Ustawa o ewidencji ludności

Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności

Obowiązuje
Artykuły 80
Wejście w życie 01.03.2015
Ostatnia zmiana 26.03.2026
art.
Widoczne: 80 z 80 artykułów
rozdzial

Rozdział 1 - Przepisy ogólne

art. 1-5
Art. 1
Art. 2
Ewidencja ludności polega na rejestracji określonych w ustawie
podstawowych danych identyfikujących tożsamość oraz status
administracyjnoprawny osób fizycznych.
Art. 3
Ewidencję ludności prowadzi się w Powszechnym Elektronicznym
Systemie Ewidencji Ludności, który stanowi rejestr PESEL, oraz w rejestrach
mieszkańców, prowadzonych w systemie teleinformatycznym.
Art. 4
Organy gminy wykonują zadania określone w ustawie jako zadania
zlecone z zakresu administracji rządowej.
Art. 5 Wojewoda jako organ wyższego stopnia
1. Wojewoda jest organem wyższego stopnia w stosunku do organów gmin wydających rozstrzygnięcia administracyjne na podstawie ustawy. 2. Wojewoda sprawuje nadzór nad działalnością organów gmin w zakresie realizacji obowiązków określonych w ustawie. 3. Minister właściwy do spraw wewnętrznych sprawuje nadzór nad działalnością wojewody w zakresie realizacji obowiązków określonych w ustawie. 4. Sprawowanie nadzoru, o którym mowa w ust. 3, polega na:
1) przeprowadzaniu kontroli, w tym na badaniu:
a) prawidłowości prowadzonych przez wojewodę postępowań administracyjnych,
b) terminowości załatwiania spraw z zakresu spraw określonych w ustawie;
2) kształtowaniu jednolitej polityki w zakresie realizacji obowiązków określonych w ustawie i kontroli wykonywania ustalonych sposobów postępowania. 5. Kontrola, o której mowa w ust. 4 pkt 1, jest wykonywana na zasadach określonych w ustawie z dnia 15 lipca 2011 r. o kontroli w administracji rządowej (Dz. U. z 2026 r. poz. 158). Rozdział 2 Zakres i zasady rejestracji danych w rejestrze PESEL i rejestrach mieszkańców
rozdzial

Rozdział 2 - Zakres i zasady rejestracji danych w rejestrze PESEL i rejestrach mieszkańców

art. 6-14
Art. 6
Art. 7
1. W rejestrze PESEL gromadzone są dane:
1) obywateli polskich zamieszkujących na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
2) obywateli polskich zamieszkujących poza granicami Rzeczypospolitej
Polskiej w związku z ubieganiem się o polski dokument tożsamości;
3) cudzoziemców zamieszkujących na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
4) (uchylony)
2. W rejestrze PESEL mogą być gromadzone dane osób obowiązanych na
podstawie odrębnych przepisów do posiadania numeru PESEL.
3. W rejestrze mieszkańców gromadzone są dane osób, o których mowa
w ust. 1 i 2, które wykonały obowiązek meldunkowy na terenie danej gminy.
Art. 8
Art. 9 Dane gromadzone w rejestrze PESEL
1. W stosunku do osób, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1, gromadzi się dane wymienione w art. 8 pkt 1–3, 4–23 i 26, a dane, o których mowa w art. 8 pkt 3a – o ile są dostępne. 2. W stosunku do osób, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2, gromadzi się dane wymienione w art. 8 pkt 1–3, 4–11, 15 i 23, a dane, o których mowa w art. 8 pkt 3a, 12, 13, 22 i 26 – o ile są dostępne. 3. W stosunku do osób, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 3, gromadzi się dane wymienione w art. 8 pkt 1, 4, 6, 9–11, 14–17, 24 i 24a, a dane, o których mowa w art. 8 pkt 3, 3a, 5, 7, 8, 12, 13, 18–21, 24b i 26 – o ile są dostępne. 4. W stosunku do osób, o których mowa w art. 7 ust. 2, gromadzi się dane wymienione w art. 8 pkt 1, 4, 6, 9–11, 15, 23–24a, a dane, o których mowa w art. 8 pkt 2–3a, 5, 7, 8, 12, 13, 22, 24b i 26 – o ile są dostępne.
Art. 10
Art. 11
Art. 12
Art. 13
Minister właściwy do spraw informatyzacji, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych, uwzględniając potrzebę zapewnienia ochrony danych osobowych i ich ochrony przed nieuprawnionym ujawnieniem i dostępem, różnice w zapisach imion i nazwisk cudzoziemców w różnych alfabetach, a także konieczność zapewnienia Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego możliwości realizacji zadań wynikających z art. 35 ust. 4 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. z 2025 r. poz. 902 i 1366 oraz z 2026 r. poz. 26), określi, w drodze rozporządzenia:
1) tryb rejestracji danych w rejestrze PESEL oraz w rejestrach mieszkańców, z uwzględnieniem przypadków szczególnych;
2) tryb przekazywania danych pomiędzy rejestrami mieszkańców a rejestrem PESEL;
3) tryb postępowania wyjaśniającego i usuwania niezgodności danych, o których mowa w art. 11, w przypadku ich stwierdzenia;
4) sposób zapisu i gromadzenia w rejestrach danych o imionach i nazwiskach cudzoziemców.
Art. 14
Minister właściwy do spraw informatyzacji, uwzględniając potrzebę zapewnienia ochrony danych osobowych, określi, w drodze rozporządzenia, tryb i terminy przekazywania danych pomiędzy rejestrem PESEL a rejestrami centralnymi, o których mowa w art. 10 ust. 2. Rozdział 3 Zasady i tryb nadawania numeru PESEL
rozdzial

