Uchwalenie: Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze
Wejscie w życie: 30 września 1982
Ostatnia Zmiana: 17 września 2019
Prawo o adwokaturze
Art. 4. 1. Zawód adwokata polega na świadczeniu pomocy prawnej,
a w szczególności na udzielaniu porad prawnych, sporządzaniu opinii prawnych,
opracowywaniu projektów aktów prawnych oraz występowaniu przed sądami
i urzędami.
1a. (utracił moc)
1b. Adwokat ma prawo sporządzania poświadczeń odpisów dokumentów za
zgodność z okazanym oryginałem w zakresie określonym odrębnymi przepisami.
Poświadczenie powinno zawierać podpis adwokata, datę i oznaczenie miejsca jego
sporządzenia, na żądanie – również godzinę dokonania czynności. Jeżeli dokument
zawiera cechy szczególne (dopiski, poprawki lub uszkodzenia) adwokat stwierdza
to w poświadczeniu.
2. Pomoc prawna świadczona jest osobom fizycznym, podmiotom
gospodarczym oraz jednostkom organizacyjnym.
3. Przez jednostkę organizacyjną rozumie się organ państwowy lub
samorządowy, osobę prawną, organizację społeczną lub polityczną oraz inny
podmiot nieposiadający osobowości prawnej.

Art. 4a. 1. Adwokat wykonuje zawód w kancelarii adwokackiej, w zespole
adwokackim oraz w spółce:
1) cywilnej lub jawnej, w której wspólnikami są adwokaci, radcowie prawni,
rzecznicy patentowi, doradcy podatkowi lub prawnicy zagraniczni
wykonujący stałą praktykę na podstawie przepisów ustawy z dnia 5 lipca
2002 r. o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej
w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2020 r. poz. 823);
2) partnerskiej, w której partnerami są adwokaci, radcowie prawni, rzecznicy
patentowi, doradcy podatkowi lub prawnicy zagraniczni wykonujący stałą
praktykę na podstawie przepisów ustawy z dnia 5 lipca 2002 r. o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej
Polskiej;
3) komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, w której komplementariuszami są
adwokaci, radcowie prawni, rzecznicy patentowi, doradcy podatkowi lub
prawnicy zagraniczni wykonujący stałą praktykę na podstawie przepisów
ustawy z dnia 5 lipca 2002 r. o świadczeniu przez prawników zagranicznych
pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Wyłącznym przedmiotem działalności spółek, o których mowa w ust. 1,
jest świadczenie pomocy prawnej.

Art. 4b. 1. Adwokat nie może wykonywać zawodu:
1) jeżeli pozostaje w stosunku pracy;
2) (uchylony)
3) jeżeli został uznany za trwale niezdolnego do wykonywania zawodu;
4) jeżeli został ubezwłasnowolniony;
5) w razie orzeczenia kary zawieszenia w czynnościach zawodowych albo
tymczasowego zawieszenia w wykonywaniu czynności zawodowych.
2. (uchylony)
3. Zakaz przewidziany w ust. 1 pkt 1 nie dotyczy pracowników naukowych
i naukowo-dydaktycznych.

Art. 4c. 1. O trwałej niezdolności do wykonywania zawodu orzeka okręgowa
rada adwokacka.
2. Uchwała zapada po wysłuchaniu adwokata i jego pełnomocnika
ustanowionego spośród adwokatów oraz po zaznajomieniu się z opiniami lub
orzeczeniami lekarskimi. Okręgowa rada adwokacka wyznacza pełnomocnika
z urzędu, jeżeli adwokat go nie ustanowi.
3. W razie wszczęcia postępowania o stwierdzenie trwałej niezdolności do
wykonywania zawodu, okręgowa rada adwokacka może zawiesić adwokata
tymczasowo w wykonywaniu czynności zawodowych. To samo uprawnienie
przysługuje okręgowej radzie adwokackiej wtedy, gdy przeciwko adwokatowi
zostało wszczęte postępowanie o ubezwłasnowolnienie.

Art. 4d. 1. Adwokat zawieszony w wykonywaniu czynności zawodowych nie
może występować przed sądami lub organami państwowymi i samorządowymi.
W okresie zawieszenia adwokat może wykonywać inne czynności, na które uzyskał
zezwolenie dziekana.
2. Czynne i bierne prawo wyborcze do organów samorządu adwokackiego nie
przysługuje adwokatowi zawieszonemu w wykonywaniu czynności zawodowych.
Art. 8. 1. Adwokat przy wykonywaniu zawodu adwokackiego korzysta
z wolności słowa i pisma w granicach określonych przez zadania adwokatury
i przepisy prawa.
2. Nadużycie tej wolności, stanowiące ściganą z oskarżenia prywatnego
zniewagę lub zniesławienie strony, jej pełnomocnika lub obrońcy, kuratora,
świadka, biegłego lub tłumacza, podlega ściganiu tylko w drodze dyscyplinarnej.

Art. 8a. 1. Adwokat podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu od
odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone przy wykonywaniu czynności,
o których mowa w art. 4 ust. 1.
2. Obowiązek określony w ust. 1 nie dotyczy adwokatów niewykonujących
zawodu.
3. Okręgowa rada adwokacka właściwa ze względu na miejsce zamieszkania
adwokata jest obowiązana do przeprowadzania kontroli spełnienia obowiązku
zawarcia umowy ubezpieczenia, o którym mowa w ust. 1. Spełnienie tego
obowiązku ustala się na podstawie okazanej przez adwokata polisy lub innego
dokumentu ubezpieczenia, potwierdzającego zawarcie umowy tego ubezpieczenia,
wystawionego przez zakład ubezpieczeń.
4. Minister Sprawiedliwości nadzoruje wykonywanie przez okręgowe rady
adwokackie zadań określonych w ust. 3. Dziekani okręgowych rad adwokackich
obowiązani są do składania Ministrowi Sprawiedliwości raz w roku, w terminie do
dnia 15 marca, sprawozdań z kontroli przeprowadzonych w poprzednim roku
kalendarzowym.

Art. 8b. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych w porozumieniu
z Ministrem Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady Adwokackiej
oraz Polskiej Izby Ubezpieczeń, określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy
zakres ubezpieczenia obowiązkowego, o którym mowa w art. 8a, termin powstania
obowiązku ubezpieczenia oraz minimalną sumę gwarancyjną, biorąc
w szczególności pod uwagę specyfikę wykonywanego zawodu oraz zakres
realizowanych zadań.
Art. 16. 1. Opłaty za czynności adwokackie ustala umowa z klientem.
2. Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady
Adwokackiej i Krajowej Rady Radców Prawnych, określi, w drodze
rozporządzenia, wysokość opłat za czynności adwokackie przed organami wymiaru
sprawiedliwości, stanowiących podstawę do zasądzenia przez sądy kosztów
zastępstwa prawnego i kosztów adwokackich, mając na względzie, że ustalenie
opłaty wyższej niż stawka minimalna, o której mowa w ust. 3, lecz
nieprzekraczającej sześciokrotności tej stawki, może być uzasadnione rodzajem
i zawiłością sprawy oraz niezbędnym nakładem pracy adwokata.
3. Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady
Adwokackiej i Krajowej Rady Radców Prawnych, określi, w drodze
rozporządzenia, stawki minimalne za czynności adwokackie, o których mowa
w ust. 1, mając na względzie rodzaj i zawiłość sprawy oraz wymagany nakład pracy
adwokata.

Art. 16a. 1. Przepisy art. 15 ust. 1 i 3, art. 18 i art. 19 rozporządzenia
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r.
w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia
dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz. Urz.
UE L 119 z 04.05.2016, str. 1, z późn. zm.) stosuje się w zakresie, w jakim nie
naruszają obowiązku zachowania przez adwokata tajemnicy, o której mowa
w art. 6.
2. Przepisu art. 21 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady
(UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych
w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego
przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne
rozporządzenie o ochronie danych) w przypadku danych osobowych pozyskanych
przez adwokata w związku z udzielaniem pomocy prawnej nie stosuje się.

Art. 16b. Obowiązek zachowania tajemnicy, o której mowa w art. 6, nie
ustaje, w przypadku gdy z żądaniem ujawnienia informacji uzyskanych przez
adwokata w związku z udzielaniem pomocy prawnej występuje Prezes Urzędu
Ochrony Danych Osobowych.

Art. 16c. 1. Okres przechowywania danych osobowych wynosi:
1) 5 lat od końca roku, w którym zakończyło się postępowanie, w którym dane
osobowe zostały zgromadzone – w przypadku danych osobowych
przetwarzanych przez organy adwokatury oraz organy izb adwokackich
w zakresie niezbędnym do prawidłowej realizacji zadań publicznych
określonych w ustawie oraz danych osobowych przetwarzanych w ramach
nadzoru nad adwokaturą;
2) 10 lat od końca roku, w którym zakończyło się postępowanie, w którym dane
osobowe zostały zgromadzone – w przypadku danych osobowych
przetwarzanych:
a) w toku prowadzonych przez organy adwokatury oraz organy izb
adwokackich postępowań:
– administracyjnych,
– w zakresie skarg i wniosków,
– innych przewidzianych przez ustawę lub wydane na podstawie
ustawy akty prawne organów samorządu adwokackiego dotyczących
adwokatów, aplikantów adwokackich lub osób ubiegających się
o wpis na listę adwokatów lub listę aplikantów adwokackich, a także
osób przystępujących do egzaminu wstępnego na aplikację
adwokacką i egzaminu adwokackiego,
b) w ramach nadzoru nad postępowaniami, o których mowa w lit. a,
c) przez adwokatów w ramach wykonywania zawodu;
3) 15 lat od końca roku, w którym zakończyło się postępowanie, w którym dane
osobowe zostały zgromadzone – w przypadku danych osobowych
przetwarzanych w toku prowadzonych przez organy adwokatury oraz organy
izb adwokackich postępowań dyscyplinarnych wobec adwokatów
i aplikantów adwokackich oraz podczas wykonywania kompetencji
nadzorczych nad postępowaniami dyscyplinarnymi w sprawach adwokatów i
aplikantów adwokackich.
2. Po upływie okresów, o których mowa w ust. 1, w przypadku danych
osobowych przetwarzanych przez adwokatów w ramach wykonywania zawodu,
dane osobowe ulegają usunięciu.
Art. 37. Przepisy działu niniejszego stosuje się odpowiednio do adwokatów
wykonujących zawód w kancelarii adwokackiej oraz w spółkach, o których mowa
w art. 4a ust. 1.

Art. 37a. 1. Adwokat wykonujący zawód w kancelarii adwokackiej oraz
w spółkach, o których mowa w art. 4a ust. 1, obowiązany jest zapewnić zastępstwo
w przypadku urlopu lub innej przemijającej przeszkody tak, aby prowadzone przez
niego sprawy nie doznały uszczerbku.
2. Dziekan wyznacza z urzędu zastępcę adwokata, o którym mowa w ust. 1,
niemającego czasowo lub trwale możliwości wykonywania zawodu, jak również
w wypadku skreślenia z listy adwokatów. Decyzja dziekana stanowi upoważnienie
adwokata do prowadzenia spraw i powinna mieć formę pisemną.

Art. 37b. 1. Dane do składania podpisu elektronicznego na potrzeby
elektronicznego postępowania upominawczego są udzielane adwokatom po
złożeniu stosownego wniosku za pośrednictwem właściwej okręgowej rady
adwokackiej.
2. Dopuszcza się również komunikowanie się adwokata z sądem w
elektronicznym postępowaniu upominawczym przy wykorzystaniu
kwalifikowanego podpisu elektronicznego.
3. Wnioski adwokatów o udzielenie danych wskazanych w ust. 1 złożone do
właściwej okręgowej rady adwokackiej będą przesyłane właściwemu sądowi wraz
z potwierdzeniem udziału (zrzeszenia) adwokata we właściwej izbie adwokackiej.
Osoby zamierzające komunikować się z sądem w sposób wskazany
w ust. 2 zawiadamiają o tym sąd za pośrednictwem właściwej okręgowej rady
adwokackiej, podając dane do weryfikacji podpisu elektronicznego.
4. Informacje, o których mowa w ust. 3, właściwa okręgowa rada adwokacka
przesyła sądowi w terminie 14 dni od daty złożenia wniosku.
Art. 58. Do zakresu działania Naczelnej Rady Adwokackiej należy:
1) reprezentowanie adwokatury;
1a) uchylanie sprzecznych z prawem uchwał zgromadzenia izby;
2) nadzór nad działalnością Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej;
3) nadzór nad działalnością okręgowych rad adwokackich oraz nadzór nad
kształceniem aplikantów przez te rady;
4) ustalanie zasięgu terytorialnego izb adwokackich oraz ich siedzib;
5) ustalanie liczby członków oraz ich zastępców, organów poszczególnych izb
adwokackich, a także liczby stale urzędujących członków tych organów
i zasad ich wynagradzania;
5a) określanie zasad działania zastępców Rzecznika Dyscyplinarnego
Adwokatury i zastępców rzeczników dyscyplinarnych oraz trybu i sposobu
ich wyboru;
5b) określanie wysokości zryczałtowanych kosztów postępowania
dyscyplinarnego;
6) wydawanie opinii, o których mowa w art. 16 ust. 2 i 3;
7) (uchylony)
8) rozpoznawanie odwołań od uchwał okręgowych rad adwokackich;
9) udzielanie opinii o projektach aktów prawodawczych oraz przedstawianie
wniosków i postulatów w zakresie tworzenia i stosowania prawa;
10) rozporządzanie i zarząd majątkiem Naczelnej Rady Adwokackiej;
11) uchwalanie budżetu Naczelnej Rady Adwokackiej i określanie udziału
poszczególnych izb adwokackich w pokrywaniu jej wydatków budżetowych;
11a) uchwalanie zasad zwalniania aplikantów od ponoszenia w całości lub
w części opłaty rocznej, a także odraczania jej płatności lub rozkładania jej na
raty;
12) uchwalanie regulaminów dotyczących:
a) zasad wyboru delegatów adwokatów, o których mowa w art. 39 pkt 1,
b) zasad odbywania aplikacji adwokackiej,
c) zasad funkcjonowania rad adwokackich,
d) zakresu działania oraz zasad wynagradzania wizytatorów,
e) (uchylona)
f) wzorów pieczęci organów adwokatury,
g) zasad tworzenia, organizowania, funkcjonowania i rozwiązywania
zespołów adwokackich,
h) zasad wykonywania zawodu indywidualnie lub w spółkach, o których
mowa w art. 4a ust. 1,
i) działania rzeczników dyscyplinarnych,
j) (utraciła moc)
k) zasad współdziałania adwokata z prawnikiem zagranicznym
reprezentującym klienta w postępowaniu, w którym zgodnie
z obowiązującymi przepisami wymagane jest, aby strona była
reprezentowana przez adwokata lub radcę prawnego,
l) zasad wyznaczania adwokatów do udzielania nieodpłatnej pomocy
prawnej, o której mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r.
o nieodpłatnej pomocy prawnej, nieodpłatnym poradnictwie
obywatelskim oraz edukacji prawnej, i dokumentowania udzielonej
nieodpłatnej pomocy prawnej,
m) dopełnienia obowiązku zawodowego adwokatów w zakresie
doskonalenia zawodowego i uprawnień organów samorządu służących
zapewnieniu przestrzegania tego obowiązku przez adwokatów;
13) zawieszanie w sprawowaniu funkcji ze względu na naruszenie podstawowych
obowiązków poszczególnych członków organów izb adwokackich i organów
zespołów adwokackich, z wyjątkiem członków sądów dyscyplinarnych, oraz
zwracanie się do właściwych organów o ich odwołanie;
14) wykonywanie zadań określonych w ustawie o świadczeniu przez prawników
zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej;
15) współdziałanie z Ministrem Sprawiedliwości w zakresie określonym
w ustawie.

