Wyrok z 12 września 2025, sygn. II K 710/25

Formularz UK 1

Sygnatura akt

II K 1544/23

Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

Z uwagi na zakres przedmiotowy wniosku oskarżyciela publicznego uzasadnienie zgodnie z treścią art. 424 § 3 k.p.k. ograniczono do omówienia podstawy prawnej tego judykatu oraz argumentacji leżącej za wyborem określonej reakcji penalnej.

USTALENIE FAKTÓW

1.Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.1.1.

Ł. I.

w dniu 12 kwietnia 2025 roku w miejscowości M. rejonu (...) prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny marki F. (...) o numerze rejestracyjnym (...) będąc w stanie nietrzeźwości, przy stwierdzonym stężeniu alkoholu w wydychanym powietrzu: I badanie 1,01 mg/l, II badanie 0,96 mg/l, II badanie 1,19 mg/l, IV badanie 1,18 mg/l, V badanie 1,17 mg/l, VI badanie 1,12 mg/l,

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

Dowód

Numer karty

1.Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.2.1.

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

Dowód

Numer karty

OCena DOWOdów

1.Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Oskarżony

☒

3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem

I

Ł. I.

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

Ł. I. został oskarżony o to, że w dniu 12 kwietnia 2025 roku w miejscowości M. rejonu (...) prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny marki F. (...) o numerze rejestracyjnym (...) będąc w stanie nietrzeźwości, przy stwierdzonym stężeniu alkoholu w wydychanym powietrzu: I badanie 1,01 mg/l, II badanie 0,96 mg/l, II badanie 1,19 mg/l, IV badanie 1,18 mg/l, V badanie 1,17 mg/l, VI badanie 1,12 mg/l, tj. o przestępstwo z art. 178a § 1 k.k.

Zgodnie z treścią art. 178a § 1 k.k. przedmiotowego występku dopuszcza się ten to, znajdując się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, prowadzi pojazd mechaniczny w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 3. Już rudymentarna analiza tego przepisu każe stwierdzić, iż ów występek jest typem powszechnym, formalnym (abstrakcyjnego narażenia dla dobra prawnego), który może zostać popełniony jedynie w drodze działania. Przechodząc do wykładni tego przepisu należy wskazać, iż pojęcia stanu nietrzeźwości posiada swoją definicje legalną zawartą w art. 115 § 16 k.k., zgodnie z tym przepisem ów stan zachodzi gdy zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość lub zawartość alkoholu w 1 dm3 wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość. Nie ulega również wątpliwości, iż za prowadzenie pojazdu mechanicznego, zgodnie z dobrem prawnym chronionym za pomocą tego przepisu może być poczytane jedynie jego użytkowanie w formie korzystania z pracy silnika mechanicznego. Natomiast za pojazd mechaniczny należy uznać każdy pojazd którego normalne użytkowania wymaga pracy silnika. Dalej jako desygnat pojęcia ruchu lądowego należy uznać zarówno poruszanie się po drogach publicznych jak też po drogach gruntowych czy też drogach leśnych. Z uwagi na brak klauzuli nieumyślności, ów występek jest typem umyślnym możliwym do popełnienia w obu postaciach zamiaru.

Przenosząc powyższe uwagi na okoliczności faktyczne niniejszej sprawy godzi się zauważyć, iż Ł. I. wypełnił wszystkie znamiona zarówno przedmiotowe jak i podmiotowe tego typu czynu zabronionego. W tej materii należy stwierdzić, iż prowadził on samochód osobowy marki F. (...) o nr rej (...), nadając mu kierunek i tempo jazdy. Nie ulega również wątpliwości, iż droga na której został się poruszał była drogą publiczną – droga gminna prowadząca przez miejscowość M.. Zarazem tego rodzaju droga stanowi desygnat pojęcia ruchu lądowego. Kolejno brak jest żadnych zastrzeżeń Sądu odnośnie możliwości zaklasyfikowania owego samochodu jako desygnatu pojęcia pojazd mechaniczny. Nietrudno było także stwierdzić, iż stan oskarżonego należało zaklasyfikować jako stan nietrzeźwości. Co więcej jego wymiar czterokrotnie przekroczył ową ustawową granicę dzielącą przestępstwo z art. 178a k.k. od wykroczenia z art. 87 k.w. Sąd Rejonowy zważył również, iż oskarżony działał w zamiarze bezpośrednim, albowiem swoją świadomością obejmował wszystkie znamiona przedmiotowe tego występku (tj. fakt znajdowania się w stanie nietrzeźwości oraz poruszania się samochodem po drodze publicznej) i pomimo tego zdecydował się rozpocząć inkryminowaną jazdę.

