Baza orzeczeń sądowych

...cego wszczęcie postępowania, kiedy aktualny powód uznał przedstawioną mu do potrącenia wierzytelność. Chodzi tym samym o uprawdopodobnienie zaistnienia przesłanek materialnoprawnych potrącenia przewidzianych w art. 498 k.c. (zob. uzasadnienie projektu z.k.p.c.2023, s. 19). Istotnym jest przy tym wskazanie, iż ograniczenia uregulowane w art. 203 1 k.p.c. projektodawca uzasadnił potrzebą przeciwdziałania sytuacjom, w których zarzut potrącenia był „fabrykowany” na potrzeby procesu i nie znajdował oparcia w rzeczywistych uprawnieniach o...

...- 10 kwietnia 2019 r. dla faktury nr (...); - 10 maja 2019 r. dla faktury nr (...); - 11 czerwca 2019 r. dla faktury nr (...); - 10 lipca 2019 r. dla faktury nr (...). W takim stanie rzeczy, pozwany, zgodnie z przepisem art. 498 § 1 k.c., mógł skutecznie przedstawić do potrącenia z objętym pozwem roszczeniem powódki, swoje roszczenia wobec niej w wysokości 393.600 zł. Stosowne oświadczenie złożył 12 października 2020 r., a tym samym osiągnął efekt przewidziany w przepisie art. 498 § 2 k.c., tj. wzajemnego umorzenia wierzytelności do wy...

...jdującego się w aktach sprawy w postaci potwierdzenia nadania odpowiedzi na pozew z dnia 13 września 2021 r. listem poleconym na adres powoda i powódki, a w konsekwencji naruszenie art. 203 1 § 1 - 3 k.p.c. w zw. z art. 498 k.c. poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie zarzutu potrącenia, podczas gdy pismem z dnia 13 września 2021 r. strona pozwana złożyła oświadczenie o potrąceniu bezpośrednio powodowi i powódce oraz ich pełnomocnikowi procesowemu; 4) art. 203 1 § 1-3 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie zarzut...

...ę zarzutów potrącenia oraz zatrzymania. Niezasadność i nieskuteczność zarzutu potrącenia i zarzutu zatrzymania Podkreślić należy, że wierzytelności stron nadają się do potrącenia stosownie do warunków z art. 498 § 1 k.c. tj. gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymaga...

...ncji należało uznać, że termin przedawnienia w niniejszej sprawie jeszcze nie upłynął. Tym samym nie zasługiwał na uwzględnienie zgłoszony przez pozwanego zarzut przedawnienia. 2. zarzut potrącenia Zgodnie z art. 498 § 1 kc gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i...

...jakie przysługuje drugiej stronie. Sąd nie jest też uprawniony do dokonania kompensaty i wyliczenia salda obu roszczeń, jeżeli nie towarzyszy temu oświadczenie uprawnionego wierzyciela, spełniające przesłanki z art.498 k.c. (a takiego oświadczenia pozwany nie złożył). Podstawy ku temu nie stanowi art.410 § 1 k.c., zgodnie z którym przepisy artykułów poprzedzających stosuje się w szczególności do świadczenia nienależnego. Sąd Apelacyjny stoi na stanowisku, że art.405 i nast. k.c. należy stosować odrębnie do każdego świadczeni...

...ię orzeczenia do dnia zapłaty. Apelację od wskazanego wyroku wniósł pozwany, zaskarżając go w części, tj. w pkt 1 i 3. Zaskarżonemu orzeczeniu apelujący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 498 k.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. W konsekwencji podniesionego zarzutu skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu za obydwie instancje według norm przepisanych. W odpowiedzi na apelację powód wniósł o jej odd...

...ez niego rat. Przy tym możliwe jest wzajemne potrącenie świadczeń. Do tego wymagana jest wola obu lub jednej strony, która winna złożyć oświadczenie o potrąceniu. Zważywszy na kształt instytucji potrącenia (art. 498 i nast. k.c.), które jest determinowane wolą potrącającego, nie istnieje możliwość niejako „wyręczania” wierzyciela przez sąd rozpoznający sprawę poprzez odwołanie się do teorii salda. Skutek materialnoprawny potrącenia wywołuje bowiem dopiero jego dokonanie, tego zaś brakuje przy przyjęciu teorii salda. W ko...