Rozdział 3 - Zasady i tryb nadawania numeru PESEL

art. 15-23
Art. 15
Art. 16
1. Numer PESEL jest nadawany z urzędu.
2. Osobie, o której mowa w art. 7 ust. 2, numer PESEL nadaje się na jej
wniosek.
3. Numer PESEL nadaje minister właściwy do spraw informatyzacji.
4. Nadanie numeru PESEL jest czynnością materialno-techniczną.
Art. 17
Art. 18
Art. 19
Art. 20
Organy, o których mowa w art. 19 ust. 3, niezwłocznie przekazują,
za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, dane niezbędne do zmiany
numeru PESEL ministrowi właściwemu do spraw informatyzacji.
Art. 21
1. Organ, który wystąpił o nadanie lub zmianę numeru PESEL, powiadamia osobę o nadaniu lub zmianie tego numeru. 2. Powiadomienie, o którym mowa w ust. 1, sporządzane na piśmie utrwalonym w postaci elektronicznej, na podstawie zgłoszenia, o którym mowa w art. 58a ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. – Prawo o aktach stanu cywilnego, jest opatrywane zaawansowaną pieczęcią elektroniczną ministra właściwego do spraw informatyzacji opartą na kwalifikowanym certyfikacie pieczęci elektronicznej.
Art. 22
1. Raz nadany numer PESEL nie może być ponownie nadany innej
osobie.
2. Osoba, której zmieniono numer PESEL, nie może posługiwać się
poprzednio nadanym numerem PESEL, od chwili powiadomienia o zmianie.
Art. 23
rozdzial

