Obowiązek alimentacyjny między rodzicami a dziećmi reguluje **Kodeks rodzinny i opiekuńczy**.
Zgodnie z **art. 128 k.r.o.** obowiązek alimentacyjny obciąża krewnych w linii prostej, a więc co do zasady także dzieci wobec rodziców. Sam fakt pokrewieństwa nie przesądza jednak o zasadności roszczenia.
Kluczowe znaczenie mają następujące przepisy i okoliczności:
**Art. 133 § 2 k.r.o.**
Rodzice mogą żądać alimentów od dzieci wyłącznie wtedy, gdy znajdują się w **niedostatku**. Niedostatek oznacza brak możliwości samodzielnego zaspokojenia usprawiedliwionych potrzeb własnymi siłami. Same długi, brak pracy czy posiadanie innych dzieci nie przesądzają automatycznie o niedostatku – sąd bada realne możliwości zarobkowe i majątkowe rodzica.
**Art. 135 § 1 k.r.o.**
Zakres alimentów zależy jednocześnie od:
– usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego (matki),
– możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego (dziecka).
W opisanym stanie faktycznym dziecko:
– nadal się uczy,
– osiąga niskie dochody (ok. 2500 zł netto),
– ponosi koszty najmu i utrzymania,
– nie osiągnęło stabilnej samodzielności finansowej.
To istotnie ogranicza, a w praktyce może wyłączać możliwość obciążenia go alimentami.
**Art. 144¹ k.r.o.** (kluczowy przepis w tej sprawie)
Sąd może oddalić powództwo o alimenty, jeżeli żądanie jest **sprzeczne z zasadami współżycia społecznego**. W orzecznictwie jednoznacznie przyjmuje się, że:
– rażące zaniedbywanie obowiązków rodzicielskich,
– długotrwały brak kontaktu z dzieckiem,
– niepłacenie zasądzonych alimentów,
– pozbawienie władzy rodzicielskiej
mogą stanowić samodzielną podstawę oddalenia roszczenia alimentacyjnego rodzica wobec dziecka (por. m.in. uchwała SN z 16.12.1987 r., III CZP 91/86 oraz liczne orzeczenia sądów apelacyjnych).
Wypowiedź z forum:
Ale to matka powinna płacić na Ciebie alimenty
jest co do zasady trafna. Zgodnie z **art. 133 § 1 k.r.o.**, jeżeli dziecko nadal się uczy i nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie, obowiązek alimentacyjny rodzica wobec dziecka nadal istnieje – niezależnie od tego, czy dziecko podejmuje pracę dorywczą.
**Wnioski prawne:**
– matka może formalnie złożyć pozew o alimenty,
– szanse uwzględnienia roszczenia są niskie,
– decydujące znaczenie ma art. 144¹ k.r.o. oraz brak realnych możliwości alimentacyjnych po stronie dziecka,
– w opisanych warunkach sąd może oddalić powództwo w całości, bez ustalania jakiejkolwiek kwoty alimentów.
To nie jest sytuacja „automatycznego” obowiązku alimentacyjnego – przeciwnie, jest to klasyczny przypadek, w którym prawo chroni dziecko przed nieuzasadnionym roszczeniem rodzica.