. 49 ust. 1 pkt 1 lit. a–c, e i f, pkt 2 i 3;
2) spełnianie warunków, o których mowa w art. 49 ust. 1 pkt 1 lit. a i b, przez
personel powiązanego pośrednika kredytu hipotecznego.
7. Przed rozpoczęciem działalności przez powiązanego pośrednika kredytu
hipotecznego, o którym mowa w ust. 1, kredytodawca składa wniosek do Komisji
Nadzoru Finansowego o dokonanie wpisu powiązanego pośrednika kredytu
hipotecznego do rejestru pośredników kredytowych obejmujący:
1) firmę pośrednika;
2) numer w rejestrze przedsiębiorców lub numer identyfikacji podatkowej (NIP);
3) siedzibę (miejsce zamieszkania) i adres.
8. Kredytodawca jest obowiązany zapewnić, że jego powiązany pośrednik
kredytu hipotecznego oraz agent i personel tego powiązanego pośrednika kredytu
hipotecznego co najmniej raz na 3 lata odbywają szkolenie z zakresu zagadnień
dotyczących opracowywania, oferowania lub zawierania umów o kredyt hipoteczny,
a także świadczenia usług pośrednictwa w zakresie kredytu hipotecznego lub
świadczenia usług doradczych.
Art. 63. 1. Dział pierwszy rejestru pośredników kredytowych zawiera
w odniesieniu do osób fizycznych będących pośrednikami kredytu hipotecznego:
1) numer wpisu do rejestru pośredników kredytowych;
2) dane pośrednika kredytu hipotecznego obejmujące:
a) imię lub imiona i nazwisko,
b) adres miejsca prowadzenia działalności,
c) NIP,
d) numer wpisu w ewidencji działalności gospodarczej,
e) firmę, pod którą wykonuje działalność gospodarczą;
3) informację, czy pośrednik kredytu hipotecznego jest powiązanym pośrednikiem
kredytu hipotecznego, oraz firmy (nazwy) kredytodawców, na rzecz których
działa ten pośrednik;
4) dane agenta:
a) w przypadku gdy agentem jest osoba fizyczna:
– imię lub imiona i nazwisko,
– adres miejsca prowadzenia działalności,
– NIP,
– numer wpisu w ewidencji działalności gospodarczej,
– w przypadku gdy agent świadczy usługi pośrednictwa kredytu
hipotecznego w ramach działalności transgranicznej lub przez oddział
– nazwę państwa członkowskiego, w którym agent świadczy te usługi,
– firmę, pod którą wykonuje działalność gospodarczą,
b) w przypadku gdy agentem jest podmiot niebędący osobą fizyczną:
– firmę podmiotu,
– wykaz wspólników lub członków zarządu zawierający dane określone
w pkt 2 lit. a i c,
– siedzibę i adres,
– NIP,
– numer w rejestrze przedsiębiorców,
– w przypadku gdy agent świadczy usługi pośrednictwa kredytu
hipotecznego w ramach działalności transgranicznej lub przez oddział
– nazwę państwa członkowskiego, w którym agent świadczy te usługi;
5) numer polisy potwierdzającej zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia
odpowiedzialności cywilnej lub umowy gwarancji bankowej lub
ubezpieczeniowej, o których mowa w art. 55 ust. 1, oraz okres obowiązywania
tej umowy;
6) w przypadku gdy pośrednik kredytu hipotecznego świadczy usługi pośrednictwa
kredytu hipotecznego w ramach działalności transgranicznej lub przez oddział –
nazwę państwa członkowskiego, w którym pośrednik świadczy te usługi.
2. Dział pierwszy rejestru pośredników kredytowych zawiera w odniesieniu do
pośredników kredytu hipotecznego niebędących osobami fizycznymi:
1) numer wpisu do rejestru pośredników kredytowych;
2) dane pośrednika kredytu hipotecznego obejmujące:
a) firmę podmiotu,
b) siedzibę i adres,
c) numer w rejestrze przedsiębiorców,
d) NIP,
e) wykaz wspólników lub członków zarządu zawierający dane określone
w ust. 1 pkt 2 lit. a i c;
3) informację, czy pośrednik kredytu hipotecznego jest powiązanym pośrednikiem
kredytu hipotecznego, oraz firmy (nazwy) kredytodawców, na rzecz których
działa ten pośrednik;
4) dane agenta, o których mowa w ust. 1 pkt 4;
5) numer polisy potwierdzającej zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia
odpowiedzialności cywilnej lub umowy gwarancji bankowej lub
ubezpieczeniowej, o których mowa w art. 55 ust. 1, oraz okres obowiązywania
tej umowy;
6) w przypadku gdy pośrednik świadczy usługi pośrednictwa kredytu hipotecznego
w ramach działalności transgranicznej lub przez oddział – nazwę państwa
członkowskiego, w którym pośrednik świadczy te usługi.