W związku z powyższym Sąd (...) uznał, iż zachowanie oskarżonego Ł. I. wypełniło znamiona występku z art. 178a § 1 k.k.

Powyższe stwierdzenia implikowały podjęcie przez Sąd rozważań w kontekście karygodności tego czyny poprzez pryzmat normy wypływającej z art. 1 § 2 k.k. Nie ulega wątpliwości, iż ustawodawca enumeratywny katalog kwantyfikatorów stopnia społecznej szkodliwości zawarł w art. 11 5 § 2 k.k. Zgodnie z tym przepisem przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu sąd bierze pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego lub zagrożonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, wagę naruszonych przez sprawcę obowiązków, jak również postać zamiaru, motywację sprawcy, rodzaj naruszonych reguł ostrożności i stopień ich naruszenia. Przekładając powyższe na okoliczności niniejszej sprawy Sąd Rejonowy ocenił, iż zachowanie Ł. I. było społecznie szkodliwe w stopniu znacznym. W tym miejscu Sąd Rejonowy zwraca uwagę, iż poziom stężenia alkoholu w organizmie oskarżonego Ł. I. czterokrotnie przekroczył normę różnicującą stan nietrzeźwości od stanu po użyciu alkoholu. Tego rodzaju stan psychofizyczny Ł. I. miał z pewnością przełożenie na jego percepcje, zdolność do prawidłowego kierowania pojazdem. Jedynie trochę osłabia poziom karygodności tego czynu miejsce, gdzie oskarżony zdecydował się prowadzić pojazd w stanie nietrzeźwości, a to droga gminna charakteryzująca się niewielkim ruchem pojazdów. Również nieco łagodzi odium karygodności tego czynu pora dnia w jakiej to Ł. I. dopuścił się tego występku. Inkryminowane zdarzenie miało miejsce około 2 w nocy, a więc w porze kiedy to ruch uliczny (a w szczególności ruch pieszy) jest znacznie ograniczony). Oskarżony jechał sam tym pojazdem, przez co nie stwarzał bezpośredniego ryzyka dla przewożonych pasażerów. W tym miejscu należy zaznaczyć, iż samo wykroczenie Ł. I. będące zarzewiem tej interwencji nie powinno być tu rozpatrywane jako okoliczność zwiększająca stopień karygodności jego zachowania. Trzeba bowiem zwrócić uwagę, iż typ z art. 178a § 1 k.k. jest typem abstrakcyjnego zagrożenia dla dobra prawnego, a samo zachowanie polegające na naruszeniu zasad poruszania się po skrzyżowaniu z ruchem okrężnym, spotkało się już wcześniej z odpowiednią reakcją przewidzianą kodeksem wykroczeń,. Stąd też Sąd Rejonowy stwierdził, iż czyn Ł. I. był karygodny w rozumieniu art. 1 § 2 k.k. Do tego poziom jego społecznej szkodliwości przeciwstawiał się zastosowaniu dobrodziejstwa warunkowego umorzenia postępowania karnego, o co wnioskował w tej sprawie obrońca oskarżonego.

