Wyrok z 14 czerwca 2024, sygn. III C 777/22

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 14 czerwca 2024 roku

Sąd Rejonowy Szczecin- Centrum w Szczecinie – Wydział III Cywilny

w składzie: Przewodniczący: Sędzia Małgorzata Janik-Białek

Protokolant: stażysta Maja Hamanowska

po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2024 roku w Szczecinie

na rozprawie

sprawy z powództwa A. T.

przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W.

o zapłatę

I.  zasądza od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej
z siedzibą w W. na rzecz powódki A. T. kwotę 12.987,25 złotych (dwanaście tysięcy dziewięćset osiemdziesiąt siedem złotych dwadzieścia pięć groszy) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 12 maja 2022 roku do dnia zapłaty;

II.  oddala powództwo w pozostałym zakresie;

III.  zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 4.850 złotych (cztery tysiące osiemset pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu z odsetkami
w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty;

IV.  nakazuje pobrać od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na rzecz Skarbu Państwa-Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie kwotę 956,32 złotych (dziewięćset pięćdziesiąt sześć złotych trzydzieści dwa grosze) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych.

Sędzia Małgorzata Janik- Białek

Sygn. akt III C 777/22

UZASADNIENIE

A. T. wniosła o zasądzenie od (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. kwoty 13 450,05 wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie, liczonymi od dnia 12 maja 2022 r. do dnia zapłaty i kosztami procesu według norm przepisanych.

W uzasadnieniu żądania pozwu A. T. podniosła, że w wyniku kolizji z dnia 1 lutego 2022 r. doszło do uszkodzenia należącego do R. T. (1) pojazdu marki M. (...) o nr rej. (...). Sprawca szkody był ubezpieczony w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody związane z ruchem pojazdu mechanicznego w (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W..

Poszkodowany udzielił powódce pełnomocnictwa do reprezentowania go w postępowaniu likwidacyjnym.

8 kwietnia 2022 r. powódka wystawiła na rzecz poszkodowanego fakturę VAT nr (...) na łączną kwotę 19 223,67 zł brutto, która obejmuje koszty następujących usług:

1.  holowanie pojazdu po kolizji z ul. (...) na parking strzeżony przy ul. (...) w dniu 1 lutego 2022 r. – 479,70 zł brutto,

2.  parkowanie pojazdu po kolizji w okresie od 1 lutego 2022 r. do 8 lutego 2022 r. w oczekiwaniu na przyjęcie odpowiedzialności przez ubezpieczyciela – 8 dni x 28 zł netto – 275,52 zł brutto,

3.  holowanie pojazdu z parkingu przy ul. (...) do serwisu (...) 56 w dniu 8 lutego 2022 r. – 479,70 zł brutto,

4.  najem pojazdu zastępczego w okresie od 1 lutego 2022 r. do 8 lutego 2022 r. (8 dni x 225 zł netto) – 2 214 zł brutto,

5.  najem pojazdu zastępczego w okresie od 8 lutego 2022 r. do 6 kwietnia 2022 r. (57 dni x 225 zł netto) – 15 774,75 zł brutto.

Na podstawie umowy przelewu wierzytelności z dnia 8 kwietnia 2022 r. poszkodowany przeniósł na powódkę roszczenie o naprawienie szkody obejmujące koszty usług świadczonych na jego rzecz, udokumentowanych ww. fakturą.

Decyzją z dnia 4 maja 2022 r. ubezpieczyciel przyznał odszkodowanie za ww. usługi w kwocie 4 140 zł netto. Ubezpieczyciel uznał za uzasadniony okres najmu pojazdu w wymiarze 36 dni oraz dokonał weryfikacji dobowej stawki najmu pojazdu do kwoty 115 zł netto, za którą to kwotę poszkodowany mógł wynająć pojazd zastępczy za pośrednictwem ubezpieczyciela. Decyzją z dnia 9 maja 2022 r. ubezpieczyciel przyznał kwotę 952,20 zł tytułem podatku od towarów i usług należnego od kwoty 4 140 zł oraz uznał za uzasadnione koszty parkowania pojazdu w całości oraz koszty dwukrotnego holowania, przy czym co do kosztów holowania zweryfikowano stawkę do kwoty 202,95 zł brutto i wypłacono z tego tytułu łącznie 405,90 zł.

Odwołanie powódki od wydanych decyzji nie zostało uwzględnione. Powódka domaga się zapłaty tytułem uzupełnienia odszkodowania obejmującego koszty usług wykonanych na rzecz poszkodowanego w łącznej kwocie 13 450,05 zł brutto, która obejmuje należności z następujących tytułów: koszty najmu pojazdu zastępczego w kwocie 12 896,55 zł brutto (29 dni x 225 zł netto) oraz koszty holowania w kwocie 553,50 zł brutto. W ocenie powódki nie było podstaw do weryfikacji okresu najmu pojazdu zastępczego ani naliczonej z tego tytułu stawki dobowej. Pojazd po kolizji nie był jezdny, a decyzja co do przyjęcia odpowiedzialności za szkodę i wypłata świadczenia obejmującego koszty naprawy pojazdu została wydana w dniu 8 lutego 2022 r. Tego samego dnia poszkodowany wstawił pojazd do wybranego warsztatu naprawczego. Naprawę, po ostatecznej weryfikacji kosztorysu w dniu 2 marca 2022 r., zakończono 6 kwietnia 2022 r. Odnosząc się natomiast do wysokości dobowej stawki najmu, to ubezpieczyciel wprawdzie poinformował poszkodowanego o możliwości najmu pojazdu za jego pośrednictwem, jednakże udzielił informacji jedynie co do wysokości stawki najmu i podstawowych warunków. Pomimo tego, że poszkodowany zwracał się o udzielenie szczegółowych informacji o warunkach najmu, między innymi co do udziału własnego w przypadku szkody częściowej oraz kradzieży pojazdu, informacji tych nie udzielono. Stawka holowania pojazdu nie jest wygórowana i koresponduje ze stawkami wynikającymi z uchwały nr XXIII/950/21 Rady Miasta S. z dnia 23 listopada 2021 r. w sprawie ustalenia na rok 2021 opłat za usuwanie i przechowywanie pojazdów usuniętych z dróg na parkingach strzeżonych oraz kosztów powstałych w wyniku wydania dyspozycji usunięcia, a następnie odstąpienia od usunięcia pojazdu.

Powódka domaga się zapłaty odsetek za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego z tytułu uzupełnienia odszkodowania od dnia następnego po upływie 30 dni od dnia doręczenia ubezpieczycielowi faktury VAT nr (...). Dokument ten doręczono ubezpieczycielowi 11 kwietnia 2022 r., a zatem winien spełnić świadczenie do dnia 11 maja 2022 r. Od dnia następnego, tj. 12 maja 2022 r. pozostaje on zatem w opóźnieniu.

W odpowiedzi na pozew (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie na jego rzecz kosztów procesu według norm przepisanych.

Pozwany przyznał, że ponosi odpowiedzialność za szkodę, do której doszło w pojeździe marki M. o nr rej. (...) na skutek kolizji z dnia 1 lutego 2022 r. Zaprzeczył natomiast, aby żądanie pozwu było uzasadnione, w jego ocenie bowiem wypłacone świadczenie mieści się w granicach adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy zdarzeniem wywołującym szkodę, a uszczerbkiem w majątku poszkodowanego. Ubezpieczyciel ustalił, mając na uwadze technologiczny czas naprawy pojazdu, że uzasadniony okres najmu pojazdu zastępczego wynosi 28 dni (8 dni technologicznego czasu naprawy + 20 dni na uzgodnienie kosztów naprawy), a wysokość przyjętej dobowej stawki najmu na poziomie 115 zł netto uzasadnione jest faktem, że poszkodowanemu proponowano organizację najmu za ww. kwotę. Uznane koszty holowania natomiast zostały ustalone przy uwzględnieniu cen stosowanych przez podmioty świadczące usługi w zakresie holowania pojazdów. Uznano ryczałtowy koszt holowania w granicach 30 km, uwzględniając dojazd do pojazdu poszkodowanego, załadunek, holowanie i rozładunek.

Pozwany podniósł nadto zarzut braku legitymacji procesowej czynnej podnosząc, że istotnym elementem umów zobowiązujących do przelewu wierzytelności, za wyjątkiem umowy darowizny, jest odpłatny charakter świadczenia nabywcy wierzytelności. W złożonej umowie „cesji wierzytelności” nie określono odpłatności świadczenia, a tym samym brak causa umowy przelewu wierzytelności. Umowa ta jest zatem nieważna.

W piśmie z dnia 3 lipca 2023 r. powódka podtrzymała żądanie pozwu. W odniesieniu do zarzutu braku legitymacji procesowej czynnej podniosła, że poszkodowany zawarł umowę przelewu wierzytelności w celu zwolnienia się z obowiązku zapłaty za usługi świadczone na jego rzecz przez powódkę w toku postępowania likwidacyjnego.

Ustalenia faktyczne:

1 lutego 2022 r. doszło do kolizji, w której uszkodzony został należący do R. T. (1) pojazd marki M. o nr rej. (...).

W dniu zdarzenia sprawca kolizji legitymował się umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za szkody związane z ruchem pojazdu mechanicznego w (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w W..

Niesporne, a nadto dowód:

- oświadczenie o zdarzeniu drogowym k. 24.

