Ojciec nie chce oddać dzieci matce - co można zrobić?

Dzień dobry,

W tej dyskusji pojawiło się wiele sugestii dotyczących możliwych działań, które mogą być podjęte w tej sytuacji. Pozwolę sobie uściślić niektóre z nich, mając na uwadze obowiązujące przepisy prawa rodzinnego w Polsce.

Po pierwsze, pojawia się pytanie, co można zrobić w sytuacji, gdy były partner, będący ojcem dzieci, nie chce zwrócić dzieci po ustalonym okresie. Chciałbym zaznaczyć, że w przypadku, gdy rodzice posiadają wspólne władztwo rodzicielskie, a nie ustalono formalnie miejsca pobytu dzieci, prawo nie przewiduje automatycznego prawa pierwszeństwa dla jednego z rodziców.

Po drugie, możliwość zgłoszenia sprawy na policję, co sugerowano w dyskusji, zależy od konkretnej sytuacji. Jeżeli istnieje podejrzenie, że dziecko jest zagrożone lub cierpi, interwencja policji jest możliwa. W innym przypadku, policja może uznać sprawę za konflikt rodzicielski i skierować stronę do rozwiązania problemu na drodze sądowej.

Po trzecie, proponowano złożenie wniosku do sądu o ustalenie miejsca pobytu dzieci u matki oraz ograniczenie bądź odebranie praw rodzicielskich ojcu. Zgodnie z art. 111 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (K.r.o.), sąd może ograniczyć władzę rodzicielską, jeżeli dobro dziecka jest zagrożone, natomiast pozbawienie władzy rodzicielskiej może nastąpić jedynie w sytuacjach skrajnych (art. 113 K.r.o.). Aby zdecydować o tak drastycznym środku, sąd musi mieć dowody na to, że rodzic znacząco zaniedbuje swoje obowiązki lub nadużywa praw rodzicielskich.

Po czwarte, jak słusznie zauważono, istnieje możliwość złożenia wniosku o zabezpieczenie, który polega na tym, że na czas trwania postępowania sądowego, dzieci będą przebywały u matki. Wnioskując o zabezpieczenie, należy udowodnić, że istnieje ryzyko dla dobra dziecka, jeżeli decyzja sądu zostanie opóźniona do czasu zakończenia postępowania (art. 598¹ k.p.c.).

W kontekście tych informacji, moja rekomendacja wobec Pani byłaby taka, aby niezwłocznie zgłosiła Pani sprawę do sądu rodzinnego, z wnioskiem o ustalenie miejsca stałego pobytu dzieci przy Pani oraz o zabezpieczenie.

Dziękuję za Twoją odpowiedź, adwokacie. Rozumiem, że powinnam jak najszybciej zgłosić sprawę do sądu. Mam jednak jeszcze jedno pytanie. Czy w moim wniosku do sądu powinnam uwzględnić fakt, że ojciec dzieci niedawno opuścił zakład karny? Czy to może mieć wpływ na decyzję sądu o miejscu stałym pobytu dzieci? Proszę o dalszą pomoc.

Oczywiście, to, że ojciec dzieci niedawno opuścił zakład karny, może być istotnym czynnikiem przy ocenie, gdzie powinno znajdować się stałe miejsce pobytu dzieci. Po pierwsze, sąd będzie brał pod uwagę, czy ojciec ma możliwość zapewnienia dzieciom odpowiednich warunków do życia i rozwoju. W tym kontekście, jego niedawny pobyt w zakładzie karnym może mieć wpływ na ocenę przez sąd jego możliwości zarobkowych i, co za tym idzie, zdolności do zapewnienia dzieciom stabilnego i bezpiecznego środowiska.

Po drugie, historia przestępcza ojca może być również istotna dla oceny jego zdolności do odpowiedniego sprawowania opieki nad dziećmi. Sąd będzie rozważał, czy przestępstwa, które doprowadziły do jego osadzenia, mogą mieć negatywny wpływ na jego zdolność do bycia odpowiedzialnym i troskliwym rodzicem.

W opisanej sytuacji masz możliwość podjęcia natychmiastowych kroków prawnych:

Należy jak najszybciej złożyć w sądzie rodzinnym **wniosek o zabezpieczenie miejsca pobytu dzieci** przy Tobie na czas trwania postępowania (art. 755 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania cywilnego w zw. z art. 109 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Warto również jednocześnie wystąpić z **wnioskiem o ustalenie miejsca pobytu dzieci przy matce** oraz, jeśli sytuacja tego wymaga, z **wnioskiem o ograniczenie władzy rodzicielskiej ojca** (art. 107 i 109 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Jeśli ojciec dzieci odmówi ich zwrotu, możesz skorzystać także z przepisów dotyczących tzw. porwania rodzicielskiego. Pomocny może okazać się art. 598¹⁵ Kodeksu postępowania cywilnego, który umożliwia wystąpienie do sądu o nakazanie natychmiastowego wydania dziecka, nawet w trybie zabezpieczenia.

Do pozwu koniecznie załącz dowody potwierdzające groźby ze strony ojca (SMS, wiadomości elektroniczne), oraz dokumenty świadczące o Twojej dotychczasowej opiece nad dziećmi. Fakt niedawnego opuszczenia przez ojca zakładu karnego również powinien zostać podkreślony we wniosku, ponieważ sąd przy ustalaniu miejsca pobytu dzieci musi kierować się ich dobrem i zapewnieniem im stabilnych warunków życia i rozwoju (art. 95 § 3 K.r.o.).

W przypadku bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa dzieci możesz wezwać policję, która ma obowiązek podjąć interwencję (art. 598¹⁴ § 1 K.p.c.). Policja może doraźnie pomóc, jeśli uzna, że dzieci są zagrożone. Jednak docelowym rozwiązaniem tej sytuacji jest szybkie skierowanie sprawy do sądu rodzinnego.

W takich sprawach sąd patrzy przede wszystkim na dobro dziecka i konkretne okoliczności: potrzeby dziecka, możliwości zarobkowe rodziców, dotychczasową opiekę, koszty utrzymania i dowody. Same deklaracje jednej strony zwykle nie wystarczą.

Jeżeli chodzi o alimenty, punktem wyjścia jest art. 133 krio, a zakres alimentów ocenia się przez usprawiedliwione potrzeby dziecka i możliwości zarobkowe rodziców z art. 135 krio. Trzeba zebrać rachunki, koszty mieszkania, jedzenia, leczenia, szkoły, dojazdów i zajęć. Przy kontaktach albo władzy rodzicielskiej ważne są konkretne sytuacje, a nie ogólne oceny drugiego rodzica.

Napisz dokładniej, czy sprawa dotyczy alimentów, kontaktów, rozwodu czy władzy rodzicielskiej oraz czy jest już jakieś postanowienie sądu. Od tego zależy dalszy krok.