Art. 58a. 1. Naczelna Rada Adwokacka zapewnia sądom, Ministrowi
Sprawiedliwości, Prokuratorowi Generalnemu, prokuratorom powszechnych i
wojskowych jednostek organizacyjnych prokuratury oraz prokuratorom Instytutu
Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu
dostęp do list, o których mowa w art. 49 ust. 1 i 2, za pośrednictwem systemu
teleinformatycznego, w zakresie imienia i nazwiska adwokata, aplikanta
adwokackiego lub prawnika zagranicznego, numeru PESEL, o ile adwokat,
aplikant adwokacki lub prawnik zagraniczny go posiada, daty uchwały o wpisie na
listę i numeru wpisu na listę, daty uchwały o skreśleniu z listy, informacji o
zawieszeniu w czynnościach zawodowych, w przypadku adwokatów i prawników zagranicznych – formy wykonywania zawodu i adresu siedziby zawodowej, a w
przypadku aplikantów adwokackich – informacji o prawie zastępowania adwokata
w zakresie określonym w art. 77 ust. 1 i 2.
2. Naczelna Rada Adwokacka udostępnia na swojej stronie internetowej
informacje o adwokatach, aplikantach adwokackich i prawnikach zagranicznych
obejmujące imię i nazwisko adwokata, aplikanta adwokackiego lub prawnika
zagranicznego oraz numer wpisu na listę.
3. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, minimalną
funkcjonalność oraz warunki organizacyjno-techniczne funkcjonowania systemu
teleinformatycznego, o którym mowa w ust. 1, uwzględniając zgodność z
minimalnymi wymaganiami i sposobem stwierdzania zgodności oprogramowania
określonymi na podstawie ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji
działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2020 r. poz. 346,
568, 695 i 1517) oraz zapewnienie bezpieczeństwa danych, w tym ochronę przed
nieuprawnionym ujawnieniem i dostępem.
Art. 66. 1. Wymogu odbycia aplikacji adwokackiej i złożenia egzaminu
adwokackiego nie stosuje się do:
1) profesorów i doktorów habilitowanych nauk prawnych;
2) osób, które przez okres co najmniej 3 lat zajmowały stanowisko Prezesa
Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej, jej wiceprezesa lub radcy
albo wykonywały zawód komornika;
3) osób, które zajmowały stanowisko sędziego, prokuratora lub wykonywały
zawód radcy prawnego albo notariusza;
3a) osób, które zajmowały stanowisko asesora sądowego przez okres co najmniej
2 lat;
4) osób, które zdały egzamin sędziowski lub prokuratorski po dniu 1 stycznia
1991 r. lub egzamin notarialny po dniu 22 kwietnia 1991 r. oraz w okresie
5 lat przed złożeniem wniosku o wpis na listę adwokatów, łącznie przez okres
co najmniej 3 lat:
a) zajmowały stanowisko asesora prokuratorskiego, referendarza
sądowego, starszego referendarza sądowego, aplikanta sądowego,
aplikanta prokuratorskiego, asystenta prokuratora, asystenta sędziego lub były zatrudnione w Sądzie Najwyższym, Trybunale Konstytucyjnym lub
w międzynarodowym organie sądowym, w szczególności w Trybunale
Sprawiedliwości Unii Europejskiej lub Europejskim Trybunale Praw
Człowieka i wykonywały zadania odpowiadające czynnościom asystenta
sędziego lub
b) wykonywały na podstawie umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej
wymagające wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związane ze
świadczeniem pomocy prawnej przez adwokata lub radcę prawnego
w kancelarii adwokackiej, zespole adwokackim, spółce cywilnej, jawnej,
partnerskiej, komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, o których
mowa w art. 4a ust. 1, lub kancelarii radcy prawnego, spółce cywilnej,
jawnej, partnerskiej, komandytowej lub komandytowo-akcyjnej,
o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach
prawnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 75), lub
c) były zatrudnione w urzędach organów władzy publicznej lub
w państwowych jednostkach organizacyjnych i wykonywały
wymagające wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związane
z tworzeniem projektów ustaw, rozporządzeń lub aktów prawa
miejscowego;
5) osób, które posiadają stopień naukowy doktora nauk prawnych oraz w okresie
5 lat przed złożeniem wniosku o wpis na listę adwokatów, łącznie przez okres
co najmniej 3 lat:
a) zajmowały stanowisko referendarza sądowego, starszego referendarza
sądowego, aplikanta sądowego, aplikanta prokuratorskiego, asystenta
sędziego, asystenta prokuratora lub
b) wykonywały wymagające wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio
związane ze świadczeniem pomocy prawnej przez adwokata lub radcę
prawnego na podstawie umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej
w kancelarii adwokackiej, zespole adwokackim, spółce cywilnej, jawnej,
partnerskiej, komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, o których
mowa w art. 4a ust. 1, lub kancelarii radcy prawnego, spółce cywilnej,
jawnej, partnerskiej, komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach
prawnych, lub
c) były zatrudnione w urzędach organów władzy publicznej lub w
państwowych jednostkach organizacyjnych i wykonywały wymagające
wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związane z tworzeniem
projektów ustaw, rozporządzeń lub aktów prawa miejscowego, lub
d) były zatrudnione w Trybunale Konstytucyjnym lub międzynarodowym
organie sądowym, w szczególności w Trybunale Sprawiedliwości Unii
Europejskiej lub Europejskim Trybunale Praw Człowieka, i wykonywały
zadania odpowiadające czynnościom asystenta sędziego.
2. Do egzaminu adwokackiego składanego przed komisją, o której mowa
w art. 78, bez odbycia aplikacji adwokackiej, mogą przystąpić:
1) doktorzy nauk prawnych;
2) osoby, które przez okres co najmniej 4 lat w okresie nie dłuższym niż 6 lat
przed złożeniem wniosku o dopuszczenie do egzaminu były zatrudnione na
stanowisku referendarza sądowego, starszego referendarza sądowego,
asystenta prokuratora, asystenta sędziego lub były zatrudnione w Sądzie
Najwyższym, Trybunale Konstytucyjnym lub w międzynarodowym organie
sądowym, w szczególności w Trybunale Sprawiedliwości Unii Europejskiej
lub Europejskim Trybunale Praw Człowieka i wykonywały zadania
odpowiadające czynnościom asystenta sędziego;
3) osoby, które po ukończeniu wyższych studiów prawniczych przez okres co
najmniej 4 lat w okresie nie dłuższym niż 6 lat przed złożeniem wniosku
o dopuszczenie do egzaminu wykonywały na podstawie umowy o pracę lub
umowy cywilnoprawnej wymagające wiedzy prawniczej czynności
bezpośrednio związane ze świadczeniem pomocy prawnej przez adwokata lub
radcę prawnego w kancelarii adwokackiej, zespole adwokackim, spółce
cywilnej, jawnej, partnerskiej, komandytowej lub komandytowo-akcyjnej,
o których mowa w art. 4a ust. 1, lub kancelarii radcy prawnego, spółce
cywilnej, jawnej, partnerskiej, komandytowej lub komandytowo-akcyjnej,
o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach
prawnych;
4) osoby, które po ukończeniu wyższych studiów prawniczych przez okres co
najmniej 4 lat w okresie nie dłuższym niż 6 lat przed złożeniem wniosku
o dopuszczenie do egzaminu były zatrudnione w urzędach organów władzy
publicznej i wykonywały wymagające wiedzy prawniczej czynności
bezpośrednio związane ze świadczeniem pomocy prawnej na rzecz tych
urzędów;
4a) osoby, które po ukończeniu aplikacji legislacyjnej przez okres co najmniej
4 lat w okresie nie dłuższym niż 6 lat przed złożeniem wniosku
o dopuszczenie do egzaminu były zatrudnione w urzędach organów władzy
publicznej lub w państwowych jednostkach organizacyjnych i wykonywały
wymagające wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związane
z tworzeniem projektów ustaw, rozporządzeń lub aktów prawa miejscowego;
5) osoby, które zdały egzamin sędziowski, prokuratorski, notarialny lub
komorniczy;
6) osoby, które zajmują stanowisko radcy Prokuratorii Generalnej
Rzeczypospolitej Polskiej;
7) osoby, które w terminie określonym w art. 69b nie złożyły wniosku o wpis na
listę adwokatów;
8) osoby, o których mowa w art. 73 ust. 2.
3. Osoby, o których mowa w ust. 2, muszą spełniać wymagania przewidziane
w art. 65 pkt 13.
4. W przypadku wykonywania pracy w niepełnym wymiarze okresy,
o których mowa w ust. 1 pkt 4 i 5 oraz w ust. 2 pkt 24, podlegają
proporcjonalnemu wydłużeniu.
5. Do okresów, o których mowa w ust. 1 pkt 4 i 5, w przypadku aplikacji
sądowej pozaetatowej lub aplikacji prokuratorskiej pozaetatowej, zalicza się
proporcjonalnie okres trwania tych aplikacji przyjmując, że za każdy miesiąc
odbywania aplikacji zalicza się 1/4 miesiąca.
Art. 68. 1. Wpis osoby, która uzyskała pozytywny wynik z egzaminu
adwokackiego, na listę adwokatów następuje na jej wniosek, na podstawie uchwały
okręgowej rady adwokackiej, właściwej ze względu na miejsce odbycia aplikacji adwokackiej, a w przypadku osoby, o której mowa w art. 66 ust. 2, ze względu na
miejsce zamieszkania.
2. Wpis na listę adwokatów osoby, o której mowa w art. 66 ust. 1, następuje
na jej wniosek, na podstawie uchwały okręgowej rady adwokackiej właściwej ze
względu na miejsce złożenia wniosku o wpis.
3. Do wniosku, o którym mowa w ust. 1 i 2, osoba ubiegająca się o wpis jest
obowiązana dołączyć:
1) informację o niekaralności z Krajowego Rejestru Karnego opatrzoną datą nie
wcześniejszą niż miesiąc przed złożeniem wniosku;
2) oświadczenie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 października
2006 r. o ujawnianiu informacji o dokumentach organów bezpieczeństwa
państwa z lat 19441990 oraz treści tych dokumentów (Dz. U. z 2020 r.
poz. 306, 284 i 322), albo informację, o której mowa w art. 7 ust. 3a tej
ustawy, w przypadku osób urodzonych przed dniem 1 sierpnia 1972 r.;
3) umowy o pracę wraz z dokumentami określającymi zakres obowiązków lub
zaświadczeniami od pracodawcy określającymi zakres obowiązków, lub
umowy cywilnoprawne wraz z oświadczeniem o złożeniu deklaracji do
właściwego urzędu skarbowego oraz zapłaceniu podatku wynikającego
z tytułu tych umów – w przypadku osób, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 4
i 5;
4) dokument zaświadczający uzyskanie stopnia naukowego doktora nauk
prawnych – w przypadku osób, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 5;
5) zaświadczenie adwokata lub radcy prawnego, z którego wynikać będzie, że
osoba ubiegająca się o wpis wykonywała wymagające wiedzy prawniczej
czynności bezpośrednio związane ze świadczeniem pomocy prawnej przez
adwokata lub radcę prawnego – w przypadku osób, o których mowa w art. 66
ust. 1 pkt 4 lit. b i pkt 5 lit. b;
6) dokumenty zaświadczające co najmniej 3-letni okres zatrudnienia w urzędach
organów władzy publicznej lub w państwowych jednostkach organizacyjnych
i wykonywania wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio
związanych z tworzeniem projektów ustaw, rozporządzeń lub aktów prawa
miejscowego w przypadku osób, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 4 lit. c
i pkt 5 lit. c;
7) dokument zaświadczający uzyskanie pozytywnego wyniku z egzaminu
sędziowskiego, prokuratorskiego lub notarialnego.
4. Okręgowa rada adwokacka może odmówić wpisu na listę adwokatów tylko
wtedy, gdy wpis narusza przepisy art. 65 pkt 13. Okręgowej radzie adwokackiej
przysługuje prawo wglądu do akt osobowych i dyscyplinarnych ubiegającego się
o wpis.
5. Okręgowa rada adwokacka podejmuje uchwałę w sprawie wpisu na listę
adwokatów w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku o wpis.
6. Od uchwały, o której mowa w ust. 5, służy odwołanie do Prezydium
Naczelnej Rady Adwokackiej w terminie 14 dni od daty doręczenia uchwały.
6a. Od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej służy
zainteresowanemu odwołanie do Ministra Sprawiedliwości, zgodnie z Kodeksem
postępowania administracyjnego.
6b. Od ostatecznej decyzji Ministra Sprawiedliwości zainteresowanemu oraz
Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej służy skarga do sądu administracyjnego
w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji.
7. W wypadku niepodjęcia uchwały przez okręgową radę adwokacką
w terminie 30 dni od złożenia wniosku o wpis, lub niepodjęcia uchwały przez
Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w terminie 30 dni od doręczenia
odwołania, zainteresowanemu służy skarga do sądu administracyjnego.
Art. 69. 1. Okręgowa rada adwokacka przesyła wraz z aktami osobowymi
kandydata do Ministra Sprawiedliwości w terminie 7 dni każdą uchwałę o wpisie
na listę adwokatów, a w terminie 30 dni każdą uchwałę o wpisie na listę aplikantów
adwokackich. Okręgowa rada adwokacka w terminie 7 dni zawiadamia Ministra
Sprawiedliwości o każdej uchwale o odmowie wpisu na listę adwokatów,
a w terminie 30 dni o każdej uchwale o odmowie wpisu na listę aplikantów
adwokackich.
2. Jeżeli zawarty w aktach osobowych wniosek o wpis nie zawiera wszystkich
wymaganych informacji lub dokumentów, Minister Sprawiedliwości zwraca
uchwałę wraz z aktami osobowymi kandydata do właściwej okręgowej rady
adwokackiej w celu uzupełnienia.

