Uzasadnienie z 16 lipca 2026, sygn. II K 175/26
W skrócie
Pokaż pozostałe podstawy prawne (6)
UZASADNIENIE(od kary) |
|||||||||||||||
|
Formularz UK 1 |
Sygnatura akt |
II K 175/26 |
|||||||||||||
|
Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza. |
|||||||||||||||
|
1.1. USTALENIE FAKTÓW |
|||||||||||||||
|
1.1. Fakty uznane za udowodnione |
|||||||||||||||
|
Lp. |
Oskarżony |
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) |
|||||||||||||
|
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione |
Dowód |
Numer karty |
|||||||||||||
|
1.2. Fakty uznane za nieudowodnione |
|||||||||||||||
|
Lp. |
Oskarżony |
Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano) |
|||||||||||||
|
Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione |
Dowód |
Numer karty |
|||||||||||||
|
1.2. OCena DOWOdów |
|||||||||||||||
|
2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów |
|||||||||||||||
|
Lp. faktu z pkt 1.1 |
Dowód |
Zwięźle o powodach uznania dowodu |
|||||||||||||
|
2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów |
|||||||||||||||
|
Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2 |
Dowód |
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu |
|||||||||||||
|
1.3. PODSTAWA PRAWNA WYROKU |
|||||||||||||||
|
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku |
Oskarżony |
||||||||||||||
|
☒3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem |
1. |
B. B. |
|||||||||||||
|
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej |
|||||||||||||||
|
Przestępstwo z art. 244 k.k. popełnia m.in. ten kto nie stosuje się do orzeczonego przez sąd zakazu prowadzenia pojazdów. Przedmiotem ochrony ww. przepisu jest wymiar sprawiedliwości. Chodzi tu o orzeczenie każdego sądu (cywilnego, administracyjnego lub karnego), de facto niezależnie od podstawy prawnej, na której zakaz lub nakaz został wydany. Przepis nie zawęża bowiem swojego stosowania wyłącznie do orzeczeń wydanych na podstawie treści art. 39 i n. k.k. Jednocześnie wymaga podkreślenia, że występek z art. 244 k.k. można popełnić wyłącznie umyślnie, działając z zamiarem bezpośrednim lub ewentualnym (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 5 lutego 2009 roku, sygn. akt II KK 254/08, LEX nr 486550). A zatem Sąd w postępowaniu, w którym zarzucono oskarżonemu popełnienie przestępstwa z art. 244 k.k. musi ustalić, że sprawca miał świadomość co do uprawomocnienia się orzeczonego zakazu i jego obowiązywania (zob. wyrok Sądu Najwyższego z 17 stycznia 2003 roku, WA 75/02, OSNKW 2003/5–6, poz. 44). W świetle odtworzonego stanu faktycznego na podstawie bezspornego materiału dowodowego, oczywistym jest, że oskarżony w dniu 9 grudnia 2025 roku prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny marki C. o numerach rejestracyjnych (...) w okresie obowiązywania go zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, dlatego uznać należało, iż nie zastosował się do orzeczonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Wołominie II Wydział Karny z dnia 28 grudnia 2023 roku, sygn. akt II K 914/23 zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 (trzech) lat, obowiązującego w okresie czasu od dnia 05.01.2024 roku do dnia 05.01.2027 roku, a tym samym dopuścił się popełnienia czynu wypełniającego komplet znamion występku określonego w art. 244 k.k. Nie budziło też wątpliwości Sądu posiadanie przez oskarżonego świadomości sprzeniewierzenia się zakazowi prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych orzeczonemu ww. wyrokiem. Jak bowiem sam wyjaśnił B. B. wiedział w dacie zatrzymania tj. 9 grudnia 2025 roku, iż zakaz ten obowiązuję, zaś powodem podjęcia decyzji o prowadzeniu pojazdu, mimo tej wiedzy, była chwilowa niedyspozycja małżonki do kierowania wespół z potrzebą dotarcia do mechanika samochodowego. Wyjaśnienia należało uznać za szczere, gdyż znajdowały one potwierdzenie w pozostałych dowodach. Oskarżony od początku, konsekwentnie przyznając się do winy, podał jeden przebieg zdarzenia, wykazując gotowość poniesienia konsekwencji swojego czynu oraz szczerą skruchę. W perspektywie wskazań z art. 115 § 2 k.k. Sąd uznał, że stopień społecznej szkodliwości czynu popełnionego przez oskarżonego jest umiarkowany. W zakresie oceny stopnia