Wyrok z 10 marca 2026, sygn. IV P 1254/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 10 marca 2026 roku

Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w następującym składzie:

Przewodniczący: asesor sądowy Katarzyna Grabek

Protokolant: Przemysław Studziński

po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2026 roku we Wrocławiu

na rozprawie

sprawy z powództwa O. C.

przeciwko N. N.

o wydanie świadectwa pracy, o sprostowanie świadectwa pracy

I.  umarza postępowanie w zakresie żądania wydania świadectwa pracy;

II.  prostuje świadectwo pracy wydane przez pozwanego N. N. powodowi O. C. z dnia 31 maja 2019 r. (duplikat z dnia 7 maja 2025 r.) w ten sposób, że w punkcie 6 podpunkcie 4) w miejsce „14-25 VII 2014, 1-6 I 2015, 1-8 VIII 2015, 4-12 V 2016, 18-24 IV 2017, 20-31 VIII 2018” wpisuje „nie korzystał”;

III.  nakazuje pozwanemu N. N., aby uiścił na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu kwotę 60 zł (sześćdziesiąt złotych) tytułem opłaty sądowej od pozwu, od uiszczenia której powód jest zwolniony z mocy ustawy.

Sygnatura akt IV P 1254/24

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 23 maja 2024 r. (data prezentaty biura podawczego) powód O. C. wniósł o zobowiązanie pozwanego N. N., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą (...), do wydania świadectwa pracy stwierdzającego, że umowa łącząca strony trwała od 3 kwietnia 2014 r. do 26 czerwca 2019 r., a powód wykonywał pracę jako ślusarz na pełen etat.

W uzasadnieniu pozwu wskazano, że powód pracował u pozwanego jako ślusarz/spawacz z miesięcznym wynagrodzeniem odpowiadającym najniższej krajowej od 3 kwietnia 2014 r. do 26 czerwca 2019 r. Po tej dacie powód zaczął pracować u syna pozwanego B. N., ale u tego samego podwykonawcy – firmy (...). Pracodawcy zapewniali powoda, że miała to być ciągłość pracy. Do dnia dzisiejszego, pomimo wielu rozmów, powód nie może wyegzekwować od pozwanego swojego świadectwa pracy. Nadto powód wskazał, że dowiedział się przez przypadek, że pozwany w czasie trwania umowy wielokrotnie w ZUS zgłaszał, że powód korzystał z urlopu bezpłatnego, z którego powód nigdy nie korzystał i nie zgłaszał potrzeby korzystania.

Pismem procesowym z dnia 17 czerwca 2024 r. powód wyjaśnił, że domaga się wydania świadectwa pracy za łączny okres trwania umowy o pracę od 3 kwietnia 2014 r. do 31 grudnia 2019 r. w wymiarze pełnego etatu na stanowisku spawacz/ślusarz. Powód podał jako datę końcową 31 grudnia 2019 r., wynikającą z umowy o pracę, jednak dowiedział się w ZUS, że był zgłoszony jako pracownik pozwanego do 31 maja 2019 r., a następnie przejął powoda syn pozwanego, jako kontynuację współpracy.

Pozwany N. N. wniósł o oddalenie powództwa w całości jako oczywiście bezzasadnego.

Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że powód pozostawał zatrudniony w jego przedsiębiorstwie na podstawie umowy o pracę na czas określony, tj. od dnia 3 kwietnia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2019 r. Pozwany wskazał, że z dniem rozwiązania umowy o pracę wydał powodowi świadectwo pracy. Ponadto wskazał, że udzielał urlopu bezpłatnego na wyraźny wniosek pracownika.

W związku z wydaniem powodowi w dniu 15 maja 2025 r. świadectwa pracy, powód na rozprawie w dniu 12 czerwca 2025 r. zmodyfikował swoje roszczenie wnosząc o sprostowanie świadectwa pracy w punkcie dotyczącym urlopów bezpłatnych w ten sposób aby wskazać, że powód nie wykorzystał żadnego dnia urlopu bezpłatnego.

W odpowiedzi na zmodyfikowane powództwo pozwany pismem z dnia 26 czerwca 2025 r. (data stempla pocztowego) wskazał, że nie przychyla się do wniosku o sprostowanie świadectwa pracy, ponieważ powód otrzymał świadectwo pracy w dniu 31 maja 2019 r. i nie zgłaszał w ustawowym terminie żadnych roszczeń. Ponadto pozwany zaprzeczył, aby powód nigdy nie zgłaszał wniosków o urlopy bezpłatne.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 3 kwietnia 2014 r. powód O. C. zawarł z pozwanym N. N. umowę o pracę na czas określony od 3 kwietnia 2014 r. do 31 grudnia 2014 r. Powód został zatrudniony na stanowisku ślusarza, w pełnym wymiarze czasu pracy.

W dniu 2 stycznia 2015 r. strony zawarły kolejną umowę o pracę na czas określony od 1 stycznia 2015 r. do 31 grudnia 2017 r.

