Ustawa o strażach gminnych

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o strażach gminnych

Obowiązuje
Artykuły 41
Wejście w życie 01.01.1998
Ostatnia zmiana 15.03.2024
art.
Widoczne: 41 z 41 artykułów
rozdzial

Rozdział 1 - Przepisy ogólne

art. 1-5
Art. 1
1. Do ochrony porządku publicznego na terenie gminy może być
utworzona samorządowa umundurowana formacja – straż gminna, zwana dalej „strażą”.
2. Straż spełnia służebną rolę wobec społeczności lokalnej, wykonując swe
zadania z poszanowaniem godności i praw obywateli.
Art. 2
1. Rada gminy może utworzyć straż gminną.
2. Rada gminy tworzy straż po zasięgnięciu opinii właściwego terytorialnie
komendanta wojewódzkiego (Stołecznego) Policji, o czym zawiadamia wojewodę.
W przypadku nieotrzymania opinii, rada gminy może utworzyć straż po upływie
14 dni od dnia przedstawienia wniosku o wydanie opinii.
3. W gminach, w których organem wykonawczym jest burmistrz (prezydent
miasta), straż nosi nazwę „straż miejska”.
Art. 3
1. Gminy sąsiadujące na obszarze jednego województwa mogą zawrzeć, po zasięgnięciu opinii właściwego terytorialnie komendanta wojewódzkiego (Stołecznego) Policji, porozumienie o utworzeniu wspólnej straży. W przypadku nieotrzymania opinii gminy sąsiadujące na obszarze jednego województwa mogą zawrzeć porozumienie o utworzeniu wspólnej straży po upływie 14 dni od dnia przedstawienia wniosku o wydanie opinii. 2. Porozumienie określa w szczególności:
1) zasięg terytorialny działania wspólnej straży; 01.10.2021
2) sposób finansowania wspólnej straży;
3) radę gminy, która nada regulamin wspólnej straży i może ją rozwiązać;
4) wójta, burmistrza (prezydenta miasta), któremu wspólna straż będzie podlegać.
Art. 4
Rada gminy może rozwiązać straż po zasięgnięciu opinii właściwego
terytorialnie komendanta wojewódzkiego (Stołecznego) Policji, o czym zawiadamia
wojewodę. W przypadku nieotrzymania opinii, rada gminy może rozwiązać straż po
upływie 14 dni od dnia przedstawienia wniosku o wydanie opinii.
Art. 5
Koszty związane z funkcjonowaniem straży są pokrywane z budżetu gminy. Rozdział 2 Organizacja, zadania i zakres uprawnień straży
rozdzial

Rozdział 2 - Organizacja, zadania i zakres uprawnień straży

art. 6-13
Art. 6
1. Straż jest jednostką organizacyjną gminy.
2. Rada gminy może postanowić o umiejscowieniu straży w strukturze urzędu
gminy. W takim przypadku szczegółową strukturę organizacyjną straży określa
regulamin straży nadawany przez wójta, burmistrza (prezydenta miasta).
Art. 7
1. Strażą kieruje komendant, zatrudniany na podstawie umowy o pracę
przez wójta, burmistrza (prezydenta miasta), po zasięgnięciu opinii właściwego
terytorialnie komendanta wojewódzkiego (Stołecznego) Policji. W przypadku
nieotrzymania opinii wójt, burmistrz (prezydent miasta) może zatrudnić komendanta
po upływie 14 dni od dnia przedstawienia wniosku o wydanie opinii.
2. Przełożonym Komendanta jest wójt, burmistrz (prezydent miasta).
Art. 8
1. (uchylony) 2. Szczegółową strukturę organizacyjną straży określa regulamin straży nadawany przez radę gminy.

Art. 8a. W straży ustanawia się stanowiska strażnicze:
1) aplikanta;
2) młodszego strażnika;
3) strażnika;
4) starszego strażnika; 01.10.2021
5) młodszego specjalisty;
6) specjalisty;
7) starszego specjalisty;
8) młodszego inspektora;
9) inspektora;
10) starszego inspektora;
11) zastępcy kierownika;
12) kierownika;
13) zastępcy naczelnika;
14) naczelnika;
15) zastępcy komendanta;
16) komendanta.
Art. 9
Art. 10 Zadania i uprawnienia straży gminnej
Art. 11
Art. 12
Art. 13
(uchylony) Rozdział 3 Uprawnienia i obowiązki strażników
rozdzial