Art. 69a. 1. Wpis na listę adwokatów lub aplikantów adwokackich uważa się
za dokonany, jeżeli Minister Sprawiedliwości nie podpisze sprzeciwu od wpisu
w terminie 30 dni od dnia doręczenia uchwały wraz z aktami osobowymi
kandydata. W przypadku, o którym mowa w art. 69 ust. 2, bieg terminu liczy się
wówczas od dnia ponownego doręczenia uchwały wraz z aktami osobowymi.
Minister Sprawiedliwości wyraża sprzeciw w formie decyzji administracyjnej.
2. Decyzja Ministra Sprawiedliwości może być zaskarżona do sądu
administracyjnego przez zainteresowanego lub organ samorządu adwokackiego
w terminie 30 dni od dnia doręczenia tej decyzji.
3. Niezwłocznie po dokonaniu wpisu na listę aplikantów adwokackich
okręgowa rada adwokacka wyznacza aplikantowi termin ślubowania. Przepis
art. 5 stosuje się odpowiednio.

Art. 69b. Uzyskanie pozytywnego wyniku z egzaminu adwokackiego
uprawnia do złożenia wniosku o wpis na listę adwokatów w terminie 10 lat od dnia
doręczenia uchwały o wyniku egzaminu adwokackiego.
Art. 71. 1. Adwokat może przenieść swoją siedzibę zawodową w okręgu tej
samej izby adwokackiej. Adwokat zawiadamia o tym okręgową radę adwokacką
nie później niż w terminie 30 dni przed dniem rozpoczęcia działalności w nowej
siedzibie. W zawiadomieniu adwokat podaje miejsce nowej siedziby oraz datę
rozpoczęcia w niej działalności zawodowej.
2. Adwokat może przenieść się do innego zespołu adwokackiego w okręgu tej
samej izby, za zgodą tego zespołu.

Art. 71a. 1. Adwokat może przenieść siedzibę zawodową do okręgu innej
izby, z zastrzeżeniem ust. 2.
2. Adwokat nie może przenieść siedziby zawodowej do okręgu innej izby,
jeżeli wszczęto przeciwko niemu postępowanie dyscyplinarne.
3. Adwokat o przeniesieniu swojej siedziby zawodowej do okręgu innej izby
zawiadamia okręgową radę adwokacką właściwą dla izby adwokackiej, w której obrał siedzibę, oraz okręgową radę adwokacką w okręgu izby adwokackiej,
w której dotychczas był wpisany na listę adwokatów.
4. Zawiadomienia o przeniesieniu siedziby zawodowej do okręgu innej izby
adwokat dokonuje w formie pisemnej, nie później niż w terminie 30 dni przed
dniem rozpoczęcia działalności zawodowej w nowej siedzibie na terenie okręgu
innej izby adwokackiej. W zawiadomieniu tym adwokat podaje miejsce nowej
siedziby oraz datę rozpoczęcia w niej działalności zawodowej.
5. Okręgowa rada adwokacka właściwa dla izby, do której adwokat przenosi
siedzibę zawodową, wpisuje adwokata na listę adwokatów w terminie 30 dni od
dnia złożenia zawiadomienia o przeniesieniu siedziby zawodowej do okręgu innej
izby oraz zawiadamia w terminie 14 dni od dnia dokonania wpisu okręgową radę
adwokacką izby, w której okręgu adwokat poprzednio miał siedzibę zawodową,
o dokonanym wpisie na listę adwokatów.
6. Okręgowa rada adwokacka po otrzymaniu zawiadomienia o wpisie na listę
adwokatów, o którym mowa w ust. 5, skreśla adwokata z listy adwokatów oraz
przekazuje jego akta osobowe i dyscyplinarne okręgowej radzie adwokackiej
właściwej ze względu na wpis na listę adwokatów.

Art. 71b. 1. Adwokat może mieć jedną siedzibę zawodową na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 71c.
2. Zmiana siedziby zawodowej przez adwokata, o której mowa w art. 71 ust. 1
lub w art. 71a ust. 1, nie może stanowić podstawy do wypowiedzenia przez
adwokata stosunku pełnomocnictwa oraz zwolnienia adwokata ze świadczenia
w danej sprawie pomocy prawnej z urzędu, chyba że zwolni adwokata od
udzielania tej pomocy organ, który go wyznaczył.
3. Siedzibę w państwie macierzystym prawnika z Unii Europejskiej,
w rozumieniu ustawy z dnia 5 lipca 2002 r. o świadczeniu przez prawników
zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej, oraz osoby, o której
mowa w art. 2a tej ustawy, nie uznaje się za siedzibę zawodową w rozumieniu
ust. 1.

Art. 71c. W wypadku gdy na terenie właściwości sądu rejonowego żaden
z adwokatów nie wyznaczył swojej siedziby zawodowej, okręgowa rada
adwokacka w terminie 30 dni od dnia wpłynięcia zawiadomienia o zmianie siedziby lub podjęcia uchwały o skreśleniu z listy adwokatów wyznacza
w miejscowości będącej siedzibą danego sądu rejonowego dodatkową siedzibę
zawodową adwokatowi z terenu danej izby na okres nie dłuższy niż 12 miesięcy.

Art. 71d. W zawiadomieniu, o którym mowa w art. 7071a, adwokat
wskazuje adres i nazwę kancelarii adwokackiej, zespołu adwokackiego lub spółki
oraz wskazuje adres dla doręczeń. Adwokat ma obowiązek niezwłocznie
zawiadamiać okręgową radę adwokacką o każdej zmianie tych danych. Pisma
w postępowaniach prowadzonych na podstawie ustawy wysłane na adres dla
doręczeń uznaje się za doręczone.
Art. 75. 1. Nabór na aplikację adwokacką przeprowadza się w drodze
egzaminu wstępnego na aplikację adwokacką, zwanego dalej „egzaminem
wstępnym”.
2. Aplikantem adwokackim może być osoba, która spełnia warunki określone
w art. 65 pkt 13 i uzyskała pozytywną ocenę z egzaminu wstępnego.
3. Wpis na listę aplikantów adwokackich następuje na podstawie uchwały
okręgowej rady adwokackiej właściwej ze względu na miejsce złożenia zgłoszenia,
o którym mowa w art. 75c ust. 2. Uzyskanie przez kandydata pozytywnego wyniku
z egzaminu wstępnego uprawnia go do złożenia wniosku o wpis na listę aplikantów
adwokackich w ciągu 2 lat od dnia doręczenia uchwały o wyniku egzaminu
wstępnego.
4. Nie można odmówić wpisu osobie spełniającej warunki, o których mowa
w ust. 2 i 3.
5. Do aplikantów adwokackich oraz do postępowania o wpis na listę
aplikantów adwokackich przepisy art. 68, art. 68 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 oraz
ust. 4 stosuje się odpowiednio.
6. Okręgowa rada adwokacka podejmuje uchwałę w sprawie wpisu na listę
aplikantów adwokackich w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku.
7. Od uchwały, o której mowa w ust. 6, służy odwołanie do prezydium
Naczelnej Rady Adwokackiej w terminie 14 dni od dnia doręczenia uchwały.
8. Od ostatecznej uchwały odmawiającej wpisu na listę aplikantów
adwokackich zainteresowanemu służy skarga do sądu administracyjnego
w terminie 30 dni od dnia doręczenia uchwały.
9. W przypadku niepodjęcia uchwały przez okręgową radę adwokacką
w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku o wpis na listę aplikantów
adwokackich lub niepodjęcia uchwały przez prezydium Naczelnej Rady
Adwokackiej w terminie 30 dni od dnia doręczenia odwołania zainteresowanemu
służy skarga na bezczynność do sądu administracyjnego.

Art. 75a. 1. Egzamin wstępny przeprowadzają komisje egzaminacyjne do
spraw aplikacji adwokackiej przy Ministrze Sprawiedliwości, powołane w drodze
zarządzenia, zwane dalej „komisjami kwalifikacyjnymi”. Właściwość komisji
kwalifikacyjnej obejmuje obszar właściwości jednej lub kilku okręgowych rad
adwokackich.
1a. Minister Sprawiedliwości, nie później niż 21 dni przed wyznaczonym
terminem egzaminu wstępnego, może powołać na obszarze właściwości okręgowej
rady adwokackiej więcej niż jedną komisję kwalifikacyjną do przeprowadzenia
egzaminu, jeżeli przemawiają za tym względy organizacyjne, a w szczególności
duża liczba kandydatów przystępujących do egzaminu. Przepisu art. 75e ust. 5 nie
stosuje się.
2. Minister Sprawiedliwości jest organem wyższego stopnia w stosunku do
komisji kwalifikacyjnej.
3. Egzamin wstępny polega na sprawdzeniu wiedzy kandydata na aplikanta
adwokackiego, zwanego dalej „kandydatem”, z zakresu: materialnego
i procesowego prawa karnego, materialnego i procesowego prawa wykroczeń,
prawa karnego skarbowego, materialnego i procesowego prawa cywilnego, prawa
rodzinnego i opiekuńczego, prawa gospodarczego, spółek prawa handlowego, prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, materialnego i procesowego prawa
administracyjnego, postępowania sądowoadministracyjnego, prawa Unii
Europejskiej, prawa konstytucyjnego oraz prawa o ustroju sądów i prokuratur,
samorządu adwokackiego, radcowskiego i innych organów ochrony prawnej
działających w Rzeczypospolitej Polskiej.
4. Egzamin wstępny na aplikację adwokacką i radcowską przeprowadza się
raz w roku w terminie wskazanym przez Ministra Sprawiedliwości.
5. W przypadku zaistnienia przeszkody uniemożliwiającej przeprowadzenie
egzaminu wstępnego przez daną komisję kwalifikacyjną w terminie, o którym
mowa w ust. 4, Minister Sprawiedliwości wyznacza dodatkowy termin
przeprowadzenia egzaminu wstępnego przez tę komisję kwalifikacyjną, o którym
przewodniczący komisji kwalifikacyjnej zawiadamia kandydatów listem
poleconym oraz obwieszcza na tablicy ogłoszeń w siedzibie wyznaczonej
okręgowej rady adwokackiej. Przepisy art. 75b ust. 5 i ust. 711 stosuje się
odpowiednio, z wyłączeniem terminu, o którym mowa w ust. 9.