3. Dział drugi rejestru pośredników kredytowych zawiera w odniesieniu do osób
fizycznych będących pośrednikami kredytowymi w rozumieniu art. 5 pkt 3 ustawy
z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim:
1) numer wpisu do rejestru pośredników kredytowych;
2) dane pośrednika kredytowego w rozumieniu art. 5 pkt 3 ustawy z dnia 12 maja
2011 r. o kredycie konsumenckim obejmujące:
a) imię lub imiona i nazwisko,
b) adres miejsca prowadzenia działalności,
c) NIP,
d) numer wpisu do ewidencji działalności gospodarczej,
e) firmę, pod którą wykonuje działalność gospodarczą.
4. Dział drugi rejestru pośredników kredytowych zawiera w odniesieniu do
pośredników kredytowych w rozumieniu art. 5 pkt 3 ustawy z dnia 12 maja 2011 r.
o kredycie konsumenckim niebędących osobami fizycznymi:
1) numer wpisu do rejestru pośredników kredytowych;
2) dane pośrednika kredytowego w rozumieniu art. 5 pkt 3 ustawy z dnia 12 maja
2011 r. o kredycie konsumenckim obejmujące:
a) firmę podmiotu,
b) siedzibę i adres,
c) NIP,
d) numer w rejestrze przedsiębiorców;
3) wykaz wspólników lub członków zarządu zawierający dane określone
w ust. 3 pkt 2 lit. a i c.
Art. 68. 1. Pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent mający siedzibę lub
miejsce zamieszkania w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim
mogą wykonywać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalność w zakresie
pośrednictwa kredytu hipotecznego w ramach działalności transgranicznej lub przez
oddział, jeżeli są dopuszczeni do wykonywania tej działalności i wpisani do
właściwego rejestru w macierzystym państwie członkowskim.
2. Pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent, o których mowa w ust. 1, mogą
rozpocząć wykonywanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej działalności
w zakresie pośrednictwa kredytu hipotecznego w ramach działalności transgranicznej
lub przez oddział po upływie miesiąca od dnia otrzymania przez Komisję Nadzoru Finansowego od właściwych organów nadzorczych macierzystego państwa członkowskiego następujących informacji:
1) firmy podmiotu lub firmy agenta, a także adresu na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, pod którym będzie możliwe uzyskanie dokumentów dotyczących jego
działalności;
2) firmy oraz adresu głównego miejsca wykonywania działalności podmiotu
w macierzystym państwie członkowskim;
3) firmy (nazwy) kredytodawców, na rzecz których działa pośrednik kredytu
hipotecznego – w przypadku powiązanych pośredników kredytu hipotecznego.
3. Przed rozpoczęciem działalności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
przez pośrednika kredytu hipotecznego, o którym mowa w ust. 1, przez oddział lub
w terminie 2 miesięcy od dnia otrzymania informacji, o których mowa w ust. 2,
Komisja Nadzoru Finansowego przekazuje temu pośrednikowi informacje dotyczące
dodatkowych warunków prowadzenia działalności pośrednictwa kredytu
hipotecznego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
4. Pośrednik kredytu hipotecznego, o którym mowa w ust. 1, wykonujący
działalność przez oddział jest obowiązany zapewnić, że personel oddziału tego
pośrednika odbył szkolenie zakończone egzaminem obejmującym zagadnienia określone w art. 53 ust. 3 i 4, uwzględniającym przepisy prawa polskiego w tym zakresie.
Art. 69. 1. Działalność gospodarcza prowadzona przez pośredników kredytu
hipotecznego i agentów podlega nadzorowi sprawowanemu przez Komisję Nadzoru
Finansowego.
