Postanowienie SN z 28 stycznia 2016, sygn. III CZ 61/15
Data orzeczenia
28 stycznia 2016
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział III
Przewodniczący
SSN Zbigniew Kwaśniewski
Tagi
Podstawa prawna
Pokaż pozostałe podstawy prawne (4)
POSTANOWIENIE
Dnia 28 stycznia 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Zbigniew Kwaśniewski (przewodniczący)
SSN Antoni Górski (sprawozdawca)
SSN Bogumiła Ustjanicz
w sprawie skargi kasacyjnej uczestniczki M. B.
od postanowienia częściowego Sądu Okręgowego w K. z dnia
26 maja 2015 r., wydanego w sprawie
z wniosku J. B.
przy uczestnictwie […]o zniesienie współwłasności,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 28 stycznia 2016 r.,
zażalenia uczestniczki M. B.
na postanowienie Sądu Okręgowego w K.
z dnia 3 listopada 2015 r.,
oddala zażalenie; pozostawia rozstrzygnięcie o kosztach
postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym
postępowanie.
UZASADNIENIE
2
Postanowieniem z dnia 3 listopada 2015 r. Sąd Okręgowy w K. odrzucił
skargę kasacyjną uczestniczki M. B. od postanowienia częściowego Sądu
Okręgowego z dnia 26 maja 2015 r. wydanego w sprawie z wniosku J. B., przy
udziale M. B., T. B., J. S., W. S. i M. S.
Sąd Okręgowy wskazał, że dopuszczalność skargi kasacyjnej
od postanowienia częściowego rozstrzygającego spór w zakresie roszczeń
współwłaścicieli (art. 618 § 1 k.p.c.), uwarunkowana jest wartością przedmiotu
zaskarżenia wskazaną w skardze. W niniejszej sprawie nie przekracza ona kwoty
150 000 zł (art. 5191
§ 4 pkt 4 k.p.c.), co skutkuje jej odrzuceniem na podstawie
art. 3986
§ 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.
Od postanowienia Sądu Okręgowego skargę kasacyjną wniosła
uczestniczka M. B., zaskarżając je w całości. Żaląca zarzuciła naruszenie art. 5191
§ 4 pkt 4 k.p.c. w zw. z art. 19 § 1 k.p.c. i art. 21 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., art.
39821
k.p.c. w zw. z art. 368 § 2 k.p.c. w zw. z art. 25 § 1 k.p.c., art. 618 § 1 k.p.c. w
zw. z art. 363 § 1 k.p.c. w zw. z art. 366 k.p.c., art. 3984
§ 3 k.p.c. w zw. z art. 130 §
1 k.p.c. Na tej podstawie wnosiła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i
zasądzenie kosztów według norm prawem przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 5191
§ 1 k.p.c., w sprawach z zakresu prawa osobowego,
rzeczowego i spadkowego, od wydanego przez sąd drugiej instancji postanowienia
co do istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku
i umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie przysługuje skarga
kasacyjna do Sądu Najwyższego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
W sprawach o zniesienie współwłasności i dział spadku skarga kasacyjna nie
przysługuje, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 150.000 zł
(art. 5191
§ 4 k.p.c.).
W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowany jest pogląd, że w sprawach
działowych (zniesienie współwłasności, dział spadku, podział majątku wspólnego
małżonków), w razie zaskarżenia orzeczenia co do istoty sprawy, wartość
przedmiotu sporu wyznacza nie wartość całego dzielonego majątku, ale wartość
konkretnego interesu (roszczenia, żądania) lub składnika majątkowego, którego
3
dotyczy środek zaskarżenia (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia
19 czerwca 2015 r., IV CZ 16/15, nie publ. i z dnia 18 marca 2015 r., I CZ 22/15,
nie publ.). Przy zaskarżeniu postanowienia działowego tylko w części, wartością
przedmiotu zaskarżenia jest wartość tych rzeczy, praw lub roszczeń, których
zaliczenie lub niezaliczenie do majątku spadkowego, podział lub rozliczenie
skarżący kwestionuje (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 marca 2015 r.,
I CZ 22/15, nie publ.). Sąd Najwyższy wskazywał także, że od postanowienia sądu
drugiej instancji wydanego w sprawach, którego przedmiotem jest rozstrzygnięcie
sporu przewidzianego w art. 618 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna przysługuje, jeżeli
wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi co najmniej sto pięćdziesiąt tysięcy złotych
(por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2001r., II CZ 13/01,
OSNC 2001 nr 12, poz. 181, z dnia 23 lipca 2014 r., V CZ 49/14, niepubl.; z dnia
7 grudnia 2012 r., III CSK 288/12, niepubl. i z dnia 14 stycznia 2010 r., IV CZ
112/09, niepubl.). Podstawowym argumentem za tym stanowiskiem jest to,
że brzmienie art. 618 § 3 k.p.c. wskazuje na to, iż ustawodawca przywiązał
decydujące znaczenie do trybu, w jakim toczy się sprawa, a nie do przedmiotu
rozstrzygnięcia sądu.
Przenosząc powyższe ustalenia na grunt niniejszej sprawy, należy zauważyć,
że uczestniczka wniosła skargę kasacyjną od postanowienia częściowego Sądu
Okręgowego, zaskarżając je w części. Analiza skargi kasacyjnej prowadzi
do wniosku, że uczestniczka objęła zakresem zaskarżenia wyłącznie
rozstrzygnięcie o zasądzeniu od niej na rzecz uczestniczki J. S. - kwoty 4.848,36 zł;
na rzecz uczestnika W. S. - kwoty 2.424,18 zł oraz na rzecz uczestnika M. S. -
kwoty 80.287,20 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 27 maja 2015 r.
Zsumowanie tych kwot bez wątpienia daje wynik mniejszy niż 150.000 zł.
Jednocześnie należy podkreślić, że wskazany w skardze kasacyjnej zakres
zaskarżenia nie obejmował rozstrzygnięć w przedmiocie roszczeń
odszkodowawczych uczestniczki.
W tym stanie rzeczy odrzucenie skargi kasacyjnej, jako niedopuszczalnej,
było prawidłowe, a kwestionujące to rozstrzygnięcie zażalenie podlegało oddaleniu,
jako niezasadne, na podstawie art. 39814
k.p.c. w związku z art. 3941
§ 3 k.p.c.
i art. 13 § 2 k.p.c. Ze względu na to, iż w grę wchodzi postanowienie częściowe,
4
o kosztach postępowania zażaleniowego rozstrzygnie sąd w postanowieniu
kończącym sprawę.
kc