...sierpnia i września 2014 r. nie mogą być poczytywane jako uniemożliwiające odbiór budynku oraz jako niedochowanie terminu zakończenia prac. Wykonywane roboty miały bowiem charakter czysto kosmetyczny. Zgodnie z art. 498 k.c., gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mo...

...a była nieważna i nie stała się ważna po spełnieniu świadczenia – a z takim przypadkiem mamy w niniejszej sprawie, skoro umowa kredytu została uznana na mocy art. 189 k.p.c. za nieważną ( ex tunc). Zgodnie z art. 498 § 1 k.c. gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne...

...jej nieważności – nie może nadal stanowić tytułu do zachowania otrzymanych świadczeń. Dodać należy, że spełnione są także materialnoprawne przesłanki złożenia oświadczenia o potrąceniu, wynikające z art. 498 § 1 k.c., w szczególności wymóg wymagalności obu wierzytelności objętych tym zarzutem. W konsekwencji zgodnie z art. 498 § 2 k.c. w wyniku powyższego oświadczenia o potrąceniu wierzytelność powodów uległa umorzeniu w całości, ponieważ miała niższą wysokość od wierzytelności pozwanego. Powoduje to konieczno...

...§ 1 i 3 k.c. oraz art. 385 2 k.c.; 2) art. 385 1 § 2 w związku z art. 58 § 1 k.c.; 3) art. 358 § 1 i 2 w związku z art. L p.w.k.c.; 4) art. 31 ust. 2 i 3 w związku z art. 2 Konstytucji; 5) art. 411 pkt 1 k.c.; 6) art. 498 k.c.; 7) art. 496 w związku z art. 497 k.c. W odpowiedzi na apelację powódka wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje. Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd Apelacyjny podziela ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Okręgowy i, jak...

...osku w zakresie wymagalności roszczenia, w oparciu o które dłużnik korzysta z prawa zatrzymania, nie można formułować także na podstawie analizy porównawczej przepisu art. 496 i 498 § 1 k.c. W treści przepisu art. 498 § 1 k.c. wprost wskazano na wymagalność wierzytelności, jednakże formuła ta jest konieczna, skoro zarzut potrącenia może dotyczyć wierzytelności wynikających z różnych stosunków prawnych łączących strony, podobnie jak sprecyzowanie, że przedmiotem obu wierzytelności muszą być pieniądze lub rzeczy tej samej j...

...awnych w zw. z art. 327 1 § 1 k.p.c.; art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 100 zd. 2 k.p.c. oraz art. 409 k.c. i 410 k.c. w zw. z art. 405 k.c.; art. 410 k.c. w zw. z art. 405 k.c.; 410 § 1 k.c. w zw. z art. 405 k.c.; art. 498 § 1 i 2 k.c. Podnosząc powyższe zarzuty powodowie wnieśli o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie żądania głównego o zapłatę w całości i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotnej stawki minimalnej oraz poniesionych opłat od pełnomocnictwa oraz o zasądzenie kosztów postępow...

...o dnia wniesienia pozwu, tj. 16 października 2021 r. spłacił na rzecz pozwanego łącznie 157.387,51 zł. Tym samym obie wierzytelności umorzyły się nawzajem do wysokości tej kwoty, jako wierzytelności niższej (art. 498 § 2 k.c.). W konsekwencji, wobec braku spłaty pełnej wysokości udzielonego powodowi kredytu oraz zasadności zarzutu potrącenia, żądanie powoda zasądzenia na jego rzecz jakiejkolwiek kwoty tytułem świadczenia nienależnego nie zasługiwało na uwzględnienie. Podstawą rozstrzygnięcia o kosztach procesu był art. 100 k...

...dozwolonym charakterze postanowienia umownego. Sąd Okręgowy uwzględnił także zgłoszony przez pozwanego zarzut potrącenia w zakresie kwoty 123.495,82 zł podnosząc, że zostały spełnione wszystkie przesłanki z art. 498 § 1 k.c. Podkreślił, że skoro przedmiotowa umowa kredytu została uznana za nieważną spełnione przez powoda i pozwanego świadczenia stały się świadczeniami nienależnymi, a zatem strony przedmiotowej umowy winny zwrócić sobie to co świadczyły w wyniku uznanej za nieważną umowy kredytu. Samo spełnienie świadczen...