Sąd Rejonowy zważył również, iż zachowanie Ł. I. było zawinione w świetle normatywnej teorii winy, recypowanej w art. 1 § 3 k.k. W tej materii godzi się zauważyć, iż oskarżony jest osobą dorosła, w pełni ukształtowana społecznie, zdającą sobie sprawę z treści normy sankcjonowanej. Jednocześnie brak jest jakichkolwiek podstaw do stwierdzenia, iż Ł. I. w chwili czynu miał choćby ograniczoną zdolność rozpoznania jego znaczenia czy pokierowania swoim postępowaniem. Brak również jakichkolwiek okoliczności wskazujących na atypowe upojenie alkoholowe. Sąd Rejonowy zważył także, iż Ł. I. nie działał w stanie wyższej konieczności czy jakiejkolwiek innej anormalnej sytuacji motywacyjnej. Za tego rodzaju przesłankę limitującą stan zawinienia nie można uznać jego wzburzenie związane z trudną sytuacją w miejscu pracy, co jest przecież zdarzeniem bez wątpienia przykrym, mającym długotrwały charakter ale nie mającym bezpośredniego przełożenia na podjęcie decyzji o prowadzeniu pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości. Należy także mieć na względzie, iż Ł. I. nie miał żadnego szczególnego interesu w prowadzeniu pojazdu w tym czasie, a rzeczona przejażdżka stanowiła w zasadzie jego fanaberię. Tym samym trzeba stwierdzić, iż czyn Ł. I. był zawiniony, a wobec braku okoliczności limitujących stopień zawinienia, ów poziom winy Sąd określił jako typowy w odniesieniu do przypisanego mu występku.

Mając na uwadze powyższą argumentacje Sąd (...) w pierwszym punkcie uzasadnianego wyroku uznał Ł. I. za winnego czynu zarzucanego aktem oskarżenia stanowiącego przestępstwo z art. 178a § 1 k.k.

☐

3.2. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

☐

3.3. Warunkowe umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

☐

3.4. Umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

☐

3.5. Uniewinnienie

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i
środki związane z poddaniem sprawcy próbie

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się
do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

Ł. I.