Na skutek kolizji doszło do uszkodzenia przodu pojazdu: maski, zderzaka przedniego, kraty wlotu powietrza, reflektora lewego, reflektora prawego. Pojazd nie był jezdny.

Dowód:

- zeznania świadka P. P. na piśmie k. 140 – 143,

- zeznania świadka R. T. (2) na piśmie k. 147 – 153,

- zeznania świadka R. T. (1) na piśmie k. 155 – 161.

Poszkodowany udzielił A. T. pełnomocnictwa do reprezentowania w postępowaniu likwidacyjnym, w tym do zgłoszenia szkody, wglądu w akta szkody i składania wszelakich oświadczeń z wyjaśnieniami, a także zlecenia naprawy pojazdu uszkodzonego, jak również reprezentowania wraz z prawem zawierania ugód i udzielania dalszych pełnomocnictw – wg uznania i wyboru pełnomocnika.

Niesporne, a nadto dowód:

- pełnomocnictwa k. 17.

Poszkodowany nie dysponował wolnym miejscem parkingowym ani garażem, w którym mógłby przechowywać uszkodzony pojazd po kolizji. Bezpośrednio po zdarzeniu pojazd został zatem odholowany z miejsca kolizji na parking strzeżony przy ul. (...) w S..

Koszt holowania wyniósł 476 zł netto. Stawka dobowa za parkowanie pojazdu wynosiła 36 zł netto.

Dowód:

- oświadczenie poszkodowanego w sprawie przechowania pojazdu po kolizji k. 25,

- zlecenie holowania k. 28,

- zeznania świadka R. T. (2) na piśmie k. 147 – 153,

- zeznania świadka R. T. (1) na piśmie k. 155 – 161.

Pojazd marki M. o nr rej. (...) użytkowany był przez R. T. (1) w celu dojazdu do pracy, na zakupy oraz wyjazdów rekreacyjnych. Nie posiadał innego pojazdu, którym mógłby zastąpić pojazd uszkodzony.

Dowód:

- oświadczenie poszkodowanego k. 19,

- zeznania świadka R. T. (1) na piśmie k. 155 – 161.

1 lutego 2022 r. R. T. (1) zawarł umowę najmu pojazdu zastępczego z A. T.. Przedmiotem umowy był pojazd marki R. (...). Stawka dobowa najmu pojazdu wynosiła 225 zł netto. Poszkodowany otrzymał cennik usług i zapoznał się z jego treścią.

Rozliczenie miało nastąpić bezgotówkowo, wg stawki pakietowej zawierającej nielimitowany przebieg kilometrów, możliwość wyjazdu za granicę, brak ograniczeń co do wieku kierowcy, zniesienie udziału własnego w szkodzie, brak ograniczeń co do liczby kierowców, A. 24h na terenie Unii Europejskiej.

Pojazd został wynajęty bezgotówkowo z gwarancją, że poszkodowany nie będzie zobowiązany do ponoszenia dodatkowych opłat, niezależnie od tego, czy ubezpieczyciel przyjmie odpowiedzialność za szkodę i bez potrzeby uiszczania kaucji lub gwarancji. Poszkodowany rozlicza się za najem i świadczone na jego rzecz usługi poprzez zawarcie umowy przelewu wierzytelności. Przy takim sposobie rozliczenia całe ryzyko związane z ewentualną odmową zapłaty odszkodowania ciąży na A. T.. W przypadku braku zapłaty odszkodowania to ona występuje na drogę sądową przeciwko ubezpieczycielowi.

Pojazd wydano w dniu 1 lutego 2022 r. i zwrócono w dniu 8 lutego 2022 r.

Dowód:

- umowa najmu pojazdu k. 31,

- zeznania świadka R. T. (2) na piśmie k. 147 – 153,

- zeznania świadka R. T. (1) na piśmie k. 155 – 161.

2 lutego 2022 r. A. T. dokonała zgłoszenia szkody powstałej w pojeździe R. T. (1) na skutek kolizji z dnia 1 lutego 2022 r. Do zgłoszenia szkody załączyła między innymi pełnomocnictwo do reprezentowania, oświadczenie o konieczności najmu pojazdu zastępczego oraz oświadczenie poszkodowanego w sprawie najmu pojazdu zastępczego organizowanego za pośrednictwem ubezpieczyciela. W tym ostatnim dokumencie poszkodowany oświadczył, że został poinformowany, że po zgłoszeniu szkody ubezpieczyciel może zaoferować możliwość zawarcia umowy najmu pojazdu zastępczego. Zlecił A. T. uzyskanie informacji o warunkach najmu organizowanego za pośrednictwem ubezpieczyciela, a decyzję co do skorzystania z pojazdu zastępczego z wypożyczalni wskazanej przez ubezpieczyciela podejmie po zapoznaniu się z warunkami najmu.

Dowód:

- zgłoszenie szkody wraz z załącznikami i wyciągiem z książki nadawczej k. 15 – 23,

- oświadczenie w sprawie najmu pojazdu zastępczego organizowanego za pośrednictwem ubezpieczyciela k. 21.

Ubezpieczyciel sporządził pismo datowane na 2 lutego 2022 r. kierowane do R. T. (1), w którym informował o otrzymaniu zgłoszenia szkody. Do pisma dołączono informację o zasadach najmu pojazdu zastępczego organizowanego za pośrednictwem ubezpieczyciela. Wskazano, że jeżeli poszkodowany jest zainteresowany zorganizowaniem najmu pojazdu zastępczego przez ubezpieczyciela winien skontaktować się z infolinią pod wskazanym numerem telefonu. Poinformowano, że jeżeli poszkodowany zdecyduje się na najem pojazdu zastępczego we własnym zakresie, ubezpieczyciel może ograniczyć wysokość zwrotu, który przyzna. Wypłaci kwotę zgodną z kosztami, jakie poniósłby, gdyby zorganizował pojazd zastępczy.

Poinformowano, że pojazd zastępczy zostanie podstawiony w miejsce wskazane przez poszkodowanego. Czas najmu zostanie ustalony podczas rozmowy telefonicznej.

W przypadku samodzielnie zorganizowanego najmu, udokumentowane koszty mogą zostać uznane w takiej wysokości, w jakiej ubezpieczyciel poniósłby je, gdyby najem organizowany był przy jego pomocy. Zwrot kosztów może nastąpić według cen akceptowanych przez ubezpieczyciela, tj. zależnie od czasu najmu i klasy pojazdu. Czas najmu zostanie uznany w takim wymiarze, w jakim jest on niezbędny do naprawienia szkody. Wysokość stawki netto w przypadku pojazdów z segmentu C. wynosi 115 zł netto w przypadku najmu powyżej 7 dni. W przypadku szkody częściowej zwrotowi podlegają koszty najmu na czas naprawy uszkodzonego pojazdu. W przypadku, gdy pojazd nie mógł być eksploatowany, jest to okres technologicznej naprawy uszkodzonego pojazdu powiększony o inne okresy uzasadnione okolicznościami danej sprawy, np. czas od powstania szkody do wykonania oględzin i doręczenia dokumentu z ustaloną przez ubezpieczyciela wysokością szkody, czas na znalezienie warsztatu naprawczego, przekazanie pojazdu do naprawy i odbiór po naprawie, czas oczekiwania na części zamienne, czas oczekiwania na dodatkowe oględziny pojazdu lub weryfikację kosztorysu, czas weekendów i dni wolnych.

Dowód:

- informacja o zgłoszeniu szkody w aktach szkodowych płyta na k. 106 akt.

W wiadomości e – mailowej z dnia 2 lutego 2022 r. A. T. zwróciła się do ubezpieczyciela o przesłanie ogólnych warunków najmu pojazdu zastępczego lub regulaminu najmu pojazdu zastępczego we wskazanej przez ubezpieczyciela wypożyczalni. Zwróciła się nadto o udzielenie informacji czy wskazana wypożyczalnia oferuje pojazdy o następujących parametrach: nielimitowany przebieg kilometrów, możliwość wyjazdu za granicę, brak ograniczeń co do wieku kierowcy, zniesienie udziału własnego w szkodzie, brak ograniczeń co do liczby kierowców, A. 24h na terenie Unii Europejskiej. Nadto zwróciła się o udzielenie informacji, jaki udział własny obowiązuje w przypadku szkody częściowej oraz w przypadku kradzieży, a także o potwierdzenie, że pojazd zastępczy jest do dyspozycji poszkodowanego przez cały czas likwidacji szkody w przypadku szkody całkowitej oraz na czas oczekiwania na przyjęcie odpowiedzialności przez ubezpieczyciela, zamówienie części i naprawę uszkodzeń w przypadku szkody częściowej.

Ubezpieczyciel poinformował, że warunki bezpłatnego dla poszkodowanego najmu ustalane są indywidualnie z poszkodowanym i zależą od okoliczności sprawy. Przyjęcie oferty ubezpieczyciela uzależnione jest od decyzji osoby poszkodowanego. Najem obejmuje także dostarczenie pojazdu do miejsca wypadku i ma na celu doprowadzić w miarę możliwości do sytuacji takiej jaką posiadał poszkodowany dysponując własnym pojazdem. Koszty najmu pojazdu zastępczego są pokrywane bezpośrednio przez (...). Okres bezpłatnego dla poszkodowanego najmu nie jest krótszy od okresu koniecznego na doprowadzenie sytuacji poszkodowanego do stanu sprzed wypadku. Nadto ubezpieczyciel przekazał informację o zasadach najmu pojazdu zastępczego w ramach ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych o takiej samej treści jak w piśmie z dnia 2 lutego 2022 r. adresowanym do poszkodowanego.