W dniu 2 stycznia 2018 r. strony zawarły kolejną umowę o pracę na czas określony od 2 stycznia 2018 r. do 31 grudnia 2019 r., na podstawie której powód został zatrudniony na stanowisku spawacza w pełnym wymiarze czasu pracy.

Dowód: umowa o pracę z 3.04.2014 r., k. 11; umowa o pracę z 2.01.2015 r., k. 12; umowa o pracę z 2.01.2018 r., k. 13.

Powód w całym okresie zatrudnienia u pozwanego wykonywał pracę na rzecz (...) S.A. (poprzednio działającą pod nazwą (...)), gdzie odnotowywane były listy obecności.

Bezpośrednio po zakończeniu umowy o pracę zawartej przez strony, powód został zatrudniony przez syna pozwanego B. N., kontynuując współpracę na tych samych warunkach co u pozwanego.

Dowód: przesłuchanie powoda na rozprawie 24.02.2026 r. e-protokół od 00:16:54; przesłuchanie pozwanego N. N. na rozprawie 24.02.2026 r. e-protokół od 00:31:30.

W okresie rozliczeniowym od 1 do 31 lipca 2014 r. powód jako pracownik pozwanego wykonywał czynności na rzecz (...) S.A. w wymiarze 108 godzin.

W okresie rozliczeniowym od 1 do 31 stycznia 2015 r. powód jako pracownik pozwanego wykonywał czynności na rzecz (...) S.A. w wymiarze 208 godzin.

W okresie rozliczeniowym od 1 do 31 sierpnia 2015 r. powód jako pracownik pozwanego wykonywał czynności na rzecz (...) S.A. w wymiarze 96 godzin.

W okresie rozliczeniowym od 1 do 31 maja 2016 r. powód jako pracownik pozwanego wykonywał czynności na rzecz (...) S.A. w wymiarze 96 godzin.

W okresie rozliczeniowym od 1 do 30 kwietnia 2017 r. powód jako pracownik pozwanego wykonywał czynności na rzecz (...) S.A. w wymiarze 168 godzin.

W okresie rozliczeniowym od 1 do 31 sierpnia 2017 r. powód jako pracownik pozwanego wykonywał czynności na rzecz (...) S.A. w wymiarze 84 godzin.

Dowód: pismo (...) S.A. z 9.09.2025 r., k. 107.

Pozwany na koniec każdego miesiąca, po otrzymaniu zestawienia godzin przepracowanych przez jego pracowników w (...) S.A., wskazywał, które osoby i w jakim wymiarze w danym miesiącu przebywały na urlopach bezpłatnych i takie zestawienie przekazywał do księgowej, również w formie ustnej.

Dowód: zeznania świadka B. V. na rozprawie 12.06.2025 r. e-protokół od 00:10:28; zeznania świadka B. N. na rozprawie 12.06.2025 r. e-protokół od 00:34:02.

G. L. zajmowała się księgowością w przedsiębiorstwie pozwanego w okresie od marca 2016 r. do maja 2019 r., w tym sporządzała listę płac za każdy miesiąc kalendarzowy. G. L. otrzymywała od pozwanego zestawienie dotyczące zwolnień lekarskich, urlopów wypoczynkowych oraz urlopów bezpłatnych, z których w danym miesiącu mieli korzystać pracownicy pozwanego, w tym powód. Na podstawie tego zestawienia sporządzała listę płac. Zestawienia nie były weryfikowane, w szczególności nie były do nich dołączane wnioski o urlopy bezpłatne.

Dowód: zeznania świadka G. L. na rozprawie 24.02.2026 r. e-protokół od 00:06:23.

Powód był zgłoszony do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego jako pracownik pozwanego w okresie od 3 kwietnia 2014 r. do 31 maja 2019 r. Pozwany deklarował do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, że powód przebywał na urlopach bezpłatnych udzielonych na pisemny wniosek pracownika w następujących okresach:

-od 14 lipca 2014 r. do 25 lipca 2014 r.,

-od 1 stycznia 2015 r. do 6 stycznia 2015 r.,

-od 1 sierpnia 2015 r. do 8 sierpnia 2015 r.,

-od 4 maja 2016 r. do 12 maja 2016 r.,

-od 18 kwietnia 2017 r. do 21 kwietnia 2017 r.,

-od 20 sierpnia 2018 r. do 31 sierpnia 2018 r.

Dowód: pismo ZUS z 9.09.2025 r., k. 105.

W okresie zatrudnienia u pozwanego powód nigdy nie składał wniosku o udzielenie urlopu bezpłatnego.

Dowód: zeznania świadka B. V. na rozprawie 12.06.2025 r. e-protokół od 00:10:28; przesłuchanie powoda na rozprawie w dniu 24.02.2026 r. e-protokół od 00:16:54.

Powód nie korzystał z urlopów bezpłatnych w okresie zatrudnienia u pozwanego, w szczególności nie przebywał na urlopach bezpłatnych w okresach 14-25 lipca 2014 r., 1-6 stycznia 2015 r., 1-8 sierpnia 2015 r., 4-12 maja 2016 r., 18-21 kwietnia 2017 r., 20-31 sierpnia 2018 r.