I i II

I

Przestępstwo stypizowane w artykule 178a § 1 k.k. zagrożone jest karą pozbawienia wolności do 3 lat. Aktualne dyrektywy sądowego wymiaru są wysłowione przez ustawodawcę w art. 53 k.k. Według brzmienia tego przepisu sąd wymierza karę wymierza karę według swojego uznania, w granicach przewidzianych w ustawie, uwzględniając stopień społecznej szkodliwości czynu, okoliczności obciążające i okoliczności łagodzące, cele kary w zakresie społecznego oddziaływania, a także cele zapobiegawcze, które ma ona osiągnąć w stosunku do skazanego. Dolegliwość kary nie może przekraczać stopnia winy. Wymierzając karę, sąd uwzględnia w szczególności motywację i sposób zachowania się sprawcy, zwłaszcza w razie popełnienia przestępstwa na szkodę osoby nieporadnej ze względu na wiek lub stan zdrowia, popełnienie przestępstwa wspólnie z nieletnim, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na sprawcy obowiązków, rodzaj i rozmiar ujemnych następstw przestępstwa, właściwości i warunki osobiste sprawcy, sposób życia przed popełnieniem przestępstwa i zachowanie się po jego popełnieniu, a zwłaszcza staranie o naprawienie szkody lub zadośćuczynienie w innej formie społecznemu poczuciu sprawiedliwości, a także zachowanie się pokrzywdzonego. Dodatkowo ustawodawca na wzór kodeksu wykroczeń zawarł przykładowy katalog okoliczności łagodzących i obostrzających odpowiedzialność karną. Za okoliczności obostrzające ustawodawca uznał : 1urzednia karalność za przestępstwo umyślne lub podobne przestępstwo nieumyślne,2) wykorzystanie bezradności, niepełnosprawności, choroby lub podeszłego wieku pokrzywdzonego;3)sposób działania prowadzący do poniżenia lub udręczenia pokrzywdzonego;4)popełnienie przestępstwa z premedytacją;5)popełnienie przestępstwa w wyniku motywacji zasługującej na szczególne potępienie;6)popełnienie przestępstwa motywowanego nienawiścią z powodu przynależności narodowej, etnicznej, rasowej, politycznej lub wyznaniowej ofiary albo z powodu jej bezwyznaniowości;7) działanie ze szczególnym okrucieństwem; 8)popełnienie przestępstwa w stanie po spożyciu alkoholu lub środka odurzającego, jeżeli ten stan był czynnikiem prowadzącym do popełnienia przestępstwa lub istotnego zwiększenia jego skutków;9)popełnienie przestępstwa we współdziałaniu z nieletnim lub z wykorzystaniem jego udziału. Natomiast otwarty katalog okoliczności łagodzących odpowiedzialność karną składa się z następujących podpunktów: 1) popełnienie przestępstwa w wyniku motywacji zasługującej na uwzględnienie;2)popełnienie przestępstwa pod wpływem gniewu, strachu lub wzburzenia, usprawiedliwionych okolicznościami zdarzenia;3)popełnienie przestępstwa w reakcji na nagłą sytuację, której prawidłowa ocena była istotnie utrudniona z uwagi na okoliczności osobiste, zakres wiedzy lub doświadczenia życiowego sprawcy;4)podjęcie działań zmierzających do zapobieżenia szkodzie lub krzywdzie, wynikającej z przestępstwa, albo do ograniczenia jej rozmiaru5)pojednanie się z pokrzywdzonym;6)naprawienie szkody wyrządzonej przestępstwem lub zadośćuczynienie za krzywdę wynikłą z przestępstwa;7)popełnienie przestępstwa ze znacznym przyczynieniem się pokrzywdzonego;8)dobrowolne ujawnienie popełnionego przez siebie przestępstwa organowi powołanemu do ścigania przestępstw. Owe zasady sądowego wymiaru kary należy stosując się do dyspozycji art. 56 k.k. rozciągnąć także na orzeczenie co do innych środków reakcji karnej o charakterze penalnym przewidzianych w kodeksie karnym. Na powyższe reguły rządzące sposobem ustalenia kary właściwej zarówno do osoby jak i czynu sprawcy należy nałożyć także zasadę wynikającą z art. 58 § 1 k.k., zgodnie z która w przypadku gdy górna granica ustawowego zagrożenia danego