Dowód:

- wiadomość e – mailowa z dnia 02.02.2022 r. k. 39 – 40,

- wiadomość e – mailowa z dnia z 02.02.2022 r. z załącznikiem k. 41 – 44,

- zeznania świadka R. T. (2) na piśmie k. 147 – 153.

W dniu 3 lutego 2022 r. A. T. ponownie zwróciła się do ubezpieczyciela o informacje, jaki udział własny obowiązuje w przypadku szkody częściowej oraz w przypadku kradzieży, a także potwierdzenie, że pojazd zastępczy jest do dyspozycji poszkodowanego przez cały czas likwidacji szkody w przypadku szkody całkowitej oraz na czas oczekiwania na przyjęcie odpowiedzialności przez ubezpieczyciela sprawcy, zamówienie części i naprawę uszkodzeń w przypadku szkody częściowej. Nadto zwróciła się o udzielenie informacji, czy już w czasie przyjęcia zgłoszenia szkody i przekazania informacji o możliwości najmu pojazdu zastępczego, następuje weryfikacja zasadności skorzystania z najmu na koszt ubezpieczyciela, czy też w przypadku późniejszej odmowy przyjęcia odpowiedzialności za szkodę klient jest zobowiązany do pokrycia kosztów najmu pojazdu wynajętego z wypożyczalni wskazanej przez ubezpieczyciela oraz czy poszkodowany, zawierając umowę najmu we wskazanej wypożyczalni, zmuszony jest podpisać oświadczenie, że pokryje wszelkie koszty najmu, których nie zapłaci ubezpieczyciel.

W odpowiedzi na powyższe pytania, ubezpieczyciel przekazał A. T. te same dokumenty, które zostały przekazane jej 2 lutego 2022 r.

Dowód:

- wiadomość e – mailowa dnia 03.02.2022 r. k. 45,

- wiadomość z e – mailowa z dnia 03.02.2022 r. z załącznikami k. 46 – 49.

Poszkodowany nie zdecydował się na najem pojazdu zastępczego za pośrednictwem ubezpieczyciela, ponieważ nie zostały mu przedstawione konkretne warunki najmu, a w szczególności na jaki okres może zawrzeć umowę najmu i czy z najmem wiążą się dodatkowe opłaty, np. z tytułu udziału własnego w szkodzie, za możliwość wyjazdu za granicę, czy za przekroczenie limitu kilometrów. Obawiał się tych dodatkowych opłat.

Dowód:

- zeznania świadka R. T. (2) na piśmie k. 147 – 153,

- zeznania świadka R. T. (1) na piśmie k. 155 – 161.

Poszkodowany nie posiadał środków na dokonanie naprawy pojazdu, z rozpoczęciem naprawy oczekiwał zatem na decyzję co do przyjęcia przez ubezpieczyciela odpowiedzialności za szkodę i wypłatę bezspornej części odszkodowania.

Dowód:

- zeznania świadka R. T. (2) na piśmie k. 147 – 153,

- zeznania świadka R. T. (1) na piśmie k. 155 – 161.

7 lutego 2022 r. ubezpieczyciel przeprowadził oględziny pojazdu i sporządził kalkulację naprawy pojazdu.

Pismem datowanym na 7 lutego 2022 r. ubezpieczyciel poinformował poszkodowanego, że proponuje odszkodowanie z tytułu kosztów naprawy pojazdu w kwocie 18 894,04 zł.

Dowód:

- pismo z dnia 07.02.2022 r. k. 5152,

- kosztorys k. 53 – 58.

W wiadomości e – mailowej z dnia 8 lutego 2022 r. ubezpieczyciel poinformował A. T., że przyjął odpowiedzialność za szkodę pojeździe R. T. (1).

Dowód:

- wiadomość e – mailowa z dnia 08.02.2022 r. k. 59.

8 lutego 2022 r. ubezpieczyciel wydał decyzję o przyznaniu odszkodowania obejmującego koszty naprawy pojazdu w kwocie 18 894,04 zł. Kwota ta została przelana na rachunek A. T. 8 lutego 2022 r.

Dowód:

- decyzja z dnia 08.02.2022 r. k. 60,

- potwierdzenie transakcji k. 61,

- zeznania świadka R. T. (2) na piśmie k. 147 – 153.

Po wpłynięciu przyznanego odszkodowania, 8 lutego 2022 r., odholowano pojazd z parkingu przy ul. (...) do warsztatu naprawczego w (...) prowadzonego przez (...) Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S..

Koszt holowania wyniósł 476 zł netto.

Dowód:

- zlecenie usługi holowania pojazdu k. 29,

- zeznania świadka R. T. (2) na piśmie k. 147 – 153,

- zeznania świadka R. T. (1) na piśmie k. 155 – 161.

8 lutego 2022 r. R. T. (1) zawarł umowę najmu pojazdu zastępczego z A. T.. Przedmiotem umowy był pojazd marki D. (...). Stawka dobowa najmu pojazdu wynosiła 225 zł netto.

Rozliczenie miało nastąpić bezgotówkowo, wg stawki pakietowej zawierającej nielimitowany przebieg kilometrów, możliwość wyjazdu za granicę, brak ograniczeń co do wieku kierowcy, zniesienie udziału własnego w szkodzie, brak ograniczeń co do liczby kierowców, A. 24h na terenie Unii Europejskiej.

Umowa została zawarta na takich samych warunkach jak umowa z dnia 1 lutego 2022 r.

Pojazd wydano w dniu 8 lutego 2022 r. i zwrócono w dniu 6 kwietnia 2022 r.

Dowód:

- umowa najmu pojazdu k. 30,

- zeznania świadka R. T. (1) na piśmie k. 155 – 161.

Pojazd został przyholowany do warsztatu naprawczego 8 lutego 2022 r. Przyjęcie do naprawy nastąpiło 10 lutego 2022 r.

W dniu 11 lutego 2022 r. dokonano weryfikacji uszkodzeń pojazdu.

14 lutego 2022 r. warsztat sporządził kalkulację naprawy. Kalkulacja ta została zweryfikowana przez ubezpieczyciela 27 lutego 2022 r.

2 marca 2022 r. ubezpieczyciel przekazał warsztatowi zweryfikowany kosztorys naprawy pojazdu i tego dnia zamówiono części zamienne.

21 marca 2022 r. nadeszły zamówione części zamienne, za wyjątkiem jednego mocowania zderzaka niezbędnego do złożenia pojazdu. Tego dnia przystąpiono do naprawy pojazdu.

Brakująca część zamienna nie nadeszła do dnia 23 marca 2022 r.

Pojazd został wydany po naprawie 6 kwietnia 2022 r.

Poszkodowany upoważnił ubezpieczyciela do przelania odszkodowania przyznanego tytułem kosztów naprawy pojazdu na rachunek warsztatu naprawczego.

Dowód:

- zlecenie naprawy pojazdu k. 33,

- kalkulacja naprawy sporządzona przez warsztat naprawczy w aktach szkodowych płyta na k. 56,

- wiadomość e – mailowa 28.02.2022 r. k. 63 – 65,

- wiadomość e – mailowa z dnia 02.03.2022 r. k. 63 – 65,

- potwierdzenie zamówienia części zamiennych k. 34,

- wiadomość e – mailowa z dnia 23.03.2022 r. k. 66,

- faktura VAT nr (...) k. 35 – 36,

- upoważnienie k. 37,

- harmonogram naprawy pojazdu k. 32,

- zeznania świadka P. P. na piśmie k. 140 – 143.

8 kwietnia 2022 r. A. T. wystawiła na rzecz R. T. (1) fakturę VAT nr (...) na łączną kwotę 19 223,67 zł brutto, która obejmuje koszty następujących usług:

1.  holowanie pojazdu po kolizji z ul. (...) na parking strzeżony przy ul. (...) w dniu 1 lutego 2022 r. – 479,70 zł brutto,

2.  parkowanie pojazdu po kolizji w okresie od 1 lutego 2022 r. do 8 lutego 2022 r. w oczekiwaniu na przyjęcie odpowiedzialności przez ubezpieczyciela – 8 dni x 28 zł netto – 275,52 zł brutto,

3.  holowanie pojazdu z parkingu przy ul. (...) do serwisu (...) 56 w dniu 8 lutego 2022 r. – 479,70 zł brutto,

4.  najem pojazdu zastępczego w okresie od 1 lutego 2022 r. do 8 lutego 2022 r. (8 dni x 225 zł netto) – 2 214 zł brutto,

5.  najem pojazdu zastępczego w okresie od 8 lutego 2022 r. do 6 kwietnia 2022 r. (57 dni x 225 zł netto) – 15 774,75 zł brutto.

Dowód:

- faktura VAT nr (...) k. 26 - 27.

8 kwietnia 2022 r. R. T. (1) zawarł z A. T. umowę przelewu wierzytelności, na mocy której przelał na A. T. wierzytelność wobec (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. wynikającą ze szkody komunikacyjnej z dnia 1 lutego 2022 r., obejmującą koszty udokumentowane fakturą VAT nr (...).

R. T. (1) zawiadomił ubezpieczyciela o dokonanym przelewie wierzytelności.

Dowód:

- umowa przelewu wierzytelności k. 12,

- zawiadomienie o przelewie wierzytelności wraz z wyciągiem z książki nadawczej k. 13 -14.