Dowód: pismo (...) S.A. z 9.09.2025 r., k. 107; przesłuchanie powoda na rozprawie w dniu 24.02.2026 r. e-protokół od 00:16:54.

Powód w okresie zatrudnienia korzystał z urlopów wypoczynkowych, a wynagrodzenie za czas urlopu wypoczynkowego było rozliczane dopiero na koniec roku kalendarzowego.

Bezsporne.

W dniu 7 maja 2025 r. pozwany wystawił powodowi duplikat świadectwa pracy z 31 maja 2019 r., zgodnie z którym powód był zatrudniony w firmie pozwanego Usługi (...) w okresie od 3 kwietnia 2014 r. do 31 maja 2019 r., w pełnym wymiarze czasu pracy, stosunek pracy ustał na mocy porozumienia stron (art. 30 § 1 pkt 1 kodeksu pracy). Zgodnie z punktem 6 podpunktem 4) w okresie zatrudnienia pracownik korzystał z urlopu bezpłatnego: 14-25 VII 2014 r., 1-6 I 2015 r., 1-8 VIII 2015 r., 4-12 V 2016 r., 18-21 IV 2017 r., 20-31 VIII 2018 r.

Dowód: duplikat świadectwa pracy z 7.05.2025 r., k. 55.

Powód otrzymał duplikat świadectwa pracy z 7 maja 2025 r. w dniu 15 maja 2025 r.

Powód nie otrzymał świadectwa pracy wystawionego przez pozwanego dnia 31 maja 2019 r. we wcześniejszym terminie.

Pismem z 15 maja 2025 r. powód zwrócił się do pozwanego z wnioskiem o sprostowanie świadectwa pracy otrzymanego w dniu 15 maja 2025 r. poprzez sprostowanie pkt 6, że wykorzystany został urlop bezpłatny w dniach 14-25.04.2014, 1-6.01.2015, 1-8.08.2015, 4-12.05.2016, 1-21.04.2017, 20-31.08.2018. W piśmie powód wskazał, że nigdy nie wnioskował o takowy urlop w poszczególnych dniach i nigdy nie podpisywał wniosków z prośbą o bezpłatny urlop.

Dowód: wniosek o sprostowanie świadectwa pracy z 15.05.2025 r., k. 63; przesłuchanie powoda na rozprawie w dniu 24.02.2026 r. e-protokół od 00:16:54.

Powód zakończył zatrudnienie u B. N. w 2024 r. i złożył przeciwko niemu pozew o wydanie świadectwa pracy do tut. Sądu, sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt IV P 1253/24. W toku postępowania przeciwko B. N. powód zmodyfikował swoje żądanie domagając się m.in. sprostowania świadectwa pracy w zakresie wskazanych w świadectwie okresów wykorzystanego urlopu bezpłatnego w taki sposób, że nie wykorzystał urlopu bezpłatnego w okresie zatrudnienia.

Fakt znany z urzędu, ponadto: przesłuchanie powoda na rozprawie w dniu 24.02.2026 r. e-protokół od 00:16:54.

Ustalając stan faktyczny w sprawie Sąd oparł się na dowodach z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, które stanowiły dowody w sprawie bez konieczności wydawania odrębnego postanowienia (art. 243(2) k.p.c.).

Pominięciu na podstawie art. 253(2) § 1 pkt 3 k.p.c. podlegały dowody z kserokopii świadectwa pracy oraz kserokopii wniosków o udzielenie urlopów bezpłatnych z 19 grudnia 2014 r. i 13 lipca 2014 r., jako nieprzydatne dla wykazania faktów składania przez powoda wniosków o urlopy bezpłatne, wobec niewykonania przez pozwanego zobowiązania do przedłożenia oryginałów tych dokumentów.

Pominięciu na podstawie art. 235(2) § 1 pkt 4 k.p.c. podlegał również dowód z opinii biegłych sądowych z zakresu grafologii i informatyki, który został zawnioskowany przez pozwanego, jako niemożliwy do przeprowadzenia wobec niewykonania przez pozwanego zobowiązania do przedłożenia oryginałów dokumentów, które miały stanowić przedmiot opinii biegłych.

Ustalając stan faktyczny Sąd częściowo oparł się również na osobowych źródłach dowodowych.

Sąd dał wiarę w całości zeznaniom świadka G. L., która prowadziła księgowość w przedsiębiorstwie pozwanego od marca 2016 r. do maja 2019 r. Świadek wyjaśniła, na jakiej podstawie zgłaszano do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych fakt przebywania powoda na urlopach bezpłatnych. Świadek rozliczając wynagrodzenia na koniec danego miesiąca, otrzymywała od pozwanego zestawienia obejmujące zwolnienia lekarskie, urlopy wypoczynkowe i urlopy bezpłatne poszczególnych pracowników, w tym powoda i na tej podstawie sporządzała listę płac. Świadek zeznała, że nigdy nie widziała wniosków o urlop powoda, ani innych pracowników, a opierała się jedynie na informacjach przekazywanych przez pozwanego.