społecznej szkodliwości popełnionego występku podstawowe znacznie miał rodzaj chronionego dobra prawnego, które oskarżony swym zachowaniem naruszył. Pierwszoplanowym, zgodnym z rodzajowym, jest porządek publiczny i działalność organów państwa, dalszym zaś – szeroko rozumiany bezpieczeństwo w komunikacji. Oskarżony swoim postępowaniem wykazał lekceważący stosunek do wymiaru sprawiedliwości i obowiązujących przepisów prawa. Mimo wiedzy o obowiązującym go zakazie zdecydował się ten zakaz bez ważnego powodu złamać. Na przyjęty stopień społecznej szkodliwości popełnionego czynu rzutuje również fakt popełnienia czynu w sposób umyślny i to w zamiarze bezpośrednim. Sama motywacja oskarżonego nie zasługuje na dezaprobatę a limine, jednak zamierzony cel mógł być bez wątpienia osiągnięty w sposób nie wiążący się z naruszeniem przepisów prawa np. korzystając z połączenia komunikacją publiczną lub z pomocy osoby trzeciej. W tym stanie rzeczy czyn przypisany oskarżonemu jest czynem bezprawnym, karygodnym i zawinionym w rozumieniu art. 1 § 1-3 k.k., a wobec poczynionych w sprawie ustaleń słusznym było przyjąć kwalifikację prawną czynu zaproponowaną przez oskarżyciela. |
|||||||||||||||
|
☐3.2. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem |
|||||||||||||||
|
Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej |
|||||||||||||||
|
☐3.3. Warunkowe umorzenie postępowania |
|||||||||||||||
|
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania |
|||||||||||||||
|
☐3.4. Umorzenie postępowania |
|||||||||||||||
|
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania |
|||||||||||||||
|
3.5. ☐Uniewinnienie |
|||||||||||||||
|
Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia |
|||||||||||||||
|
4. KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i środki związane z poddaniem sprawcy próbie |
|||||||||||||||
|
Oskarżony |
Punkt rozstrzygnięcia |
Punkt z wyroku odnoszący się |
Przytoczyć okoliczności |
||||||||||||
|
B. B. |
1-2 |
1 |
Przy wymiarze kary – stosownie do wskazań z art. 53 k.k. – uwzględniono stopień zawinienia oskarżonego, stopień społecznej szkodliwości czynu, uprzednią karalność sprawcy oraz okoliczności popełnienia czynu uznając, że tylko kara pozbawienia wolności ma szansę spełnić cele karania wobec sprawcy. Czyn z art. 244 k.k. zagrożony jest karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Zdaniem składu orzekającego bacząc na wskazania z art. 53 § 1 -3 k.k. należało jednak ten minimalny okres czasu uznać za zbyt łagodny, tj. niewspółmierny do stopnia winy i społecznej szkodliwości przypisanego oskarżonemu czynu. W ocenie Sądu kara pozbawienia wolności w wymiarze 6 miesięcy jest karą odpowiednią do ww. kryteriów, a jednocześnie w należytym stopniu uwzględnia uprzednią karalność oskarżonego jak i postawę oskarżonego w tym postępowaniu, wykazującego zrozumienie naganności swojego czynu i szczery żal. Ponadto trzeba w tym względzie zauważyć, że Sąd wziął pod uwagę, iż: a) stopień społecznej szkodliwości, który ocenił jako umiarkowany, a to z tego powodu, że: - oskarżony godził w wymiar sprawiedliwości a jednocześnie prawidłowe funkcjonowanie organów państwa, pośrednio też tworzył potencjalne zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym skoro poprzez orzeczenia sądu został uznany za osobę nie dającą gwarancji bezpiecznego poruszania się po drogach i której konieczna jest eliminacja z ruchu drogowego co z istoty stanowi swoisty środek zabezpieczający dla uczestników tego ruchu, a w dniu zatrzymania przekroczył dozwoloną prędkość, za co otrzymał mandat; - działanie z zamiarem bezpośrednim, gdzie motywacja oskarżonego sprowadzała się do własnej wygody; b) stopień winy – wysoki, ponieważ nie ujawniły się okoliczności stopień ten obniżający, działanie miało charakter umyślnego. Okoliczności łagodzące: - brak, Dla porządku wskazać trzeba, że samo przyznanie się do popełnienia zarzucanych czynów nie stanowi ani okoliczności obciążającej ani łagodzącej. Okoliczności obciążające: - działanie umyślne, podjęte z zamiarem bezpośrednim; - motywacja nie znajdująca żadnego usprawiedliwienia – ból żony, którą zamienił na miejscu kierowcy po jakimś czasie to argument niezasługujący na miano ważnego powodu, dla którego dana osoba decyduje