W dniu 11 kwietnia 2022 r. A. T., działając w imieniu i na rzecz poszkodowanego, przesłała ubezpieczycielowi dokumenty związane ze szkodą: ostateczne przedsądowe wezwanie do zapłaty, fakturę VAT nr (...), umowę najmu pojazdu zastępczego, zlecenie holowania, umowę przelewu wierzytelności, zawiadomienie o dokonanym przelewie wierzytelności.

Dowód:

- wiadomość e – mailowa z dnia 11.04.2022 r. z załącznikiem k. 67 – 68.

Decyzją z dnia 4 maja 2022 r. ubezpieczyciel przyznał poszkodowanemu świadczenie w kwocie 4 140 zł, w tym 3 220 zł i 920 zł tytułem kosztów najmu pojazdu zastępczego. Za zasadny uznano okres najmu w wymiarze 28 dni, na które składają się 8 dni technologicznego okresu naprawy pojazdu oraz 20 dni na uzgodnienie kosztów naprawy (od 7 lutego 2022 r. do 28 lutego 2022 r.). Stawka dobowa najmu została zweryfikowana do kwoty 115 zł netto.

Dowód:

- decyzja z dnia 04.05.2022 r. k. 70 – 71,

- potwierdzenie transakcji k. 72.

A. T. zwróciła się o przyznanie kwoty stanowiącej równowartość podatku od towarów i usług od odszkodowania przyznanego decyzją z dnia 4 maja 2022 r. oraz o przyznanie odszkodowania obejmującego koszty holowania pojazdu i jego parkowania.

Dowód:

- wiadomość e – mailowa z dnia 04.05.2022 r. k. 73.

Decyzjami wydanymi dnia 9 maja 2022 r. ubezpieczyciel przyznał poszkodowanemu następujące świadczenia tytułem odszkodowania:

- koszty najmu pojazdu zastępczego w kwocie 3 960,60 zł,

- koszty najmu pojazdu zastępczego w kwocie 1 131,60 zł,

- koszty parkingu w kwocie 275,52 zł,

- koszty holowania w kwocie 202,95 zł,

- koszty holowania w kwocie 202,95 zł.

Przyznane koszty holowania pojazdu są odzwierciedleniem stawek za holowanie na dystansie do 30 km przez podmioty, które świadczą tego typu usługi na rynku lokalnym. Cena zawiera kompletny zakres usług, w tym załadunek i rozładunek uszkodzonego pojazdu oraz inne niezbędne czynności.

Dowód:

- decyzja z dnia 09.05.2022 r. k. 74,

- potwierdzenie transakcji k. 75 – 76,

- decyzja z dnia 09.05.2022 r. k. 76,

- potwierdzenie transakcji k. 77,

- lista wypłat odszkodowań k. 100.

Odwołanie wniesione od decyzji wydanych dnia 9 maja 2022 r. nie zostało uwzględnione.

Ubezpieczyciel odmówił negocjacji w sprawie zawarcia ugody.

Dowód:

- odwołanie od decyzji k. 79 – 80,

- decyzja z dnia 03.06.2022 r. k. 81 – 82,

- wezwanie do podjęcia negocjacji w sprawie zawarcia ugody k. 83 – 84,

- pismo z dnia 07.06.2022 r. k. 85.

Technologiczny czas naprawy pojazdu to okres niezbędny do naprawy pojazdu według norm producenta danej marki, uwzględniający wszelkie niezbędne czynności związane z jego naprawą, przy założeniu pełnej dostępności części użytych do jej przeprowadzenia. Technologiczny czas naprawy to wielkość teoretyczna, katalogowa, ustalana przede wszystkim o normy producenckie montaży części (zazwyczaj w warunkach fabrycznych), obejmujące w szczególności prace związane z demontażem i montażem elementów, zespołów, przezbrojeniem części, ich wymianą oraz ewentualną naprawą jak też czynnościami związanymi z pracami lakierniczymi.

Technologiczny czas naprawy uszkodzonego pojazdu wynosi 7 dni: 4 dni robocizna blacharska, mechaniczna i prace dodatkowe oraz 3 dni robocizna lakiernicza.

Techniczny czas wykonania naprawy pojazdu stanowi sumę czasów wszystkich czynności nieodzownych dla wykonania prac naprawczych, tak więc oprócz technologicznego czasu naprawy obejmuje zwłaszcza: czas oględzin pojazdu oraz otrzymania informacji o kwalifikacji uszkodzeń i ustalenia zakresu naprawy, czas zamówienia i dostarczenia części zamiennych oraz materiałów lakierniczych niezbędnych do przeprowadzenia naprawy, czas przemieszczenia pomiędzy stanowiskami naprawczymi, czas czynności związanych z wykończeniem prac, schnięciem lakieru, przyjęciem i wydaniem pojazdu po naprawie.

Dla ustalenia uzasadnionego okresu najmu pojazdu konieczne jest także sięgnięcie po inne elementy procesu likwidacji szkody i faktycznego okresu naprawy wynikające z zasad funkcjonowania danego zakładu naprawczego (oczekiwania w kolejce do naprawy) i naturalnych procesów występujących podczas tej naprawy (normalnego toku naprawy), które trudno ocenić.

Techniczny czas naprawy pojazdu obejmował okres od dnia 1 lutego 2022 r. do dnia 3 kwietnia 2022 r. i obejmował następujące okresy:

- okres od dnia zgłoszenia szkody i najmu pierwszego pojazdu zastępczego, wykonanie oględzin uszkodzonego pojazdu, do chwili przekazania powódce kalkulacji naprawy – od 1 do 7 lutego 2022 r. (7 dni),

- okres od przyjęcia pojazdu do serwisu do uzgodnienia z ubezpieczycielem kosztów naprawy – od 7 lutego do 2 marca 2022 r. (22 dni)

- okres zakupu i sprowadzenia części zamiennych – od 2 do 21 marca 2022 r. (19 dni),

- technologiczny czas naprawy pojazdu – 7 dni,

- okres na czynności związane ze schnięciem lakieru, wykończeniem prac, wykonaniem badań technicznych oraz wydaniem pojazdu po naprawie – 3 dni,

- dni wolne od pracy w okresie naprawy pojazdu - 26 – 27 marca, 2 – 3 kwietnia 2022 r. (4 dni).

Techniczny czas naprawy wynosił 62 dni.

W przypadków samochodów osobowych czas oczekiwania na części zamienne wynosi zwykle nie więcej niż 3 dni robocze od momentu ich zamówienia. Wskazany przez warsztat czas pozyskania części zamiennych wykraczał poza określone wyżej standardy, jednakże w rzeczywistości często występują sytuacje, w których dostępność niektórych komponentów w magazynach centralnych producentów pojazdów bywa ograniczona i wówczas czas dostawy ulega znacznemu wydłużeniu poza okres 3 dni. Z technicznego punktu widzenia nie ma podstaw do kwestionowania wskazanego przez warsztat naprawczy okresu pozyskania części zamiennych.

Wynajmowane pojazdy marki R. (...) i D. (...) należą do tej samej klasy pojazdów co uszkodzony pojazd marki M..

Dobowa stawka najmu pojazdu zastępczego tej samej klasy co uszkodzony w przypadku najmu na okres od 16 do 31 dni kształtowała się od 170 zł netto (209,10 zł brutto) do 309 zł netto (380,07 zł brutto). Średnia stawka wynosiła 269,63 zł brutto (219,21 zł netto).

Przy rozliczeniu bezgotówkowym średni koszt usługi transportowej oferowanej przez przewoźników jest wyższy o 20 – 30% w stosunku do czynności realizowanych gotówkowo i kształtuje się na poziomie od 400,57 zł netto do 433,95 zł netto ( od 492,70 zł do 533,76 zł brutto).

Dowód:

- opinia biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej R. S. k. 167 – 180.

Rozważania prawne:

Powództwo okazało się uzasadnione w części co do kwoty 12 987,25 zł oraz odsetek ustawowych za opóźnienie, liczonych od tej kwoty od dnia 12 maja 2022 r. do dnia zapłaty.

Podstawę prawną żądania pozwu stanowią przepisy art. 822 par. 1 i 2 k.c., art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczeń Komunikacyjnych (teks jednolity: Dz. U. z 2018 roku, poz. 473 ze zmianami) oraz art. 436 par. 1 k.c. i 415 k.c.

Przepis art. 822 par. 1 i 2 k.c. stanowi, że przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony (par. 1 ). Jeżeli strony nie umówiły się inaczej, umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej obejmuje szkody, o jakich mowa w par. 1, będące następstwem przewidzianego w umowie zdarzenia, które miało miejsce w okresie ubezpieczenia (par. 2). Zgodnie natomiast z przepisem art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczeń Komunikacyjnych z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, będącą następstwem śmierci, uszkodzenia ciała, rozstroju zdrowia bądź też utraty, zniszczenia lub uszkodzenia mienia. Stosownie zaś do treści przepisu art. 436 par. 1 k.c. odpowiedzialność przewidzianą w przepisie art. 435 k.c. ponosi również samoistny posiadacz mechanicznego środka komunikacji poruszanego za pomocą sił przyrody. Jednakże gdy posiadacz samoistny oddał środek komunikacji w posiadanie zależne, odpowiedzialność ponosi posiadacz zależny. Przepis art. 415 k.c. stanowi natomiast, że kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.

