sygn. II K 83/26 26 czerwca 2026 Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim

Wyrok z 26 czerwca 2026, sygn. II K 83/26

Najważniejsze informacje

W skrócie

Wynik umorzono postępowanie
Typ sprawy sprawa karna
Etap pierwsza instancja - wyrok sądu okręgowego w sprawie karnej po rozpoznaniu aktu oskarżenia
Tryb rozprawa
Tematy
prawo karne skarbowe
Role w sprawie
oskarżony
Data orzeczenia 26 czerwca 2026
Sąd Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim
Wydział II Wydział Karny
Przewodniczący Sędzia Małgorzata Krupska-Świstak

Sygn. akt II K 83/26

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 26 czerwca 2026 r.

Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący: sędzia Małgorzata Krupska-Świstak

Protokolant: Justyna Galbierczyk

po rozpoznaniu w dniach 23 kwietnia 2026 r. i 22 czerwca 2026 r. na rozprawie

sprawy C. A. (2)

córki G. i A. z domu K.

urodzonej (...) w H.

oskarżonej o to, że:

w okresie od 1 września 2015 r. do 6 października 2016 r. w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w R. (...) (...)” przez ustalone osoby upoważnione do reprezentacji Spółki z (...), pomagała ustalonej osobie poprzez udostępnienie lokalu na podstawie umowy dzierżawy powierzchni użytkowej z dnia (...) r. znajdującego się w miejscowości (...), (...)-(...) H. działając w zamiarze aby inne osoby dokonały czynu zabronionego, swoim zachowaniem ułatwiła jego popełnienie poprzez urządzanie gier hazardowych, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej z organizowania zbiorowego uczestnictwa w grach losowych, gry hazardowe na co najmniej jednym automacie do gier typu (...), wbrew przepisom ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. „o grach hazardowych”, tj. poza kasynem, bez udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna gry oraz bez zarejestrowania przez Naczelnika Urzędu Celnego, osiągając z tego tytułu korzyść majątkową, czym naruszyła art. 3, art. 6, art. 14 ust. 1, art. 23a ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych,

tj. o przestępstwo skarbowe określone w art. 107 § 3 k.k.s. w zw. z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 18 § 3 k.k. w zw. z art. 20 § 2 k.k.s.

orzeka:

1.  w miejsce zarzuconego czynu, przyjmuje ustalenie, że oskarżona C. A. (1) jako prezes zarządu i osoba faktycznie zajmująca się sprawami (...) (...) z siedzibą w J., działając w zamiarze ewentualnym, aby inne osoby dokonały czynu zabronionego polegającego na urządzaniu nielegalnych gier hazardowych, swoim zachowaniem ułatwiła jego popełnienie dostarczając na podstawie umowy dzierżawy w okresie od 1 września 2015 r. do 6 października 2016 r., powierzchni użytkowej lokalu gastronomicznego prowadzonego w ramach spółki (...) (...) (...)” w miejscowości (...), gdzie we wskazanym okresie osoby co do których toczy się odrębne postępowanie prowadziły gry hazardowe na automacie do gier typu (...) wbrew przepisom ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, przy czym zachowanie oskarżonej stanowiło wypadek mniejszej wagi wyczerpujący dyspozycję art. 18 § 3 kk w zw. z art. 20 § 2 kks w zw. z art. 107 § 4 kks w zw. z art. 107 § 1 kks i wobec tak opisanego czynu na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 kpk w zw. z art. 113 § 1 kks umarza postępowanie;

2.  zwalnia oskarżoną od kosztów procesu przejmując je na rachunek Skarbu Państwa.

UZASADNIENIE

Formularz UK 1

Sygnatura akt

II K83/26

Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

USTALENIE FAKTÓW

Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.1.1.

C. A. (1)

czyn zarzucony: z art. 18 § 3 kk w zw. z art. 20 § 2 kk w zw. z art. 107 § 3 kk w zw. z art. 107 § 1 kk

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

Dowód

Numer karty

Fakt 1

W dniu 1 września 2015 r. C. A. (1), jako prezes zarządu i zarazem osoba faktycznie zajmująca się sprawami (...) (...) z siedzibą w J., prowadzącej działalność gastronomiczną w lokalu(...) (...)", zawarła z (...) Sp. z o.o. z siedzibą w R. umowę dzierżawy (...) m ( 2) powierzchni w/w lokalu, na mocy której dzierżawca zainstalował w barze urządzenie elektroniczne z dotykowym ekranem marki P..