się na złamania sądowego zakazu, zdaniem Sądu w toku tego postępowania nie wykazano ważnego powodu, dla którego oskarżony wsiadł do pojazdu mechanicznego, mając świadomość aktualności zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, nic nie stało na przeszkodzie, aby odłożyć wyjazd lub wykorzystać środki komunikacji miejskiej, - dotychczasowa dwukrotna karalność w tym za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k., gdzie orzeczono naruszony zakaz prowadzenia pojazdów. Analizując osobę K. B. Sąd uznał, iż zasadne jest zastosowanie wobec niego dobrodziejstwa warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności. Wobec oskarżonego można bowiem skonstruować pozytywną prognozę, iż mimo niewykonania kary będzie stosował się do porządku prawnego. Oskarżony jest osobą młodą, choć schorowaną, prowadzi ustabilizowany sposób życia i prezentuje należyty system wartości. W toku całego postępowania karnego wykazywał gotowość poniesienia konsekwencji swojego czynu oraz wyraził szczery żal. Te okoliczności pozwalają na przyjęcie, że w przyszłości zachowanie oskarżonego powinno być zgodne z porządkiem prawnym. Oskarżony nie jest na tyle zdemoralizowanym sprawcą przestępstwa, by jego resocjalizacja musiała odbywać się w warunkach izolacji od społeczeństwa, gdyż można wobec niego sformułować pozytywną prognozę, która pozwala uznać, iż mimo niewykonania kary oskarżony będzie przestrzegał porządku prawnego i nie popełni ponownie przestępstwa, gdyż jest zupełnie świadomy konsekwencji ich popełniania. W ocenie Sądu warunkowe zawieszenie wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności powstrzyma oskarżonego w przyszłości od podobnych zachowań, pozwoli mu przemyśleć własne postępowanie, pozwoli tez nabrać dystansu i szacunku dla organów państwa. Zresztą w przekonaniu Sądu powyższe już zostało wobec niego osiągnięte. Postawa oskarżonego podczas rozprawy pozwala przyjąć, że nie zdecyduje się on popełnić przestępstwa. Izolacja penitencjarna oskarżonego byłaby nieuzasadniona, gdyż cele kary tak naprawdę w stosunku do oskarżonego już zostały w znacznej mierze osiągnięte. Oskarżony spełniał także konieczny, formalny wymóg warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności wynikający z art. 69 § 1 k.k., gdyż na dzień czynu nie był skazany na karę pozbawienia wolności. Wyznaczony dwuletni okres próby pozwoli zdaniem Sądu w wystarczający sposób zweryfikować poprawność przyjętej wobec oskarżonego pozytywnej prognozy kryminologicznej. Uwzględniając powyższe okoliczności Sąd doszedł do przekonania, że kara 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na kres 2 lat próby będzie karą, która ma szansę spełnić cele w zakresie prewencyjnego oddziaływania na sprawcę jak i być wystarczające dla odstraszenia potencjalnych sprawców, nie przekraczając ustalonego stopnia winy. Zdaniem Sądu wymierzona kara nie może zostać oceniona jako rażąco surowa, bacząc na stopień winy oskarżonego i społecznej szkodliwości popełnionego czynu, o czym wzmiankowano powyżej. Dla K. B. ten rodzaj represji zasadniczej jest niewątpliwie szansą, ale musi on dowieść, że jest on osobą, która nie powróci na drogę przestępstwa i będzie przestrzegać obowiązującego prawa. Ogółowi społeczeństwu również uzmysłowi jak poważne mogą być konsekwencję nie stosowania się do orzeczonych sądowo zakazów prowadzenia pojazdów mechanicznych. Biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności dotyczące czynu i sprawcy, uznać należy wymierzoną represje zasadniczą za odpowiadającą wymogom stawianym przez art. 53 k.k. Ogół obywateli należycie postrzegający otoczenie i szanujący porządek prawny uzna tak zakreślone konsekwencję prawne czynu za dolegliwe w stopniu należytym, nie nadmiernym, a karę za sprawiedliwą. Dla oskarżonego jest zaś karą przede wszystkim wychowawczą, dając szansę na to, aby K. B. całkowicie wdrożył posłuch normom prawa stanowionego i się im podporządkował w przyszłości. Zdaniem Sądu, mającego bezpośrednią styczność na terminie rozprawy głównej z w/w oskarżonym, oskarżony zrozumiał bezmyślność swojego postępowania, jego karygodność i konsekwencję jakie są z nim związane. Podkreślić przy tym trzeba, że przez okres próby postawa oskarżonego będzie podlegała weryfikacji wymiaru sprawiedliwości, co czyni tak ukształtowaną karę za dolegliwą sankcję. Jednocześnie, biorąc pod uwagę, iż cele postępowania zostają osiągnięte przy tak wymierzonej karze – należy uznać tak ukształtowaną karę także za karę sprawiedliwą. |