Okoliczności kolizji z dnia 1 lutego 2022 r. nie były pomiędzy stronami sporne. Powódka wywodzi uprawnienie do dochodzenia roszczenia o naprawienie szkody z faktu nabycia przedmiotowej wierzytelności od posiadacza uszkodzonego pojazdu R. T. (1). Legitymacja bierna pozwanego ubezpieczyciela wynika natomiast z przepisu art. 19 ust. 1 zdanie pierwsze przywołanej wyżej ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych (…), zgodnie z treścią którego poszkodowany w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia obowiązkowego odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczeń bezpośrednio od zakładu ubezpieczeń. Było bowiem okolicznością niekwestionowaną, iż sprawca szkody posiadał ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych u pozwanego ubezpieczyciela.

Pozwany nie kwestionował zasady swojej odpowiedzialności za szkodę powstałą w pojeździe i wypłacił powódce odszkodowanie obejmujące koszty najmu pojazdu zastępczego za okres 36 dni, wg dobowej stawki 115 zł netto, tj. w kwocie 5 092,20 zł brutto oraz koszty dwukrotnego holowania pojazdu w kwocie 405,90 zł.

W toku niniejszego procesu pozwany zakwestionował legitymację czynną strony powodowej podnosząc, że umowa przelewu wierzytelności, z której powódka wywodzi uprawnienie do żądania naprawienia szkody powstałej w pojeździe należącym do R. T. (1), jest nieważna z powodu braku kauzy .

Nadto sporny pomiędzy stronami był uzasadniony okres najmu pojazdu zastępczego, dobowa stawka najmu oraz stawka za holowanie pojazdu.

Zarzut braku legitymacji procesowej czynnej okazał się nieuzasadniony.

Przepis art. 509 par. 1 i 2 k.c. stanowi, że wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania (par. 1) Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki (par. 2). Zgodnie natomiast z art. 510 par. 1 k.c. umowa sprzedaży, zamiany, darowizny lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia wierzytelności przenosi wierzytelność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły. Przepis art. 510 par. 2 k.c. stanowi natomiast, że jeśli zawarcie umowy przelewu następuje w wykonaniu zobowiązania wynikającego z uprzednio zawartej umowy zobowiązującej do przeniesienia wierzytelności, z zapisu zwykłego, z bezpodstawnego wzbogacenia lub z innego zdarzenia, ważność umowy przelewu zależy od istnienia tego zobowiązania.

W świetle treści cytowanych przepisów umowa przelewu ma podwójny skutek, zobowiązująco-rozporządzający, co oznacza, że jej zawarcie przenosi wierzytelność z majątku cedenta do majątku cesjonariusza. Z ich treści wynika również zasada kauzalności materialnej samoistnej umowy przelewu wierzytelności. Przepis art. 510 par. 2 k.c. przewiduje, że prawną przyczyną przelewu wierzytelności jest wykonanie istniejącego już między stronami zobowiązania ( causa solvendi), a ważność umowy przelewu zależy od istnienia tego zobowiązania ( por. wyrok SN z dnia 17 listopada 2006 r., V CSK 253/06, OSNC 2007, nr 9, poz. 141). Ważność samoistnej umowy przelewu zależy zatem od istnienia ważnego zobowiązania do zawarcia tej umowy. Brak lub wadliwość causae cessionis powoduje, że cesjonariusz nie nabywa wierzytelności. Należy jednak podkreślić, że kodeks cywilny nie wprowadził wymogu wskazywania w umowie przeniesienia wierzytelności zobowiązania, w wykonaniu którego dochodzi do przelewu, co oznacza – mimo materialnej kauzalności – formalnie oderwany charakter samoistnej umowy przelewu. Cedent i cesjonariusz w ramach łączącego ich stosunku prawnego zobowiązani są uzgodnić kauzę w sposób wyraźny bądź dorozumiany, ale nie muszą jej ujawniać na zewnątrz, zwłaszcza dłużnikowi. Przelew ma charakter nabycia pochodnego i nie wymaga zgody dłużnika. W sprawie o spełnienie świadczenia z tytułu wierzytelności objętej przelewem dłużnik może oczywiście stawiać zarzuty dotyczące stosunku wewnętrznego między cedentem a cesjonariuszem, w tym kwestionować istnienie i prawidłowość kauzy ( por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 lutego 1998 r., II CKN 387/97, OSNC 1998, Nr 10, poz. 162; wyrok SA w Szczecinie z dnia 25 czerwca 2014 r. , I ACa 10/14). Podniesienie zarzutu braku przyczyny prawnej przelewu oznacza niewątpliwie powinność jej ujawnienia przez cesjonariusza i obarczenie dłużnika ciężarem dowodu jej nie istnienia lub braku skuteczności. Samo stwierdzenie, że umowa przelewu nie określa jakiejkolwiek kauzy przelewu jest niewystarczające zważywszy, na treść art. 65 par. 2 k.c. ( por. wyrok SN z dnia 8 kwietnia 2016 r., I CSK 181/15).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że strona powodowa wyjaśniła, że poszkodowany R. T. (1) zawarł umowę przelewu wierzytelności w celu zwolnienia się z obowiązku zapłaty za usługi świadczone na jego rzecz przez powódkę w toku postępowania likwidacyjnego. Usługi tej obejmowały między innymi dwukrotne holowanie pojazdu i najem pojazdu zastępczego. Twierdzenia te znajdują potwierdzenie w treści umów (zlecenie usługi holowania i najmu pojazdu zastępczego), w których wskazano wprost, że rozliczenie wykonania usługi holowania oraz najmu nastąpi bezgotówkowo oraz w zeznaniach świadków R. T. (2) i R. T. (1). R. T. (2) zeznał, że zapłata za usługi miała nastąpić poprzez zawarcie umowy przelewu wierzytelności przysługującej poszkodowanemu z tytułu naprawienia szkody. R. T. (1) wprawdzie nie używa słów „przelew wierzytelności” czy „cesja”, niemniej w sposób jednoznaczny wskazuje, że rozliczył się z A. T. bezgotówkowo i nie poniósł żadnych kosztów z tytułu świadczenia usługi holowania oraz najmu pojazdu zastępczego. Treść wymienionych dokumentów oraz zeznania świadków pozwalają na ustalenie w sposób nie budzący wątpliwości, że strony uzgodniły przyczynę prawną zawarcia umowy przelewu wierzytelności – zwolnienie się przez poszkodowanego ze zobowiązania do zapłaty na rzecz powódki za świadczone na jego rzecz usługi w postaci dwukrotnego holowania uszkodzonego pojazdu oraz najmu pojazdu zastępczego. Pozwany, na którym spoczywał ciężar dowodu co do faktu braku skuteczności umowy przelewu wierzytelności, nie zaoferował żadnego dowodu, który dyskwalifikowałby dowody przedstawione przez stronę powodową. Ograniczył się jedynie do wskazania, że skoro kauza nie została wskazana w umowie, to nie istnieje. Jak już wyżej wskazano twierdzenie takie nie jest wystarczające do podważenia prawdziwości i wiarygodności treści złożonych dokumentów i zeznań świadków.

W sytuacji cesji wierzytelności z tytułu najmu pojazdu zastępczego oraz kosztów holowania skuteczne dochodzenie zwrotu poniesionych kosztów przez powoda będącego cesjonariuszem, który wynajął poszkodowanemu pojazd zastępczy i świadczył usługi holowania uzależnione jest od wykazania, że poszkodowany wynajął pojazd zastępczy i korzystał z usługi holowania oraz że jest zobowiązany do poniesienia kosztów z tym związanych.

Powódka udowodniła, że pomiędzy nią, a poszkodowanym R. T. (1) doszło do skutecznego zawarcia dwóch umów holowania oraz dwóch umów najmu pojazdu zastępczego, a także że poszkodowany zobowiązany był do poniesienia kosztów z tym związanych. Z treści przedmiotowych umów wynika bowiem jednoznacznie, że powódka zobowiązała się do świadczenia usługi holowania odpłatnie – w treści umowy wskazano stawkę, a zapłata miała nastąpić bezgotówkowo. Również i najem pojazdu zastępczego ma charakter odpłatny, co wynika z art. 659 k.c.

Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 13 marca 2020 roku (sygn. akt III CZP 63/19) wyjaśnił, że już samo zaciągnięcie przez poszkodowanego zobowiązania do zapłaty czynszu najmu pojazdu zastępczego stanowi szkodę w rozumieniu art. 361 par. 2 k.c. pozostającą w związku przyczynowym z wypadkiem komunikacyjnym. Sąd ten miał bowiem na uwadze, że strony zawarły umowę najmu pojazdu zastępczego, a zgodnie z treścią art. 659 par. 1 k.p.c. przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz. Nie ma więc wątpliwości, że elementem przedmiotowo istotnym umowy najmu jest zobowiązanie się najemcy do zapłaty wynajmującemu umówionego czynszu. W niniejszej sprawie strony wyraźnie wskazały wysokość czynszu za dobę najmu pojazdu zastępczego, do uiszczenia której zobowiązany był poszkodowany oraz że zapłata tego czynszu nastąpi poprzez przelew wierzytelności. Odróżnić więc należy zobowiązanie do zapłaty i sposób zapłaty. Elementem niezbędnym dla powstania zobowiązania cywilnoprawnego pozostaje zawarta przez poszkodowanego z powodem umowa najmu pojazdu zastępczego, która to umowa jest właściwym źródłem powstania zobowiązania. Z przedłożonej do akt sprawy umowy najmu pojazdu zastępczego wynikała bowiem zarówno stawka najmu, czas najmu jak i zobowiązanie poszkodowanego do zapłaty wynikającej z powyższego należności. W ocenie Sądu pozwala to bez jakichkolwiek wątpliwości stwierdzić, iż poszkodowany poniósł szkodę odpowiadającą wysokości jego zobowiązania do zapłaty czynszu najmu pojazdu zastępczego. To bowiem na podstawie zawartej umowy poszkodowany zobowiązał się w zamian za korzystanie z pojazdu zastępczego do zapłaty uzgodnionego czynszu najmu i przenosząc wierzytelność z tego tytułu wobec pozwanego, sam zwolnił się z jego zapłaty wobec wynajmującego.

