Postanowienie SN z 23 stycznia 2014, sygn. II CZ 98/13
Data orzeczenia
23 stycznia 2014
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział II
Przewodniczący
SSN Kazimierz Zawada
Tagi
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 23 stycznia 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kazimierz Zawada (przewodniczący)
SSN Zbigniew Kwaśniewski (sprawozdawca)
SSN Barbara Myszka
w sprawie z wniosku M. K.
przy uczestnictwie T. K., M. K.,
A. C., R. K., E. B. i H.
K.
o dział spadku i zniesienie współwłasności,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym
w Izbie Cywilnej w dniu 23 stycznia 2014 r.,
zażalenia wnioskodawcy
na postanowienie Sądu Okręgowego w K.
z dnia 27 sierpnia 2013 r.
uchyla zaskarżone postanowienie.
2
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2013 r. Sąd drugiej instancji odrzucił
na podstawie art. 3986
§ 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. skargę kasacyjną
wnioskodawcy jako niedopuszczalną w sprawie o dział spadku i zniesienie
współwłasności. Uznał, że wartość przedmiotu zaskarżenia określa wartość udziału
skarżącego określona kwotą 56.810 zł, co skutkuje niedopuszczalnością skargi
kasacyjnej z mocy art. 5191
§ 4 pkt 4 k.p.c.
Wnioskodawca zaskarżył to postanowienie w całości, zarzucając
nieprawidłowe przyjęcie, przy ustalaniu wartości przedmiotu zaskarżenia, kryterium
w postaci wartości udziału skarżącego w majątku spadkowym.
Żalący wywodzi, że już w apelacji kwestionował zasadność i sposób
przeprowadzonego działu spadku, a jeżeli uczestnik podważa zasadę podziału, to
w takiej sytuacji wartość przedmiotu zaskarżania może być wyższa niż wartość jego
udziału.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie. Żalący wnioskodawca
konsekwentnie domagał się w tej sprawie dokonania działu spadku, w postaci
nieruchomości spadkowej, w inny sposób, co przyznał także Sąd odwoławczy
w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Również w swej apelacji, podobnie
jak w skardze kasacyjnej, żalący wskazał wartość przedmiotu zaskarżenia
w wysokości odpowiadającej wartości przedmiotu działu, domagając się przyznania
go w całości na swoją rzecz.
Rację ma Sąd drugiej instancji, że zasadą jest, iż wartością przedmiotu
zaskarżenia w sprawach działowych jest wartość konkretnego interesu skarżącego
(roszczenia, żądania) i z reguły nie może przekraczać wartości należącego do
niego udziału.
Jednakże wyjątkowo, w wypadku kwestionowania samej zasady działu
i domagania się dokonania go w diametralnie odmienny sposób polegający na
przyznaniu skarżącemu w całości przedmiotu działu w postaci nieruchomości
spadkowej, wartością przedmiotu zaskarżenia może być wartość przedmiotu działu
3
(por. postanowienia SN: z dnia 27 września 2012, III CZ 71/12, niepubl.; z dnia
6 maja 2010 r., II CZ 38/10, niepubl.; z dnia 26 lipca 2007 r., V CZ 66/07, niepubl.),
przewyższająca wartość udziału skarżącego.
Taka sytuacja występuje właśnie w niniejszej sprawie, co skutkuje uznaniem,
że wskazana w skardze kasacyjnej żalącego wartość przedmiotu zaskarżenia
przesądza o dopuszczalności tej skargi z mocy art. 5191
§ 4 pkt 4 k.p.c.
W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art.
39816
k.p.c. w zw. z art. 3941
§ 3 k.p.c. i w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.