2. Celem nadzoru nad działalnością pośredników kredytu hipotecznego
i agentów jest zapewnienie zgodności tej działalności z przepisami ustawy.
3. W ramach nadzoru Komisja Nadzoru Finansowego może:
1) wydawać zalecenia w zakresie zapewnienia zgodności działalności z przepisami
ustawy oraz podjęcia środków koniecznych do zapobieżenia naruszeniom praw
konsumentów wynikających z ustawy;
2) żądać udzielenia pisemnych lub ustnych informacji oraz przekazania danych
umożliwiających zapewnienie zgodności prowadzonej działalności pośrednictwa
kredytu hipotecznego z przepisami ustawy.
4. W razie stwierdzenia, że pośrednik kredytu hipotecznego lub agent nie
wykonuje zaleceń, o których mowa w ust. 3 pkt 1, w wyznaczonym terminie, Komisja
Nadzoru Finansowego może:
1) nałożyć na osobę zarządzającą bezpośrednio odpowiedzialną za stwierdzone
nieprawidłowości karę pieniężną w wysokości do trzykrotnego miesięcznego
wynagrodzenia brutto tej osoby, wyliczonego na podstawie średniego
wynagrodzenia brutto za ostatnie 3 miesiące przed nałożeniem kary;
2) nałożyć na ten podmiot karę pieniężną w wysokości do 500 000 zł;
3) wystąpić do tego podmiotu z wnioskiem o odwołanie osoby zarządzającej,
o której mowa w pkt 1;
4) zawiesić w czynnościach osobę zarządzającą, o której mowa w pkt 1, do czasu
podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie wniosku, o którym mowa w pkt 3;
zawieszenie w czynnościach polega na wyłączeniu z podejmowania decyzji
w zakresie praw i obowiązków majątkowych tego podmiotu;
5) cofnąć zezwolenie albo wykreślić z rejestru pośredników kredytowych –
w przypadku agentów oraz powiązanych pośredników kredytu hipotecznego.
5. W razie stwierdzenia, że pośrednik kredytu hipotecznego lub agent nie
wykonuje albo nieprawidłowo wykonuje obowiązki, o których mowa w ust. 3 pkt 2,
Komisja Nadzoru Finansowego może nałożyć na ten podmiot sankcje, o których
mowa w ust. 4 pkt 1, 2 i 5.
6. W razie stwierdzenia, że pośrednik kredytu hipotecznego lub agent wykonuje
działalność z naruszeniem przepisów ustawy, Komisja Nadzoru Finansowego może
nałożyć na ten podmiot sankcje, o których mowa w ust. 4.
7. Zastosowanie środków, o których mowa w ust. 4, następuje w drodze decyzji
administracyjnej.
8. Decyzje administracyjne w sprawach, o których mowa w ust. 4 pkt 35, są
natychmiast wykonalne.
9. Ustalając wysokość kary pieniężnej, o której mowa w ust. 4 pkt 1, Komisja
Nadzoru Finansowego uwzględnia rodzaj i wagę naruszenia, uprzednie naruszenia
przepisów ustawy przez osobę zarządzającą oraz jej sytuację finansową.
10. Ustalając wysokość kary pieniężnej, o której mowa w ust. 4 pkt 2, Komisja
Nadzoru Finansowego uwzględnia rodzaj i wagę naruszenia oraz rozmiar
prowadzonej działalności.
11. Komisja Nadzoru Finansowego może opublikować na swojej stronie
internetowej informację o sankcjach, o których mowa w ust. 4, nałożonych na pośrednika kredytu hipotecznego lub agenta, chyba że ujawnienie takiej informacji stanowiłoby poważne zagrożenie dla stabilności rynków finansowych lub
wyrządzałoby niewspółmierną szkodę temu pośrednikowi lub agentowi.
Art. 70. 1. W celu podejmowania działań określonych w art. 69 w odniesieniu
do pośrednika kredytu hipotecznego lub agenta, o których mowa w art. 67 ust. 1 lub
w art. 68 ust. 1, Komisja Nadzoru Finansowego współpracuje z właściwymi organami
nadzorczymi odpowiednio macierzystego państwa członkowskiego albo goszczącego
państwa członkowskiego.