Powyższe rozważania odnoszą się również do zaciągnięcia przez poszkodowanego zobowiązania do poniesienia kosztów wykonanej na jego rzecz dwukrotnie usługi holowania.

Poszkodowany, na podstawie umowy najmu pojazdu zastępczego zobowiązał się do zapłaty czynszu w kwocie po 225 zł netto za dobę oraz na podstawie umowy zlecenia usługi holowania zobowiązał się do zapłaty łącznie kwoty 959,40 zł, a z obowiązku zapłaty w tym zakresie zwolnił się zawierając z powódką umowę przelewu wierzytelności przysługującej jemu z tytułu naprawienia szkody powstałej na skutek uszkodzenia należącego do niego pojazdu. Roszczenia z powyższych tytułów mają charakter majątkowy, a zatem mogą być przedmiotem przelewu.

W tym miejscu wskazać należy, że świadczenie ubezpieczyciela z tytułu umowy ubezpieczenia majątkowego ma charakter odszkodowawczy i ta funkcja kompensacyjna determinuje podstawową treść pojęciową, zakres i poziom odszkodowania. Odpowiedzialność natomiast zakładu ubezpieczeń jest szczególną postacią odpowiedzialności cywilnej, a prawo ubezpieczeń majątkowych jest częścią prawa odszkodowawczego. Pojęcie szkody w ubezpieczeniach jest zatem takie samo jak w innych działach prawa odszkodowawczego, zasada odszkodowania nie może być bowiem traktowana w oderwaniu od ogólnych zasad odszkodowawczych, które znalazły wyraz i zostały uregulowanie w kodeksie cywilnym. Dotyczy to samych pojęć szkody i odszkodowania. Wskazać przy tym należy, że zakład ubezpieczeń obowiązany jest do naprawienia szkody tylko w formie wypłaty odpowiedniej sumy pieniężnej, nie zaś wedle wyboru poszkodowanego także przez przywrócenie stanu poprzedniego, co wyłącza stosowanie w tych okolicznościach art. 363 par. 1 k.c.

Zgodnie z art. 361 par. 1 k.c. zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. W literaturze dominującą jest teoria adekwatnego związku przyczynowego, od której odstępstwa mogą wystąpić w warunkach opisanych w art. 361 par. 2 k.c., zgodnie z którym granicach określonych w art. 361 par. 1 k.c., w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Co do zasady normalny związek przyczynowy pełni zatem w prawie cywilnym funkcję przesłanki odpowiedzialności odszkodowawczej, a nadto wyznacza jej granice w tym sensie, że zobowiązany ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa zdarzeń, z którymi ustawa łączy jego obowiązek odszkodowawczy. W świetle powyższego przepisu wysokość odszkodowania ubezpieczeniowego świadczonego z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za szkody związane z ruchem pojazdu mechanicznego jest zakreślona granicami odpowiedzialności cywilnej posiadacza, kierowcy samochodu. Reguła płynąca z przywołanego przepisu nakazuje także przestrzeganie zasady pełnego odszkodowania w granicach wspomnianego adekwatnego związku przyczynowego. Podstawową bowiem funkcją odszkodowania jest kompensacja, co oznacza, że odszkodowanie powinno przywrócić w majątku poszkodowanego stan rzeczy naruszony zdarzeniem wyrządzającym szkodę, nie może ono jednak przewyższać wysokości faktycznie poniesionej szkody.

Niesporne pomiędzy stronami było, że szkoda w pojeździe ma charakter częściowy, a zatem ubezpieczyciel obowiązany jest do naprawienia szkody obejmującej koszty najmu pojazdu zastępczego w okresie niezbędnym i koniecznym do naprawy tego pojazdu. Z uwagi na fakt, że pojazd po kolizji nie był jezdny, zobowiązany jest również do zwrócenia kosztów holowania pojazdu z miejsca kolizji na parking strzeżony, a następnie z parkingu do warsztatu naprawczego.

Poszkodowany wynajmował pojazd zastępczy w okresie od dnia 1 lutego 2022 r. do dnia 6 kwietnia 2022 r., czyli łącznie przez okres 65 dni.

Pozwany ubezpieczyciel uznał za zasadny okres najmu pojazdu zastępczego okres 36 dni.

Materiał dowodowy sprawy dał podstawy do ustalenia, że odszkodowanie wypłacone tytułem zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego nie odpowiada wysokości poniesionej z tego tytułu szkody.

Z zasady pełnego odszkodowania wynika, że oceniając czas niezbędny do naprawy pojazdu, należy oceniać nie tylko normy technologicznej naprawy wynikające z wielkości katalogowych producenta, ale realny czas naprawy pojazdu. Poszkodowany ma prawo do korzystania z pojazdu zastępczego przez okres, w którym z powodu uszkodzenia należącego do niego pojazdu, nie mógł z niego korzystać w dotychczasowym zakresie. Dlatego też, w ocenie Sądu, przyjęcie czy to technologicznego czasu naprawy pojazdu, czy to faktycznego czasu naprawy pojazdu za adekwatny do uzasadnionego czasu trwania umowy najmu pojazdu zastępczego, jest nieprawidłowe. Technologiczny czas naprawy jest wyliczony za pomocą programów kosztorysowych i jest wyliczony teoretycznie. Jego wskazanie nie uwzględnia wielu istotnych czynników takich jak dokonanie pierwszych i ewentualnie kolejnych oględzin, zamówienia i dostarczenia części zamiennych, czasu oczekiwania na ich dostarczenie, czasu schnięcia powłok lakierniczych, systemu pracy danego warsztatu naprawczego. Tymczasem naprawa pojazdu powypadkowego obejmuje także demontaż części uszkodzonych, zamontowanie nowych, wiąże się z normalnym czasem pracy określonego warsztatu uwzględniającym zarówno przerwy wynikające z regulacji prawa, a nadto z czynnościami czysto technicznymi jak lakierowanie, a wcześniej czynności blacharskie, przy czym na te czynności realnie poszkodowany nie ma wpływu. Nie bez znaczenia jest też to, że zwykle poszkodowany nie jest jedynym i priorytetowym klientem zakładu mechanicznego, a więc uwzględnienia wymaga również kolejność, w jakiej samochód podlega naprawie.

Na podstawie opinii biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej i ruchu drogowego R. S. Sąd ustalił, że techniczny czas naprawy pojazdu obejmował okres od dnia 1 lutego 2022 r. do dnia 3 kwietnia 2022 r. i obejmował następujące okresy:

- okres od dnia zgłoszenia szkody i najmu pierwszego pojazdu zastępczego, wykonanie oględzin uszkodzonego pojazdu, do chwili przekazania powódce kalkulacji naprawy – od 1 do 7 lutego 2022 r. (7 dni),

- okres od przyjęcia pojazdu do serwisu do uzgodnienia z ubezpieczycielem kosztów naprawy – od 7 lutego do 2 marca 2022 r. (22 dni)

- okres zakup u i sprowadzenia części zamiennych – od 2 do 21 marca 2022 r. (19 dni),

- technologiczny czas naprawy pojazdu – 7 dni,

- okres na czynności związane ze schnięciem lakieru, wykończeniem prac, wykonaniem badań technicznych oraz wydaniem pojazdu po naprawie – 3 dni,

- dni wolne od pracy w okresie naprawy pojazdu - 26 – 27 marca, 2 – 3 kwietnia 2022 r. (4 dni).

W odniesieniu do wskazanego w harmonogramie naprawy pojazdu okresu oczekiwania na zamówione części zamienne biegły wyjaśnił, że w przypadków samochodów osobowych czas oczekiwania na części zamiennego wynosi zwykle nie więcej niż 3 dni robocze od momentu ich zamówienia. Wskazany przez warsztat czas pozyskania części zamiennych wykraczał poza określone wyżej standardy, jednakże w rzeczywistości często występują sytuacje, w których dostępność niektórych komponentów w magazynach centralnych producentów pojazdów bywa ograniczona i wówczas czas dostawy ulega znacznemu wydłużeniu poza okres 3 dni. Z technicznego punktu widzenia nie ma podstaw do kwestionowania wskazanego przez warsztat naprawczy okresu pozyskania części zamiennych.