||||||||||||
|
B. B. |
3 |
1 |
Działając na podstawie art. 72 § 1 pkt 8 k.k. Sąd zdecydował się orzec wobec oskarżonego B. B. tytułem środka probacyjnego obowiązek stosowania się do orzeczonych wobec niego prawomocnymi wyrokami środków karnych w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych określonych kategorii, uznając iż ten obowiązek jest uzasadniony okolicznościami sprawy, a poza tym ma szansę dodatkowo wzmocnić oddziaływanie orzeczonego środka karnego, przez to, że jego niedopełnienie może oznaczać dla oskarżonego zarządzenie wykonania wymierzonej kary zasadniczej. |
||||||||||||
|
B. B. |
4 |
1 |
Z uwagi na przypisanie oskarżonemu występku z art. 244 k.k., na podstawie art. 42 § 1a pkt 2 k.k. i art. 43 § 1 k.k. w zw. z art. 39 pkt 3 k.k., orzeczono wobec B. B. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 (trzech) lat. Orzeczenie ww. środka karnego było obligatoryjne. Okres na jaki ów środek orzeczono uwzględnia stopień winy – wysoki oraz społecznej szkodliwości czynu – umiarkowany, a także fakt iż orzeczone środki karne z art. 39 pkt 3 k.k. biegną równolegle, a zatem faktyczna dolegliwość w związku z tu ocenianym przestępstwem musi uwzględniać okres obowiązywania poprzedniego środka karnego (do dnia 5 stycznia 2027 r.) i wykraczać poza jego zakres stosowania, gdyż w przeciwnym razie ukaranie realizowane także poprzez środek karny miałoby charakter pozorny, nie mając szans jakiegokolwiek oddziaływania wychowawczego na sprawcę. W ocenie Sądu okres 3 lat powinien być wystarczający dla zweryfikowania postawy oskarżonego, który już w toku postępowania wykazywał zrozumienie konsekwencji postępowania wbrew sądowemu zakazowi, a jednocześnie w sposób istotny wpłynie na świadomość społeczeństwa co do konsekwencji przestępstwa z art. 244 k.k., bowiem wyłączenie jako użytkownika pojazdu mechanicznego na powyższy okres jest dotkliwe, zwłaszcza współcześnie, gdy znaczna część populacji własnego pojazdu używa jako codzienny środek transportu / lokomocji. |
||||||||||||
|
B. B. |
5 |
1 |
Na podstawie art. 43a § 2 k.k. Sąd orzekł wobec oskarżonego obligatoryjny za czyn z art. 244 k.k. środek karny w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości 5000 złotych. Wysokość świadczenia uzasadnia sytuacja materialno-bytowa B. B., aktualnie starającego się o rentę z uwagi na stan zdrowia, bez stałego źródła dochodu. |
||||||||||||
|
5. 1Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU |
|||||||||||||||
|
Oskarżony |
Punkt rozstrzygnięcia |
Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu |
Przytoczyć okoliczności |
||||||||||||
|
1.6. inne zagadnienia |
|||||||||||||||
|
W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, |
|||||||||||||||
|
Sąd zastosował art. 4 § 1 k.k., co polegało na przyjęciu brzmienia ustawy karnej w brzmieniu obowiązujący przed wejściem w życie ustawy z dnia 4 grudnia 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego, gdyż poprzedni stan prawny względem obecnego należało uznać za względniejszy dla oskarżonego, albowiem aktualne przepisy za popełnienie czynu z art. 244 k.k. przewidują dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów, świadczenie na rzecz FPPiPP w kwocie minimalnej 10 000 złotych, a także przewidują możliwość orzeczenia przepadku pojazdu mechanicznego, którym sprawca poruszał się, podczas gdy stan prawny obowiązujący do dnia 28.01.2026 r. pozwalał orzec zakaz prowadzenia pojazdów od roku do lat 15, świadczenie pienieżne w wysokości minimalnej 5000 złotych i nie było podstawy dla orzeczenia wobec sprawcy przepadku pojazdu. |
|||||||||||||||
|
7. KOszty procesu |
|||||||||||||||
|
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku |
Przytoczyć okoliczności |
||||||||||||||
|
6. |
Na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolniono oskarżonego od obowiązku ponoszenia na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych z uwagi na jego sytuacje zdrowotną i materialną. |
||||||||||||||
|
1.18. POdpis |
|||||||||||||||