Art. 75b. 1. Minister Sprawiedliwości powołuje każdego roku, w drodze
zarządzenia, zespół do przygotowania pytań testowych na egzamin wstępny dla
kandydatów na aplikantów adwokackich i radcowskich, zwany dalej „zespołem do
przygotowania pytań testowych”.
2. W skład zespołu do przygotowania pytań testowych wchodzi 9 osób, w tym
5 przedstawicieli Ministra Sprawiedliwości, 2 przedstawicieli delegowanych przez
Naczelną Radę Adwokacką oraz 2 przedstawicieli delegowanych przez Krajową
Radę Radców Prawnych.
3. Przewodniczący zespołu do przygotowania pytań testowych, wyznaczony
przez Ministra Sprawiedliwości spośród jego przedstawicieli, kieruje pracami
zespołu do przygotowania pytań testowych.
4. Obsługę administracyjno-biurową zespołu do przygotowania pytań
testowych zapewnia Minister Sprawiedliwości.
5. Przewodniczącemu i członkom zespołu do przygotowania pytań testowych
przysługuje wynagrodzenie.
6. Nie później niż 90 dni przed terminem egzaminu wstępnego,
przewodniczący zespołu do przygotowania pytań testowych, podaje do publicznej wiadomości na stronie internetowej
Ministerstwa Sprawiedliwości oraz w Biuletynie
Informacji Publicznej, o którym mowa w ustawie z dnia 6 września 2001 r.
o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1429 oraz z 2020 r. poz.
695), zwanym dalej „Biuletynem Informacji Publicznej”, ustalony przez zespół do
przygotowania pytań testowych i zatwierdzony przez Ministra Sprawiedliwości
wykaz tytułów aktów prawnych, według stanu prawnego obowiązującego w dniu
ogłoszenia, z których wybrane stanowią podstawę opracowania pytań testowych na
egzamin wstępny.
7. Zespół do przygotowania pytań testowych sporządza zestaw 150 pytań
w formie testu jednokrotnego wyboru na egzamin wstępny dla kandydatów na
aplikantów adwokackich i radcowskich wraz z wykazem prawidłowych
odpowiedzi, w sposób uwzględniający konieczność ich zabezpieczenia przed
nieuprawnionym ujawnieniem. Zespół do przygotowania pytań testowych
zapewnia zgodność wykazu prawidłowych odpowiedzi z obowiązującym stanem
prawnym.
8. Każda okręgowa rada adwokacka oraz rada okręgowej izby radców
prawnych może zgłaszać zespołowi do przygotowania pytań testowych, za
pośrednictwem przewodniczącego zespołu do przygotowania pytań testowych,
propozycje pytań testowych wraz z wykazem prawidłowych odpowiedzi.
9. Sporządzony przez zespół do przygotowania pytań testowych zestaw pytań
testowych oraz wykaz prawidłowych odpowiedzi, przewodniczący zespołu do
przygotowania pytań testowych przekazuje Ministrowi Sprawiedliwości nie
później niż 50 dni przed wyznaczonym terminem egzaminu wstępnego. Minister
Sprawiedliwości zapewnia wydrukowanie odpowiedniej liczby egzemplarzy
zestawu pytań testowych wraz z kartami odpowiedzi oraz ich doręczenie, wraz
z wykazem prawidłowych odpowiedzi zgodnym z obowiązującym stanem
prawnym na dzień egzaminu, poszczególnym komisjom kwalifikacyjnym
w sposób uwzględniający konieczność ich zabezpieczenia przed nieuprawnionym
ujawnieniem.
10. Członkowie zespołu do przygotowania pytań testowych są zobowiązani
do przedstawienia Ministrowi Sprawiedliwości pisemnego uzasadnienia
prawidłowych odpowiedzi zgłoszonych przez nich pytań testowych, w przypadku zaistnienia wątpliwości dotyczących treści pytań testowych, a w szczególności
w toku procedury odwoławczej od uchwały ustalającej wynik egzaminu
wstępnego.
11. Do wydrukowania i doręczenia zestawów pytań testowych
poszczególnym komisjom kwalifikacyjnym nie stosuje się przepisów ustawy z dnia
29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1843
oraz z 2020 r. poz. 1086), jeżeli wartość zamówienia jest mniejsza niż kwoty
określone w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8 tej ustawy.
12. Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady
Adwokackiej i Krajowej Rady Radców Prawnych, określi, w drodze
rozporządzenia:
1) tryb i sposób działania zespołu do przygotowania pytań testowych,
2) tryb i sposób ustalania wykazu tytułów aktów prawnych, o którym mowa
w ust. 6,
3) tryb i sposób zgłaszania propozycji pytań testowych i prawidłowych
odpowiedzi, przygotowania, przechowywania oraz przekazywania komisjom
kwalifikacyjnym zestawu pytań testowych wraz z kartą odpowiedzi i wykazu
prawidłowych odpowiedzi na egzamin wstępny,
4) tryb i sposób zapewnienia zgodności wykazu prawidłowych odpowiedzi
z obowiązującym stanem prawnym,
5) tryb i sposób zapewnienia obsługi administracyjno-biurowej zespołu do
przygotowania pytań testowych
– uwzględniając konieczność prawidłowego i efektywnego przeprowadzenia
naboru na aplikację, w szczególności konieczność zapewnienia zgodności wykazu
tytułów aktów prawnych z zakresem przedmiotowym egzaminu wstępnego oraz
konieczność zabezpieczenia pytań testowych przed ich nieuprawnionym
ujawnieniem, oraz
6) wysokość wynagrodzenia przewodniczącego i członków zespołu,
uwzględniając nakład ich pracy i zakres obowiązków oraz liczbę kandydatów.
13. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, tryb i sposób
udzielenia zamówienia, o którym mowa w ust. 11, zapewniając zachowanie
uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców i mając na uwadze
konieczność zabezpieczenia pytań testowych przed ich nieuprawnionym
ujawnieniem.

Art. 75c. 1. Minister Sprawiedliwości zamieszcza w Biuletynie Informacji
Publicznej w terminie do dnia 30 czerwca każdego roku ogłoszenie o egzaminie
wstępnym, w którym podaje w szczególności:
1) termin złożenia zgłoszenia o przystąpieniu do egzaminu wstępnego na
aplikację adwokacką, zwanego dalej „zgłoszeniem”;
2) właściwość miejscową każdej z komisji kwalifikacyjnych i adres jej siedziby;
3) termin przeprowadzenia egzaminu wstępnego;
4) wysokość opłaty za egzamin wstępny, o której mowa w art. 75d ust. 1.
2. Zgłoszenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, powinno zawierać:
1) wniosek o dopuszczenie do egzaminu wstępnego;
2) kwestionariusz osobowy;
3) życiorys;
4) kopię dokumentu potwierdzającego ukończenie wyższych studiów
prawniczych w Rzeczypospolitej Polskiej i uzyskanie tytułu magistra lub
zagranicznych studiów prawniczych uznanych w Rzeczypospolitej Polskiej,
albo zaświadczenie o zdaniu egzaminu magisterskiego;
5) (uchylony)
6) oryginał dowodu uiszczenia opłaty za egzamin wstępny;
7) 3 zdjęcia zgodnie z wymaganiami obowiązującymi przy wydawaniu
dowodów osobistych.
2a. Zamiast dokumentów, o których mowa w ust. 2 pkt 4, można złożyć
zaświadczenie, z którego wynika, iż kandydat zdał wszystkie egzaminy i odbył
praktyki przewidziane w planie wyższych studiów prawniczych oraz ma
wyznaczony termin egzaminu magisterskiego. Warunkiem dopuszczenia do
egzaminu wstępnego takiego kandydata jest złożenie przez niego w siedzibie komisji kwalifikacyjnej nie później niż 7 dni przed terminem egzaminu wstępnego
dokumentów, o których mowa w ust. 2 pkt 4.
3. Zgłoszenie powinno być złożone przez kandydata najpóźniej 45 dni przed
dniem rozpoczęcia egzaminu wstępnego do komisji kwalifikacyjnej. Termin do
złożenia zgłoszenia nie podlega przywróceniu.
4. Jeżeli zgłoszenie nie spełnia wymagań formalnych określonych w ust. 2,
przewodniczący komisji kwalifikacyjnej wzywa kandydata listem poleconym do
usunięcia braków w trybie przepisu art. 64 § 2 Kodeksu postępowania
administracyjnego.
5. Jeżeli kandydat nie uzupełni braków formalnych zgłoszenia zgodnie
z ust. 4 lub nie spełni warunku, o którym mowa w ust. 2a, zgłoszenie pozostawia
się bez rozpoznania. O pozostawieniu zgłoszenia bez rozpoznania przewodniczący
komisji kwalifikacyjnej orzeka postanowieniem i zawiadamia kandydata listem
poleconym za poświadczeniem odbioru. Na postanowienie przysługuje zażalenie
do Ministra Sprawiedliwości. Jeżeli zażalenie jest uzasadnione, przewodniczący
komisji kwalifikacyjnej może, nie przesyłając akt Ministrowi Sprawiedliwości,
uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę rozpoznać na nowo.
6. W wypadku nieuiszczenia przez kandydata opłaty za udział w egzaminie
wstępnym, przewodniczący komisji kwalifikacyjnej wzywa go w trybie
określonym w ust. 4, do uiszczenia opłaty w terminie 7 dni.
7. Jeżeli kandydat pomimo wezwania, o którym mowa w ust. 6, nie uiścił
opłaty za udział w egzaminie wstępnym, przewodniczący komisji kwalifikacyjnej
wydaje postanowienie o zwrocie zgłoszenia. Na postanowienie to przysługuje
zażalenie do Ministra Sprawiedliwości.
8. Jeżeli zgłoszenie zostało złożone po terminie, o którym mowa w ust. 3,
przewodniczący komisji kwalifikacyjnej wydaje decyzję odmawiającą
dopuszczenia kandydata do udziału w egzaminie wstępnym. Od decyzji tej
przysługuje odwołanie do Ministra Sprawiedliwości.
9. O terminie i miejscu przeprowadzenia egzaminu wstępnego
przewodniczący komisji kwalifikacyjnej zawiadamia kandydata, który został
zakwalifikowany do udziału w egzaminie wstępnym, listem poleconym za
poświadczeniem odbioru, co najmniej 14 dni przed dniem rozpoczęcia egzaminu
wstępnego.

Art. 75d. 1. Kandydat uiszcza opłatę za egzamin wstępny, która stanowi
dochód budżetu państwa.
1a. W przypadku wydania postanowienia o pozostawieniu zgłoszenia bez
rozpoznania, wydania decyzji odmawiającej dopuszczenia do udziału w egzaminie
wstępnym albo złożenia nie później niż 14 dni przed terminem egzaminu
wstępnego pisemnego oświadczenia kandydata o odstąpieniu od udziału
w egzaminie wstępnym, dwie trzecie uiszczonej opłaty podlega zwrotowi na
pisemny wniosek kandydata złożony przewodniczącemu komisji kwalifikacyjnej
w terminie 30 dni od dnia złożenia tego wniosku.
2. Minister Sprawiedliwości po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady
Adwokackiej określa, w drodze rozporządzenia, wysokość opłaty – nie wyższą niż
równowartość minimalnego wynagrodzenia za pracę, o którym mowa w ustawie
z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U.
z 2018 r. poz. 2177 oraz z 2019 r. poz. 1564), zwanego dalej „minimalnym
wynagrodzeniem” – uwzględniając konieczność prawidłowego i efektywnego
przeprowadzenia egzaminu wstępnego.

Art. 75e. 1. Minister Sprawiedliwości powołuje komisje kwalifikacyjne
spośród osób, których wiedza, doświadczenie i autorytet dają rękojmię
prawidłowego przebiegu egzaminu wstępnego.
2. Komisja kwalifikacyjna składa się z siedmiu członków. W skład komisji
kwalifikacyjnej wchodzą:
1) trzej przedstawiciele Ministra Sprawiedliwości; przedstawicielem Ministra
Sprawiedliwości może być także, po wyrażeniu zgody, sędzia albo sędzia
w stanie spoczynku;
2) dwaj przedstawiciele delegowani przez Naczelną Radę Adwokacką;
3) jeden pracownik badawczy, badawczo-dydaktyczny lub dydaktyczny
prowadzący działalność naukową lub kształcenie w zakresie nauk prawnych
w szkole wyższej w Rzeczypospolitej Polskiej lub pracownik naukowy
w instytucie naukowym Polskiej Akademii Nauk i posiadający co najmniej
stopień naukowy doktora habilitowanego z zakresu nauk prawnych;
4) jeden prokurator będący prokuratorem powołanym co najmniej na stanowisko
prokuratora prokuratury okręgowej, również prokurator w stanie spoczynku.
3. Osoby, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 3, nie mogą być adwokatami.
4. Minister Sprawiedliwości wyznacza przewodniczącego komisji
kwalifikacyjnej i jego zastępcę spośród swoich przedstawicieli. Podczas
nieobecności przewodniczącego zastępca przewodniczącego jest upoważniony do
podejmowania jego czynności.
4a. Komisja kwalifikacyjna czuwa nad prawidłowym przebiegiem egzaminu
wstępnego. Przewodniczący komisji kwalifikacyjnej kieruje jej pracami
i reprezentuje ją na zewnątrz.
5. Kadencja komisji kwalifikacyjnej trwa 2 lata.
6. Nieoddelegowanie przedstawicieli do pracy w komisji kwalifikacyjnej
przez obowiązane organy lub niestawiennictwo członka komisji kwalifikacyjnej nie
wstrzymuje prac komisji kwalifikacyjnej.
7. Przewodniczącemu i członkom komisji kwalifikacyjnej przysługuje zwrot
kosztów podróży i noclegów na zasadach określonych w przepisach dotyczących
należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub
samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze
kraju.
8. Przewodniczącemu i członkowi komisji kwalifikacyjnej niebędącemu
pracownikiem administracji rządowej przysługuje wynagrodzenie za czynności
związane z udziałem w komisji kwalifikacyjnej.
9. Właściwa dla siedziby komisji kwalifikacyjnej okręgowa rada adwokacka
zapewnia obsługę administracyjną i techniczną działalności komisji
kwalifikacyjnej, w tym przeprowadzanie egzaminu wstępnego jako zadanie
zlecone z zakresu administracji rządowej.
10. Ze środków przekazanych na zadanie zlecone, o którym mowa w ust. 9,
właściwe rady pokrywają koszty przeprowadzenia egzaminu wstępnego oraz
wydatki związane z działalnością komisji kwalifikacyjnej.
11. Wydatki związane z działalnością komisji kwalifikacyjnej, w tym
z przeprowadzaniem egzaminu wstępnego, oraz wynagrodzenie przewodniczącego
i członków komisji kwalifikacyjnej pokrywane są z części budżetu państwa, która
pozostaje w dyspozycji Ministra Sprawiedliwości.
12. Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady
Adwokackiej, określi w drodze rozporządzenia:
1) tryb i termin zgłaszania kandydatów na członków komisji kwalifikacyjnej
oraz powoływania i odwoływania członków komisji kwalifikacyjnej,
2) wysokość wynagrodzenia przewodniczącego i członków komisji
kwalifikacyjnej, uwzględniając liczbę osób, które złożyły zgłoszenie
o przystąpienie do egzaminu wstępnego, zakres i nakład ich pracy
w zorganizowaniu i w przebiegu egzaminu wstępnego oraz tryb wypłacania
tego wynagrodzenia,
3) szczegółowy tryb i sposób przeprowadzania egzaminu wstępnego,
w szczególności:
a) sposób działania komisji kwalifikacyjnej,
b) sposób zorganizowania obsługi administracyjnej i technicznej komisji
kwalifikacyjnej przez okręgowe rady adwokackie, w tym przekazywania
środków, sprawowania nadzoru nad ich wydatkowaniem i rozliczania
wydatków związanych z tą obsługą
– uwzględniając konieczność prawidłowego, terminowego i efektywnego
przeprowadzenia naboru na aplikację i przebiegu egzaminu wstępnego oraz
zapewnienia zachowania bezstronności pracy komisji kwalifikacyjnej.

