sygn. V CZ 57/12 29 listopada 2012 Sąd Najwyższy

Postanowienie SN z 29 listopada 2012, sygn. V CZ 57/12

Data orzeczenia 29 listopada 2012
Sąd Sąd Najwyższy
Wydział Izba Cywilna, Wydział V
Przewodniczący SSN Marian Kocon
Tagi
#Sąd Najwyższy #Izba Cywilna #postanowienie SN
Sygn. akt V CZ 57/12
POSTANOWIENIE
Dnia 29 listopada 2012 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Marian Kocon (przewodniczący)
SSN Anna Kozłowska
SSN Katarzyna Tyczka-Rote (sprawozdawca)
w sprawie z powództwa M. N.
przeciwko A. Sp. z o.o. spółce komandytowo-akcyjnej
o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym
w Izbie Cywilnej w dniu 29 listopada 2012 r.,
zażalenia strony pozwanej na postanowienie o kosztach procesu
zawarte w punkcie 3 wyroku Sądu Okręgowego w O.
z dnia 2 czerwca 2011 r.,
uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę w tym
zakresie do ponownego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia
o kosztach postępowania zażaleniowego.
Uzasadnienie
2
Wyrokiem z dnia 1 lutego 2011 r. Sąd Rejonowy w G. oddalił powództwo M.
N. przeciwko „L." - K. L., A. L., G. L. Spółce Jawnej w S. o pozbawienie tytułu
wykonawczego wykonalności. Sąd pierwszej instancji uznał, że brak było podstaw
do pozbawienia wykonalności nakazu zapłaty z dnia 15 września 2009 r. wydanego
przez Sąd Rejonowy w O., ponieważ powód nie wykazał, że spełnił swoje
świadczenie w całości. Sąd Rejonowy stwierdził, że powód wykonał zobowiązanie
w części. Spłacił wprawdzie nominalną sumę wierzytelności, ale wierzyciel zaliczył
dokonane wpłaty w pierwszej kolejności na poczet należności ubocznych.
Do uiszczenia pozostała kwota 2.012,21 zł należności głównej oraz 22,22 zł
odsetek oraz koszty postępowania egzekucyjnego.
Powód zaskarżył w całości ten wyrok, domagając się jego zmiany poprzez
uwzględnienie żądania pozwu oraz przyznanie kosztów postępowania w sprawie.
Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji w ten sposób, iż pozbawił
tytuł wykonawczy wykonalności w zakresie należności głównej w kwocie 2.222,25
zł oraz odsetek ustawowych od tej kwoty od dnia 21 sierpnia 2007 r. do dnia
27 lipca 2010 r. i kosztów postępowania w kwocie 642 zł, oddalił dalej idące
powództwo, zniósł wzajemnie między stronami koszty procesu oraz oddalił
w pozostałej części apelację i zniósł wzajemnie między stronami koszty
postępowania odwoławczego. Sąd II instancji dokonał odmiennej oceny prawnej
ustalonych okoliczności faktycznych. Wskazał, że pozwana Spółka została
zaspokojona w wysokości 2.222,25 zł z należności głównej i w całości w zakresie
kosztów postępowania, a także opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Do uiszczenia pozostała kwota 1.104,19 zł należności głównej i wierzytelność
z tytułu odsetek ustawowych od tej kwoty od dnia 28 lipca 2010 r. do dnia zapłaty.
Rozstrzygnięcie o kosztach procesu za obie instancje Sąd uzasadnił powołując art.
100 k.p.c.
W zażaleniu na postanowienie o kosztach postępowania odwoławczego
pozwana zarzuciła naruszenie art. 100 k.p.c. w zw. z art. 840 § 1 pkt 2 oraz art. 321
k.p.c. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, naruszenie art. 98
k.p.c. oraz art. 328 k.p.c. w zw. z art. 391 k.p.c. poprzez ich niezastosowanie.
We wnioskach domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia
i przekazania sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania oraz
3
zasądzenia od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania
zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm
przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Przede wszystkim uzasadniony okazał się zarzut naruszenia art. 328 § 2
k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. Zawarte w uzasadnieniu wyroku Sądu
odwoławczego motywy rozstrzygnięcia o kosztach procesu za instancję
odwoławczą zostały ograniczone jedynie do przytoczenia zastosowanego przepisu
prawa (art. 100 k.p.c.). W tej sytuacji orzeczenie w przedmiocie kosztów
nie poddaje się kontroli instancyjnej. Nie jest możliwe, bez znajomości motywów,
którymi kierował się Sąd orzekający, odparcie zarzutu skarżącej, że zastosowana
zasada wzajemnego zniesienia kosztów postępowania odwoławczego nie
znajdowała uzasadnienia w okolicznościach sprawy. W świetle orzecznictwa
wzajemne zniesienie kosztów procesu możliwe jest wówczas, kiedy w wyniku
porównania stosunku w jakim każda ze stron uległa i określenia w oparciu o ten
stosunek wielkości poniesionych przez strony kosztów, co do których
przysługiwałby im zwrot od przeciwnika stwierdzić można, że obie sumy
są zbliżone. Z kolei porównanie stosunku, w jakim strony przegrały spór wymaga
porównania zgłoszonych żądań z ostatecznym wynikiem postępowania (por. np.
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 sierpnia 1965 r., I CZ 80/65, OSNCP
1966 z. 3, poz. 47; orzeczenie tego Sądu z dnia 11 stycznia 1961 r., 4 CZ 143/60,
OSNCK 1953/4/99, czy też wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 2002 r.,
I PKN 932/00, OSNP 2004/4/63). Żadna z tych czynności nie znalazła
odzwierciedlenia w motywach zaskarżonego postanowienia, tymczasem - na co
słusznie zwraca uwagę skarżąca - zestawienie zgłoszonego przez powoda żądania
i ostatecznego rozstrzygnięcia budzi poważne wątpliwości co do tego, czy i w jakim
zakresie zgłoszone powództwo zostało uwzględnione.
Z przedstawionych powodów konieczne było uchylenie zaskarżonego
postanowienia i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania
Sądowi Okręgowemu w O. na podstawie art. 3941
§ 1 pkt 2 i § 3 k.p.c. (w brzmieniu
obowiązującym do dnia 2 maja 2012 r. – art. 9 ust. 6 ustawy z dnia 16 września
4
2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych
ustaw Dz.U. Nr 233, poz. 1381) w zw. z art. 39815
§ 1 k.p.c.
Orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego uzasadnia art. 3941
§ 3
k.p.c. w zw. z art. 39821
k.p.c., art. 391 § 1 i art. 108 § 2 k.p.c.
jw