...niężnych właściwą konstrukcją do wzajemnych rozliczeń jest zarzut potrącenia, mający zastosowanie, gdy przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku (art.498 § 1 k.c., podobnie M. Pater, Charakter prawny umowy kredytu oraz dopuszczalność zarzutu zatrzymania w postępowania frankowych w świetle dotychczasowego stanowiska Sądu Najwyższego, Monitor Prawniczy, 7 2022, s.367-371, także Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 19 października 2022 r. w sprawie I CSK 5090 22, LEX nr 343...

...e materialnoprawnego oświadczenia złożonego przez powoda pozwanemu w piśmie z dnia 15 stycznia 2023 roku, a skutkiem dokonanego potrącenia było umorzenie obu wierzytelności do wysokości wierzytelności niższej (art. 498 § 2 k.c.). W tej sytuacji powodowy Bank pozostawał dłużnikiem pozwanego do kwoty 28.045,02 zł. (217.045,02 zł minus 189.000 zł). Z tego względu żądanie dotyczące żądania zwrotu kapitału podlegało oddaleniu. Oddaleniu podlegało również roszczenie o bezpodstawne wzbogacenie związane z korzystaniem przez pozwanego...

...zeczy”) ruchomych, a nie do kwot pieniężnych. Sposobem rozliczenia, jaki ustawodawca przewidział w przypadku istnienia wzajemnych wierzytelności pieniężnych, są powództwo wzajemne oraz instytucja potrącenia z art. 498 i art. 499 k.c. Zgodnie z tym ostatnim przepisem, potrącenia dokonywa się przez oświadczenie złożone drugiej stronie. Oświadczenie ma moc wsteczną od chwili, kiedy potrącenie stało się możliwe. Pozwana w niniejszej sprawie nie udowodniła tego, aby złożyła powodom oświadczenie o potrąceniu. Powoływała się jedyn...

...CSK 389 12 oraz postanowienie z 9 sierpnia 2016 r., II CZ 83 16, nie publ.). Takie samo stanowisko Sąd zajmuje co do zarzutu zatrzymania. Zarzuty te były jednak nieskuteczne z następujących względów. Stosownie do art. 498 k.c., gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mo...

...czny upływ wyznaczonego w tym celu terminu, lub - w przypadku jego braku - niedokonanie niezwłocznego zaspokojenia wierzyciela). Dopiero wówczas powstaje stan „potrącalności” tego rodzaju wierzytelności (vide: art. 498 § 1 k.c.) i możliwe jest następcze złożenie oświadczenia o jego potrąceniu. Ten podstawowy wymóg oczywiście nie zostały przez pozwanego spełniony, co samoistnie czyni analizowany zarzut nieskutecznym. Odnosząc się do podniesionego również przez pozwanego zarzutu zatrzymania wskazać należy, że zarzut ten nie móg...

...89 k.c. (czym innym jest natomiast ewentualny zarzut potrącenia). Przepisy art. 496 k.c. i art. 497 k.c. nie wymagają, aby roszczenie objęte prawem zatrzymania było wymagalne (inaczej niż w przypadku potrącenia - art. 498 § 1 k.c.), co jest logiczne, skoro zatrzymanie nie służy dochodzeniu ani realizacji roszczenia. Ponadto roszczenie pozwanego banku o zwrot równowartości kapitału kredytu nie było przedawnione w chwili składania oświadczenia o skorzystaniu z prawa zatrzymania, ponieważ od chwili doręczenia pozwanemu pierwszego pisma, w...

...az rażąco naruszającej interes tego konsumenta, nie może zostać uwzględniony. Z drugiej strony interes przedsiębiorcy nie doznaje uszczerbku ponieważ w każdym czasie może on na zasadach ogólnych, stosownie do art.498 k.c., dokonać potrącenia wierzytelności, jaka mu przysługuje wobec konsumenta, z wierzytelnością o zwrot kwoty wypłaconej na podstawie umowy kredytu. Z tych wszystkich względów Sąd Apelacyjny doszedł do przekonania, że zaskarżony wyrok nie narusza prawa. Apelacja strony pozwanej jako niezasadna została oddalona na po...