Rozdział 4 - Obowiązek meldunkowy obywateli polskich

art. 24-39
Art. 24
Art. 25
1. Pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod
oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania.
2. Pobytem czasowym jest przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca pobytu
stałego w innej miejscowości pod oznaczonym adresem lub w tej samej
miejscowości, lecz pod innym adresem.
3. Miejscem pobytu stałego lub czasowego osoby zatrudnionej na statku
żeglugi śródlądowej lub morskiej albo zamieszkującej w związku
z wykonywaniem pracy w ruchomym urządzeniu mieszkalnym, jest siedziba
pracodawcy zatrudniającego tę osobę.
4. Ilekroć w ustawie jest mowa o pobycie czasowym obywatela polskiego
należy przez to rozumieć przebywanie poza miejscem pobytu stałego przez okres
ponad 3 miesięcy.
Art. 26
1. Adres określa się przez podanie:
1) w gminach, które uzyskały status miasta – nazwy miasta (dzielnicy), ulicy,
numeru domu i lokalu – jeżeli jest wydzielony, nazwy województwa oraz
kodu pocztowego;
2) w pozostałych gminach – nazwy miejscowości, ulicy, jeżeli w miejscowości
występuje podział na ulice, numeru domu i lokalu – jeżeli jest wydzielony,
nazwy gminy, nazwy województwa oraz kodu pocztowego.
2. Adres, o którym mowa w ust. 1, w rejestrze PESEL oraz w rejestrze
mieszkańców uzupełnia się o identyfikatory krajowego rejestru urzędowego
podziału terytorialnego kraju „TERYT”.
Art. 27 Obowiązek meldunkowy obywatela polskiego
1. Obywatel polski przebywający na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej jest obowiązany zameldować się w miejscu pobytu stałego lub czasowego
najpóźniej w 30 dniu, licząc od dnia przybycia do tego miejsca.
2. Równocześnie można mieć jedno miejsce pobytu stałego i jedno miejsce
pobytu czasowego.
Art. 28 Obywatel polski dokonuje zameldowania na pobyt stały lub czasowy
Art. 29 Zameldowanie dziecka z urzędu
Zameldowania w stosunku do dzieci osób, o których mowa w art. 7
ust. 1 pkt 1, urodzonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, dokonuje
z urzędu kierownik urzędu stanu cywilnego sporządzający akt urodzenia.
Zameldowanie na pobyt stały lub czasowy następuje z dniem sporządzenia aktu
urodzenia, w miejscu stałego albo czasowego pobytu rodziców albo tego
z rodziców, u którego dziecko faktycznie przebywa.
Art. 30 Dane w zgłoszeniu pobytu stałego
Art. 31 Rozstrzygnięcie wątpliwości meldunkowych
1. Jeżeli dane zgłoszone do zameldowania lub wymeldowania budzą
wątpliwości o zameldowaniu lub wymeldowaniu rozstrzyga organ gminy w drodze
decyzji administracyjnej.
2. Wątpliwości co do stałego lub czasowego charakteru pobytu osoby pod
deklarowanym adresem rozstrzyga organ gminy w drodze decyzji
administracyjnej.
Art. 32
Art. 33 Obowiązek meldunkowy obywateli polskich
Art. 34
Art. 35 Wymeldowanie obywatela polskiego
Organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub
na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję
w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu
stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego
okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się.
Art. 36
Art. 37
Art. 38
Zgłoszenie zgonu dokonane w urzędzie stanu cywilnego, zgodnie
z przepisami prawa o aktach stanu cywilnego, zastępuje wymeldowanie osoby
zmarłej z miejsca pobytu stałego i czasowego.
Art. 39
rozdzial

Rozdział 5 - Obowiązek meldunkowy cudzoziemców

art. 40-44
Art. 40 Obowiązek meldunkowy cudzoziemca przebywającego na terytorium Polski
1. Cudzoziemiec przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązany wykonywać obowiązek meldunkowy na zasadach określonych w art. 24, art. 25 ust. 1–3, art. 26, art. 27 ust. 2, art. 28 oraz w art. 30–39, jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej. 2. Cudzoziemiec, o którym mowa w art. 41 ust. 1–2a, przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązany wykonywać obowiązek meldunkowy na zasadach określonych w art. 24–26, art. 27 ust. 2, art. 28 oraz w art. 30–39, jeżeli przepisy niniejszego rozdziału nie stanowią inaczej. 3. Jeżeli zameldowania w miejscu pobytu stałego lub czasowego dokonuje cudzoziemiec:
1) niewymieniony w art. 41 ust. 1–2a lub
2) niebędący obywatelem Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, o którym mowa w art. 10 ust. 1 lit. b lub d Umowy o wystąpieniu Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej z Unii Europejskiej i Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej, bądź członkiem jego rodziny, o którym mowa w art. 10 ust. 1 lit. e lub f tej umowy
– nieposiadający numeru PESEL, wymagane jest jego osobiste stawiennictwo.
Art. 41
Art. 42
1. Od wykonywania obowiązku meldunkowego zwolnieni są, pod
warunkiem wzajemności, szefowie i członkowie personelu przedstawicielstw
dyplomatycznych oraz urzędów konsularnych państw obcych, łącznie z członkami
ich rodzin pozostającymi z nimi we wspólnocie domowej, a także inne osoby na
podstawie ustaw, umów lub powszechnie ustalonych zwyczajów
międzynarodowych.
2. Cudzoziemcy są zwolnieni z obowiązku meldunkowego, jeżeli okres ich
pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie przekracza 30 dni.
Art. 43 Obowiązek meldunkowy cudzoziemców
Art. 44
rozdzial

