Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 21 lutego 2025 r. w sprawie kryteriów uznawania obiektów budowlanych albo ich części za budowle ochronne

1. Dotychczasowa budowla ochronna może być uznana za budowlę ochronną w rozumieniu ustawy, jeżeli zapew- nia albo po przebudowie lub dostosowaniu będzie zapewniać spełnienie określonych funkcji ochronnych w zakresie ochrony osób przed zagrożeniami powstałymi w wyniku klęsk żywiołowych, zdarzeń o charakterze terrorystycznym lub działań wo- jennych. 2. Uznaje się, że dotychczasowa budowla ochronna spełnia funkcje ochronne, jeżeli zabezpiecza przed:
1) skutkami klęsk żywiołowych wywołanymi przez silne wiatry, w tym wichury, orkany i trąby powietrzne,
2) odłamkami amunicji, w tym bomb, pocisków i granatów, oraz przed ostrzałem z broni małokalibrowej,
3) obciążeniami spowodowanymi zagruzowaniem oraz spadającymi elementami konstrukcji i wyposażenia obiektu bu- dowlanego,
4) promieniowaniem przenikliwym gamma z opadu promieniotwórczego,
5) długotrwałym oddziaływaniem zewnętrznym pożaru na budowlę ochronną,
6) skutkami fali uderzeniowej wybuchu,
7) skażeniem środowiska wewnętrznego w budowli na skutek działania środków chemicznych, biologicznych lub pro- mieniotwórczych,
8) wstrząsem oddziałującym na konstrukcję oraz wyposażenie budowli ochronnej
– w zakresie przewidzianym dla danej kategorii odporności budowli ochronnej, o której mowa w § 13.

1. Funkcję ochronną przed działaniem odłamków amunicji oraz przed ostrzałem z broni małokalibrowej uznaje się za spełnioną, gdy:
1) zewnętrzne elementy konstrukcji budowli ochronnej mają warstwę ochronną zabezpieczającą przed przebiciem wyko- naną:
a) z żelbetu lub betonu klasy C20/25 – o grubości co najmniej 25 cm, lub
b) ze stali o grubości co najmniej 3 cm, lub
c) z muru z cegły pełnej na zaprawie cementowej lub cementowo-wapiennej – o grubości co najmniej 38 cm, lub
d) z muru z bloczków silikatowych pełnych na zaprawie cementowej lub cementowo-wapiennej – o grubości co najmniej 36 cm, lub
2) konstrukcja budowli ochronnej jest usytuowana poniżej poziomu terenu. 2. W przypadku gdy zewnętrzne elementy konstrukcji budowli ochronnej mają więcej niż jedną warstwę ochronną, to łącznie wszystkie warstwy ochronne powinny spełniać warunek grubości ekwiwalentnej hE ≥ 25 cm, którą oblicza się we- dług wzoru: ℎ𝐸 = ∑(ℎ𝑖 × 𝑅𝑥 ) gdzie: ℎ𝑖 – oznacza grubość i-tej warstwy ochronnej o wartości minimalnej nie mniejszej niż hmin, 𝑅𝑥 – oznacza współczynnik redukcyjny i-tej warstwy ochronnej. 3. Współczynniki redukcyjne Rx oraz wartości minimalne grubości hmin określa tabela: Minimalna grubość Współczynnik Lp. Rodzaj materiału lub konstrukcji warstwy ochronnej redukcyjny Rx hmin [cm] 1 2 3 4 1 C16/20 0,917 2 C20/25 0,943 3 C25/30 1 żelbet lub beton o wytrzymałości odpowiadającej klasie 4 C30/37 1,032 12 5 C35/40 1,1 6 C40/50 1,138 mur z cegły pełnej lub z bloczków silikatowych 7 pełnych, na zaprawie cementowej 0,703 lub cementowo-wapiennej 8 stal 3,667 0,6 9 piasek lub glina piaszczysta 0,267 10 piasek gliniasty 0,228 501) 11 grunt o nieznanych parametrach 0,189
1) W przypadku więcej niż jednej warstwy ochronnej z gruntu dopuszcza się stosowanie pojedynczej warstwy o grubości co naj- mniej 10 cm, jeżeli łączna grubość warstw gruntu jest nie mniejsza niż 50 cm. Dziennik Ustaw –3– Poz. 235