Rozdział 3 - Uprawnienia i obowiązki strażników

art. 14-33
Art. 14
Art. 15
1. Straż może otrzymać świadectwo broni, na zasadach określonych
w przepisach art. 29 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni
i amunicji, na:
1) broń palną do wykonywania zadań określonych w art. 11 ust. 1 pkt 5 i 9;
2) przedmioty przeznaczone do obezwładniania osób za pomocą energii
elektrycznej, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 24 maja
2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej, o średniej wartości
prądu w obwodzie przekraczającej 10 mA.
2. Straże, po uzyskaniu świadectwa broni mogą nabywać broń i amunicję od
podmiotów uprawnionych do obrotu bronią.
Art. 16
1. Dopuszczenie strażnika do wykonywania zadań z bronią palną i przedmiotem przeznaczonym do obezwładniania osób za pomocą energii elektrycznej, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej, o średniej wartości prądu w obwodzie przekraczającej 10 mA, następuje na wniosek komendanta straży, w drodze decyzji administracyjnej wydanej przez właściwy organ Policji. 2. W zakresie zasad dopuszczenia strażnika do posiadania broni palnej i przedmiotu przeznaczonego do obezwładniania osób za pomocą energii elektrycznej, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej, stosuje się odpowiednio przepisy art. 30 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. 01.10.2021
Art. 17
Strażnik, o którym mowa w art. 16, na polecenie właściwego
komendanta straży może zostać wyposażony w broń palną na czas wykonywania
zadań określonych w art. 11 pkt 5 i 9.
Art. 18
1. (uchylony)
2. (uchylony)
3. (uchylony)
4. Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w drodze rozporządzenia,
warunki przydziału broni palnej i amunicji do tej broni oraz warunki przechowywania
i ewidencjonowania broni i amunicji przez straż, z uwzględnieniem specyfiki
działania straży oraz sposobów uniemożliwienia dostępu do tej broni i amunicji
osobom trzecim.
Art. 20
Na zastosowanie i sposób przeprowadzenia czynności, o których mowa
w art. 12 ust. 1 pkt 1–3 i 4–9 oraz art. 14, przysługuje zażalenie do prokuratora.
Art. 21
1. Strażnik podczas wykonywania czynności służbowych jest
obowiązany nosić umundurowanie, legitymację służbową, znak identyfikacyjny oraz
emblemat gminny.
2. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, wzór umundurowania,
legitymacji, dystynkcji i znaków identyfikacyjnych strażników, a także warunki
i sposób ich noszenia.
Art. 22
Strażnik przy wykonywaniu czynności, o których mowa w art. 12, jest
obowiązany przedstawić się imieniem i nazwiskiem, a ponadto na żądanie osoby,
której czynności te dotyczą, okazać legitymację służbową w sposób umożliwiający
odczytanie i zanotowanie nazwiska strażnika oraz organu, który wydał legitymację.
Art. 23
W związku z wykonywaniem czynności służbowych strażnik korzysta
z ochrony prawnej przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych.
Art. 24
Art. 25
Art. 26
Art. 27
Do obowiązków strażnika należy:
1) przestrzeganie prawa, rzetelne, bezstronne i terminowe wykonywanie poleceń przełożonych;
2) poszanowanie powagi, honoru, godności obywateli i własnej;
3) zachowanie tajemnicy prawnie chronionej;
4) podejmowanie interwencji w sytuacjach zagrożenia życia, zdrowia lub mienia,
a także w przypadku naruszenia dóbr osobistych ludzi;
5) zachowanie uprzejmości i życzliwości w kontaktach z obywatelami,
przełożonymi, podwładnymi oraz współpracownikami;
6) stałe podnoszenie kwalifikacji zawodowych;
7) zachowanie się z godnością w czasie pracy i poza nią.
Art. 29
Art. 30
1. Strażnicy mogą się zrzeszać w związkach zawodowych, z tym że nie
mają prawa do strajku. Przepisy ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach
zawodowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 263) stosuje się odpowiednio.
2. W trakcie trwania stosunku pracy strażnik nie może być członkiem partii politycznej.
Art. 31
Strażnik nie może bez zezwolenia komendanta podejmować innego
zajęcia zarobkowego.
Art. 32
W sprawach dotyczących strażników, a nieuregulowanych w ustawie,
mają zastosowanie przepisy o pracownikach samorządowych.
Art. 33
Obowiązki i prawa innych pracowników zatrudnionych w straży reguluje ustawa o pracownikach samorządowych. Rozdział 4 Zmiany w przepisach obowiązujących oraz przepisy przejściowe i końcowe
Art. 34–37. (pominięte)
rozdzial