Rozdział 6 - Udostępnianie danych z rejestru PESEL, rejestrów mieszkańców oraz rejestrów zamieszkania cudzoziemców

art. 45-58
Art. 45
Art. 46
Art. 47
Art. 48
Art. 49
Art. 50
1. Dane z rejestru PESEL udostępnia:
1) minister właściwy do spraw informatyzacji – za pomocą urządzeń
teletransmisji danych, w tym w drodze weryfikacji, oraz jeżeli udostępnienie
dotyczy danych jednostkowych dla podmiotów, o których mowa w art. 46
ust. 2 pkt 2;
2) organ dowolnej gminy, jeżeli udostępnienie dotyczy danych jednostkowych
dla podmiotów, o których mowa w art. 46 ust. 1 i 2 pkt 1 i 3.
2. Dane z rejestrów mieszkańców udostępniają organy gmin prowadzące te
rejestry.
Art. 51
Art. 52
Minister właściwy do spraw informatyzacji, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych, określi w drodze rozporządzenia:
1) wzór wniosku o udostępnienie danych z rejestru mieszkańców oraz rejestru PESEL, o którym mowa w art. 47 ust. 1,
2) wzór uproszczonego wniosku o udostępnianie danych z rejestru mieszkańców oraz rejestru PESEL, o którym mowa w art. 48 ust. 1,
3) wzór wniosku o udostępnianie danych z rejestru PESEL, o którym mowa w art. 49 ust. 1,
4) tryb uzyskiwania zgody, o której mowa w art. 46 ust. 2 pkt 3
– uwzględniając konieczność wykazania przez podmioty, o których mowa w art. 46 ust. 2 pkt 1, interesu prawnego w uzyskaniu danych jednostkowych w rozumieniu art. 47 ust. 4, lub interesu faktycznego w uzyskaniu danych w drodze weryfikacji w przypadkach, o których mowa w art. 49 ust. 2–2aa, oraz warunki, o których mowa w art. 48 ust. 1.
Art. 53
Udostępnienie danych z rejestru mieszkańców oraz rejestru PESEL następuje:
1) dla podmiotów, o których mowa w art. 46 ust. 1, art. 46 ust. 2 pkt 4, oraz ministra właściwego do spraw wewnętrznych – nieodpłatnie; [2) dla podmiotów, o których mowa w art. 46 ust. 2 pkt 1–3 – odpłatnie.] Nowe brzmienie <2) dla podmiotów, o których mowa w art. 46 ust. 2 pkt 1–3 i art. 49a ust. 1 – pkt 2 w art. 53 wejdzie w życie z odpłatnie.> dn. 30.06.2026 r. (Dz. U. z 2025 r. poz. 1006).
Art. 54
Osoby i jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 46 ust. 2
pkt 1, są zwolnione z opłat w przypadku udostępnienia z rejestru mieszkańców
oraz rejestru PESEL danych niezbędnych do sporządzenia aktu poświadczenia
dziedziczenia.
Art. 55
Opłaty pobrane za udostępnienie danych stanowią dochód budżetu
państwa.
Art. 56
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia: [1) wysokość, sposób i terminy uiszczania opłaty za udostępnienie danych jednostkowych z rejestru mieszkańców oraz rejestru PESEL, a także za udostępnianie danych za pomocą urządzeń teletransmisji, w drodze weryfikacji, o której mowa w art. 49 ust. 1, oraz sposób dokumentowania uiszczenia opłaty,] <1) wysokość, sposób i terminy uiszczania opłaty za udostępnianie danych Nowe brzmienie jednostkowych z rejestru mieszkańców oraz rejestru PESEL, za pkt 1 w art. 56 wejdzie w życie z udostępnianie danych za pomocą urządzeń teletransmisji danych, w drodze dn. 30.06.2026 r. (Dz. U. z 2025 r. weryfikacji, o której mowa w art. 49 ust. 1, a także za udostępnianie serii, poz. 1006). numeru i daty ważności ważnego dowodu osobistego, o którym mowa w art. 49a ust. 1, oraz sposób dokumentowania uiszczenia opłaty,>
2) sposób obliczania wysokości oraz sposób i terminy uiszczania opłaty za udostępnianie danych podmiotom, o których mowa w art. 46 ust. 2 pkt 2, a także sposób dokumentowania uiszczenia opłaty [
– uwzględniając, że wysokość opłaty powinna być zróżnicowana w zależności od sposobu i zakresu udostępniania danych.] <– mając na uwadze sposób udostępniania danych, a także uwzględniając, że Nowe brzmienie wysokość opłaty powinna być zróżnicowana w zależności od sposobu i zakresu cz. wspólnej w art. 56 wejdzie w udostępniania danych, a sposób i terminy uiszczania opłat nie powinny stwarzać życie z dn. 30.06.2026 r. (Dz. nadmiernych obciążeń dla podmiotów występujących o udostępnianie danych.> U. z 2025 r. poz.
1006).
Art. 57
Art. 58
Minister właściwy do spraw informatyzacji określi, w drodze rozporządzenia:
1) sposób i tryb przeprowadzania kontroli korzystania z dostępu do danych za pomocą teletransmisji danych, w drodze weryfikacji,
2) wzór upoważnienia do przeprowadzania kontroli,
3) wzór protokołu kontroli
– biorąc pod uwagę wymagania, o których mowa w art. 46 ust. 2 pkt 1 i art. 48 ust. 1. Rozdział 7 Przepisy karne
rozdzial