występku nie przekracza 5 lat sąd może zastosować karę pozbawienia wolności tylko w przypadku gdyby inna kara nie mogła przynieść oczekiwanego efektu. W ocenie Sądu Rejonowego w przypadku Ł. I. to kara pozbawienia wolności stanowi najbardziej adekwatny sposób reakcji karnej na to zdarzenie. W tym zakresie należy w pierwszym rzędzie odnieść się do okoliczności przedmiotowych przypisanego oskarżonemu występku. Koniecznym jest tu uwzględnienie stanu nietrzeźwości oskarżonego, który ponad 4 krotnie przekroczył próg kontrawencjonalizacyjny, a ponad 10 raz stan psychofizyczny, który winien dopuszczać do prowadzenia pojazdu mechanicznego. Do tego należy wskazać, iż oskarżony nie miał żadnych relewantnych powodów, aby tego dnia kierować pojazd. Sam Ł. I. w swoich wyjaśnieniach wskazał, iż pamięta, że tego wieczoru znajdował się już w pobliżu miejsca zamieszkania, a mimo to zdecydował się on naruszyć normę sankcjonowaną. Tym samym w tej sprawie nie sposób było poprzestać na wymierzeniu oskarżonemu kary grzywny, która to kara byłaby niewspółmiernie łagodna wobec stopnia społecznej szkodliwości tego występku. Wymierzenie za tego rodzaju przestępstwo oskarżonemu kary grzywny przeciwstawiałoby się powinności oddziaływania, kształtowania prawnej świadomości społeczeństwa, biorąc pod uwagę powszechność tego rodzaju zdarzeń w naszym kraju. W tej sprawie biorąc pod uwagę uprzednią niekaralność oskarżonego, a także brak jego ujawnienia w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego istniało pole do rozważania orzeczenia wobec Ł. I. kary ograniczenia wolności w postaci obowiązku wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne. Niemniej jednak wyborowi tego rodzaju kary sprzeciwiały się właściwości i warunki osobiste oskarżonego. Jak bowiem wynika z wyjaśnień złożonych przez oskarżonego na rozprawie głównej, Ł. I. niedawno zmienił miejsce pracy i aktualnie pracuje jako kucharz w domu weselnym. Stąd też wynikać ma jego zmienny grafik pracy, mogący stworzyć trudności w terminowanym wykonywaniu kary ograniczenia wolności. W ocenie Sądu Rejonowego trafniejszym wyborem reakcji penalnej w tego rodzaju przypadku jest wymierzenie oskarżonemu krótkoterminowej kary pozbawienia wolności, której wykonanie zostanie zawieszone na okres próby. Tego rodzaju rozstrzygnięcie będzie w sposób należyty motywować oskarżonego do przestrzegania porządku prawnego. Jednocześnie tego rodzaju reakcja penalna jest adekwatna do powagi popełnionego przez oskarżonego czynu. Równocześnie pozyskane w tej sprawie dane osobo poznawcze odnoszące się do osoby Ł. I. pozwalają stwierdzić, iż przypisany mu występek stanowił jednorazowy incydent w jego życiu. Tu trzeba podkreślić brak danych sugerujących nadużywanie przez niego alkoholu, brak uprzedniej karalności za przestępstwa, a także nie ujęcie oskarżonego w rejestrze kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, pomimo faktu, że Ł. I. od wielu lat jest czynnym kierowcą. Stopień społecznej szkodliwości tego czynu nie jest też tak wysoki, aby tylko wymierzenie oskarżonemu kary pozbawienia wolności o charakterze bezwzględnym spełniło w tej sprawie w sposób należyty funkcje kary. Natomiast roczny okres próby biorąc pod uwagę właściwości i warunki osobiste oskarżonego; fakt posiadania przez niego stałego zatrudnienia, jednorazowość naruszenia normy sankcjonowanej, , brak powiązania Ł. I. ze środowiskiem kryminogennym czy też brak nadużywania alkoholu jawi się jako wystarczający dla weryfikacji poczynionej powyżej pozytywnej prognozy kryminologicznej wobec oskarżonego Ł. I.. W związku z powyższym Sąd Rejonowy wymierzył Ł. I. karę 4 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo umorzył na roczny okres próby