Art. 75f. 1. Członkostwo w komisji kwalifikacyjnej wygasa w przypadku
śmierci członka komisji kwalifikacyjnej.
2. Minister Sprawiedliwości odwołuje członka komisji kwalifikacyjnej
w przypadku:
1) złożenia rezygnacji;
2) choroby trwale uniemożliwiającej sprawowanie przez niego funkcji członka
komisji kwalifikacyjnej;
3) niespełnienia warunków, o których mowa w art. 75e ust. 2;
4) niewykonywania lub nienależytego wykonywania obowiązków, z tym że
odwołanie członka komisji kwalifikacyjnej, o którym mowa w art. 75e ust. 2
pkt 2, następuje za zgodą Naczelnej Rady Adwokackiej;
5) skazania prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo umyślne ścigane
z oskarżenia publicznego.
3. Minister Sprawiedliwości może odwołać członka komisji kwalifikacyjnej
w wypadku wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego w związku z podejrzeniem o popełnienie przez niego przestępstwa umyślnego ściganego z
oskarżenia publicznego.
4. Wygaśnięcie członkostwa lub odwołanie członka ze składu komisji
kwalifikacyjnej w czasie trwania postępowania wstępnego nie wstrzymuje prac
komisji kwalifikacyjnej.
5. W wypadku wygaśnięcia członkostwa lub odwołania członka komisji
kwalifikacyjnej przed upływem kadencji Minister Sprawiedliwości powołuje
w terminie 7 dni nowego członka na okres do końca kadencji.
6. (uchylony)

Art. 75g. 1. Z prac komisji kwalifikacyjnej na czas przeprowadzenia
egzaminu wstępnego podlega wyłączeniu członek komisji kwalifikacyjnej, jeżeli
kandydat zakwalifikowany do egzaminu wstępnego jest:
1) jego małżonkiem;
2) osobą pozostającą z nim w stosunku:
a) pokrewieństwa albo powinowactwa do drugiego stopnia,
b) przysposobienia;
3) osobą pozostającą z nim we wspólnym pożyciu;
4) osobą pozostającą wobec niego w stosunku osobistym innego rodzaju, który
mógłby wywoływać wątpliwości co do bezstronności członka komisji
kwalifikacyjnej.
2. Powody wyłączenia trwają pomimo ustania małżeństwa lub
przysposobienia.
3. Członkowie komisji kwalifikacyjnej przed rozpoczęciem egzaminu
wstępnego składają pisemne oświadczenia, iż nie pozostają z żadnym
z kandydatów zakwalifikowanych do egzaminu wstępnego w stosunku, o którym
mowa w ust. 1.
4. Podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy w oświadczeniu, o którym mowa
w ust. 3, powoduje odpowiedzialność na podstawie art. 233 § 1 Kodeksu karnego.

Art. 75h. 1. Egzamin wstępny odbywa się w obecności co najmniej trzech
członków komisji kwalifikacyjnej.
2. Nieobecność kandydata podczas egzaminu wstępnego oraz stawienie się na
egzamin wstępny po jego rozpoczęciu, bez względu na przyczynę, uważa się za
odstąpienie od udziału w egzaminie wstępnym.
3. Kandydaci podczas egzaminu wstępnego nie mogą korzystać z tekstów
aktów prawnych, komentarzy, orzecznictwa oraz innej pomocy, a także nie mogą
posiadać urządzeń służących do przekazu lub odbioru informacji.
4. Przewodniczący komisji kwalifikacyjnej wyklucza z egzaminu wstępnego
kandydata, który podczas egzaminu wstępnego korzystał z pomocy innej osoby,
posługiwał się niedozwolonymi materiałami lub urządzeniami, pomagał
pozostałym kandydatom lub w inny sposób zakłócał przebieg egzaminu wstępnego.
5. Wykluczenie, o którym mowa w ust. 4, następuje w drodze postanowienia,
na które nie przysługuje zażalenie.
6. Postanowienie o wykluczeniu stanowi podstawę do wydania przez komisję
kwalifikacyjną uchwały o negatywnym wyniku z egzaminu wstępnego.

Art. 75i. 1. Egzamin wstępny polega na rozwiązaniu testu składającego się
z zestawu 150 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko
jedna jest prawidłowa, oraz z karty odpowiedzi. Kandydat może wybrać tylko jedną
odpowiedź, którą zaznacza na karcie odpowiedzi stanowiącej integralną część testu.
Za każdą prawidłową odpowiedź kandydat uzyskuje 1 punkt.
1a. Wybór odpowiedzi polega na zakreśleniu na karcie odpowiedzi jednej
z trzech propozycji odpowiedzi (A albo B, albo C).
1b. Zmiana zakreślonej odpowiedzi jest niedozwolona.
1c. Wyłączną podstawę ustalenia wyniku kandydata stanowią odpowiedzi
zakreślone na karcie odpowiedzi.
1d. Prawidłowość odpowiedzi ocenia się według stanu prawnego
obowiązującego w dniu egzaminu wstępnego.
2. Test sprawdza komisja kwalifikacyjna w składzie, który przeprowadza
egzamin wstępny.
3. Pozytywny wynik z egzaminu wstępnego otrzymuje kandydat, który
uzyskał z testu co najmniej 100 punktów.
4. Z przebiegu egzaminu wstępnego sporządza się niezwłocznie protokół,
który podpisują członkowie komisji kwalifikacyjnej uczestniczący w egzaminie wstępnym. Członkowie komisji kwalifikacyjnej mogą zgłaszać uwagi do
protokołu.
5. Przewodniczący komisji kwalifikacyjnej przesyła Ministrowi
Sprawiedliwości protokół w terminie 7 dni od dnia sporządzenia.
6. Dokumentację związaną z przeprowadzeniem egzaminu wstępnego, po
jego zakończeniu, przewodniczący komisji kwalifikacyjnej przekazuje właściwej
okręgowej radzie adwokackiej, z czego sporządza się protokół. Kopię protokołu
przewodniczący komisji kwalifikacyjnej przekazuje Ministrowi Sprawiedliwości
w terminie 7 dni od dnia sporządzenia.

Art. 75j. 1. Po przeprowadzeniu egzaminu wstępnego komisja kwalifikacyjna
ustala wynik kandydata w drodze uchwały i doręcza odpis uchwały kandydatowi
i Ministrowi Sprawiedliwości.
2. Przewodniczący komisji kwalifikacyjnej niezwłocznie ogłasza wyniki
egzaminu wstępnego.
3. W terminie 14 dni od dnia doręczenia uchwały komisji kwalifikacyjnej
ustalającej wynik egzaminu wstępnego, kandydatowi służy odwołanie do Ministra
Sprawiedliwości. Minister Sprawiedliwości rozstrzyga odwołanie w drodze decyzji
administracyjnej.
4. Jeżeli w trakcie ponownego rozpoznania sprawy na skutek złożonego
odwołania od uchwały, o której mowa w ust. 1, zostanie stwierdzony błąd
rachunkowy lub inna oczywista omyłka pisarska zawarta w uchwale komisji kwalifikacyjnej, Minister Sprawiedliwości uchyla uchwałę i przekazuje sprawę komisji
kwalifikacyjnej do ponownego rozpoznania. Przepis ten nie narusza art. 138
§ 2 Kodeksu postępowania administracyjnego.
5. Minister Sprawiedliwości zawiadamia o wynikach egzaminu wstępnego
okręgowe rady adwokackie i publikuje w Biuletynie Informacji Publicznej imiona
i nazwiska osób, które uzyskały pozytywny wynik z egzaminu oraz imiona ich
rodziców.
Art. 76. 1. Aplikacja adwokacka rozpoczyna się dnia 1 stycznia każdego roku
i trwa 3 lata. Celem aplikacji adwokackiej jest przygotowanie aplikanta do
należytego i samodzielnego wykonywania zawodu adwokata, w szczególności wykształcenie umiejętności z zakresu zastępstwa procesowego, sporządzania pism,
umów i opinii oraz przyswojenie zasad wykonywania zawodu.
1a. Aplikanci odbywają w trakcie aplikacji szkolenie z zakresu działania
sądownictwa powszechnego i prokuratury. Prezes Naczelnej Rady Adwokackiej
zawiera z Ministrem Sprawiedliwości porozumienie w sprawie odbywania przez
aplikantów szkolenia z zakresu działania sądownictwa powszechnego i
prokuratury, zgodnie z regulaminem aplikacji, w którym ustala się plan szkolenia,
mając na uwadze zarówno praktyczne, jak i teoretyczne zapoznanie aplikantów ze
sposobem funkcjonowania sądownictwa powszechnego i prokuratury, sposób jego
odbywania i czas trwania, a także wysokość wynagrodzenia za przeprowadzenie
szkolenia.
2. Aplikantowi, który odbył aplikację adwokacką, właściwa okręgowa rada
adwokacka wydaje niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia
zakończenia aplikacji adwokackiej, zaświadczenie o jej odbyciu.
3. Szkolenie aplikantów adwokackich może być organizowane wspólnie
z aplikantami radcowskimi.
4. Aplikant adwokacki odbywa aplikację adwokacką pod kierunkiem patrona
wyznaczonego przez dziekana okręgowej rady adwokackiej.
5. Zadaniem patrona jest przygotowanie aplikanta adwokackiego do
wykonywania zawodu adwokata w rozumieniu niniejszej ustawy.

Art. 76a. 1. Patron może zatrudniać aplikanta na podstawie stosunku pracy.
2. Pracownikowi wpisanemu na listę aplikantów adwokackich, który uzyskał
zgodę pracodawcy na odbywanie aplikacji adwokackiej, przysługuje zwolnienie od
pracy w celu uczestniczenia w obowiązkowych zajęciach szkoleniowych
z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.
3. Pracownikowi wpisanemu na listę aplikantów adwokackich, który nie
uzyskał zgody pracodawcy na odbywanie aplikacji adwokackiej, przysługuje
zwolnienie od pracy w celu uczestniczenia w obowiązkowych zajęciach
szkoleniowych bez zachowania prawa do wynagrodzenia.

Art. 76b. 1. Aplikacja adwokacka jest odpłatna.
2. Szkolenie aplikantów adwokackich pokrywane jest z opłat wnoszonych
przez aplikantów do właściwej okręgowej rady adwokackiej.
3. Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady
Adwokackiej, określa, w drodze rozporządzenia, wysokość opłaty rocznej, kierując
się koniecznością zapewnienia aplikantom właściwego poziomu wykształcenia,
przy czym wysokość opłaty nie może być wyższa niż sześciokrotność minimalnego
wynagrodzenia.
4. Okręgowa rada adwokacka może zwolnić aplikanta adwokackiego od
ponoszenia opłaty, o której mowa w ust. 3, w całości lub w części, a także odroczyć
jej płatność lub rozłożyć ją na raty.
5. W wypadku podjęcia uchwały o zwolnieniu aplikanta adwokackiego od
ponoszenia opłaty w całości lub w części koszty szkolenia tego aplikanta
pokrywane są proporcjonalnie do wysokości zwolnienia ze środków własnych
właściwej okręgowej rady adwokackiej.
Art. 77. 1. Po sześciu miesiącach aplikacji adwokackiej aplikant adwokacki
może zastępować adwokata przed sądami, organami ścigania, organami
państwowymi, samorządowymi i innymi instytucjami, z wyjątkiem Sądu
Najwyższego, Naczelnego Sądu Administracyjnego, Trybunału Konstytucyjnego
i Trybunału Stanu.
2. Przez okres roku od daty zakończenia aplikacji wskazanej w zaświadczeniu
o odbyciu aplikacji adwokackiej aplikant adwokacki może zastępować adwokata,
w zakresie, o którym mowa w ust. 1. W przypadku podjęcia uchwały, o której
mowa w art. 79a, wydłużającej okres, o którym mowa w art. 79 ust. 1 pkt 4,
aplikant adwokacki może zastępować adwokata przez okres dwóch lat od daty
zakończenia aplikacji wskazanej w zaświadczeniu o odbyciu aplikacji
adwokackiej.
3. Aplikant radcowski może zastępować adwokata na takich samych zasadach
jak radcę prawnego, jeżeli adwokat jest wspólnikiem w spółce adwokacko-
-radcowskiej, z wyjątkiem spraw, w których adwokat występuje w charakterze obrońcy w postępowaniu karnym i w postępowaniu w sprawach o przestępstwa
skarbowe.
4. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, dotyczą również spraw objętych
świadczeniem pomocy prawnej z urzędu.
5. Aplikant adwokacki może sporządzać i podpisywać pisma procesowe
związane z występowaniem adwokata przed sądami, organami ścigania i organami
państwowymi, samorządowymi i innymi instytucjami – z wyraźnego upoważnienia
adwokata, z wyłączeniem apelacji, skargi kasacyjnej i skargi konstytucyjnej.

Art. 77a. 1. Minister Sprawiedliwości powołuje przed każdym egzaminem
adwokackim, w drodze zarządzenia,
zespół do przygotowania zadań na egzamin adwokacki, zwany dalej
„zespołem”.
2. W skład zespołu wchodzą:
1) czterej adwokaci delegowani przez Naczelną Radę Adwokacką,
2) czterej przedstawiciele Ministra Sprawiedliwości
– których wiedza i doświadczenie dają rękojmię prawidłowego przygotowania
egzaminu adwokackiego.
3. Pracami zespołu kieruje przewodniczący lub w przypadku jego
nieobecności zastępca, powołani przez Ministra Sprawiedliwości spośród osób,
o których mowa w ust. 2 pkt 2.
4. Obsługę administracyjno-biurową zespołu zapewnia Minister
Sprawiedliwości. W ramach obsługi administracyjno-biurowej zespołu Minister
Sprawiedliwości uzgadnia z przewodniczącym zespołu lub jego zastępcą terminarz
pracy zespołu oraz zapewnia zespołowi miejsce i odpowiednie warunki pracy.
5. Przewodniczącemu i członkom zespołu przysługuje wynagrodzenie.
6. (uchylony)
7. (uchylony)
8. Na każdą z części egzaminu adwokackiego zespół sporządza zadania wraz
z opisami istotnych zagadnień z zakresu prawa karnego, cywilnego lub rodzinnego,
gospodarczego, administracyjnego i zasad wykonywania zawodu.
9. Okręgowa rada adwokacka może zgłaszać zespołowi, za pośrednictwem
przewodniczącego zespołu, propozycje zadań wraz z opisami istotnych zagadnień.
10. Ostateczną treść zadań wraz z opisami istotnych zagadnień ustala zespół
większością głosów w obecności co najmniej 5 członków zespołu. W razie równej
liczby głosów rozstrzyga głos przewodniczącego zespołu.
11. Do wydrukowania i doręczenia zadań wraz z opisami istotnych
zagadnień poszczególnym komisjom egzaminacyjnym, o których mowa w art. 78
ust. 1, nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo
zamówień publicznych, jeżeli wartość zamówienia jest mniejsza niż kwoty określone
w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8 tej ustawy.
12. Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady
Adwokackiej, określi, w drodze rozporządzenia:
1) tryb i sposób działania zespołu,
2) tryb i sposób zgłaszania propozycji zadań wraz z opisami istotnych
zagadnień, ich przygotowania, przechowywania oraz przekazywania
komisjom egzaminacyjnym, o których mowa w art. 78 ust. 1, zadań na
egzamin adwokacki
– uwzględniając konieczność prawidłowego i efektywnego przeprowadzenia
egzaminu adwokackiego, w szczególności konieczność zabezpieczenia zadań
przed ich nieuprawnionym ujawnieniem;
3) wysokość wynagrodzenia przewodniczącego i członków zespołu,
uwzględniając nakład ich pracy i zakres obowiązków.
13. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, tryb i sposób
udzielenia zamówienia, o którym mowa w ust. 11, mając na uwadze konieczność
zachowania zasad uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców
i zabezpieczenia zadań oraz opisów istotnych zagadnień przed ich nieuprawnionym
ujawnieniem.

