Postanowienie SN z 10 stycznia 2014, sygn. I CZ 105/13
Data orzeczenia
10 stycznia 2014
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział I
Przewodniczący
SSN Jan Górowski
Tagi
Podstawa prawna
art. 13
kpc
art. 91
kpc
art. 118
kpc
art. 318
kpc
art. 394
kpc
art. 398
kc
art. 398
kpc
art. 519
kpc
Pokaż pozostałe podstawy prawne (1)
POSTANOWIENIE
Dnia 10 stycznia 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jan Górowski (przewodniczący)
SSN Mirosław Bączyk (sprawozdawca)
SSN Katarzyna Tyczka-Rote
w sprawie z wniosku R. Z.
przy uczestnictwie E. Z.
o podział majątku wspólnego,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 10 stycznia 2014 r.,
zażalenia uczestniczki na postanowienie Sądu Okręgowego w W.
z dnia 22 lipca 2013 r.,
oddala zażalenie.
2
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 22 lipca 2013 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę
kasacyjną wniesioną przez uczestniczkę E. Z. od postanowienia tego Sądu z dnia
15 lutego 2013 r. Rozstrzygnięcie to spowodowane było tym, że nie zostało
spełnione wymaganie umocowania zawodowego pełnomocnika do złożenia tego
środka zaskarżenia (art. 3984
§ 1 k.c.). Pełnomocnictwo procesowe ustanowione w
postępowaniu przed sądami meriti nie obejmuje ex lege umocowania do wniesienia
skargi kasacyjnej i udziału w postępowaniu kasacyjnym, tymczasem dla
skarżącego ustanowiono pełnomocnika z urzędu w postępowaniu przed sądem
pierwszej instancji (postanowienie z dnia 9 kwietnia 2009 r.).
W zażaleniu uczestniczki naruszono art. 118 § 2 k.p.c. i domagano się
uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Sąd Okręgowy wskazał na to, że zgodnie z utrwaloną już linią orzecznictwa
Sądu Najwyższego, pełnomocnictwo procesowe nie obejmuje z mocy prawa
umocowania do wniesienia skargi kasacyjnej i udziału w postępowaniu kasacyjnym
przed Sądem Najwyższym (uchwałą Sadu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2008 r.,
III CZP 142/07, OSNC 2008, z. 11, poz. 122). Stanowisko to ma charakter ogólny
i obejmuje także ustanowienie dla jednej ze stron (uczestnika postępowania)
pełnomocnika procesowego z urzędu (art. 118 k.p.c. i art. 91 k.p.c.). Z akt sprawy
wynika, że dla uczestniczki postępowania ustanowiono takiego pełnomocnika
(adwokata) postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 9 kwietnia 2008 r. (k. 16 akt
sprawy; k. 22; k. 186 - zmiana pełnomocnika z urzędu). Następnie pełnomocnik
z urzędu (adwokat) złożył podpis na wniesionej skardze kasacyjnej, k. 535-538),
a potem - na zażaleniu wniesionym na postanowieniu z dnia 22 lipca 2003 r.
o odrzuceniu skargi (k. 554-556), powołując się na swój status „pełnomocnika
z urzędu”.
Jedynie na marginesie należałoby zaznaczyć, że jeżeli w myśl art. 5191
§ 2
k.p.c. skarga byłaby dopuszczalna, to można by ją wnosić także od postanowienia
3
w rozumieniu art. 567 § 2 k.p.c. Takie postanowienie wstępne (art. 318 k.p.c. w zw.
z art. 13 § 2 k.p.c.) stanowi, oczywiście orzeczenie kończące sprawę w zakresie
dotyczącym rozstrzygnięcia odnośnie do ustalenia nierównych udziałów w majątku
wspólnym małżonków (art. 567 § 2 k.p.c.; por. np. postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 6 stycznia 1999 r., II CKN 110/98, OSNC 1999, z. 7-8,
poz. 129). Za nietrafne należy zatem uznać stanowisko strony skarżącej
dotyczące sugerowanej interpretacji art. 118 § 2 k.p.c. (sugestia jakoby
incydentalnego charakteru postępowania zakończonego wspomnianym
postanowieniem wstępnym).
Z przedstawionych względów orzeczono jak w sentencji (art. 3941
§ 3 k.p.c.
w zw. z art. 39814
k.p.c.).