2. Komisja Nadzoru Finansowego przekazuje właściwemu organowi
nadzorczemu odpowiednio macierzystego państwa członkowskiego albo goszczącego
państwa członkowskiego, na żądanie lub z własnej inicjatywy, informacje niezbędne
do osiągnięcia celów współpracy, o której mowa w ust. 1, dotyczące przypadków
stwierdzenia lub podejrzenia naruszenia prawa przez pośrednika kredytu hipotecznego
lub agenta, o których mowa w art. 67 ust. 1 lub w art. 68 ust. 1, lub jego oddział oraz
zakresu tych naruszeń.
3. Komisja Nadzoru Finansowego może udzielać informacji uzyskanych
w związku z wykonywaniem zadań wynikających z ustawy:
1) właściwym organom nadzorczym odpowiednio macierzystego państwa
członkowskiego albo goszczącego państwa członkowskiego, w przypadkach
określonych w ust. 2;
2) bankom centralnym państw członkowskich innych niż Rzeczpospolita Polska,
innym instytucjom państw członkowskich wykonującym zadania z zakresu
polityki monetarnej oraz innym organom publicznym państw członkowskich
innych niż Rzeczpospolita Polska wykonującym zadania z zakresu nadzoru nad
rynkiem finansowym;
3) organom i instytucjom Unii Europejskiej właściwym w zakresie spraw
związanych z nadzorem nad kredytodawcami lub pośrednikami kredytu
hipotecznego świadczącymi usługi związane z kredytem zabezpieczonym
hipoteką.
4. Udzielenie informacji, o których mowa w ust. 2, może nastąpić, jeżeli:
1) jest zapewnione wykorzystanie udzielonych informacji wyłącznie na potrzeby
wykonywanych przez te organy zadań z zakresu nadzoru nad pośrednikami
kredytu hipotecznego lub kredytodawcami;
2) jest zagwarantowane, że przekazywanie udzielonych informacji poza organy,
o których mowa w ust. 2, jest możliwe wyłącznie po uprzednim uzyskaniu zgody
Komisji Nadzoru Finansowego;
3) nie narusza zasad ochrony informacji wynikających z przepisów odrębnych.
5. W przypadku gdy właściwy organ nadzorczy państwa członkowskiego innego
niż Rzeczpospolita Polska odmówił współpracy z Komisją Nadzoru Finansowego
w zakresie, o którym mowa w ust. 1, lub nie przekazał informacji, o które Komisja
Nadzoru Finansowego wystąpiła w związku z wykonywaniem zadań wynikających
z ustawy, Komisja Nadzoru Finansowego może przekazać sprawę do Europejskiego
Urzędu Nadzoru Bankowego oraz zwrócić się o pomoc do tego organu zgodnie
z art. 19 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 z dnia
24 listopada 2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru
(Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego), zmiany decyzji nr 716/2009/WE oraz
uchylenia decyzji Komisji 2009/78/WE (Dz. Urz. UE L 331 z 15.12.2010, str. 12,
z późn. zm.).
6. Komisja Nadzoru Finansowego może odmówić przekazania informacji,
o których mowa w ust. 2, właściwemu organowi nadzorczemu odpowiednio
macierzystego państwa członkowskiego albo goszczącego państwa członkowskiego,
jeżeli:
1) przekazanie tych informacji mogłoby wpłynąć niekorzystnie na suwerenność,
bezpieczeństwo lub interes publiczny Rzeczypospolitej Polskiej, lub
2) żądanie udzielenia informacji dotyczy tych samych naruszeń przepisów prawa
obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim
przez ten sam podmiot, co do których na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
toczy się już postępowanie sądowe lub administracyjne albo wydany został
prawomocny wyrok lub została wydana przez Komisję Nadzoru Finansowego
ostateczna decyzja administracyjna.
7. W przypadku odmowy przekazania informacji, o której mowa w ust. 6,
Komisja Nadzoru Finansowego w terminie 30 dni od dnia otrzymania żądania
powiadamia o odmowie właściwy organ nadzorczy, który zwrócił się z żądaniem.
Art. 71. 1. W przypadku gdy pośrednik kredytu hipotecznego, o którym mowa
w art. 68 ust. 1, lub jego agent, prowadząc działalność na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, narusza przepisy rozdziałów 24, Komisja Nadzoru Finansowego:
1) wzywa ten podmiot, w formie pisemnej, do przestrzegania przepisów prawa
polskiego i wyznacza mu termin usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości;
2) po bezskutecznym upływie terminu wyznaczonego w wezwaniu, o którym mowa
w pkt 1, zawiadamia właściwe organy nadzorcze macierzystego państwa
członkowskiego o stwierdzonych nieprawidłowościach.