W piśmie z dnia 29 kwietnia 2024 r. pozwany podniósł zarzut nieprawidłowego ustalenia przez biegłego okresu najmu pojazdu zastępczego z tego powodu, że przyjął, iż zweryfikowany kosztorys został przekazany warsztatowi naprawczemu 2 marca 2022 r., tymczasem dokument ten został przekazany w dniu 28 lutego 2022 r. , a zatem zamówienie części zamiennych powinno nastąpić w dniu 1 marca 2022 r. Nadto pozwany zakwestionował uwzględniony przez biegłego czas oczekiwania na części zamienne w wymiarze 19 dni, tymczasem strona powodowa nie udowodniła, że okres ten przekraczał 2 dni, a w szczególności nie przedstawiła dokumentu potwierdzającego datę złożenia zamówienia, czy też dokumentu potwierdzającego datę otrzymania części. Strona pozwana wniosła o dopuszczenie dowodu z uzupełniającej opinii biegłego sądowego celem ustosunkowania się do powyższych zarzutów. W ocenie Sądu wniosek ten nie zasługiwał na uwzględnienie, ponieważ wnioski, jakie wyciągnął biegły, znajdują oparcie w materiale dowodowym sprawy.

Ze złożonych przez stronę powodową wiadomości e – mailowych wymienianych przez pracownika warsztatu naprawczego i rzeczoznawcę pozwanego (wiadomości na k. 63 akt sprawy) wynika jednoznacznie, że wprawdzie w dniu 28 lutego 2022 r. rzeczoznawca przesłał warsztatowi dokumenty związane ze szkodą, jednakże nie było wśród nich zweryfikowanego kosztorysu. Skierował zatem do J. S. (Grupa (...)) wiadomość e – mailową o treści: „proszę o załączenie weryfikacji kosztorysu warsztatu, w przesłanej sprawie nie została podpięta weryfikacja”. W dniu 2 marca 2022 r. J. S. (Grupa (...)) przesłał kosztorys. Zamówienie części zamiennych nie mogło zatem nastąpić przed dniem 2 marca 2022 r. , przed tym dniem bowiem warsztat nie miał informacji o weryfikacji kosztorysu i tym samym akceptacji zakresu szkody i kosztów naprawy pojazdu. Odnosząc się natomiast do okresu oczekiwania na zamówione części zamienne wskazać należy, że strona powodowa złożyła wydruk zamówienia części, w którym odnotowano datę zamówienia części 2 marca 2022 r. Nie sposób zatem uznać, zważywszy na datę przekazania zweryfikowanego kosztorysu, że warsztat zwlekał z zamówieniem części i tym samym przyczynił się do zwiększenia rozmiaru szkody. Wydruk nie stanowi wprawdzie dokumentu, niemniej jednak, z uwagi na otwarty katalog środków dowodowych, może stanowić dowód w sprawie i podstawę ustaleń faktycznych, zgodnych z twierdzeniami strony, która na dowód ten się powołuje. Zwłaszcza w sytuacji, kiedy strona przeciwna nie oferuje dowodów podważających prawdziwość i wiarygodność zapisów zawartych w wydruku. W wiadomości e – mailowej z dnia 22 marca 2022 r. (k. 66 akt sprawy) pracownik warsztatu naprawczego informuje pracownika powódki, że bardzo długo oczekiwali na części i do tego dnia dostawa nie została w pełni zrealizowana – brakuje jednego mocowania zderzaka niezbędnego do złożenia pojazdu. Pomimo braku tej części przystąpiono do naprawy. W harmonogramie naprawy pojazdu odnotowano, że części zamienne zostały dostarczone w dniu 21 marca 2022 r. i tego dnia przystąpiono do naprawy, a naprawa trwała do 6 kwietnia 2022 r. Pozwany, na którym spoczywał ciężar dowodu w zakresie okoliczności zwalniających z zobowiązania lub ograniczających jego rozmiar, nie przedstawił żadnego dowodu na poparcie twierdzenia, że czas dostarczenia części zamiennych nie przekraczał 2 dni. Zważywszy na wyjaśnienia udzielone przez biegłego odnośnie okresu dostarczenia zamówionych części, dowody przedstawione przez stronę powodową, których prawdziwość i wiarygodność nie została skutecznie zaprzeczona, są wystarczające do poczynienia ustaleń faktycznych w sprawie.

Reasumując powyższe rozważania, w ocenie Sądu uzasadniony okres najmu pojazdu zastępczego obejmuje okres od dnia 1 lutego 2022 r. do dnia 6 kwietnia 2020 r., tj. 65 dni.

Z zasady pełnego odszkodowania wynika, że ubezpieczyciel winien zrekompensować poszkodowanemu koszty poniesione na poczet najmu pojazdu zastępczego za czas rzeczywistej naprawy pojazdu. Z harmonogramu naprawy pojazdu wynika, że pojazd został naprawiony 6 kwietnia 2022 r., a zatem poszkodowany uprawniony jest do żądania odszkodowania obejmującego koszty naprawy pojazdu do tego dnia. Jest to bowiem rzeczywisty okres naprawy pojazdu, a nie jedynie hipotetycznie ustalony przez biegłego. Okres ten wynosi 65 dni i różni się od okresu wskazanego przez biegłego jedynie o 3 dni (65 dni – 62 dni). Biegły bowiem błędnie przyjął, że okres od 1 do 7 lutego wyniósł 6 dni, podczas gdy obejmował on 7 dni. Nadto pojazd po zakończonej naprawie został faktycznie wydany poszkodowanemu w dniu 6 kwietnia 2022 r.

Strona pozwana nie wykazała również, aby zachodziły podstawy do ustalenia wysokości stawki dobowej najmu na poziomie 115 zł netto.

Poszkodowany wynajął pojazd zastępczy za dobową stawkę w kwocie 225 zł netto, powołując się na średnie stawki najmu pojazdu tej samej klasy, co pojazd uszkodzony. Pozwany ubezpieczyciel zastosował natomiast stawkę w kwocie 115 zł netto, wskazując, że za jego pośrednictwem możliwe było wynajęcie pojazdu zastępczego za taką stawkę, o czym poszkodowany został poinformowany.

W ocenie Sądu, w okolicznościach faktycznych sprawy, nie zachodzą przesłanki do ustalenia, że poszkodowany, wynajmując pojazd zastępczy za pośrednictwem innego podmiotu niż współpracujący z ubezpieczycielem, uchybili obowiązkowi współdziałania w zakresie minimalizowania rozmiaru szkody. Istotnie, w piśmie z dnia 2 lutego 2022 r. poszkodowany został poinformowany o możliwości najmu pojazdu zastępczego za pośrednictwem ubezpieczyciela, jednakże, poza wskazaniem, że najem nie będzie się wiązał z żadnymi dodatkowymi kosztami oraz że pojazd zostanie dostarczony do wskazanego miejsca najpóźniej następnego dnia po zgłoszeniu woli zawarcia umowy, a także, że w przypadku najmu pojazdu za pośrednictwem innego podmiotu stawka dobowa najmu zostanie zweryfikowana do kwoty 115 zł netto, nie udzielono poszkodowanemu żadnych informacji odnośnie warunków najmu. A. T., jako pełnomocnik poszkodowanego, dwukrotnie zwracała się do ubezpieczyciela o przesłanie ogólnych warunków najmu pojazdu zastępczego lub regulaminu najmu pojazdu zastępczego we wskazanej przez ubezpieczyciela wypożyczalni. Nadto zwracała się o udzielenie informacji czy wskazana wypożyczalnia oferuje pojazdy o następujących parametrach: nielimitowany przebieg kilometrów, możliwość wyjazdu za granicę, brak ograniczeń co do wieku kierowcy, zniesienie udziału własnego w szkodzie, brak ograniczeń co do liczby kierowców, A. 24h na terenie Unii Europejskiej. Prosiła również o informacje, jaki udział własny obowiązuje w przypadku szkody częściowej oraz w przypadku kradzieży, a także o potwierdzenie, że pojazd zastępczy jest do dyspozycji poszkodowanego przez cały czas likwidacji szkody w przypadku szkody całkowitej oraz na czas oczekiwania na przyjęcie odpowiedzialności przez ubezpieczyciela, zamówienie części i naprawę uszkodzeń w przypadku szkody częściowej. Zwracała się również o potwierdzenie, że pojazd zastępczy będzie dostępny dla poszkodowanych przez cały rzeczywisty czas naprawy pojazdu oraz o przesłanie warunków najmu potwierdzających zniesienia udziałów własnych i innych dodatkowych opłat. Informacje w powyższym zakresie nie zostały jej udzielone. W wiadomości e – mailowej z dnia 2 lutego 2022 r. ubezpieczyciel poinformował, że warunki bezpłatnego najmu ustalane są indywidualnie z poszkodowanym i zależą od konkretnych okoliczności sprawy. Ponownie poinformował, że najem nie będzie się wiązał z żadnymi dodatkowymi kosztami oraz że pojazd zostanie dostarczony do wskazanego miejsca najpóźniej następnego dnia po zgłoszeniu woli zawarcia umowy, a także, że w przypadku najmu pojazdu za pośrednictwem innego podmiotu stawka dobowa najmu zostanie zweryfikowana do kwoty 115 zł netto. Tym samym poszkodowany nie miał możliwości ustalenia ani z kim może zawrzeć umowę, ani jakie są warunki najmu oferowane za pośrednictwem ubezpieczyciela oraz czy warunki te odpowiadają jego potrzebom. Obowiązek minimalizowania szkody nie może być rozumiany w taki sposób, że poszkodowany ma obowiązek skorzystania z najmu proponowanego przez ubezpieczyciela bez uprzedniego zapoznania się z jego warunkami, tj. umową i ogólnymi warunkami oraz innymi dokumentami kreującymi stosunek najmu. Informacja zaś o tym, że stawka dobowa najmu wynosi 115 zł netto nie są wystarczające do oceny warunków umowy.