1. Funkcję ochronną przed obciążeniami spowodowanymi zagruzowaniem oraz spadającymi elementami kon- strukcji i wyposażenia obiektu budowlanego uznaje się za spełnioną, gdy konstrukcja budowli ochronnej zapewnia zacho- wanie stanu granicznego nośności we wszystkich elementach konstrukcyjnych pod działaniem tych obciążeń. 2. Funkcję ochronną, o której mowa w ust. 1, uznaje się za spełnioną, gdy konstrukcja budowli ochronnej wraz z war- stwami ochronnymi ma nośność zapewniającą przeniesienie równoważnych obciążeń od zagruzowania, wynoszących:
1) w przypadku budynków o konstrukcji szkieletowej lub w technologii wielkiej płyty:
a) do dwóch kondygnacji nadziemnych włącznie – co najmniej 10 kN/m2,
b) mających więcej niż dwie kondygnacje nadziemne – co najmniej 10 kN/m2 powiększone o wartość 2,5 kN/m2 na każdą kondygnację powyżej drugiej kondygnacji nadziemnej;
2) w przypadku budynków o konstrukcji innej niż w pkt 1:
a) do dwóch kondygnacji nadziemnych włącznie – co najmniej 10 kN/m2,
b) mających więcej niż dwie kondygnacje nadziemne – co najmniej 10 kN/m2 powiększone o wartość co najmniej 5 kN/m2 na każdą kondygnację powyżej drugiej kondygnacji nadziemnej. 3. Funkcję ochronną, o której mowa w ust. 1, uznaje się za spełnioną również, gdy budowla ochronna ma odporność na obciążenia, o których mowa w § 8, jeżeli wartości tych obciążeń są większe od obciążeń wynikających z ust. 2. 4. Przy ustalaniu kategorii odporności budowli ochronnej usytuowanej poza strefą prognozowanego zagruzowania funkcji ochronnej, o której mowa w ust. 1, nie rozpatruje się.

1. Funkcję ochronną przed promieniowaniem przenikliwym gamma z opadu promieniotwórczego uznaje się za spełnioną, gdy konstrukcja budowli oraz uwarunkowania lokalne wynikające z jej usytuowania zapewniają co najmniej 100-krotne osłabienie promieniowania przenikliwego gamma. 2. Wymagane osłabienie promieniowania gamma jest zapewnione, gdy:
1) warstwy ochronne budowli ochronnej są wykonane z jednego z następujących materiałów:
a) z gruntu naturalnego lub nasypowego – o gęstości co najmniej 1600 kg/m3 i grubości co najmniej 60 cm,
b) z muru z cegły pełnej – o grubości co najmniej 51 cm,
c) z muru z bloczków silikatowych pełnych – o grubości co najmniej 48 cm,
d) z betonu lub żelbetu – o grubości co najmniej 40 cm,
e) ze stali – o grubości co najmniej 12 cm,
f) z ołowiu – o grubości co najmniej 5,2 cm
– lub z kombinacji materiałów wymienionych w lit. a–f lub innych materiałów, pod warunkiem, że kombinacja ta za- pewni osłabienie określone w ust. 1;
2) wejścia, wyjścia zapasowe i inne otwory w warstwach ochronnych budowli ochronnej są wykonane w taki sposób, że występują:
a) co najmniej dwa załamania pod kątem prostym drogi rozchodzenia się promieniowania przenikliwego na drodze prowadzącej do strefy ochronnej – przy założeniu, że każde załamanie drogi promieniowania przenikliwego pod kątem prostym osłabia promieniowanie dziesięciokrotnie, jeżeli masa powierzchniowa warstw ochronnych na za- łamaniu drogi jest nie mniejsza niż 500 kg/m2, lub
b) co najmniej jedno załamanie pod kątem prostym drogi rozchodzenia się promieniowania przenikliwego na drodze prowadzącej do strefy ochronnej oraz dodatkowe osłony, w tym drzwi lub wyłazy – przy założeniu, że dziesięcio- krotne osłabienie tego promieniowania zapewnia osłona o grubości stanowiącej połowę grubości podanej w pkt 1.