Z propozycją zawarcia powyższej umowy zgłosił się do oskarżonej młody mężczyzna, którego danych oskarżona nie sprawdziła, zakładając, że jest to szef bądź inny upoważniony przedstawiciel (...) Zachęcając do zawarcia umowy twierdził on, że urządzenie jest w pełni legalne, ma stosowną dokumentację i wymagane zezwolenia oraz działa w wielu innych lokalach gastronomicznych przynosząc właścicielom stałą korzyść.

Niewielka, rodzinna spółka (...) borykała się wówczas ze spłatą dużej pożyczki i spadkiem koniunktury na usługi gastronomiczne, toteż pod wpływem wizji uzyskania dodatkowych pieniędzy C. A. (1) zdecydowała się podpisać umowę oddając pod urządzenie niewielką część prowadzonego przez siebie osobiście lokalu. Decyzję podjęła już podczas pierwszego spotkania z w/w mężczyzną, bez weryfikacji kontrahenta, jego zapewnień i przedstawionych dokumentów.

Wkrótce urządzenie zostało zainstalowane w rogu sali konsumpcyjnej (...) A." i funkcjonowało do 6 października 2016 r., a z tytułu czynszu dzierżawnego spółka (...) otrzymywała comiesięczny dochód. Jego wysokość stanowiła 40% wpłat pieniężnych do urządzenia i średnio wynosiła ok. 900 zł miesięcznie ( od 95,77 zł za wrzesień 2016 r. do 1.530 zł za luty 2016 r.).

Serwisem urządzenia, jego bieżącą obsługą techniczną oraz rozliczaniem przeprowadzonych na nim transakcji od początku obowiązywania umowy zajmowały się wyłącznie osoby powiązane ze spółką (...). C. A. (1) nie interesowała się zasadami działania automatu, nie dociekała rzetelności jego dokumentacji technicznej i prawnej, nie ingerowała w urządzenie, nie obsługiwała jego klientów, ani nie pozostawała w kontakcie z przedstawicielami MTKiosk, których nigdy ich nie poznała. Samą spółką zresztą także się nie interesowała, w rezultacie czego nie miała wiedzy kto nią zarządza, z jakiej działalności czerpie zyski i na jaką skalę.

Co miesiąc, w imieniu (...) Sp. z o.o. jako sprzedającego wystawiała faktury vat na dzierżawę powierzchni uzupełniając je wartościami wskazanymi jej przez przedstawicieli (...)w oparciu o dokument "Karta rozliczenia urządzenia internetowego", nie wnikając w podstawy zawartych tam danych.

Uzyskiwany w ten sposób dochód był każdorazowo ujmowany w dokumentacji księgowo-podatkowej (...) (...)w tym w deklaracjach VAT-7, a spółka odprowadzała wynikające stąd podatki w całym okresie obowiązywania umowy dzierżawy powierzchni.

1. wyjaśnienia oskarżonej C. A. (2)

322v-324

2.Informacja z KRS

44 -46v

3. kopia umowy dzierżawy powierzchni

8-9

4. Kopie kart rozliczeniowych oraz zestawienie faktur vat za okres wrzesień 2015 r. - październik 2016 r.

29 -43

5. kopie deklaracji VAT-7 za okres październik 2015 r. - październik 2016 r.

233- 247v

Fakt 2

Wbrew oświadczeniom zawartym w treści umowy dzierżawy z 1 września 2015 r., urządzenie marki P. nie służyło pośrednictwu finansowemu i nie stanowiło elementu legalnej platformy inwestycyjnej, lecz było urządzeniem do prowadzenia gier o wygrane pieniężne z elementem losowości, spełniającym cechy gry na automacie w rozumieniu art. 2 ust. 3 ustawy z 19 listopada 2009 r. ustawy o grach hazardowych w ówczesnym brzmieniu.

Rzeczywiste zasady działania oraz faktyczne przeznaczenie urządzenia zostało ustalone w toku kontroli funkcjonariuszy Służby Celnej przeprowadzonej w (...) (...)" w dniu 6 października 2016 r.

W jej następstwie ustalono, że prowadzenie i urządzanie gry na automacie (...) działającym w w/w lokalu naruszało

art. 3 w związku z art. 6 ust. 1 ustawy o grach hazardowych, zgodnie z którym urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier losowych, zakładów wzajemnych i gier na automatach jest dozwolone wyłącznie na zasadach określonych w ustawie, a działalność w zakresie gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości oraz gier na automatach może być prowadzona na podstawie udzielonej koncesji na prowadzenie kasyna gry (art. 6 ust. 1), którą oskarżona nie dysponowała.