Art. 77b. Do egzaminu adwokackiego może przystąpić osoba, która odbyła
aplikację adwokacką i otrzymała zaświadczenie o jej odbyciu, oraz osoba, o której
mowa w art. 66 ust. 2.
Art. 78. 1. Egzamin adwokacki przeprowadzają komisje egzaminacyjne do
przeprowadzenia egzaminu adwokackiego, zwane dalej „komisjami
egzaminacyjnymi”, w składzie 8 członków, powołane na obszarze właściwości
jednej lub kilku okręgowych rad adwokackich. Przepisy art. 75a ust. 1a oraz
art. 75e ust. 5 stosuje się odpowiednio.
2. Członków komisji egzaminacyjnych powołuje się spośród specjalistów
z dziedzin prawa objętych egzaminem, których wiedza i doświadczenie dają
rękojmię prawidłowego przebiegu egzaminu.
3. W skład komisji egzaminacyjnych wchodzą 4 osoby wskazane przez
Ministra Sprawiedliwości i 4 osoby wskazane przez Naczelną Radę Adwokacką
spośród adwokatów.
4. Minister Sprawiedliwości powołuje, w drodze zarządzenia, komisje
egzaminacyjne na obszarze właściwości jednej lub kilku okręgowych rad
adwokackich oraz wyznacza, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady Adwokackiej,
przewodniczącego komisji egzaminacyjnej i jego zastępcę.
5. Komisja egzaminacyjna czuwa nad prawidłowym przebiegiem egzaminu
adwokackiego. Przewodniczący komisji egzaminacyjnej kieruje jej pracami
i reprezentuje ją na zewnątrz.
6. Do wygaśnięcia członkostwa lub odwołania członka komisji
egzaminacyjnej przepisy art. 75f stosuje się odpowiednio.
7. Członkowie komisji egzaminacyjnych składają oświadczenia, o których
mowa w art. 75g ust. 3, w terminie 7 dni od dnia upływu terminu do złożenia
wniosku o dopuszczenie do egzaminu adwokackiego. W przypadku wystąpienia
okoliczności, o których mowa w art. 75g ust. 1, przewodniczący komisji
egzaminacyjnej zawiadamia o tym niezwłocznie Ministra Sprawiedliwości.
Minister Sprawiedliwości odwołuje członka komisji egzaminacyjnej z przyczyn
określonych w art. 75g ust. 1. Przepis art. 75g ust. 2 stosuje się.
8. Egzamin adwokacki przeprowadza się raz w roku w terminie
wyznaczonym przez Ministra Sprawiedliwości w porozumieniu z Naczelną Radą
Adwokacką.
9. W przypadku zaistnienia przeszkody uniemożliwiającej przeprowadzenie
egzaminu przez komisję egzaminacyjną w terminie, o którym mowa w ust. 8,
Minister Sprawiedliwości po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady Adwokackiej wyznacza dodatkowy termin przeprowadzenia egzaminu przez tę komisję
egzaminacyjną. Przewodniczący komisji egzaminacyjnej zawiadamia zdających
o dodatkowym terminie egzaminu listem poleconym za poświadczeniem odbioru
oraz obwieszcza na tablicy ogłoszeń w siedzibie wyznaczonej okręgowej rady
adwokackiej. Przepisy art. 77a ust. 5 i 811 stosuje się odpowiednio.
10. Przewodniczącemu i członkom komisji egzaminacyjnej przysługuje zwrot
kosztów podróży i noclegów na zasadach określonych w przepisach dotyczących
należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub
samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze
kraju.
11. Przewodniczącemu i członkowi komisji egzaminacyjnej niebędącemu
pracownikiem administracji rządowej przysługuje wynagrodzenie za czynności
związane z udziałem w komisji egzaminacyjnej.
12. Właściwa dla siedziby komisji egzaminacyjnej okręgowa rada adwokacka
zapewnia obsługę administracyjną i techniczną działalności komisji
egzaminacyjnej, w tym przeprowadzanie egzaminu adwokackiego jako zadanie
zlecone z zakresu administracji rządowej.
13. Ze środków przekazanych na zadanie zlecone, o którym mowa w ust. 12,
właściwe rady pokrywają koszty przeprowadzenia egzaminu adwokackiego oraz
wydatki związane z działalnością komisji egzaminacyjnej.
14. Wydatki związane z działalnością komisji egzaminacyjnej, w tym
z przeprowadzaniem egzaminu adwokackiego, oraz wynagrodzenie
przewodniczącego i członków komisji egzaminacyjnej pokrywane są z części
budżetu państwa, która pozostaje w dyspozycji Ministra Sprawiedliwości.
15. Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady
Adwokackiej, określi w drodze rozporządzenia:
1) tryb i termin zgłaszania kandydatów na członków komisji egzaminacyjnych
oraz powoływania i odwoływania członków komisji egzaminacyjnych,
2) rodzaj dokumentów, o których mowa w art. 78a ust. 4 pkt 3 i 59,
3) wysokość wynagrodzenia przewodniczącego i członków komisji
egzaminacyjnych, uwzględniając liczbę osób przystępujących do egzaminu,
zakres i nakład ich pracy w zorganizowaniu i w przebiegu egzaminu
adwokackiego oraz tryb wypłacania tego wynagrodzenia,
4) szczegółowy tryb i sposób przeprowadzania egzaminu adwokackiego,
w szczególności:
a) sposób działania komisji egzaminacyjnych,
b) czas trwania poszczególnych części egzaminu adwokackiego,
c) sposób zorganizowania obsługi administracyjnej i technicznej komisji
egzaminacyjnych przez okręgowe rady adwokackie, w tym
przekazywania środków, sprawowania nadzoru nad ich wydatkowaniem
i rozliczania wydatków związanych z tą obsługą
– uwzględniając konieczność prawidłowego, terminowego i efektywnego
przeprowadzenia egzaminu, zapewnienia zachowania bezstronności pracy komisji
egzaminacyjnych oraz konieczność uzyskania informacji niezbędnych do
prawidłowego przeprowadzenia egzaminu adwokackiego.

Art. 78a. 1. Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z Naczelną Radą
Adwokacką zamieszcza w Biuletynie Informacji Publicznej, nie później niż na
90 dni przed terminem egzaminu adwokackiego, ogłoszenie o egzaminie
adwokackim, w którym podaje w szczególności:
1) termin złożenia wniosku o dopuszczenie do egzaminu adwokackiego,
zwanego dalej „wnioskiem”;
2) właściwość miejscową każdej z komisji egzaminacyjnych i adres jej siedziby;
3) termin przeprowadzenia każdej części egzaminu adwokackiego;
4) wysokość opłaty za egzamin adwokacki.
2. Aplikanci adwokaccy składają wniosek do komisji egzaminacyjnej na
obszarze właściwości okręgowej rady adwokackiej, w której odbyli aplikację
adwokacką. Osoby uprawnione do przystąpienia do egzaminu adwokackiego bez
odbycia aplikacji składają wniosek do komisji egzaminacyjnej na obszarze
właściwości okręgowej rady adwokackiej właściwej ze względu na ich miejsce
zamieszkania, a w przypadku braku miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do wybranej komisji egzaminacyjnej. Okręgowe rady
adwokackie, każdego roku, w terminie 7 dni od dnia zakończenia aplikacji
adwokackiej, przekazują właściwej terytorialnie komisji egzaminacyjnej oraz
Ministrowi Sprawiedliwości listę osób, które odbyły aplikację adwokacką.
3. Osoby, które odbyły aplikację adwokacką, dołączają do wniosku
zaświadczenie o odbyciu aplikacji adwokackiej oraz oryginał dowodu uiszczenia
opłaty za egzamin adwokacki.
4. Osoby uprawnione do przystąpienia do egzaminu adwokackiego bez
odbycia aplikacji dołączają do wniosku odpowiednio:
1) kwestionariusz osobowy;
2) życiorys;
3) dokument zaświadczający uzyskanie stopnia naukowego doktora nauk
prawnych;
4) kopię dokumentu potwierdzającego ukończenie wyższych studiów
prawniczych w Rzeczypospolitej Polskiej i uzyskanie tytułu magistra lub
zagranicznych studiów prawniczych uznanych w Rzeczypospolitej Polskiej;
5) dokumenty zaświadczające co najmniej 4-letni okres zatrudnienia, o którym
mowa w art. 66 ust. 2 pkt 2, na stanowiskach referendarza sądowego,
starszego referendarza sądowego, asystenta prokuratora lub asystenta
sędziego, a w przypadku osób, które były zatrudnione w Sądzie Najwyższym,
Trybunale Konstytucyjnym lub w międzynarodowym organie sądowym,
w szczególności w Trybunale Sprawiedliwości Unii Europejskiej lub
Europejskim Trybunale Praw Człowieka i wykonywały zadania
odpowiadające czynnościom asystenta sędziego – również dokumenty
określające zakres ich obowiązków;
6) dokumenty zaświadczające co najmniej 4-letni okres wykonywania na
podstawie umowy o pracę lub umów cywilnoprawnych wymagających
wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem
pomocy prawnej przez adwokata lub radcę prawnego w kancelarii
adwokackiej, zespole adwokackim, spółce cywilnej, jawnej, partnerskiej,
komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, o których mowa w art. 4a ust. 1,
lub kancelarii radcy prawnego, spółce cywilnej, jawnej, partnerskiej,
komandytowej lub komandytowo-akcyjnej, o których mowa w art. 8 ust. 1
ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych;
7) dokumenty zaświadczające co najmniej 4-letni okres zatrudnienia w urzędach
organów władzy publicznej i wykonywania wymagających wiedzyprawniczej czynności bezpośrednio związanych ze świadczeniem pomocy
prawnej na rzecz tych urzędów;
7a) dokument zaświadczający o ukończeniu aplikacji legislacyjnej oraz
dokumenty zaświadczające co najmniej 4-letni okres zatrudnienia w urzędach
organów władzy publicznej lub w państwowych jednostkach organizacyjnych
i wykonywania wymagających wiedzy prawniczej czynności bezpośrednio
związanych z tworzeniem projektów ustaw, rozporządzeń lub aktów prawa
miejscowego;
8) dokument zaświadczający uzyskanie pozytywnego wyniku z egzaminu
sędziowskiego, prokuratorskiego, notarialnego lub komorniczego;
9) dokumenty potwierdzające zatrudnienie na stanowisku radcy Prokuratorii
Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej;
10) (uchylony)
11) oryginał dowodu uiszczenia opłaty za egzamin adwokacki;
12) 3 zdjęcia zgodnie z wymaganiami obowiązującymi przy wydawaniu
dowodów osobistych.
5. Osoby, o których mowa w:
1) ust. 3 – składają wniosek najpóźniej w terminie 21 dni,
2) ust. 4 – składają wniosek najpóźniej w terminie 45 dni
– przed dniem rozpoczęcia egzaminu adwokackiego. Przepisy art. 75c ust. 4
9 stosuje się odpowiednio.

Art. 78b. 1. Kandydat uiszcza opłatę za egzamin adwokacki, która stanowi
dochód budżetu państwa.
1a. W przypadku wydania postanowienia o pozostawieniu zgłoszenia bez
rozpoznania, wydania decyzji odmawiającej dopuszczenia do udziału w egzaminie
adwokackim albo złożenia nie później niż 14 dni przed terminem egzaminu
adwokackiego pisemnego oświadczenia kandydata o odstąpieniu od udziału
w egzaminie adwokackim, dwie trzecie uiszczonej opłaty podlega zwrotowi na
pisemny wniosek kandydata złożony przewodniczącemu komisji egzaminacyjnej
w terminie 30 dni od dnia złożenia tego wniosku.
2. Minister Sprawiedliwości po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady
Adwokackiej określa, w drodze rozporządzenia, wysokość opłaty egzaminacyjnej
– nie wyższą niż równowartość minimalnego wynagrodzenia – uwzględniając konieczność prawidłowego i efektywnego przeprowadzenia egzaminu
adwokackiego.

Art. 78c. 1. Pracownikowi przysługuje prawo do urlopu płatnego
w wysokości 80% wynagrodzenia, w wymiarze 30 dni kalendarzowych, na
przygotowanie się do egzaminu adwokackiego. Z uprawnienia tego można
skorzystać tylko raz.
2. Pracownikowi przysługuje zwolnienie od pracy z zachowaniem prawa do
wynagrodzenia w celu uczestniczenia w egzaminie wstępnym i adwokackim.