Ł. I.

III

I

Zgodnie z treścią art. 42 § 2 k.k. w przypadku przypisania sprawcy występku stypizowanego w art. 178a § 1 k.k. Sąd Rejonowy był zobligowany do orzeczenia wobec niego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów na okres co najmniej 4 lat. W realiach tego postępowania należy uwypuklić, iż inaczej aniżeli w przypadku występków z art. 178b, 180a i 244 k.k. w przypadku wydania wyroku skazującego Sąd nie jest zobligowany do orzeczenia środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Tym samym ów środek karny może zostać zawężony do określonej kategorii pojazdów, bądź też z treści owego zakazu może być wyłączona określona kategoria pojazdów. W ocenie Sądu Rejonowego pomimo znacznego stopnia społecznej szkodliwości tego przestępstwa, wzgląd na właściwości i warunki osobiste Ł. I. orzeczenie wobec oskarżonego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych nie jest w tym przypadku niezbędny. Biorąc pod uwagę konieczność wykonywania przez oskarżonego pracy zawodowej w pewnym oddaleniu od miejsca jego zamieszkania i co najważniejsze w porach, kiedy to nie funkcjonuje komunikacja zbiorowa Sąd Rejonowy zdecydował spod zakresu obowiązywania orzeczonego w punkcie III wyroku zakazu wyłączyć pojazdy do kierowania, którymi uprawnia posiadanie prawa jazdy kat. AM. Użytkowanie tego rodzaju pojazdów wywołuje mniejsze zagrożenie dla dobra prawnego w postaci bezpieczeństwa w komunikacji. Do tego oskarżonego przypisanego mu występku dopuścił się za pomocą innej kategorii pojazdów. Sąd Rejonowy uwzględnił przy tym, iż rzeczone zachowanie miało charakter jednorazowy, a Ł. I. nie był wcześniej notowany za wykroczenia drogowe. Nie można też pominąć faktu, iż Ł. I. poczuł się do usunięcia negatywnych skutków wywołanych tym zdarzeniem i dobrowolnie niemal niezwłocznie po zdarzeniu naprawił wyrządzoną przez siebie materialną szkodę. Zarazem Sąd Rejonowy uznał za wiarygodne oświadczenia Ł. I. wskazującego na znaczne trudności związane z dojazdem do pracy i uzależnieniem go w tej kwestii od dobrej woli osób trzecich. W związku z powyższym z zakresu orzeczonego środka karnego wyłączono pojazdy, do kierowania którymi uprawnia posiadanie prawa jazdy kat. AM. Natomiast poziom nietrzeźwości oskarżonego w chwili czynu, który to był głównym katalizatorem stopnia społecznej szkodliwości tego czynu, implikował odejście od dolnej granicy czasu trwania tego środka karnego. W ocenie Sądu Rejonowego okres 4 lat funkcjonowania tego zakazu będzie dla oskarżonego dotkliwą dolegliwością, która w sposób wystarczający uzmysłowi mu powagę naruszonej przez niego normy prawnej i związane z tym konsekwencje. Tak ukształtowana długość tego środka karnego oddaje także w należyty sposób właściwości oskarżonego, który dotąd nie popełniał żadnych wykroczeń drogowych, przez co rzeczony środek karny nie powinien zmierzać jedynie do eliminacji oskarżonego z grona uczestników ruchu drogowego, lecz także realizować cele związane z prewencją indywidualną. Okoliczności te sprawiły, że w punkcie III uzasadnianego wyroku Sąd Rejonowy orzekł wobec Ł. I. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, z wyłączeniem pojazdów do kierowania którymi upoważnia posiadanie prawa jazdy kat. AM na okres 4 lat.

Ł. I.

IV

I

Z uwagi na fakt, iż w dniu przedmiotowego zdarzenia drogowego funkcjonariusze policji zatrzymali elektronicznie prawo jazdy oskarżonego Ł. I., a następnie prokurator wydał postanowienie o jego prawnym zatrzymaniu, zaktualizowała się dyspozycja art. 63 § 4 k.k. nakazująca zaliczyć na poczet orzeczonego środka karnego okres faktycznego pozbawienia oskarżonego możliwości prowadzenia pojazdów na skutek zatrzymania prawa jazdy, co też Sąd uczynił w punkcie IV uzasadnianego wyroku.

Ł. I.

V

I

Natomiast w punkcie V wyroku Sąd orzekł wobec Ł. I. środek karny w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 8000 złotych. W tym miejscu należało zauważyć, iż zgodnie z art. 43a § 2 k.k. środek ten jest elementem obligatoryjnym każdego wyroku skazującego za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. Sąd Rejonowy w tej materii zdecydował w istotny sposób odejść od dolnej wartości tego świadczenia, a to kwoty 5000 złotych. Powodem dla tego rodzaju posunięcia, była chęć uwzględnienia faktu, iż oskarżony uzyskał ze sprzedaży uszkodzonego pojazdu kwotę 2800 złotych. Tym samym fakt uzyskania tego przysporzenia majątkowego przy uwzględnieniu treści art. 44 b § 5 k.k. wskazywała na konieczność odpowiedniego podwyższenia orzeczonego wobec Ł. I. środka karnego, w celu zachowania równowagi finansowej wynikających z celowych dla tej sprawy rozstrzygnięć penalnych. W tej kwestii należało także uwzględnić poziom stanu nietrzeźwości oskarżonego, brak istotnych motywów dla popełnienia tego przestępstwa. Do tego oskarżony jest osobą samotną, nie mającą nikogo na swoim utrzymaniu, a przy tym posiadającą stałe zatrudnienie. Z drugiej strony Sąd zwrócił uwagę, iż oskarżony nie jest osobą majętną, a przypisane mu przestępstwo było zaledwie incydentem w jego dotychczas nieposzlakowanym życiu. Stąd też w punkcie V uzasadnianego wyroku Sąd Rejonowy orzekł wobec Ł. I. środek karny w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 8000 złotych.

Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

inne zagadnienia

W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,
a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

W ocenie Sądu Rejonowego w niniejszej sprawie nie było podstaw do orzeczenia wobec oskarżonego Ł. I. przepadku kierowanego przez niego w chwili przestępstwa pojazdu mechanicznego bądź też przepadku jego równowartości. Jak wynika z dokumentów przedłożonych przez oskarżonego na rozprawie głównej, Ł. I. 17 lipca 2025 roku zbył przedmiotowy pojazd. Fakt ten mógł prowadzić do obowiązku orzeczenia przepadku równowartości tego pojazdu, zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 44b § 2 k.k. Niemniej jednak w tej sprawie koniecznym było zwrócenie uwagi na treść art. 44b § 5 k.k. Według tego przepisu P. pojazdu mechanicznego oraz przepadku równowartości pojazdu nie orzeka się, jeżeli orzeczenie przepadku pojazdu mechanicznego jest niemożliwe lub niecelowe z uwagi na jego utratę przez sprawcę, zniszczenie lub znaczne uszkodzenie. Nie budzi wątpliwości, że motywem wprowadzenia tego rodzaju przepisu do porządku prawnego była chęć uniknięcia podwójnego karania sprawcy przestępstwa, który poniósł już szkodę materialną wynikającą ze zniszczenia czy też znacznego uszkodzenia pojazdu. Ustawodawca ustanawiając ów zakaz orzeczenia przepadku pojazdu lub jego równowartości posługuje się przy tym dwoma sformułowaniami o charakterze ocennym. Pierwsze z nich odnosi się do problematyki celowości orzeczenia tego rodzaju przepadku. W tym zakresie należy odnieść się do dwoistości tejże instytucji, gdzie owa forma reakcji penalnej ma z jednej strony stanowić konsekwencje majątkową dla sprawcy, a z drugiej pewnego rodzaju przysporzenie finansowe dla Skarbu Państwa. Tym samym oceniając celowość orzeczenia przepadku w przypadku spełnienia dalszej części dyspozycji tego przepisu należy uwzględnić nie tylko obciążenie sprawcy przestępstwa ale też zasadność orzeczenia przepadku tego pojazdu, biorąc pod uwagę również zasady związane z wykonaniem tego przepadku. Natomiast drugim pojęciem ocennym jest wskazanie, iż przeciwstawia się orzeczeniu przepadku sytuacja, kiedy to pojazd sprawcy jest znacznie uszkodzony. W ocenie Sądu Rejonowego biorąc pod uwagę materialny/ majątkowy charakter tejże instytucji ową znaczność należy na użytek procesu karnego definiować jako różnice pomiędzy wartością owego pojazdu wyliczoną na podstawie kryteriów określonych w art. 44b § 2 k.k., a stanem materialnym generującym rynkową wartość pojazdu na skutek owych uszkodzeń. Przekładając te rozważania na grunt niniejszej sprawy należy zwrócić uwagę, iż wartość samochodu Ł. I. przed inkryminowanym zdarzeniem wynosiła według ustaleń prowadzącego dochodzenie 19000 złotych (k. 56). Nie ulega jednak wątpliwości, iż na skutek zdarzenia na skutek, którego przestępstwo oskarżonego istotnemu uszkodzeniu uległ cały przód tego samochodu, co wynika chociażby ze zdjęć dokonanych w toku oględzin miejsca zdarzenia. Zarazem warto odnotować, iż Ł. I. przedłożył dowód z umowy sprzedaży tego samochodu, za który uzyskał kwotę 2800 złotych. Brak jest przy tym podstaw do negacji wiarygodności tego dokumentu biorąc pod uwagę, że został on przedłożony właściwego wydziału komunikacji miejscowego starostwa. Owa cena nie jest także rażąco sprzeczna z zasadami doświadczenia życiowego. Oskarżyciel publiczny w żaden sposób nie podważył wynikającego z tego dokumentu znaczącego spadku wartości owego pojazdu. Owo zestawienie obrazuje, iż w wyniku tych uszkodzeń doszło do znacznego obniżenia wartości tego pojazdu, co w połączeniu z dokumentacją fotograficzną pozwoliło stwierdzić, iż pojazd ten był znacznie uszkodzonym w rozumieniu art. 44b § 5 k.k., co dezawuowało konieczność orzeczenia przepadku jego równowartości. Jednocześnie Sąd Rejonowy zwraca uwagę, iż uwzględnił on sumę przysporzenia majątkowego uzyskanego przez Ł. I. na skutek realizacji tej umowy, podnosząc odpowiednio wysokość obligatoryjnego świadczenia na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Natomiast w ocenie Sądu Rejonowego poziom uszkodzenia pojazdu oskarżonego i związana z tym utrata jego wartości przeciwstawiała się orzeczeniu w tej sprawie przepadku jego równowartości, który to przepadek winien liczony być przecież od stanu pojazdu w chwili czynu. Przyjęcie odmiennej praktyki tj. obliczenie jego wartości w oparciu o aktualny stan podważałoby sens normatywny § 5 i wskazania, że przepadku nie orzeka się w przypadku gdy nie jest to celowe z uwagi na znaczne uszkodzenie pojazdu. Tego rodzaju argumentacja mogłaby również prowadzić do celowego uszkadzania pojazdów, aby zmniejszyć stosowną należność na rzecz Skarbu Państwa, gdzie sprawca wolałby doprowadzić do powstania po swojej stronie uszczerbku majątkowego, aby nie doprowadzić do niechcianego wzbogacenia Skarbu Państwa. Tym samym koniecznym jest tu odwoływania się do wartości pojazdu z chwili czynu, a nie do stanu powstałego w toku postępowania karnego. Biorąc pod uwagę wyżej poczynione uwagi Sąd Rejonowy ocenił, iż w warunkach niniejszej sprawy brak było podstaw do orzeczenia przepadku pojazdu/równowartości pojazdu prowadzonego przez Ł. I. w chwili czynu. Zarazem należy wskazać, iż w wyroku nie umieszcza się orzeczeń o charakterze negatywnym, a przedmiotowe zaniechanie nie stanowiło odstąpienia, o którym wyjątkowo mowa w art. 178a § 5 k.k.