Sąd dał wiarę dowodowi z zeznań świadka B. V., która spójne z zeznaniami G. L. wyjaśniła, na jakiej podstawie zgłaszano do ZUS fakt przebywania przez poszczególnych pracowników pozwanego na urlopach bezpłatnych. Świadek w spornym okresie współpracowała z pozwanym, pomagała przy przekazywaniu wynagrodzeń za pracę i miała wiedzę o sposobie funkcjonowania przedsiębiorstwa. B. V. nigdy nie widziała wniosków o urlopy bezpłatne autorstwa powoda, jak również zaprzeczyła, aby powód w okresie zatrudnienia u pozwanego korzystał z urlopów bezpłatnych. Świadek zaprzeczyła również, aby przechowywała dokumentację pracowniczą powoda.

Sąd jako w większości niewiarygodne ocenił zeznania świadka B. N., z uwagi na to, że były one niespójne i nielogiczne. Świadek z jednej strony wskazywał, że powód składał pozwanemu pisemne wnioski o urlopy bezpłatne, a z drugiej, że urlopy bezpłatne lub wypoczynkowe były udzielane powodowi na jego zgłoszenie telefoniczne, a powód sam decydował z jakiego rodzaju urlopu chce skorzystać. Ponadto podkreślenia wymaga, że świadek jest synem pozwanego oraz pozostaje aktualnie w sporze sądowym z powodem, jako jego były pracodawca, zatrudniający powoda bezpośrednio po zakończeniu stosunku pracy łączącego strony. Spór ten również dotyczy m.in. sprostowania świadectwa pracy co do faktu przebywania powoda w okresie zatrudnienia u świadka na urlopach bezpłatnych. Powód w tamtym postępowaniu również kwestionuje fakt składania wniosków oraz korzystania z urlopów bezpłatnych.

Ustalając stan faktyczny Sąd w całości uwzględnił dowód z przesłuchania powoda, jako spójny z pozostałem materiałem dowodowym ocenionym przez Sąd jako wiarygodny.

Sąd nie dał wiary przesłuchaniu pozwanego w zakresie w jakim wskazywał on, że w ostatnim dniu zatrudnienia wydał powodowi świadectwo pracy, dokumentacja pracownicza powoda została przywłaszczona przez B. V. oraz co do okoliczności, że powód składał wnioski o udzielenie urlopów bezpłatnych i faktycznie korzystał z urlopów bezpłatnych w terminach wskazanych w punkcie 6 duplikatu świadectwa pracy z 7 maj 2025 r. Powyższych faktów nie potwierdza żaden z przeprowadzonych w sprawie dowodów. Przesłuchanie pozwanego stoi w sprzeczności nie tylko z przesłuchaniem powoda, ale również z zeznaniami świadków B. V. i częściowo G. L.. Pozwany wskazywał w pismach procesowych, że fakt rzekomego przywłaszczenia dokumentacji pracowniczej powoda przez świadek V. został zgłoszony do prokuratury, jednak nie przedstawił jakiegokolwiek dowodu na poparcie takiego twierdzenia, jak chociażby zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa. Ponadto wymienieni świadkowie zgodnie wskazali, że to pozwany sporządzał zestawienie, na podstawie którego księgowa dokonywała zgłoszenia, że dany pracownik – w tym powód – przebywał w konkretnych dniach na urlopie bezpłatnym. Takie zestawienia nie były sporządzane w oparciu o pisemne wniosku o udzielenie urlopu bezpłatnego, chociaż świadkowie współpracowali z pozwanym w spornym okresie, to nigdy nie widzieli pisemnych wniosków powoda o udzieleniu urlopu bezpłatnego.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Postępowanie podlegało umorzeniu w zakresie roszczenia o wydanie świadectwa pracy. Powództwo o sprostowanie świadectwa pracy zasługiwało na uwzględnienie.

Powód pierwotnie domagał się od pozwanego wydania świadectwa pracy, stwierdzającego zatrudnienie powoda w przedsiębiorstwie pozwanego w oparciu o umowę o pracę, w pełnym wymiarze czasu pracy, w okresie od 3 kwietnia 2014 r. do 26 czerwca 2019 r. na stanowisku ślusarza. Podstawę materialnoprawną pierwotnie zgłoszonego roszczenia stanowił art. 97 § 1 Kodeksu pracy, zgodnie z którym w związku z rozwiązaniem lub wygaśnięciem stosunku pracy pracodawca jest obowiązany wydać pracownikowi świadectwo pracy w dniu, w którym następuje ustanie stosunku pracy, jeżeli nie zamierza nawiązać z nim kolejnego stosunku pracy w ciągu 7 dni od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia poprzedniego stosunku pracy.