Rozdział 4 - Zmiany w przepisach obowiązujących oraz przepisy przejściowe i końcowe

art. 34-41
Art. 34
W ustawie z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. Nr 12, poz. 116, z 1972 r. Nr 49, poz. 312, z 1975 r. Nr 16, poz. 91 i Nr 45, poz. 234, z 1982 r. Nr 16, poz. 125 i Nr 45, poz. 291, z 1983 r. Nr 6, poz. 35 i Nr 44, poz. 203, z 1985 r. Nr 23, poz. 100, z 1986 r. Nr 39, poz. 193, z 1988 r. Nr 20, poz. 135, z 1989 r. Nr 34, poz. 180, z 1990 r. Nr 20, poz. 121, Nr 43, poz. 251 i Nr 72, poz. 422, z 1991 r. Nr 32, poz. 131 i Nr 94, poz. 419, z 1992 r. Nr 24, poz. 101, z 1994 r. Nr 27, poz. 96, z 1995 r. Nr 95, poz. 475 oraz z 1997 r. Nr 43, poz. 272 i Nr 102, poz. 643) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 19 w § 1 po wyrazach „Państwowej Inspekcji Handlowej” wyraz „oraz” zastępuje się przecinkiem, a po wyrazach „służby ochronnej lasów państwowych” dodaje się wyrazy „oraz straż gminna (miejska)”,
2) w art. 27 § 2 otrzymuje brzmienie:
§ 2. Organom administracji państwowej, właściwym organom gminy oraz strażom gminnym (miejskim), uprawnienia oskarżyciela publicznego przysługują tylko w sprawach, w których, w zakresie swojego działania, złożyły wnioski o ukaranie”.
Art. 35
W ustawie z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń (Dz. U. Nr 12, poz. 114, z 1981 r. Nr 24, poz. 124, z 1982 r. Nr 16, poz. 125, z 1983 r. Nr 6, poz. 35 i Nr 44, poz. 203, z 1984 r. Nr 54, poz. 275, z 1985 r. Nr 14, poz. 60 i Nr 23, poz. 100, z 1986 r. Nr 39, poz. 193, z 1988 r. Nr 20, poz. 135 i Nr 41, poz. 324, z 1989 r. Nr 34, poz. 180, z 1990 r. Nr 51, poz. 297, Nr 72, poz. 422 i Nr 86, poz. 504, z 1991 r. Nr 75, poz. 332 i Nr 91, poz. 408, z 1992 r. Nr 24, poz. 101, z 1994 r. Nr 123, poz. 600, z 1995 r. Nr 6, poz. 29 i Nr 60, poz. 310 oraz z 1997 r. Nr 54, poz. 349, Nr 60, poz. 369, Nr 85, poz. 539, Nr 98, poz. 602, Nr 104, poz. 661, Nr 106, poz. 677 i Nr 111, poz. 724) w art. 65: a) w § 1 po wyrazach „organ państwowy” dodaje się wyrazy „oraz straż gminną (miejską)”, b) w § 2 po wyrazach „organowi państwowemu” dodaje się wyrazy „oraz straży gminnej (miejskiej)”.
Art. 36
W ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602) w art. 131 w ust. 1 w pkt 2 na końcu skreśla się przecinek i dodaje wyrazy „oraz strażników straży gminnych (miejskich),”.
Art. 37
W ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. Nr 30, poz. 179, z 1991 r. Nr 94, poz. 422 i Nr 107, poz. 461, z 1992 r. Nr 54, poz. 254, z 1994 r. Nr 53, poz. 214, z 1995 r. Nr 4, poz. 17, Nr 34, poz. 163 i Nr 104, poz. 515, z 1996 r. Nr 59, poz. 269 i Nr 106, poz. 496 oraz z 1997 r. Nr 28, poz. 153, Nr 80, poz. 499, Nr 88, poz. 554 i Nr 106, poz. 680) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 1 w ust. 2 w pkt 5 skreśla się wyrazy „tworzonymi na podstawie ustawy”;
2) w art. 7 w ust. 1 pkt 4 otrzymuje brzmienie:
„4) szczegółowe zasady szkolenia policjantów i strażników gminnych (miejskich)”;
3) skreśla się rozdział 4.
Art. 38
1. Straże gminne działające w dniu wejścia w życie ustawy stają się
z tym dniem strażami w rozumieniu ustawy.
2. Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli rada gminy, w drodze uchwały, przed
wejściem w życie ustawy, postanowi o likwidacji straży.
Art. 39
Art. 40
Strażnik może używać umundurowania, legitymacji służbowej, znaku
identyfikacyjnego oraz emblematu gminy według dotychczasowych obowiązujących
wzorów, do czasu wyczerpania ich zapasów, nie dłużej jednak niż 18 miesięcy od dnia
wejścia ustawy w życie.
Art. 41
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1998 r., z wyjątkiem art. 39 ust. 1, 3 i 4, który wchodzi w życie z dniem następującym po upływie kadencji rad gmin wybranych w dniu 19 czerwca 1994 r.1)
1) Kadencja rady gminy trwała 4 lata licząc od dnia wyboru, na podstawie art. 16 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. poz. 95). 01.10.2021
Brak wyników