...niężnych właściwą konstrukcją do wzajemnych rozliczeń jest zarzut potrącenia, mający zastosowanie, gdy przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku (art.498 § 1 k.c., podobnie M. Pater, Charakter prawny umowy kredytu oraz dopuszczalność zarzutu zatrzymania w postępowania frankowych w świetle dotychczasowego stanowiska Sądu Najwyższego, Monitor Prawniczy, 7 2022, s.367-371, także Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 19 października 2022 r. w sprawie I CSK 5090 22, LEX nr 343...

...ch dłużników (art. 375 § 2 k.c.), świadczenie zamiast spełnienia (art. 453 k.c.), niemożliwość świadczenia wskutek okoliczności, za które dłużnik nie ponosi odpowiedzialności (art. 475 k.c.), potrącenie (art. 498 k.c.), odnowienie (art. 506 k.c.),a także zwolnienie dłużnika z długu przez wierzyciela (art. 508 k.c.), zmiana stanu prawnego, gdy spowodowała ona, że zobowiązanie stwierdzone tytułem wykonawczym w części lub całości wygasło albo nie może być egzekwowane (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 września 2021 r.,...

...Tymczasem sąd podziela stanowisko wyrażane w orzecznictwie zgodnie z którym „żeby możliwe było złożenie skutecznie oświadczenia o potrąceniu to wierzytelności muszą spełniać określone wymogi wskazane w art. 498 k.c. (wzajemność, jednorodzajowość, wymagalność oraz zaskarżalność). Natomiast doręczenie wezwania do zapłaty nie jest rzeczywiście warunkiem bezpośrednio samego złożenia oświadczenia o potrąceniu, ale w pewnych warunkach jest niezbędnym warunkiem wymagalności wierzytelności, która z kolei jest przesłanką d...

...e wiedzieć o całości swoich praw wynikających z tej dyrektywy. VII. Zarzut potrącenia i zatrzymania. Zgłoszony przez stronę pozwaną w odpowiedzi na pozew zarzut potrącenia sąd uznał za nieskuteczny. Zgodnie z art. 498 § k.c. jedną z przesłanek potrącenia jest wymagalność obu wierzytelności i możliwość ich dochodzenia przed sądem lub przed innym organem państwowym. W momencie składania przez pozwanego oświadczenia o potrąceniu przedstawiona do potrącenia wierzytelność nie była zaś wymagalna. Wymagalność zobowiązania o cha...

...setek za opóźnienie, nie jest okolicznością przemawiającą za oceną wykonania prawa zatrzymania jako sprzecznego z jego społeczno-gospodarczym przeznaczeniem. Art. 496 k.c. (odmiennie niż ma to miejsce w wypadku art. 498 § 1 k.c.) nie zawiera przesłanki wymagalności wierzytelności będących przedmiotem prawa zatrzymania. Uwzględnić wszelako należy, że oświadczenie te zostały zawarte w pismach z dnia 25 stycznia 2024 r., które zostały wprawdzie wysłane do powodów, ale strona pozwana nie przedstawiła dowodów doręczenia oświadcze...

...ozwany zgłosił w odpowiedzi na pozew zarzut potrącenia do kwoty 85.170,55 zł stanowiącej wypłacony powódce kapitał oraz do kwoty 62.450,46 zł jako równowartość korzyści za korzystanie z kapitału. Zgodnie z art. 498 § 1 kc gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i...

...ykonaniu umowy kredytu. Przy założeniu natomiast, że obie strony są zobowiązane do wzajemnego spełnienia świadczeń pieniężnych, zastosowanie powinna znaleźć instytucja potrącenia wzajemnych wierzytelności (art. 498 i nast. k.c.), czego skutkiem jest umorzenie wierzytelności do wysokości wierzytelności niższej. Także i z tego względu nieuprawnione jest stanowisko zgodnie z którym powód powinien w takim przypadku zaoferować pozwanemu zwrot pełnej kwoty wypłaconej mu jako kapitał (zob. wyrok SN z 17 marca 2022, II CSKP 474 22, a ta...