1. Funkcję ochronną przed długotrwałym oddziaływaniem zewnętrznym pożaru na budowlę ochronną uznaje się za spełnioną, gdy zewnętrzne elementy konstrukcji budowli oraz występujące w niej zamknięcia i inne zabezpieczenia otwo- rów:
1) mają odporność ogniową zabezpieczającą przed skutkami oddziaływania pożaru przez czas co najmniej 120 min, przy oddziaływaniu pożaru określonym w odniesieniu do krzywej pożaru standardowego, oraz ograniczają rozprzestrzenia- nie się zadymienia; Dziennik Ustaw –4– Poz. 235
2) zabezpieczają wnętrze budowli ochronnej przed wystąpieniem warunków środowiskowych zagrażających zdrowiu i życiu ludzi przez czas co najmniej 360 min, przy oddziaływaniu pożaru zewnętrznego o stałej temperaturze 400 ºC, w tym przy której izolacyjność termiczna elementów konstrukcji zapewnia nieprzekroczenie temperatury 30 ºC na po- wierzchniach wewnątrz strefy ochronnej. 2. Zamknięcia i inne zabezpieczenia otworów nieoznaczone jako mające klasę odporności ogniowej co najmniej EI 120 oraz klasę dymoszczelności uznaje się za spełniające wymaganie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, gdy:
1) przedsionek ma drzwi zewnętrzne ochronne lub ochronno-hermetyczne oraz drzwi wewnętrzne hermetyczne lub ochronno-hermetyczne, wykonane z blachy stalowej o grubości co najmniej 6 mm, a odległość między drzwiami jest nie mniejsza niż 1 m, z wyjątkiem przypadku drzwi zlokalizowanych w ścianach naprzeciwko siebie, w którym odleg- łość jest nie mniejsza niż 2 m;
2) w strefie ochronnej będzie zapewnione utrzymanie w warunkach pożarowych nadciśnienia o wartości co najmniej 25 Pa przez czas co najmniej 120 min;
3) klapy odcinające, nadciśnieniowe lub wywiewne, zawory przeciwwybuchowe, zasuwy oraz uszczelnienia przepustów instalacyjnych zapobiegają przeniesieniu się ognia na stronę nienagrzewaną w wyniku przeniknięcia znacznych ilości płomieni lub gorących gazów wydobywających się z pożaru i tym samym zapaleniu się albo powierzchni nienagrze- wanej, albo jakiegokolwiek materiału będącego w sąsiedztwie tej powierzchni, przez czas co najmniej 120 min. 3. Zewnętrzne elementy konstrukcji budowli ochronnej zapewniają wymaganą izolacyjność termiczną, o której mowa w ust. 1 pkt 2, jeżeli mają warstwę ochronną wykonaną z:
1) betonu lub żelbetu o grubości co najmniej 40 cm;
2) muru z cegły pełnej na zaprawie cementowej lub cementowo-wapiennej – o grubości co najmniej 32 cm;
3) muru z bloczków silikatowych pełnych na zaprawie cementowej lub cementowo-wapiennej – o grubości co najmniej 35 cm;
4) piasku, piasku gliniastego, gliny piaszczystej lub ze żwiru – o grubości co najmniej 35 cm. 4. W przypadku gdy zewnętrzne elementy konstrukcji budowli ochronnej mają warstwę ochronną o grubości mniejszej niż określona w ust. 3 pkt 1–3, to funkcję ochronną, o której mowa w ust. 1 pkt 2, zapewnia element z dodatkową warstwą piasku, piasku gliniastego, gliny piaszczystej lub żwiru o grubości hmin określonej w tabeli: Grubość warstwy ochronnej Grubość warstwy Rodzaj materiału lub konstrukcji, z której jest z piasku, piasku gliniastego, Lp. ochronnej elementu wykonana warstwa ochronna gliny piaszczystej lub ze żwiru [cm] hmin [cm] 1 2 3 4 20 35 25 25 1 beton lub żelbet 30 20 35 15 mur z cegły pełnej lub z bloczków silikatowych 2 pełnych, na zaprawie cementowej 24 15 lub cementowo-wapiennej