Rozdział 7 - Przepisy karne

art. 59-60
Art. 59
1. Cudzoziemiec niebędący obywatelem państwa członkowskiego
Unii Europejskiej, obywatelem państwa członkowskiego Europejskiego
Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze
Gospodarczym lub obywatelem Konfederacji Szwajcarskiej, który nie dopełnia
ciążącego na nim obowiązku meldunkowego, podlega karze grzywny.
2. Przepisu ust. 1 nie stosuje się do cudzoziemca będącego członkiem rodziny
obywatela państwa członkowskiego Unii Europejskiej, obywatela państwa
członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony
umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub obywatela Konfederacji
Szwajcarskiej.
Art. 60
Postępowania w sprawach, o których mowa w art. 59, prowadzi się na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. – Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2025 r. poz. 860, 1178, 1661, 1814, 1818 i 1872). Rozdział 8 Zmiany w przepisach obowiązujących
rozdzial

Rozdział 8 - Zmiany w przepisach obowiązujących

art. 61-68
Art. 62
(pominięty)

Art. 62a. (uchylony)
Art. 68
(pominięty)

Art. 68a. (pominięty) Rozdział 9 Przepisy przejściowe i końcowe
rozdzial

Rozdział 9 - Przepisy przejściowe i końcowe

art. 69-80
Art. 69
Postępowania administracyjne wszczęte na podstawie ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. poz. 993, z późn. zm.5))6) i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, w sprawach indywidualnych o:
5) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2006 r. poz. 1043, z 2007 r. poz. 125, z 2008 r. poz. 416, 1056, 1198 i 1414, z 2009 r. poz. 120, 306, 595 i 1777, z 2010 r. poz. 1593, z 2011 r. poz. 768 i 1195, z 2012 r. poz. 161, 921 i 1407 oraz z 2013 r. poz. 1650.
6) Ustawa utraciła moc z dniem 1 marca 2015 r. na podstawie art. 1 pkt 28 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o zmianie ustawy o dowodach osobistych i ustawy o ewidencji ludności (Dz. U. poz. 768), która weszła w życie z dniem 30 czerwca 2011 r.
1) zameldowanie, uchylenie czynności materialno-technicznej zameldowania oraz wymeldowanie, udostępnienie danych ze zbioru PESEL i gminnych zbiorów meldunkowych – prowadzi się na podstawie niniejszej ustawy;
2) udostępnienie danych z wojewódzkich zbiorów meldunkowych – umarza się.
Art. 70
1. Zameldowanie na pobyt stały lub czasowy trwający ponad
3 miesiące dokonane na podstawie ustawy, o której mowa w art. 69, zachowuje
ważność.
2. (uchylony)
Art. 71
1. Numer PESEL nadany na podstawie przepisów ustawy, o której
mowa w art. 69, staje się numerem PESEL w rozumieniu niniejszej ustawy.
2. Dotychczasowy zbiór PESEL staje się rejestrem PESEL.
3. Dotychczasowe gminne zbiory meldunkowe stają się odpowiednio
rejestrami mieszkańców i rejestrami zamieszkania cudzoziemców.
Art. 72
1. Ilekroć w dotychczasowych przepisach jest mowa o zbiorze
PESEL, zbiorze Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności
(PESEL), Centralnej Bazie Danych RCI PESEL, centralnej ewidencji PESEL
należy przez to rozumieć rejestr PESEL.
2. Ilekroć w dotychczasowych przepisach jest mowa o gminnych zbiorach
meldunkowych, zbiorach meldunkowych, zbiorach danych stałych mieszkańców,
należy przez to rozumieć rejestry mieszkańców.
Art. 73
Z dniem wejścia w życie ustawy wygasają decyzje o zastrzeżeniu udostępnienia danych osobowych wydane na podstawie przepisów ustawy, o której mowa w art. 69, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r.
Art. 74–79. (uchylone)
Art. 80
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 marca 2015 r., z wyjątkiem
art. 62, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2013 r.
Brak wyników