1. protokół kontroli wraz z załącznikami i protokołem oględzin

4-7, 10-15, 21-23

2. decyzje o nałożeniu kar pieniężnych

330-333v i 336- 346

3. opinia techniczna

51-212

Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.2.1.

C. A. (1)

art. 18 § 3 kk w zw. z art. 20 § 2 kk w zw. z art. 107 § 3 kk w zw. z art. 107 § 1 kk

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

Dowód

Numer karty

Udzielenie przez oskarżoną pomocnictwa do organizowania zbiorowego uczestnictwa w nielegalnych grach hazardowych w celu osiągnięcia korzyści majątkowej - przez siebie bądź inny podmiot gospodarczy

1. kopia umowy dzierżawy powierzchni

8-9

2. decyzje o nałożeniu kar pieniężnych

330-333v i 336- 346

OCena DOWOdów

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.1.1

1. wyjaśnienia oskarżonej C. A. (2)

w zakresie potwierdzającym okoliczności i motywy podjęcia decyzji o wydzierżawieniu (...) (...) części powierzchni lokalu gastronomicznego w celu zainstalowania tam automatu (...), brak jakiej weryfikacji kontrahenta i rzetelności oświadczeń zawartych w umowie dzierżawy - wiarygodne z uwagi na brak dowodów przeciwnych, zgodność z doświadczeniem życiowym i logiką sytuacyjną nakazującą wykluczyć, by osobiście zajmując się obsługą lokalu gastronomicznego oskarżona przyjęła na siebie dodatkowe obowiązki z zupełnie innej branży, opartej na zaawansowanej technologii, z którą nigdy nie miała do czynienia

2.Informacja z KRS

wiarygodny dokument pozyskany z zasobów KRS, potwierdzający pozycję oskarżonej w (...) (...) i jej zdolność do ponoszenia odpowiedzialności za decyzje i działania podejmowane na rzecz spółki i w ramach jej działalności gospodarczej (art. 9 § 3 kks)

3. kopia umowy dzierżawy powierzchni

dokument niebudzący wątpliwości co do autentyczności jego treści, ilustrujący rzeczywiste zasady współpracy oskarżonej ze spółką (...), jednoznacznie wskazujący na brak jej zaangażowania w jakiekolwiek techniczno-organizacyjne czynności związane z funkcjonowaniem automatu (...) zainstalowanym w "R. (...) (...)" oraz jakikolwiek udział w organizowaniu zbiorowego uczestnictwa w grze hazardowej w rozumieniu art. 107 § 3 kks

4. Kopie kart rozliczeniowych oraz zestawienie faktur vat za okres wrzesień 2015 r. - październik 2016 r.

Niekwestionowane w sprawie dokumenty stanowiące podstawę rozliczeń oskarżonej z właścicielem automatu (...), zgodne z warunkami określonymi w umowie dzierżawy z 1 września 2015 r. , korespondujące z dokumentacją księgową spółki (...).

5. kopie deklaracji VAT-7 za okres październik 2015 r. - październik 2016 r.

niekwestionowane w sprawie, wiarygodne dokumenty potwierdzające jawność dochodów uzyskiwanych z tytułu czynszu dzierżawnego przez spółkę zarządzaną przez oskarżoną oraz ich opodatkowanie.

1.1.1

1. protokół kontroli wraz z załącznikami i protokołem oględzin

wiarygodny dokument z prawidłowo przeprowadzonych czynności procesowych

2. decyzje o nałożeniu kar pieniężnych

Ostateczne, wykonalne decyzje administracyjne, stanowiące podstawę nałożenia przez organ podatkowy kary pieniężnej w kwocie 12.000 zł na spółkę (...) za urządzanie gier na automacie (...)