W toku postępowania roszczenie powoda zgłoszone w pozwie zostało spełnione przez pozwanego, który w dniu 7 maja 2025 r. wystawił powodowi duplikat świadectwa pracy z 31 maja 2019 r. Powód otrzymał wskazany duplikat w dniu 15 maja 2025 r., w związku z czym powód na rozprawie w dniu 12 czerwca 2025 r. zmienił swoje powództwo, występując z nowym roszczeniem zamiast pierwotnego i domagając się sprostowania wydanego świadectwa pracy.

W myśl art. 193 § 1 k.p.c. zmiana powództwa jest dopuszczalna, jeżeli nie wpływa na właściwość sądu. Zgodnie zaś z art. 193 § 3 k.p.c. jeżeli powód występuje z nowym roszczeniem zamiast lub obok roszczenia pierwotnego, skutki przewidziane w artykule poprzedzającym rozpoczynają się z chwilą, w której roszczenie to powód zgłosił na rozprawie w obecności pozwanego, w innych zaś wypadkach - z chwilą doręczenia pozwanemu pisma zawierającego zmianę i odpowiadającego wymaganiom pozwu.

Wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 193 § 2(1) k.p.c. co do zasady zmiana powództwa powinna być dokonana w formie pisemnej. Wymóg pisemnej formy nie dotyczy jednak roszczeń dochodzonych w postępowaniu odrębnym z zakresu prawa pracy przez pracownika działającego bez adwokata lub radcy prawnego, co wynika z art. 466 k.p.c.

W związku z dokonaniem przez powoda skutecznej zmiany powództwa i wprowadzeniem do procesu nowego roszczenia zamiast poprzedniego, Sąd w punkcie I wyroku umorzył postępowanie wywołane roszczeniem o wydanie świadectwa pracy (zgodnie z poglądem wyrażonym w m.in. w uchwale Sądu Najwyższego z 13 kwietnia 1988 r., sygn. akt III CZP 24/88, wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 30 sierpnia 2021 r. V ACa 476/21). Zmiana powództwa polegająca na zastąpieniu roszczenia dotychczasowego roszczeniem nowym jest czynnością procesową złożoną, składającą się z dwóch działań, z których pierwsze obejmuje cofnięcie powództwa w zakresie dotychczasowego roszczenia, a drugie - wniesienie innego powództwa obejmującego roszczenie nowe. Jeżeli z kolei zmiana powództwa obejmująca zgłoszenie nowego roszczenia na miejsce roszczenia dotychczasowego rodzi co do tego drugiego roszczenia skutki identyczne jak "zwykłe" cofnięcie powództwa. (por. m.in. B. Czech [w:] A. Marciniak (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Tom I. Komentarz. Art. 1–205, wyd. 1, 2019, art. 193.) W niniejszej sprawie powód dokonał modyfikacji pozwu poprzez rezygnację z pierwotnie zgłoszonego żądania podczas rozprawy, w obecności pozwanego, który nie sprzeciwił się tej czynności procesowej (art. 203 § 1 k.p.c.) Istniała więc podstawa do umorzenia postępowania w oparciu o art. 355 k.p.c. W stanie faktycznym niniejszej sprawy, nie zaszły przesłanki wymienione wart. 203 § 4 k.p.c., ani w art. 469 k.p.c.

Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w punkcie I wyroku, umarzając postępowanie co do roszczenia o wydanie świadectwa pracy.

Zmodyfikowane żądanie pozwu zasługiwało na uwzględnienie w całości. Powód wniósł o sprostowanie świadectwa pracy w punkcie dotyczącym urlopów bezpłatnych w ten sposób aby wskazać, że powód nie wykorzystał żadnego dnia urlopu bezpłatnego.

Zgodnie z art. 97 § 2 ¹ k.p. pracownik może w ciągu 14 dni od otrzymania świadectwa pracy wystąpić z wnioskiem do pracodawcy o sprostowanie świadectwa. W razie nieuwzględnienia wniosku, pracownikowi przysługuje w ciągu 14 dni od zawiadomienia o odmowie sprostowania świadectwa pracy, prawo wystąpienia z żądaniem jego sprostowania do sądu pracy.

Powyższy przepis artykułuje uprawnienie pracownika do wystąpienia do pracodawcy z wnioskiem o jego sprostowanie, jeżeli stwierdzi, że zawiera ono błędy lub brak w nim istotnych informacji. Pouczenie o możliwości złożenia powyższego wniosku powinno być zawarte w świadectwie pracy.

Z ustaleń dokonanych w sprawie wynika, że powód w ustawowym terminie złożył wniosek o sprostowanie świadectwa pracy z dnia 31 maja 2019 r., którego duplikat pozwany wystawił w dniu 7 maja 2025 r. Powód otrzymał świadectwo pracy od pozwanego – w postaci ww. duplikatu – po raz pierwszy w dniu 15 maja 2025 r. Następnie pismem z 15 maja 2025 r. (k. 63) powód wystąpił do pozwanego o sprostowanie świadectwo pracy poprzez sprostowanie podpunktu 6, w którym pozwany wymienił okresy urlopów bezpłatnych, wskazując, że nigdy nie wnioskował o udzielenie urlopów bezpłatnych.