1. Funkcję ochronną przed skutkami oddziaływania fali uderzeniowej wybuchu uznaje się za spełnioną, gdy kon- strukcja budowli ochronnej wraz z zamknięciami i zabezpieczeniami otworów komunikacyjnych oraz zabezpieczeniami otworów instalacyjnych zapewnia ochronę przed oddziaływaniem quasi-statycznym:
1) w przypadku konstrukcji (ścian zewnętrznych i stropów) stanowiących płaszczyzny ochronne – o wartości co najmniej 60 kN/m2;
2) w przypadku zamknięć otworów komunikacyjnych w płaszczyznach ochronnych, takich jak drzwi (bramy) ochronne lub ochronno-hermetyczne oraz wyłazy – o wartości co najmniej 120 kN/m2; Dziennik Ustaw –5– Poz. 235
3) w przypadku zamknięć otworów instalacyjnych w płaszczyznach ochronnych, takich jak klapy odcinające, nadciśnie- niowe lub wywiewne, zawory przeciwwybuchowe, zasuwy oraz uszczelnienia przepustów instalacyjnych – o wartości co najmniej 180 kN/m2. 2. Funkcję ochronną, o której mowa w ust. 1, uznaje się za spełnioną również, gdy:
1) budowla ochronna jest odporna na oddziaływania dynamiczne fali uderzeniowej wybuchu o wartości nadciśnienia co najmniej 0,03 MPa;
2) stropy budowli ochronnej są wykonane jako stropy żelbetowe monolityczne o grubości co najmniej 0,4 m;
3) otwory komunikacyjne w warstwach ochronnych budowli ochronnej mają zamknięcia o odporności na nadciśnienie co najmniej 0,12 MPa od fali uderzeniowej wybuchu;
4) otwory instalacyjne w warstwach ochronnych budowli ochronnej mają zamknięcia o odporności na nadciśnienie co najmniej 0,12 MPa od fali uderzeniowej wybuchu.

1. Dotychczasowa budowla ochronna może być przeznaczona do pełnienia funkcji ochronnej dla ludzi, jeżeli poza wymaganiami, o których mowa w § 3–10, ma zapewnione rozwiązania z zakresu ochrony przeciwpożarowej ograni- czające możliwość powstania pożaru wewnątrz budowli ochronnej, a w razie jego wystąpienia zapewniające:
1) możliwość ewakuacji osób z budowli ochronnej lub ich uratowania w inny sposób;
2) ograniczenie rozprzestrzeniania się ognia i dymu wewnątrz budowli ochronnej. 2. Dotychczasowa budowla ochronna może być przeznaczona do pełnienia funkcji ochronnej dla pojemności:
1) większej niż 10 osób, jeżeli ma zapewnione co najmniej jedno wyjście zapasowe, zlokalizowane poza strefą progno- zowanego zagruzowania;
2) większej niż 50 osób, jeżeli ma zapewnione co najmniej dwa wyjścia umożliwiające ewakuację na zewnątrz, w tym co najmniej jedno wyjście zapasowe, zlokalizowane poza strefą prognozowanego zagruzowania. 3. W przypadku dotychczasowej budowli ochronnej o pojemności do 50 osób dopuszcza się, aby wyjście zapasowe było zlokalizowane w strefie prognozowanego zagruzowania, jeżeli są spełnione łącznie następujące warunki:
1) wysokość ściany zewnętrznej budynku nie przekracza 16 m;
2) dolna krawędź otworu w szybie wyjścia zapasowego jest wyniesiona co najmniej do maksymalnej wysokości gruzo- wiska, którą przyjmuje się jako co najmniej 1/4 wysokości budynku. 4. Strefę prognozowanego zagruzowania przyjmuje się jako teren znajdujący się w odległości od ściany zewnętrznej budynku wynoszącej:
1) w przypadku budynków o konstrukcji murowanej – co najmniej 1/3 wysokości budynku, albo
2) w przypadku budynków o konstrukcji szkieletowej lub monolitycznej – co najmniej 1/4 wysokości budynku. 5. Wysokość budynku, o której mowa w ust. 3 i 4, mierzy się od uśrednionego poziomu terenu przy ścianie zewnętrznej budynku do górnej powierzchni najwyżej położonego stropu lub najwyżej położonego punktu stropodachu lub konstrukcji przekrycia budynku, przy czym do wysokości nie wlicza się poddaszy o konstrukcji drewnianej. Dziennik Ustaw –6– Poz. 235

