Postanowienie SN z 24 czerwca 2008, sygn. I PZ 13/08
Data orzeczenia
24 czerwca 2008
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych, Wydział I
Przewodniczący
SSN Romualda Spyt
Tagi
Podstawa prawna
art. 131
kpc
art. 133
kpc
art. 135
kpc
art. 138
kpc
art. 168
kpc
art. 217
kpc
art. 316
kpc
art. 361
kpc
Pokaż pozostałe podstawy prawne (6)
I PZ 13/08
Doręczeń pism sądowych adwokatowi prowadzącemu własną kancelarię
dokonuje się na podstawie art. 133 § 1 k.p.c., z uwzględnieniem art. 135 i 138
k.p.c. Oznacza to, że doręczenie pisma w miejscu pracy adwokata, jakim jest
jego kancelaria, do rąk osoby upoważnionej do odbioru pism (art. 138 § 1
k.p.c.), nie uchybia przepisom postępowania cywilnego.
Przewodniczący SSN Romualda Spyt (sprawozdawca), Sędziowie SN:
Katarzyna Gonera, Roman Kuczyński.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 czerwca
2008 r. sprawy z powództwa Celiny R.-M. przeciwko Kompanii Węglowej SA Kopalni
Węgla Kamiennego „M.” w R. o uznanie zdarzenia za wypadek przy pracy, na skutek
zażalenia powódki na postanowienie Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń
Społecznych w Gliwicach-Ośrodka Zamiejscowego w Rybniku z dnia 10 stycznia
2008 r. [...]
u c h y l i ł zaskarżone postanowienie i sprawę przekazał Sądowi Okręgowe-
mu-Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach-Ośrodkowi Zamiejsco-
wemu w Rybniku do ponownego rozpoznania.
U z a s a d n i e n i e
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 10 stycznia 2008 r. Sąd Okręgowy-Sąd
Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach-Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku na
podstawie 328 § 1 zdanie drugie k.p.c., odrzucił wniosek powódki o sporządzenie i
doręczenie odpisu wyroku tego Sądu z dnia 23 sierpnia 2007 r. [...] - jako wniesiony
po terminie, z naruszeniem przepisu art. 387 § 3 k.p.c. (Sąd błędnie przywołał prze-
pis art. 387 § 1 k.p.c., zgodnie z którym sąd drugiej instancji uzasadnia z urzędu wy-
rok oraz postanowienie kończące postępowanie w sprawie; w sprawach, w których
apelację oddalono, uzasadnienie sporządza się tylko wówczas, gdy strona zażądała
2
doręczenia jej wyroku z uzasadnieniem). W uzasadnieniu postanowienia Sąd wska-
zał, że jest ono konsekwencją wcześniejszego postanowienia z dnia 20 grudnia 2007
r., którym oddalono wniosek powódki o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o
sporządzenie i doręczenie uzasadnienia. Sąd bowiem uznał, że przekroczenie termi-
nu do dokonania tej czynności procesowej nastąpiło z winy strony. Wskazał, że peł-
nomocnik powódki w dniu 2 sierpnia 2007 r. zawiadomiony został o terminie rozpra-
wy wyznaczonej na dzień 23 sierpnia 2007 r., na której zapadł wyrok. Potwierdza to
dowód doręczenia pisma Sądu zawierającego zawiadomienie o rozprawie, podpi-
sany przez Z.H., osobę upoważnioną do odbioru korespondencji. Sąd stwierdził, że
nie dał wiary temu świadkowi w zakresie, w jakim twierdziła ona, iż zawiadomienia
takiego nie było w przesyłce sądowej, skoro potwierdziła ona ten fakt swoim podpi-
sem. W konsekwencji, Sąd odmówił wiarygodności zeznaniom kolejnego świadka,
przedstawiającego wersję, że przesyłka nie zawierała zawiadomienia o terminie
rozprawy, tym bardziej, że nie była ona bezpośrednim świadkiem odbioru korespon-
dencji.
W zażaleniu na powyższe postanowienie powódka zarzuciła naruszenie prze-
pisów postępowania - art. 131 § 2 k.p.c. w związku z § 4 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie szczegółowego trybu doręcza-
nia pism sądowych przez pocztę w postępowaniu cywilnym (Dz.U. Nr 62, poz. 697 ze
zm.), poprzez przyjęcie, że przesyłka odebrana przez pracownika kancelarii notarial-
nej została prawidłowo doręczona pełnomocnikowi powódki, będącemu adwokatem.
W konsekwencji Sąd przyjął, że pełnomocnik został prawidłowo powiadomiony o
terminie rozprawy i z tego powodu brak podstaw do przywrócenia terminu do doko-
nania czynności procesowej.
Z tych względów powódka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i
przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania oraz o kon-
trolę, na podstawie art. 380 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 k.p.c., prawidłowości po-
stanowienia Sądu oddalającego wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wnio-
sku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku.