Następnie powód na rozprawie w dniu 12 czerwca 2025 r. dokonał modyfikacji pozwu w związku z wydaniem świadectwa pracy i wniósł o jego sprostowanie w ten sposób aby w punkcie 4 świadectwa pracy wskazać, że nie wykorzystał żadnego dnia urlopu bezpłatnego.

Pozwany nie zdołał wykazać swoich twierdzeń, że wydał powodowi świadectwo pracy w ostatnim dniu zatrudnienia, tj. w dniu 31 maja 2019 r. Pozwany złożył do akt kserokopie dokumentów m.in. w postaci świadectwa pracy z 31 maja 2019 r., na którym złożony miał zostać podpis powoda potwierdzający odbiór tego dokumentu. Powód zaprzeczył jednak, aby kiedykolwiek otrzymał to świadectwa oraz aby opatrzył go własnoręcznym podpisem.

Zgodnie z art. 253 k.p.c. jeżeli strona zaprzecza prawdziwości dokumentu prywatnego albo twierdzi, że zawarte w nim oświadczenie osoby, która je podpisała, od niej nie pochodzi, obowiązana jest okoliczności te udowodnić. Jeżeli jednak spór dotyczy dokumentu prywatnego pochodzącego od innej osoby niż strona zaprzeczająca, prawdziwość dokumentu powinna udowodnić strona, która chce z niego skorzystać.

Z powyższego przepisu wynikają różnice w zakresie uregulowania ciężaru dowodu w zależności od tego, czy podpis wskazuje na pochodzenie dokumentu od strony zaprzeczającej, czy od innej osoby. W pierwszym wypadku ciężar dowodu obciąża stronę zaprzeczającą. Takie unormowanie uzasadnione jest tym, że dowodzenie ewentualnego fałszu dokumentu łatwiejsze jest dla strony, od której dokument rzekomo pochodzi, oraz tym, że zapobiega to przewlekaniu sporu, co groziłoby – gdyby strona, dla której treść dokumentu jest niewygodna – przeniesieniem ciężaru dowodu na stronę przeciwną. W drugim wypadku, tj. gdy podpis wskazuje na pochodzenie dokumentu od innej osoby niż strona zaprzeczająca, stosuje się ogólne reguły rozkładu ciężaru dowodu (por. art. 6 k.c.). Prawdziwość dokumentu musi więc udowodnić strona, która chce z niego skorzystać.

Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy wskazać należy, ze to na pozwanym spoczywał ciężar udowodnienia prawdziwości świadectwa pracy wystawionego przez niego w dniu 31 maja 2019 r., którego odbiór miał poświadczyć powód. Pozwany nie przedłożył jednak oryginału tego dokumentu, jak i pozostałych dokumentów z akt osobowych powoda, pomimo kilkukrotnych zobowiązań Sądu. Pozwany wskazywał, że wykonanie zobowiązania jest niemożliwe, ponieważ akta pracownicze powoda zostały przywłaszczone przez jego byłą partnerkę B. V.. Twierdzenia te nie zostały jednak potwierdzone żadnym z przeprowadzonych w sprawie dowodów. B. V. została przesłuchana w charakterze świadka w niniejszym postępowaniu i zaprzeczyła, aby była w posiadaniu dokumentacji pracowniczej powoda. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z art. 94 pkt 9a i 9b Kodeksu pracy to na pracodawcy spoczywa obowiązek prawidłowego prowadzenia i przechowywania w postaci papierowej lub elektronicznej dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz akt osobowych pracowników oraz przechowywania dokumentacji pracowniczej w sposób gwarantujący zachowanie jej poufności, integralności, kompletności oraz dostępności, w warunkach niegrożących uszkodzeniem lub zniszczeniem przez okres zatrudnienia, a także przez okres 10 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym stosunek pracy uległ rozwiązaniu lub wygasł, chyba że odrębne przepisy przewidują dłuższy okres przechowywania dokumentacji pracowniczej. Skoro pozwany pracodawca nie wywiązał się z ustawowego obowiązku w tym zakresie, to ponosi tego negatywne konsekwencje, również w niniejszym procesie.

Przechodząc dalej do oceny zasadności roszczenia powoda stwierdzić należy, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że powód nie korzystał z urlopów bezpłatnych udzielanych na wniosek pracownika w okresie zatrudnienia u pozwanego.

Świadectwo pracy jest dokumentem, który ma potwierdzać zdarzenia i czynności w znaczeniu faktycznym. Ma walor ściśle informacyjny i służy wyłącznie do ustalenia uprawnień pracowniczych. Zgodnie z art. 97 § 2 k.p., w świadectwie pracy należy podać informacje dotyczące okresu i rodzaju wykonywanej pracy, zajmowanych stanowisk, trybu rozwiązania albo okoliczności wygaśnięcia stosunku pracy, a także inne informacje niezbędne do ustalenia uprawnień pracowniczych i uprawnień z ubezpieczenia społecznego. Ponadto w świadectwie pracy zamieszcza się wzmiankę o zajęciu wynagrodzenia za pracę w myśl przepisów o postępowaniu egzekucyjnym. Na żądanie pracownika w świadectwie pracy należy podać także informację o wysokości i składnikach wynagrodzenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach.