Dotychczasowej budowli ochronnej nadaje się kategorię odporności:
1) S-0 – schron posiadający funkcje ochronne określone w § 2 ust. 2 i § 11, który zabezpiecza przed oddziaływaniem fali uderzeniowej wywołującej obciążenie quasi-statyczne o wartości co najmniej 60 kN/m2 albo nadciśnienie o wartości co najmniej 0,03 MPa;
2) S-1– schron posiadający funkcje ochronne określone w § 2 ust. 2 i § 11, który zabezpiecza przed oddziaływaniem fali uderzeniowej wywołującej obciążenie quasi-statyczne o wartości co najmniej 100 kN/m2 albo nadciśnienie o wartości co najmniej 0,1 MPa;
3) S-2 – schron posiadający funkcje ochronne określone w § 2 ust. 2 i § 11, który zabezpiecza przed oddziaływaniem fali uderzeniowej wywołującej obciążenie quasi-statyczne o wartości co najmniej 200 kN/m2 albo nadciśnienie o wartości co najmniej 0,2 MPa;
4) S-3 – schron posiadający funkcje ochronne określone w § 2 ust. 2 i § 11, który zabezpiecza przed oddziaływaniem fali uderzeniowej wywołującej obciążenie quasi-statyczne o wartości co najmniej 300 kN/m2 albo nadciśnienie o wartości co najmniej 0,3 MPa;
5) U-1 – ukrycie posiadające funkcje ochronne określone w § 2 ust. 2 pkt 1–3 i § 11;
6) U-2 – ukrycie posiadające funkcje ochronne określone w § 2 ust. 2 pkt 1–5 i § 11;
7) U-3 – ukrycie posiadające funkcje ochronne określone w § 2 ust. 2 pkt 1–6 i § 11.

1. Istniejące drzwi (bramy) ochronne lub ochronno-hermetyczne o odporności:
1) w przypadku dotychczasowej budowli ochronnej zaliczonej do kategorii odporności S-0 – na oddziaływanie nadciśnie- nia fali uderzeniowej wybuchu co najmniej 0,12 MPa,
2) w przypadku dotychczasowej budowli ochronnej zaliczonej do kategorii odporności S-1 – na oddziaływanie nadciśnie- nia fali uderzeniowej wybuchu co najmniej 0,4 MPa
– mogą być uznane za zapewniające wymagane funkcje ochronne, jeżeli ich konstrukcja nie jest uszkodzona lub po doko- naniu napraw oraz po przeprowadzeniu czynności konserwacyjnych będą one posiadały odpowiednią wytrzymałość mecha- niczną oraz sprawność techniczną i funkcjonalną. 2. Istniejące automatyczne zawory przeciwwybuchowe o odporności:
1) w przypadku dotychczasowej budowli ochronnej zaliczonej do kategorii odporności S-0 – na oddziaływanie nadciśnie- nia fali uderzeniowej wybuchu co najmniej 0,12 MPa,
2) w przypadku dotychczasowej budowli ochronnej zaliczonej do kategorii odporności S-1 – na oddziaływanie nadciśnie- nia fali uderzeniowej wybuchu co najmniej 0,4 MPa
– mogą być uznane za zapewniające wymagane funkcje ochronne, jeżeli ich konstrukcja nie jest uszkodzona i po przepro- wadzeniu czynności konserwacyjnych będą one posiadały odpowiednią sprawność techniczną i funkcjonalną. Dziennik Ustaw –7– Poz. 235