Art. 78d. 1. Egzamin adwokacki polega na sprawdzeniu przygotowania
prawniczego osoby przystępującej do egzaminu adwokackiego, zwanej dalej
„zdającym”, do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata.
2. Egzamin adwokacki składa się z pięciu części pisemnych.
3. (uchylony)
4. (uchylony)
5. Pierwsza część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania
z zakresu prawa karnego, polegającego na przygotowaniu aktu oskarżenia albo
apelacji, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich wniesienia, na
sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny
opracowane na potrzeby egzaminu.
6. Druga część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania
z zakresu prawa cywilnego lub rodzinnego, polegającego na przygotowaniu pozwu
lub wniosku albo apelacji, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich
wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony
stan faktyczny opracowane na potrzeby egzaminu.
7. Trzecia część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania
z zakresu prawa gospodarczego, polegającego na przygotowaniu umowy albo
sporządzeniu pozwu, wniosku lub apelacji, a w przypadku uznania, że jest brak
podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub
przedstawiony stan faktyczny opracowane na potrzeby egzaminu.
8. Czwarta część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania
z zakresu prawa administracyjnego, polegającego na przygotowaniu skargi do
wojewódzkiego sądu administracyjnego lub skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich wniesienia,
na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny
opracowane na potrzeby egzaminu.
8a. Piąta część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania
z zakresu zasad wykonywania zawodu lub zasad etyki polegającego na
przygotowaniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny
opracowane na potrzeby egzaminu.
9. (uchylony)
10. Egzaminatorzy dokonują oceny każdej z części egzaminu adwokackiego
z zastosowaniem następującej skali ocen:
1) oceny pozytywne:
a) celująca (6),
b) bardzo dobra (5),
c) dobra (4),
d) dostateczna (3);
2) ocena negatywna – niedostateczna (2).
11. Podczas egzaminu adwokackiego zdający nie może posiadać urządzeń
służących do przekazu lub odbioru informacji.
12. W trakcie egzaminu adwokackiego zdający może korzystać z tekstów
aktów prawnych i komentarzy oraz orzecznictwa.
13. Przepisy art. 75h ust. 1, 2 i 46 stosuje się odpowiednio.

Art. 78e. 1. (uchylony)
2. Oceny rozwiązania każdego z zadań z części od pierwszej do czwartej
egzaminu adwokackiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy
z dziedzin prawa, których dotyczy praca pisemna, jeden spośród wskazanych przez
Ministra Sprawiedliwości, drugi spośród wskazanych przez Naczelną Radę
Adwokacką, biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów
formalnych, zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich
interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu
rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie
z zadaniem reprezentuje. Oceny rozwiązania zadania z części piątej egzaminu
adwokackiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy wyznaczeni
przez przewodniczącego komisji egzaminacyjnej, jeden spośród wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości, drugi spośród wskazanych przez Naczelną Radę
Adwokacką, biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów
formalnych, zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich
interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu
rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu publicznego.
3. Każdy z egzaminatorów sprawdzających pracę pisemną wystawia ocenę
cząstkową i sporządza pisemne uzasadnienie wystawionej oceny cząstkowej
i przekazuje je niezwłocznie przewodniczącemu komisji egzaminacyjnej, który
załącza wszystkie uzasadnienia ocen cząstkowych dotyczące prac zdającego do
protokołu z przebiegu egzaminu adwokackiego.
4. Ostateczną ocenę z pracy pisemnej dotyczącej danego zadania z części
egzaminu adwokackiego stanowi średnia ocen cząstkowych przyznanych przez
każdego z egzaminatorów, przy czym:
1) oceny pozytywne to:
a) celująca – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi 6,00,
b) bardzo dobra – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi
5,00 lub 5,50,
c) dobra – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi 4,00 lub
4,50,
d) dostateczna – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi
3,00 lub 3,50;
2) ocena negatywna – niedostateczna – jeżeli średnia arytmetyczna
wystawionych ocen wynosi 2,00 lub 2,50.
5. W przypadku gdy przynajmniej dwie oceny cząstkowe z prac pisemnych
zdającego dotyczących zadań z różnych części egzaminu adwokackiego są
negatywne, a średnia arytmetyczna, o której mowa w ust. 4, wskazuje na
pozytywną ostateczną ocenę tych prac, komisja egzaminacyjna:
1) odstępuje od wystawienia ostatecznych ocen z tych prac oraz
2) przekazuje komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze
Sprawiedliwości, o której mowa w art. 78h, prace pisemne zdającego oraz ich
oceny cząstkowe, wraz z uzasadnieniami, w celu ustalenia ostatecznych ocen
tych prac.
6. W przypadku, o którym mowa w ust. 5, komisja egzaminacyjna II stopnia
przy Ministrze Sprawiedliwości stosuje odpowiednio przepisy art. 78f ust. 1 i 2
oraz art. 78h ust. 11.

Art. 78f. 1. Pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego otrzymuje zdający,
który z każdej części egzaminu adwokackiego otrzymał ocenę pozytywną.
2. Komisja egzaminacyjna podejmuje uchwałę o wyniku egzaminu
adwokackiego większością głosów w obecności wszystkich członków komisji
egzaminacyjnej. Komisja egzaminacyjna doręcza zdającemu uchwałę o wyniku
egzaminu adwokackiego, a jej odpis przesyła Ministrowi Sprawiedliwości,
Prezesowi Naczelnej Rady Adwokackiej, właściwej okręgowej radzie adwokackiej
oraz dołącza do akt osobowych zdającego.
3. Minister Sprawiedliwości publikuje w Biuletynie Informacji Publicznej
imiona i nazwiska osób, które uzyskały pozytywny wynik z egzaminu
adwokackiego oraz imiona ich rodziców.

Art. 78g. 1. Z przebiegu egzaminu adwokackiego sporządza się niezwłocznie
protokół, który podpisują członkowie komisji egzaminacyjnej uczestniczący
w egzaminie adwokackim. Członkowie komisji egzaminacyjnej mogą zgłaszać
uwagi do protokołu.
2. Dokumentację związaną z przeprowadzeniem egzaminu, po jego
zakończeniu, przewodniczący komisji egzaminacyjnej przekazuje właściwej
okręgowej radzie adwokackiej, z czego sporządza się protokół. Kopię protokołu
z przebiegu egzaminu oraz kopię protokołu z przekazania dokumentacji
przewodniczący komisji egzaminacyjnej przekazuje Ministrowi Sprawiedliwości
w terminie 7 dni od dnia sporządzenia.

Art. 78h. 1. Od uchwały o wyniku egzaminu adwokackiego zdającemu
przysługuje odwołanie do komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze
Sprawiedliwości w terminie 14 dni od dnia otrzymania uchwały, o której mowa
w art. 78f ust. 2.
2. Minister Sprawiedliwości powołuje, w drodze zarządzenia, komisję
egzaminacyjną II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości, zwaną dalej „komisją
odwoławczą”, w składzie 9 członków.
2a. W przypadku, kiedy przemawiają za tym względy organizacyjne,
a w szczególności duża liczba odwołań od uchwał o wynikach egzaminu
adwokackiego, Minister Sprawiedliwości może powołać więcej niż jedną komisję
odwoławczą do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach danego egzaminu
adwokackiego, wskazując ich właściwość terytorialną. Przepisu art. 75e ust. 5 nie
stosuje się.
3. Do składu komisji odwoławczej kandydatów na członków wskazują:
1) Minister Sprawiedliwości – 5 członków, spośród których wyznacza
przewodniczącego;
2) Naczelna Rada Adwokacka – 4 członków – spośród osób, których wiedza
i doświadczenie dają rękojmię rzetelnego rozpoznania odwołań.
4. Przewodniczącemu i członkom komisji odwoławczej za udział w jej
pracach przysługuje wynagrodzenie.
5. Przepisy art. 75e ust. 5, 7 i 11, art. 75f ust. 1, ust. 2 pkt 1, 2, 4, 5,
ust. 3 stosuje się odpowiednio.
6. W przypadku wygaśnięcia członkostwa w komisji odwoławczej lub
odwołania członka z komisji odwoławczej, Minister Sprawiedliwości niezwłocznie
powołuje nowego członka komisji odwoławczej. W przypadku członka, o którym
mowa w ust. 3 pkt 2, Naczelna Rada Adwokacka w terminie określonym przez
Ministra Sprawiedliwości wskazuje nowego kandydata na członka komisji
odwoławczej.
7. Członek komisji odwoławczej podlega wyłączeniu od udziału
w postępowaniu w sprawie z przyczyn wskazanych w art. 75g ust. 1. Przepis
art. 75g ust. 2 stosuje się.
8. Członkowie komisji odwoławczej przed przystąpieniem do rozpatrywania
sprawy składają pisemne oświadczenia, iż nie pozostają z osobą, której dotyczy
sprawa, w stosunku, o którym mowa w art. 75g ust. 1.
9. Do zadań komisji odwoławczej należy rozpatrywanie odwołań od wyników
egzaminu adwokackiego.
10. Uchwały są podejmowane większością 2/3 głosów w obecności co
najmniej połowy członków komisji odwoławczej.
11. Od uchwały komisji odwoławczej służy skarga do sądu
administracyjnego.
12. Do postępowania przed komisją odwoławczą stosuje się odpowiednio
przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
13. Obsługę administracyjno-biurową komisji odwoławczej zapewnia
Minister Sprawiedliwości.
14. Minister Sprawiedliwości określi w drodze rozporządzenia:
1) tryb i termin zgłaszania kandydatów na członków komisji odwoławczej,
2) termin powołania komisji odwoławczej,
3) wysokość wynagrodzenia przewodniczącego i członków komisji
odwoławczej, uwzględniając zakres i nakład ich pracy oraz tryb jego
wypłacania,
4) tryb i sposób działania komisji odwoławczej,
5) sposób zapewnienia obsługi administracyjno-biurowej komisji odwoławczej
– uwzględniając konieczność prawidłowego i terminowego rozpoznawania
odwołań oraz zapewnienia zachowania bezstronności pracy członków komisji
odwoławczej.

Art. 78i. W przypadku nieuzyskania pozytywnego wyniku z egzaminu
adwokackiego, zdający może przystępować do kolejnych egzaminów
adwokackich, z tym że egzamin ten zdaje w całości.
Art. 79. 1. Okręgowa rada adwokacka skreśla aplikanta adwokackiego z listy
w wypadku:
1) okoliczności wymienionych w art. 72 ust. 1 i art. 74;
2) niezakończenia przez niego, bez usprawiedliwionej przyczyny, aplikacji
adwokackiej w terminie, o którym mowa w art. 76 ust. 1;
3) wpisu na listę adwokatów;
4) upływu roku od daty zakończenia aplikacji wskazanej w zaświadczeniu
o odbyciu aplikacji adwokackiej;
5) podjęcia uchwały, o której mowa w art. 79a, wydłużającej okres, o którym
mowa w pkt 4, po upływie dwóch lat od daty zakończenia aplikacji wskazanej
w zaświadczeniu o odbyciu aplikacji adwokackiej.
1a. Aplikanta adwokackiego skreśla się z listy aplikantów również w razie
orzeczenia przez sąd dyscyplinarny kary wydalenia z adwokatury.
2. Okręgowa rada adwokacka może skreślić aplikanta adwokackiego z listy
aplikantów adwokackich w okresie pierwszych dwóch lat aplikacji, jeżeli stwierdzi
jego nieprzydatność do wykonywania zawodu adwokata.
3. Do skreślenia aplikanta adwokackiego z listy aplikantów z przyczyn
wskazanych w ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio przepisy art. 68 ust. 5, 6 i 7.
4. Od uchwały Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej w sprawie skreślenia
z listy aplikantów adwokackich służy skarga do sądu administracyjnego w terminie
30 dni od dnia doręczenia uchwały.

Art. 79a. Okręgowa rada adwokacka może, w drodze uchwały, na wniosek
aplikanta adwokackiego złożony przed upływem roku od daty zakończenia
aplikacji adwokackiej i na podstawie przedstawionych dokumentów, wydłużyć
okres, o którym mowa w art. 79 ust. 1 pkt 4, o rok w przypadku wystąpienia
następujących okoliczności uniemożliwiających przystąpienie do egzaminu
adwokackiego w najbliższym terminie po zakończeniu aplikacji adwokackiej:
1) wystąpienia u tej aplikantki powikłań związanych z przebiegiem ciąży,
trwających co najmniej 30 dni, w okresie ostatnich 6 miesięcy trwania
aplikacji adwokackiej lub w okresie od jej zakończenia do dnia zakończenia
egzaminu adwokackiego;
2) choroby tego aplikanta powodującej niezdolność do pracy przez okres co
najmniej 90 dni albo wymagającej hospitalizacji przez okres co najmniej
21 dni – w okresie ostatnich 6 miesięcy trwania aplikacji adwokackiej lub
w okresie od jej zakończenia do dnia zakończenia egzaminu adwokackiego;
3) urodzenia przez tę aplikantkę dziecka w ostatnim roku aplikacji adwokackiej
lub w okresie od jej zakończenia do dnia zakończenia egzaminu
adwokackiego albo gdy termin porodu został ustalony na dzień przypadający
nie później niż 3 miesiące od dnia zakończenia egzaminu adwokackiego.
Art. 88. 1. Nie można wszcząć postępowania dyscyplinarnego, jeżeli od czasu
popełnienia przewinienia upłynęły trzy lata, a w przypadkach przewidzianych
w art. 8 ust. 2 – rok.
2. W razie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przed upływem terminu,
o którym mowa w ust. 1, karalność przewinienia dyscyplinarnego ustaje, jeżeli od
czasu jego popełnienia upłynęło pięć lat, a w przypadkach przewidzianych w art. 8
ust. 2 – trzy lata.
3. Jeżeli czyn zawiera znamiona przestępstwa, przedawnienie dyscyplinarne
następuje dopiero z upływem okresu przedawnienia karalności przestępstwa.