Z treści powołanej regulacji jednoznacznie zatem wynika, iż na treść świadectwa pracy składają się dwa rodzaje informacji, tj. takie, które pracodawca ma zawsze obowiązek umieścić w tym m.in. dotyczące zajmowanych stanowisk oraz okoliczności wygaśnięcia stosunku pracy oraz takie, które ma obowiązek umieścić na żądanie pracownika, przy czym - wobec treści powołanego przepisu - żądanie to może dotyczyć jedynie informacji o wysokości i składnikach wynagrodzenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach.

Co równie istotne jak wynika z treści § 2 ust. 1 rozporządzenia Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 30 grudnia 2016 r. w sprawie świadectwa pracy, które określa szczegółową treść świadectwa pracy, w świadectwie pracy zamieszcza się informacje niezbędne do ustalenia uprawnień ze stosunku pracy i uprawnień z ubezpieczeń społecznych, dotyczące m.in. wykorzystanego urlopu bezpłatnego i podstawy prawnej jego udzielenia (punkt 7).

Zgodnie zaś z art. 174 § 1 i 2 Kodeksu pracy na wniosek pracownika złożony w postaci papierowej lub elektronicznej, pracodawca może udzielić mu urlopu bezpłatnego. Okresu urlopu bezpłatnego nie wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze.

Skoro na podstawie art. 174 § 1 prawo do złożenia wniosku o urlop bezpłatny przyznano wyłącznie pracownikowi, to w żadnych okolicznościach inicjatywa udzielenia tego urlopu nie może wyjść od pracodawcy. Zgodnie z wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 15.10.1996 r., (sygn. akt III AUa 34/96), udzielenie urlopu bezpłatnego niezgodnie z przepisem art. 174 § 1 k.p. – z inicjatywy zakładu pracy i bez pisemnego wniosku pracownika o udzielenie mu takiego urlopu – jest w świetle prawa bezskuteczne. W razie braku zapotrzebowania na pracę danego pracownika (lub pracowników) pracodawca może jedynie, za zgodą pracownika, udzielić mu urlopu bezpłatnego na czas wykonywania pracy u innego pracodawcy (art. 174 ¹ k.p.). (por. A. Kosut [w:] Kodeks pracy. Komentarz. Tom II. Art. 94–304(5), wyd. VII, red. K. W. Baran, Warszawa 2025, art. 174). Należy zaznaczyć, że udzielenie urlopu bezpłatnego nie wiąże się z koniecznością zawarcia w formie pisemnej szczególnej umowy, której treść obejmowałaby ustalenia stron w tej materii. Jednakże z przepisów rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 10.12.2018 r. w sprawie dokumentacji pracowniczej wynika, że udzielenie omawianego urlopu powinno nastąpić w formie pisemnej, skoro w aktach osobowych pracownika, w części B, zamieszcza się dokumenty związane z udzielaniem urlopu bezpłatnego .

Pozwany twierdząc, że udzielał powodowi urlopów bezpłatnych na wniosek pracownika w okresach wyszczególnionych w świadectwie pracy, winien ten fakt udowodnić, zgodnie z zasadą ciężaru dowodu wyrażoną w przepisach art. 6 k.c. w zw. z art. 300 k.p. i art. 232 k.p.c. Zaoferowany materiał dowodowy, który stanowił podstawę ustaleń faktycznych dokonanych w niniejszej sprawie, nie potwierdza, aby powód kiedykolwiek składał pozwanemu pisemne wnioski o udzielenie urlopów bezpłatnych. Pozwany co prawda przedłożył kserokopię dwóch wniosków z 19 grudnia 2014 r. i 13 lipca 2014 r., jednak powód zaprzeczył ich prawdziwości. Zarządzeniem z dnia 11 lipca 2025 r. pozwany został zatem zobowiązany do przedłożenia oryginałów wskazanych wniosków pod rygorem pominięcia dowodu z przedłożonych na rozprawie w dniu 12 czerwca 2025 r. kserokopii. Pozwany nie wywiązał się ze zobowiązania, konsekwencją czego było pominięcie wymienionych dowodów postanowieniem z dnia 24 lutego 2026 r. Ponadto pozwany wniósł o przeprowadzenie dowodów z opinii biegłych sądowych z zakresu grafologii i informatyki, na wykazanie autentyczności wniosków o urlop bezpłatny. Dowody te również podlegały pominięciu – zgodnie z punktem 2 postanowienie z dnia 24 lutego 2026 r., jako niemożliwe do przeprowadzenia, skoro pozwany nie przedłożył oryginałów wniosków urlopowych, mających stanowić przedmiot badania biegłych sądowych. Zasadniczym elementem dowodu z dokumentu prywatnego jest bowiem podpis złożony przez osobę, która go sporządziła. Dzięki własnoręcznemu podpisowi możliwe jest potwierdzenie, że dana osoba złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie, dzięki czemu ma on moc dowodową określoną w art. 245 k.p.c. Przedłożenie kserokopii uniemożliwia zaś stwierdzenie czy faktycznie podpis został na dokumencie złożony, albowiem odwzorowanie dokumentu za pomocą urządzeń technicznych umożliwia łatwe zniekształcenie dokumentu, w szczególności przez dodanie elementów, których oryginał dokumentu nie zawiera (np. podpisu).