2. Po bezskutecznym upływie terminu wyznaczonego w wezwaniu, o którym
mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli zastosowanie procedury, o której mowa w ust. 1 pkt 2,
skutkowałoby nadmierną zwłoką, mogącą bezpośrednio zagrażać ważnym interesom
konsumentów, Komisja Nadzoru Finansowego może odpowiednio zastosować środki
określone w art. 69 ust. 4 pkt 1, 3 i 4, zawiadamiając właściwe organy nadzorcze
macierzystego państwa członkowskiego o stwierdzonych nieprawidłowościach
i podjętych środkach.
3. Jeżeli mimo zastosowania środków nadzoru przez właściwe organy nadzorcze
macierzystego państwa członkowskiego pośrednik kredytu hipotecznego, o którym
mowa w art. 68 ust. 1, lub jego agent nadal nie przestrzegają przepisów rozdziałów 2
4, Komisja Nadzoru Finansowego może zastosować odpowiednio środki określone
w art. 69 ust. 4 pkt 1, 3 i 4.
4. Przepis ust. 3 stosuje się także w przypadku, gdy:
1) środki zastosowane przez właściwe organy nadzorcze macierzystego państwa
członkowskiego okazały się nieadekwatne do zaistniałego naruszenia lub
niemożliwe do zastosowania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2) właściwe organy nadzorcze macierzystego państwa członkowskiego bez
uzasadnienia odmawiają zastosowania środków nadzorczych albo w sposób
nieuzasadniony zwlekają z ich zastosowaniem.
5. W przypadkach, o których mowa w ust. 24, Komisja Nadzoru Finansowego
powiadamia Komisję Europejską o zastosowanych środkach nadzorczych.
6. W przypadku gdy Komisja Nadzoru Finansowego nie zgadza się ze środkami
podjętymi przez goszczące państwo członkowskie w odniesieniu do pośrednika
kredytu hipotecznego, o którym mowa w art. 67 ust. 1, może przekazać sprawę do
Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego oraz zwrócić się o pomoc do tego organu
zgodnie z art. 19 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010
z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego), zmiany decyzji nr 716/2009/WE oraz uchylenia decyzji Komisji 2009/78/WE.
7. Do decyzji administracyjnych Komisji Nadzoru Finansowego wydawanych
w przypadkach, o których mowa w ust. 24, przepisu art. 127 § 3 ustawy z dnia
14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz.
256 i 695) nie stosuje się.
Art. 72. 1. W przypadku gdy pośrednik kredytu hipotecznego, o którym mowa
w art. 68 ust. 1, lub jego agent, prowadząc działalność na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej, narusza przepisy inne niż określone w rozdziałach 24, Komisja Nadzoru
Finansowego zawiadamia właściwy organ nadzorczy macierzystego państwa
członkowskiego o stwierdzonych nieprawidłowościach.
2. W przypadku gdy właściwy organ nadzorczy macierzystego państwa
członkowskiego nie podejmie żadnych działań nadzorczych w terminie miesiąca od
dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, lub stwierdzone
nieprawidłowości nie zostały usunięte, Komisja Nadzoru Finansowego może:
1) zastosować odpowiednio środki określone w art. 69 ust. 4 pkt 1, 3 i 4,
zawiadamiając właściwe organy nadzorcze macierzystego państwa
członkowskiego o podjętych środkach;
2) przekazać sprawę do Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego oraz zwrócić
się do tego organu o pomoc zgodnie z art. 19 rozporządzenia Parlamentu
Europejskiego i Rady (UE) nr 1093/2010 z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie
ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru
Bankowego), zmiany decyzji nr 716/2009/WE oraz uchylenia decyzji Komisji
2009/78/WE.
3. O zastosowaniu środków, o których mowa w ust. 2 pkt 1, Komisja Nadzoru
Finansowego informuje niezwłocznie Komisję Europejską oraz Europejski Urząd
Nadzoru Bankowego.