W uzasadnieniu zażalenia skarżąca podniosła, że nietrafnie Sąd Okręgowy
przyjął, iż przepis art. 168 § 1 k.p.c. wymaga udowodnienia okoliczności uzasadnia-
jących ten wniosek, podczas gdy art. 168 § 2 k.p.c. nakazuje tylko ich uprawdopo-
dobnienie i z tego powodu bezzasadnie nie dał wiary zeznaniom świadka potwier-
dzającego brak zawiadomienia o terminie rozprawy. Ponadto Sąd brał pod uwagę
3
jedynie zeznania świadków, pomijając pozostałe dowody, co narusza treść art. 316 §
1 k.p.c. w związku z art. 361 k.p.c.
Zdaniem skarżącej, Sąd Okręgowy błędnie również przyjął prawidłowość do-
ręczenia przesyłki sądowej, tymczasem doręczenia tego dokonano z naruszeniem §
4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie
szczegółowego trybu doręczania pism sądowych przez pocztę w postępowaniu cy-
wilnym, bowiem korespondencję odebrała, pod nieobecność adwokata, pracownica
kancelarii notarialnej a nie adwokackiej, niepozostająca z pełnomocnikiem ani w sto-
sunku pracy, ani w żadnym innym stosunku cywilnoprawnym. Zatem pełnomocnik
powódki nie może ponosić odpowiedzialności za odbiór przesyłki przez osobę nie-
uprawnioną.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie jest uzasadnione, lecz nie wszystkie jego zarzuty zasługują na
uwzględnienie. Doręczenie pism sądowych adwokatowi, prowadzącemu własną kan-
celarię, a więc osobie fizycznej (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 22 kwietnia
1994 r., III CZP 53/94, OSNC 1994 nr 11, poz. 214), dokonuje się na podstawie art.
133 § 1 k.p.c. - z uwzględnieniem przepisów art. 135 k.p.c. i art. 138 k.p.c. Także § 4
ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie
szczegółowego trybu doręczania pism sądowych przez pocztę w postępowaniu cy-
wilnym stanowi, że przesyłkę doręcza się wyłącznie adresatowi, chyba że przepisy
Kodeksu postępowania cywilnego dopuszczają doręczenie innej osobie. Oznacza to,
iż doręczenie dokonane w miejscu pracy adwokata, jakim jest jego kancelaria, do rąk
osoby upoważnionej do odbioru pism (art. 138 § 1 k.p.c.) nie uchybia przepisom po-
stępowania cywilnego dotyczących doręczeń pism sądowych. W zażaleniu podnosi
się, że osoba, która odebrała pismo, nie była upoważniona do odbierania korespon-
dencji sądowej. Twierdzenie to pozostaje w sprzeczności z zeznaniami świadka -
Z.H., składanymi w obecności pełnomocnika powódki. Świadek mianowicie zeznała:
„ja faktycznie jestem zatrudniona w kancelarii notarialnej, mam w zakresie obowiąz-
ków odbieranie korespondencji adwokackiej, bez sprawdzania jej zawartości [....] dla
kancelarii pełnomocnika odbieram tę korespondencję od czasu, kiedy został adwo-
katem, chyba od roku”. Z zeznań kolejnego świadka A.K. wynika, że chociaż zatrud-
niona była w kancelarii notarialnej, również zajmowała się pocztą w kancelarii adwo-
4
kackiej [„dokonywałam jej segregacji”], co wskazuje na stosowaną praktykę - upo-
ważnienia pracowników kancelarii notarialnej do odbioru pism kierowanych na adres
kancelarii adwokackiej, mieszczącej się zresztą pod tym samym adresem co kance-
laria notarialna i posiadającej z nią wspólny sekretariat (vide: zeznanie świadka A.K.
- „obie kancelarie mają siedzibę w jednym miejscu i wspólny sekretariat”). Zatem fakt,
iż obecny w trakcie przesłuchania świadków pełnomocnik powódki nie zaprzeczył ich
treści, a nadto, iż we wniosku o przywrócenie terminu w ogóle nie powołano się na tę
okoliczność, uzasadnia stanowisko Sądu Okręgowego, że osoba, do rąk której dorę-
czono pismo sądowe, była osobą upoważnioną do odbioru pism w rozumieniu art.
138 § 2 k.p.c. Upoważnienie to nie musi być udzielone na piśmie, można poprzestać
na formie ustnej, można go też udzielić w sposób dorozumiany (por. postanowienie
Sądu Najwyższego z dnia 5 sierpnia 1999 r., II CKN 509/99, OSNC 2000 nr 2, poz.
242).
Natomiast istotnie, zabrakło w stanowisku Sądu Okręgowego odniesienia się
do wszystkich przedstawianych przez stronę dowodów, w tym także tych, dopusz-
czonych przez Sąd (koperta, w której doręczono przesyłkę, książka korespondencyj-
na), co uzasadnia twierdzenie o uchybieniu przepisom postępowania, lecz nie tym,
powołanym w zażaleniu. Pominięcie przez sąd istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy
dowodów uzasadnia zarzut naruszenia art. 217 § 2 k.p.c., z tym że w związku z art.
361 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c.
Mając na uwadze powyższe Są Najwyższy na mocy art. 39815
§ 1 k.p.c. w
związku z art. 3941
§ 3 k.p.c. orzekł jak w sentencji postanowienia.
========================================