Pozostały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwolił Sądowi na ustalenie, na jakiej podstawie zgłaszano do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych fakt, że powód korzystał z urlopu bezpłatnego udzielanego w trybie art. 174 § 1 k.p. Osoba prowadząca księgowość w przedsiębiorstwie pozwanego, otrzymywała od pozwanego zestawienie dotyczące zwolnień lekarskich, urlopów wypoczynkowych oraz urlopów bezpłatnych, z których w danym miesiącu mieli korzystać pracownicy pozwanego, w tym powód. Na podstawie tego zestawienia sporządzała listę płac i dokonywała zgłoszeń dotyczących spornych urlopów bezpłatnych. Zestawienia nie były w żaden sposób weryfikowane, w szczególności nie były do nich dołączane pisemne wnioski o urlopy bezpłatne.

Sąd zwraca również uwagę, że jednoznacznie negatywnie ocenić należy praktykę stosowaną w zakładzie pracy prowadzonym przez pozwanego. Zgłaszanie urlopów bezpłatnych na podstawie zestawień sporządzanych dowolnie przez pracodawcę stoi nie tylko w sprzeczności z przepisami prawa pracy, ale stanowi również poważną ingerencję w interesy pracownika. Urlop bezpłatny w sposób istotny wpływa również na status pracownika wyznaczony regulacjami prawa ubezpieczeń społecznych. Pracownik korzystający z tego urlopu nie ma prawa do świadczeń przysługujących z ubezpieczenia chorobowego, na przykład zasiłku chorobowego czy opiekuńczego. Okres korzystania z urlopu bezpłatnego udzielonego na podstawie art. 174 k.p. jest okresem, w którym pracodawca nie ma obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne, co powoduje, że nie jest on ani okresem składkowym, ani nieskładkowym. Okres urlopu bezpłatnego udzielonego na podstawie art. 174 k.p. stanowi przerwę w zatrudnieniu. Mimo że w czasie korzystania z urlopu bezpłatnego stosunek pracy trwa, to jednak okresu tego urlopu, zgodnie z dyspozycją § 2 komentowanego artykułu, nie wlicza się do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Oznacza to negatywny wpływ omawianego urlopu zarówno na nabywanie określonych uprawnień, jak i ustalenie ich wymiaru, jeżeli wymiar ten jest uzależniony od stażu pracy pracownika.

W rzeczywistości powód świadczył pracę na rzecz pozwanego, bądź przebywał na urlopach wypoczynkowych, w okresach wyszczególnionych w świadectwie pracy jako urlopy bezpłatne. Takie fikcyjne udzielanie urlopów z inicjatywy pracodawcy stoi w oczywistej sprzeczności z art. 174 § 1 k.p. i jako takie było bezskuteczne. Świadectwo pracy wystawione przez pozwanego nie potwierdzało zatem faktycznych zdarzeń w części dotyczącej rzekomego przebywania powoda na urlopach.

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 97 § 2(1) Kodeksu pracy orzekł jak w punkcie II wyroku, prostując świadectwo pracy zgodnie ze zmodyfikowanym żądaniem pozwu.

W punkcie III sentencji wyroku, działając na podstawie art. 113 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w zw. z art. 98 k.p.c., Sąd nakazał uiścić pozwanemu na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego dla Wrocławia – Śródmieścia we Wrocławiu kwotę 60 zł, na którą składała się kwota 30 zł tytułem opłaty sądowej od pozwu o wydanie świadectwa pracy oraz kwota 30 zł tytułem opłaty sądowej od pozwu o sprostowanie świadectwa pracy, od uiszczenia której powód był zwolniony z mocy ustawy, ustalonej na podstawie art. 12 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Wyjaśnienia wymaga, że pozwany przegrał postępowanie w całości. Modyfikacja pozwu i rezygnacja z roszczenia o wydanie świadectwa pracy na rzecz roszczenia o sprostowanie świadectwa pracy spowodowana była zaspokojeniem pierwotnego żądania w toku postępowania, tj. wydaniem powodowi w dniu 15 maja 2025 r. duplikatu świadectwa pracy z 7 maja 2025 r. Nie budzi zaś wątpliwości w orzecznictwie, że cofnięcie pozwu z powodu zaspokojenia roszczenia przez pozwanego w toku procesu traktowane jest jako wygrana powoda.