Art. 88a. 1. Orzeczenia i postanowienia kończące postępowanie
dyscyplinarne z urzędu doręcza się wraz z uzasadnieniem stronom oraz Ministrowi
Sprawiedliwości.
2. Uzasadnienia nie sporządza się z urzędu w sprawach, w których
uwzględniono wniosek rzecznika dyscyplinarnego o wydanie orzeczenia
i wymierzenie uzgodnionej z obwinionym kary dyscyplinarnej bez
przeprowadzenia rozprawy oraz wniosek obwinionego o wydanie orzeczenia
i wymierzenie mu określonej kary dyscyplinarnej, ani w sprawach, w których
wymierzono karę upomnienia. Orzeczenie doręcza się z urzędu stronom oraz
Ministrowi Sprawiedliwości.
3. W przypadkach, o których mowa w ust. 2, uzasadnienie sporządza
i doręcza się na wniosek strony lub Ministra Sprawiedliwości, złożony w terminie
14 dni od dnia doręczenia orzeczenia.
4. Od orzeczeń i postanowień kończących postępowanie dyscyplinarne
odwołanie przysługuje stronom oraz Ministrowi Sprawiedliwości w terminie
14 dni od dnia doręczenia odpisu orzeczenia albo postanowienia wraz
z uzasadnieniem oraz pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia odwołania.
Art. 91. 1. W sprawach dyscyplinarnych orzekają:
1) sąd dyscyplinarny izby adwokackiej;
2) Wyższy Sąd Dyscyplinarny.
2. Sąd dyscyplinarny izby adwokackiej rozpoznaje wszystkie sprawy jako sąd
pierwszej instancji, z wyjątkiem spraw określonych w art. 85 ust. 3 oraz
rozpoznawania odwołania od postanowienia rzecznika dyscyplinarnego o odmowie
wszczęcia postępowania dyscyplinarnego lub o umorzeniu postępowania
dyscyplinarnego.
3. Wyższy Sąd Dyscyplinarny rozpoznaje:
1) jako sąd drugiej instancji sprawy rozpoznawane w pierwszej instancji przez
sądy dyscyplinarne izb adwokackich;
2) jako sąd pierwszej instancji sprawy dyscyplinarne członków Naczelnej Rady
Adwokackiej i okręgowych rad adwokackich;
3) inne sprawy przewidziane przepisami ustawy.
4. Sąd orzeka w składzie trzyosobowym. Odwołania od orzeczeń wydanych
w trybie, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, rozpoznaje ten sam sąd w innym,
pięcioosobowym składzie.
4a. Sędziów powołanych do orzekania w sprawie wyznacza prezes sądu
dyscyplinarnego, mając na uwadze zapewnienie rozpoznania sprawy bez zbędnej
zwłoki oraz równomierne obciążenie sprawami składów sądu.
5. Orzeczenie z uzasadnieniem wydane przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny
w drugiej instancji doręcza się stronom, Ministrowi Sprawiedliwości oraz
Naczelnej Radzie Adwokackiej.

Art. 91a. 1. Od orzeczenia wydanego przez Wyższy Sąd Dyscyplinarny
w drugiej instancji przysługuje stronom, Ministrowi Sprawiedliwości,
Rzecznikowi Praw Obywatelskich oraz Prezesowi Naczelnej Rady Adwokackiej
kasacja do Sądu Najwyższego.
2. Orzeczenie, od którego służy kasacja podmiotom wymienionym w ust. 1,
nie podlega wykonaniu do czasu wniesienia kasacji lub bezskutecznego upływu
terminu do jej wniesienia.

Art. 91b. Kasacja może być wniesiona z powodu rażącego naruszenia prawa,
jak również rażącej niewspółmierności kary dyscyplinarnej.

Art. 91c. Kasację wnosi się do Sądu Najwyższego za pośrednictwem
Wyższego Sądu Dyscyplinarnego, w terminie 30 dni od dnia doręczenia orzeczenia
z uzasadnieniem.

Art. 91d. 1. Od kasacji, o której mowa w art. 91a ust. 1, nie uiszcza się opłaty
sądowej.
2. Orzeczenie, od którego wniesiono kasację, nie podlega wykonaniu do czasu
rozpoznania kasacji.
3. Sąd Najwyższy rozpoznaje kasację na rozprawie w składzie trzech sędziów.

Art. 91e. (uchylony)
Art. 93. 1. Stronami w dochodzeniu są obwiniony i pokrzywdzony,
a w postępowaniu przed sądem dyscyplinarnym – oskarżyciel, obwiniony
i pokrzywdzony.
2. Oskarżycielami w postępowaniu przed sądem dyscyplinarnym izby
adwokackiej są rzecznik dyscyplinarny, a przed Wyższym Sądem Dyscyplinarnym
– Rzecznik Dyscyplinarny Adwokatury, a także ich zastępcy, wykonujący
czynności zlecone przez rzeczników.
3. Obwinionym jest adwokat lub aplikant adwokacki, co do którego wydano
postanowienie o przedstawieniu
zarzutów.
4. Pokrzywdzonym jest osoba, której dobro prawne zostało bezpośrednio
naruszone postępowaniem adwokata lub aplikanta adwokackiego określonym
w art. 80.

Art. 93a. Rzecznik dyscyplinarny doręcza Ministrowi Sprawiedliwości
odpisy postanowień o wszczęciu dochodzenia oraz informuje Ministra
Sprawiedliwości o wniesieniu do sądu dyscyplinarnego wniosku o wszczęcie
postępowania dyscyplinarnego lub o skierowaniu wniosku do dziekana okręgowej
rady adwokackiej w trybie art. 85.

Art. 93b. 1. W toku postępowania dyscyplinarnego, za zgodą adwokata lub
aplikanta adwokackiego, pisma mogą być doręczane także za pośrednictwem
telefaksu lub poczty elektronicznej. W takim przypadku dowodem doręczenia jest
potwierdzenie transmisji danych.
2. Niestawiennictwo obwinionego lub jego obrońcy na rozprawę, posiedzenie
lub na wezwanie rzecznika dyscyplinarnego nie wstrzymuje rozpoznania sprawy
lub przeprowadzenia czynności, chyba że należycie usprawiedliwią oni swoją
nieobecność, jednocześnie wnosząc o odroczenie lub przerwanie rozprawy lub
posiedzenia lub o nieprzeprowadzanie czynności przed rzecznikiem, albo sąd
dyscyplinarny lub rzecznik dyscyplinarny z ważnych przyczyn uzna ich obecność
za konieczną.
3. W przypadku nieusprawiedliwionego niestawiennictwa obwinionego odpis
postanowienia o przedstawieniu zarzutów rzecznik dyscyplinarny doręcza mu na
piśmie, co zastępuje ogłoszenie.
4. Orzeczenia wydanego pod nieobecność obwinionego lub jego obrońcy nie
uważa się za zaoczne.
5. Należyte usprawiedliwienie niestawiennictwa obwinionego lub jego
obrońcy na rozprawie lub na wezwanie rzecznika dyscyplinarnego wymaga
wskazania i uprawdopodobnienia wyjątkowych przyczyn, zaś w przypadku
choroby – przedstawienia zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego
niemożność stawienia się na wezwanie lub zawiadomienie organu prowadzącego
postępowanie.
Art. 95. 1. Sąd dyscyplinarny orzeka na rozprawie lub na posiedzeniu.
2. Rozstrzygnięcia sądu dyscyplinarnego zapadają w formie orzeczeń lub
postanowień. Orzeczenie może być wydane jedynie na rozprawie, chyba że przepis
szczególny stanowi inaczej.

Art. 95a. Rozprawa przed sądem dyscyplinarnym jest jawna, chyba że
jawność rozprawy zagraża ujawnieniu tajemnicy adwokackiej albo zachodzą inne
wymagane przepisami prawa przyczyny wyłączenia jawności.

Art. 95b. Ministrowi Sprawiedliwości oraz osobom przez niego
upoważnionym przysługuje w każdym stadium postępowania prawo wglądu do akt
i żądania informacji o wynikach postępowania dyscyplinarnego, jak również prawo
żądania prawomocnych orzeczeń dyscyplinarnych wraz z aktami sprawy.

Art. 95c. Postępowanie dyscyplinarne obejmuje:
1) dochodzenie;
2) postępowanie przed sądem dyscyplinarnym;
3) postępowanie wykonawcze.

Art. 95d. Sąd dyscyplinarny lub rzecznik dyscyplinarny może umorzyć
postępowanie dyscyplinarne w wypadkach mniejszej wagi.

Art. 95e. 1. (uchylony)
2. Karę za nieusprawiedliwione niestawiennictwo, za odmowę zeznań lub
przyrzeczenia, nakłada na świadka lub biegłego – na wniosek sądu dyscyplinarnego
lub rzecznika dyscyplinarnego – sąd rejonowy właściwy według miejsca
zamieszkania świadka lub biegłego. Świadek lub biegły nie podlega karze, jeżeli
nie był uprzedzony o skutkach niestawiennictwa, odmowy złożenia zeznań lub
przyrzeczenia.
3. Przymusowe sprowadzenie świadka zarządza – na wniosek sądu
dyscyplinarnego lub rzecznika dyscyplinarnego – właściwy sąd rejonowy.

Art. 95f. (uchylony)

Art. 95g. Cofnięcie odwołania przed rozpoczęciem rozprawy odwoławczej
wiąże Wyższy Sąd Dyscyplinarny.

Art. 95h. 1. Wyższy Sąd Dyscyplinarny rozpoznaje sprawę w granicach
odwołania, bierze jednak z urzędu pod rozwagę naruszenie prawa materialnego
oraz rażące naruszenie przepisów o postępowaniu.
2. Orzeczenie podlega zmianie na korzyść obwinionego lub uchyleniu
niezależnie od granic odwołania, jeżeli jest ono oczywiście niesprawiedliwe.

Art. 95i. Wyższy Sąd Dyscyplinarny może orzec na niekorzyść obwinionego
tylko wtedy, gdy wniesiono na jego niekorzyść środek odwoławczy.

Art. 95j. 1. Adwokat lub aplikant adwokacki, przeciwko któremu toczy się
postępowanie dyscyplinarne lub karne, może być tymczasowo zawieszony
w czynnościach zawodowych przez sąd dyscyplinarny w szczególnie
uzasadnionych okolicznościach sprawy. Postanowienie o tym zawieszeniu wydaje
sąd dyscyplinarny z urzędu bądź na wniosek stron.
1a. Sąd dyscyplinarny orzeka o tymczasowym zawieszeniu w czynnościach
zawodowych adwokata lub aplikanta
adwokackiego, w stosunku do którego w prowadzonym przeciwko niemu
postępowaniu karnym zastosowano tymczasowe aresztowanie, w terminie 14 dni
od daty powzięcia wiadomości o tymczasowym aresztowaniu. Jeżeli w stosunku do
tymczasowo aresztowanego adwokata lub aplikanta adwokackiego nie wszczęto
w chwili orzekania o tymczasowym aresztowaniu postępowania dyscyplinarnego
albo brak jest wniosku o tymczasowe zawieszenie, sąd dyscyplinarny ogranicza
tymczasowe zawieszenie do czasu trwania tymczasowego aresztowania.
2. Postanowienie sądu dyscyplinarnego o tymczasowym zawieszeniu jest
natychmiast wykonalne. Na postanowienie to przysługuje zażalenie.
3. Tymczasowo zawieszony może w każdym czasie składać wniosek
o uchylenie postanowienia o tymczasowym zawieszeniu. Na postanowienie
w przedmiocie wniosku zażalenie przysługuje tylko wtedy, gdy wniosek został
złożony po upływie co najmniej trzech miesięcy od dnia wydania postanowienia
w przedmiocie tymczasowego zawieszenia.
4. Tymczasowe zawieszenie uchyla się niezwłocznie, jeżeli ustaną przyczyny,
wskutek których zostało ono zastosowane, lub powstaną przyczyny uzasadniające
jego uchylenie.

Art. 95k. (uchylony)

Art. 95l. 1. Koszty postępowania dyscyplinarnego mają charakter
zryczałtowany.
2. Koszty postępowania ponosi obwiniony w razie skazania, a w pozostałych
wypadkach izba adwokacka.
3. Wysokość zryczałtowanych kosztów postępowania dyscyplinarnego
określa, w drodze uchwały, Naczelna Rada Adwokacka, mając na względzie
przeciętne koszty postępowania.

Art. 95ł. 1. Sąd dyscyplinarny niezwłocznie przesyła odpis prawomocnego
orzeczenia właściwej okręgowej radzie adwokackiej, Ministrowi Sprawiedliwości
i Naczelnej Radzie Adwokackiej.
1a. Wykonanie kar dyscyplinarnych należy do dziekana okręgowej rady
adwokackiej.
1b. Prawomocne orzeczenie w zakresie kary pieniężnej oraz kosztów
postępowania stanowi tytuł egzekucyjny w rozumieniu art. 777 Kodeksu
postępowania cywilnego i po nadaniu mu klauzuli wykonalności przez sąd
rejonowy właściwy ze względu na siedzibę sądu dyscyplinarnego, który wydał to
orzeczenie, podlega wykonaniu w drodze egzekucji prowadzonej w trybie tej
ustawy.
1c. W postępowaniu egzekucyjnym, o którym mowa w ust. 1b, czynności
przewidziane dla wierzyciela podejmuje dziekan okręgowej rady adwokackiej tej
izby, której ukarany był członkiem w dacie uprawomocnienia się rozstrzygnięcia
w zakresie kary pieniężnej oraz kosztów postępowania dyscyplinarnego.
2. Odpis prawomocnego orzeczenia o ukaraniu dyscyplinarnym
i tymczasowym zawieszeniu w czynnościach zawodowych dołącza się do akt
osobowych.
3. O tymczasowym zawieszeniu w czynnościach zawodowych oraz o karze
dyscyplinarnej zawieszenia w czynnościach zawodowych i wydalenia
z adwokatury zawiadamia się:
1) sądy,
2) prokuratury,
3) właściwe ze względu na charakter prowadzonych przez danego adwokata
spraw organy administracji rządowej i samorządu terytorialnego
– w okręgu izby adwokackiej, w której adwokat albo aplikant adwokacki jest
wpisany na listę, a w sprawie adwokata wykonującego zawód radcy prawnego –
radę okręgowej izby radców prawnych.
4. Usunięcie wzmianki o ukaraniu dyscyplinarnym następuje z urzędu po
upływie:
1) 3 lat od dnia uprawomocnienia się orzeczenia dyscyplinarnego orzekającego
karę upomnienia, karę nagany lub karę pieniężną,
2) 5 lat od odbycia kary zawieszenia w czynnościach zawodowych,
3) 15 lat w stosunku do adwokata albo 7 lat i 6 miesięcy w stosunku do aplikanta
adwokackiego od dnia uprawomocnienia się orzeczenia dyscyplinarnego
orzekającego karę wydalenia z adwokatury
– jeżeli adwokat lub aplikant adwokacki nie zostanie w tym czasie ukarany lub nie
zostanie wszczęte przeciwko niemu postępowanie dyscyplinarne.
5. (uchylony)
6. Z chwilą zatarcia kary dyscyplinarnej dziekan okręgowej rady adwokackiej
zarządza wykreślenie wzmianki o ukaraniu dyscyplinarnym oraz usunięcie z akt
osobowych dokumentów dotyczących ukarania.

Art. 95m. (uchylony)

Art. 95n. W sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania
dyscyplinarnego stosuje się odpowiednio przepisy:
1) Kodeksu postępowania karnego;
2) rozdziałów I–III Kodeksu karnego.