W świetle powyższego uznać należało, że poszkodowany wywiązał się z obowiązku minimalizowania szkody i za pośrednictwem pełnomocnika – A. T. podjął czynności zmierzające do zawarcia umowy najmu pojazdu zastępczego za pośrednictwem ubezpieczyciela, a do zawarcia takiej umowy nie doszło z powodu braku współdziałania ubezpieczyciela. Brak zatem podstaw do wyliczenia należnego z tego tytułu odszkodowania w oparciu o stawkę w kwocie 115 zł netto.

Uzasadniony okres najmu pojazdu zastępczego wynosił 65 dni. Na podstawie opinii biegłego sądowego R. S. Sąd ustalił, że dobowa stawka najmu pojazdu zastępczego tej samej klasy co uszkodzony pojazd kształtowała się od 170 zł netto (209,10 zł brutto) do 309 zł netto (380,07 zł brutto). Średnia stawka wynosiła 269,63 zł brutto (219,21 zł netto).

Uzasadniony koszt najmu pojazdu zastępczego wynosi zatem 17 525,95 zł brutto (65 dni x 269,69 zł = 17 525,95 zł).

Ubezpieczyciel wypłacił z tego tytułu 5 092,20 zł. Do zapłaty pozostała kwota 12 433,75 zł (17 525,95 zł – 5 092,20 zł = 12 433,75 zł).

W granicach odpowiedzialności ubezpieczyciela za szkodę w pojeździe mieszczą się również koszty dwukrotnego holowania pojazdu, co nie było pomiędzy stronami sporne. Na podstawie opinii biegłego R. S. Sąd ustalił, że przy rozliczeniu bezgotówkowym średni koszt usługi transportowej oferowanej przez przewoźników jest wyższy o 20 – 30% w stosunku do czynności realizowanych gotówkowo i kształtuje się na poziomie od 400,57 zł netto do 433,95 zł netto (od 492,70 zł do 533,76 zł brutto). Zastosowana przez powódkę stawka holowania 479,70 zł brutto mieści się w granicach rynkowych stawek za tego rodzaju usługi.

Ubezpieczyciel wypłacił tytułem kosztów dwukrotnego holowania pojazdu 405, 90 zł. Powódce należy się z tego tytułu kwota 959,40 zł (479,70 zł x 2). Do zapłaty pozostała kwota 553,50 zł (959,40 zł – 405,90 zł).

Reasumując powyższe rozważania, wskazać należy, że szkoda, do której doszło na skutek uszkodzenia należącego do R. T. (1) pojazdu, obejmuje między innymi:

- koszty najmu pojazdu zastępczego w kwocie 17 525,95 zł brutto

- koszty dwukrotnego holowania w kwocie 959,40 zł netto.

Łącznie szkoda wyniosła 18 485,35 zł Ubezpieczyciel wypłacił z tego tytułu kwotę 5 498,10 zł. Do zapłaty z tego tytułu pozostała kwota 12 987,25 zł (18 485,35 zł – 5 498,10 zł).

Mając powyższe na uwadze, Sąd w punkcie I wyroku zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 12 987,25 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, liczonymi w stosunku rocznym, od dnia 12 maja 2022 r. do dnia zapłaty i w punkcie II oddalił powództwo w pozostałym zakresie.

Roszczenie o odsetki ustawowe za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego znajduje oparcie w treści art. art. 359 § 1 k.c., art. 481 § 1 i 2 k.c. oraz art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych (…). Zgodnie z treścią przepisu art. 481 § 1 k.c. jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Dłużnik popada w opóźnienie jeśli nie spełnia świadczenia pieniężnego w terminie, w którym stało się ono wymagalne także wtedy, gdy kwestionuje istnienie lub wysokość świadczenia ( por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2003 r., sygn. II CK 146/02). Ubezpieczyciel, stosownie do treści przepisu art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych (…), obowiązany jest spełnić świadczenie w terminie trzydziestu dni, licząc od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku, a jeśli tego nie czyni, popada w opóźnienie uzasadniające naliczenie odsetek ustawowych od należnej wierzycielowi sumy. Świadczenie ubezpieczyciela ma zatem charakter terminowy, a spełnienie świadczenia w terminie późniejszym niż wynikający z art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych (…) może być usprawiedliwione jedynie wówczas, gdy ubezpieczyciel wykaże istnienie przeszkód w postaci niemożliwości wyjaśnienia okoliczności koniecznych do ustalenia odpowiedzialności albo wysokości świadczenia, mimo działań podejmowanych z wymaganą od niego starannością profesjonalisty, według standardu, którego reguły wyznacza przepis art. 355 par. 2 k.c.

W rozważanym przypadku szkoda obejmująca koszty najmu pojazdu zastępczego oraz jego dwukrotnego holowania została zgłoszona 11 kwietnia 2022 r., a zatem ubezpieczyciel winien zatem spełnić świadczenie odszkodowawcze w pełnej wysokości najpóźniej do dnia 11 maja 2022 r. Pozwany nie podniósł przy tym ani nie udowodnił, aby w terminie zakreślonym przepisem art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych (…), nie było możliwe wyjaśnienie okoliczności koniecznych do ustalenia odpowiedzialności ubezpieczyciela albo wysokości świadczenia. Wysokość zaś szkody została ustalona w toku niniejszego procesu tylko i wyłącznie na podstawie materiału zgromadzonego w postępowaniu likwidacyjnym, a więc na podstawie okoliczności istniejących i znanych pozwanemu w postępowaniu likwidacyjnym. Skoro zatem pozwany nie spełnił świadczenia z tytułu naprawienia szkody w pełnej wysokości do dnia 11 maja 2022 r., od następnego dnia pozostaje w opóźnieniu. Uzasadnia to naliczenie odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia z tytułu naprawienia szkody od dnia 12 maja 2022 r. do dnia zapłaty.

Stan faktyczny sprawy Sąd ustalił na podstawie dokumentów złożonych przez strony zgromadzonych w toku postępowania likwidacyjnego, co do prawdziwości i wiarygodności których nie powziął zastrzeżeń.

Ustalenia natomiast co do okoliczności wymagających wiadomości specjalnych, Sąd poczynił na podstawie opinii biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej R. S.. Biegły sporządził opinię zgodnie z treścią postanowienia dowodowego w tym przedmiocie, a opinia ta nie zawiera braków ani sprzeczności. Istotne zaś okoliczności dotyczące jej przedmiotu, ustalone na podstawie załączonych do akt przez strony dokumentów są przedstawione w sposób nie budzący wątpliwości. Zarzuty strony pozwanej nie znajdowały uzasadnienia w materialne dowodowym sprawy, a zatem Sąd oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z uzupełniającej opinii biegłego z przyczyn omówionych powyżej. Opinia jest kompletna i nie zawiera sprzeczności, ani twierdzeń, które nie znajdowałyby uzasadnienia w materiale dowodowym sprawy oraz w wiedzy i doświadczeniu biegłego. Sąd zatem, mając na uwadze, że opinia została sporządzona zgodnie ze zleceniem, a także że jej treść wskazuje, że twierdzenia i wnioski biegłego znajdują oparcie w materiale dowodowym sprawy i nie stoją w sprzeczności z zasadami logiki, uznał opinię za przydatną do poczynienia ustaleń faktycznych w sprawie.

O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 100 k.p.c., który stanowi, że w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Sąd może jednak włożyć na jedną ze stron obowiązek zwrotu wszystkich kosztów, jeżeli jej przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swego żądania albo gdy określenie należnej mu sumy zależało od wzajemnego obrachunku lub oceny sądu.

Powódka poniosła następujące koszty procesu: opłata od pozwu w kwocie 750 zł, zaliczka na poczet wynagrodzenia biegłego w kwocie 500 zł, wynagrodzenie pełnomocnika w osobie adwokata w kwocie 3 600 zł, czyli łącznie 4 850 zł.

Pozwany poniósł następujące koszty procesu: wynagrodzenie pełnomocnika w osobie radcy prawnego w kwocie 3 600 zł oraz opłata skarbowa od złożonego dokumentu pełnomocnictwa procesowego w kwocie 17 zł, czyli łącznie 3 617 zł.

Powództwo zostało uwzględnione w zakresie kwoty stanowiącej 96,55912%, a zatem strona powodowa uległa tylko co do nieznacznej części swego roszczenia, co uzasadnia włożenie obowiązku zwrotu wszystkich kosztów na stronę pozwaną.

Mając powyższe na uwadze, Sąd w punkcie III wyroku zasądził od pozwanego na rzecz powódki koszty procesu w kwocie 4 850 zł wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

O nieuiszczonych kosztach sądowych obejmujących kwotę 956,32 zł tytułem wyłożonych tymczasowo przez Skarb Państwa wydatków na poczet wynagrodzenia biegłego sądowego, Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, który stanowi, że kosztami sądowymi, których strona nie miała obowiązku uiścić lub których nie miał obowiązku uiścić kurator albo prokurator, sąd w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji obciąży przeciwnika, jeżeli istnieją do tego podstawy, przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów procesu.

Stroną przegrywającą sprawę jest pozwany, stąd też w punkcie IV wyroku nakazał pobrać od niego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego Szczecin – Centrum w Szczecinie kwotę 956,32 zł tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych.

W powołaniu powyższej argumentacji orzeczono jak w sentencji.

Sędzia Małgorzata Janik-Białek