Art. 72a. 1. W przypadku gdy pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent
mający siedzibę lub miejsce zamieszkania w innym niż Rzeczpospolita Polska
państwie członkowskim wykonują działalność w zakresie pośrednictwa kredytu
hipotecznego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez oddział, właściwy organ
nadzorczy macierzystego państwa członkowskiego, po uprzednim powiadomieniu
Komisji Nadzoru Finansowego, może przeprowadzić kontrolę działalności tego
oddziału.
2. Komisja Nadzoru Finansowego może wystąpić do właściwego organu
nadzorczego macierzystego państwa członkowskiego o uczestniczenie
w przeprowadzanej w tym oddziale kontroli, o której mowa w ust. 1.
3. W przypadku gdy pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent wykonują
działalność w zakresie pośrednictwa kredytu hipotecznego na terytorium goszczącego
państwa członkowskiego przez oddział, Komisja Nadzoru Finansowego, po
uprzednim powiadomieniu właściwego organu nadzorczego goszczącego państwa
członkowskiego, może przeprowadzić kontrolę działalności tego oddziału.
4. W przeprowadzanej przez Komisję Nadzoru Finansowego kontroli, o której
mowa w ust. 3, może uczestniczyć właściwy organ nadzorczy goszczącego państwa
członkowskiego lub jego upoważniony przedstawiciel, jeżeli organ ten złoży taki
wniosek.
5. Komisja Nadzoru Finansowego może nie uwzględnić wniosku, o którym
mowa w ust. 4, jeżeli jego wykonanie:
1) mogłoby wpłynąć niekorzystnie na suwerenność, bezpieczeństwo lub interes
publiczny Rzeczypospolitej Polskiej lub
2) żądanie udzielenia informacji dotyczy tych samych naruszeń przepisów prawa
obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim
przez ten sam podmiot, co do których na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
toczy się już postępowanie sądowe lub administracyjne albo wydany został
prawomocny wyrok lub została wydana przez Komisję Nadzoru Finansowego
ostateczna decyzja administracyjna.
6. W przypadku odmowy, o której mowa w ust. 5, Komisja Nadzoru
Finansowego powiadamia w terminie 30 dni od dnia otrzymania żądania o odmowie
właściwy organ, który zwrócił się z wnioskiem.
Art. 84. 1. W umowach o kredyt hipoteczny zawartych w okresie od dnia
wejścia w życie ustawy do dnia 30 czerwca 2018 r., o ile strony nie uzgodniły stałej
stopy oprocentowania, sposób ustalania stopy oprocentowania, o którym mowa
w art. 29 ust. 1 pkt 8, określa się jako wartość wskaźnika o charakterze referencyjnym
oraz wysokość marży ustalonej w umowie o kredyt hipoteczny.
2. Wskaźniki o charakterze referencyjnym, o których mowa w ust. 1, są
zrozumiałe, dostępne, obiektywne i możliwe do zweryfikowania.
3. Kredytodawca, pośrednik kredytu hipotecznego oraz agent są obowiązani
udostępniać konsumentom w każdym czasie, na trwałym nośniku, precyzyjne
i zrozumiałe informacje ogólne dotyczące umowy o kredyt hipoteczny, obejmujące
w przypadku umów o kredyt hipoteczny, w których stosuje się jako odniesienie
wskaźnik o charakterze referencyjnym, o którym mowa w ust. 1, nazwy tych
wskaźników i ich administratorów oraz informację o potencjalnych konsekwencjach
dla konsumenta.
4. W przypadku gdy określona w umowie o kredyt hipoteczny stopa
oprocentowania kredytu hipotecznego jest bezpośrednio związana ze zmianą
wskaźnika o charakterze referencyjnym, o którym mowa w ust. 1, a nowy wskaźnik
o charakterze referencyjnym jest podawany do wiadomości publicznej, umowa
o kredyt hipoteczny wskazuje, że informacja o zmianie wskaźnika o charakterze
referencyjnym, o którym mowa w ust. 1, zostanie przekazana konsumentowi
najpóźniej wraz z nowym harmonogramem spłat, zgodnie z określonym w tej umowie
sposobem przekazywania informacji.
5. Dane historyczne dotyczące wskaźników o charakterze referencyjnym,
o których mowa w ust. 1, są przechowywane przez kredytodawców, pośredników kredytowych lub agentów co najmniej przez okres obowiązywania umowy o kredyt hipoteczny.