7.  KOszty procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

V

Natomiast w punkcie V wyroku Sąd Rejonowy działając na podstawie art. 627 k.p.k. obciążył oskarżonego kosztami procesu, kierując się zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, zgodnie z którą w przypadku gdy zapada wyrok skazujący to oskarżony musi ponieść przedmiotowe koszty na które składa się opłata karna oraz wydatki tymczasowo poniesione przez Skarb Państwa. W ocenie Sądu w tej sprawie nie zmaterializowały się żadne okoliczności, o których mowa w art. 624 § 1 k.p.k. W szczególności charakter czynu przypisanego oskarżonemu nie pozwala na stwierdzenie, iż za zwolnieniem oskarżonego przemawiają względy słuszności. Jednocześnie sytuacja majątkowa Ł. I. nie przeciwstawia się poniesieniu przez niego w gruncie rzeczy niezbyt wygórowanej sumy 160 złotych. Oskarżony prowadzi jak sam wskazał na rozprawie przez wiele lat pracował zawodowo, a ponadto jest kawalerem nie mającym nikogo na swoim utrzymaniu. Stąd też poniesienie przez niego powyższych wydatków nie będzie stanowić dla niego nadmiernej dolegliwości, a jest jedynie przykrą konsekwencją wejścia przez Ł. I. na drogę przestępstwa. Natomiast sama wysokość tych wydatków jest odpowiednikiem wymierzonej oskarżonemu kary, a poniesione przez Skarb Państwa wydatki do 2 x 20 (ryczałt za doręczenia) złotych (brak ryczałtu za kartę karną z uwagi na jej pobór z systemu teleinformatycznego).

Podpis