3. opinia techniczna

wiarygodna opinia ekspercka, oparta na szczegółowym badaniu właściwości technicznych urządzenia (...), jednoznacznie kwalifikująca je do automatów do gry, wymagających uzyskania koncesji i podlegających legalnej eksploatacji wyłącznie w kasynach gry

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

1.2.1

3. kopia umowy dzierżawy powierzchni

dowód niewystarczający do przesądzenia odpowiedzialności C. A. (2) za przestępstwo zarzucone jej w akcie oskarżenia

2. decyzje o nałożeniu kar pieniężnych

wiarygodny co do treści dokument urzędowy przesądzający jedynie o stanowisku organu podatkowego i dokonanej przez niego interpretacji okoliczności wynikających z udostępnienia powierzchni lokalu pod automat hazardowy, który nie pozbawia sądu karnego prawa do czynienia własnych ustaleń faktycznych w zakresie zdarzenia objętego aktem oskarżenia i dokonania jego samodzielnej kwalifikacji prawnej.

PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Oskarżony

☐3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

☐3.2. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

☐3.3. Warunkowe umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

☒3.4. Umorzenie postępowania

1

C. A. (1)

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

Kwalifikacja prawna czynu przyjęta w akcie oskarżenia okazała się błędna, a w wyniku jej korekty ujawniła się negatywna przesłanka procesowa w postaci przedawnienia karalności, co wymagało umorzenia postępowania przeciwko C. A. (1) na podstawie art. 17 § 1 pkt 6 kpk w zw. z art. 113 § 1 kks.

O ile techniczne cechy urządzenia zabezpieczonego w lokalu zarządzanym przez oskarżoną jednoznacznie wskazują na jego nielegalny charakter, a całkowita bierność oskarżonej w zakresie weryfikacji podstaw działalności kontrahenta korzystającego z części w/w lokalu dowodzi stanu jej świadomości odpowiadającego pojęciu zamiaru ewentualnego, o tyle próba przypisania C. A. (1) pomocnictwa do kwalifikowanej postaci przestępstwa z art. 107 § 3 kks jest daleko idącym nieporozumieniem.

Jak stwierdził Sąd Najwyższy w postanowieniu z 9 maja 2019 r. sygn. III KK 78/18 (U. nr (...)) - nie sposób uznać, iż już samą czynność cywilnoprawną - oddania lokalu (jego części) do władania innemu podmiotowi dla eksploatacji automatów za czynsz, w formie umowy dzierżawy - należy traktować jako „urządzanie gier” w znaczeniu art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych. Tym bardziej nie można łączyć zawarcia tego rodzaju umowy z realizacją zmienia kwalifikującego, skutkującego surowszą odpowiedzialnością za występek z art. 107 § 3 kks.

Skoro cechą umowy dzierżawy jest jej odpłatność, a urządzanie lub prowadzenie gry hazardowej wbrew przepisom ustawy lub warunkom koncesji lub zezwolenia co do zasady nosi cechy działania w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, to w istocie nie byłoby przestrzeni dla samodzielnego stosowania art. 107 § 1 kks. Jak słusznie zauważa Sąd Najwyższy analizując podobny stan faktyczny - z istoty typu kwalifikowanego czynu zabronionego wynika, że penalizuje on zachowania odmienne, o wyższym stopniu szkodliwości społecznej. W tym wypadku okolicznością różnicującą typy czynów z art. 107 § 1 i 3 kks jest „organizowanie zbiorowego uczestnictwa w grze” (postanowienie SN z dnia 13 kwietnia 2023 r. I KK 71/23, Legalis nr 2962836). Jest to zatem szczególne znamię modalne, którego przypisanie wymagało udowodnienia, że oskarżona nie ograniczała się do udostępnienia powierzchni pod automat, ale przyjęła na siebie dodatkowe zobowiązania logistyczne podejmując konkretne działania stanowiące intelektualne i techniczne zaplecze dla organizowania zbiorowego uczestnictwa w grze.

Działań takich oskarżyciel nawet nie próbował wykazać, gdyż na przestrzeni niemal 10 lat od ujawnienia czynu ograniczył się do zabezpieczenia dowodów pozyskanych w toku kontroli lokalu (...) (...)" i dokumentów dostarczonych przez samą C. A. (2) na początkowym etapie postępowania, pozostającego aż do 9 października 2025 r. w fazie in rem.

Dowodów na jakąkolwiek aktywność oskarżonej wykraczającą poza wynikające z umowy dzierżawy zobowiązanie do udostępnienia 2m 2 powierzchni lokalu nie dostarczyło również postępowanie sądowe. Wprost przeciwnie, tylko utwierdziło ono w przekonaniu, że oskarżona całą uwagę i energię skupiała na własnej działalności gastronomicznej - jedynej jaką prowadziła spółka (...). W żaden sposób nie wkraczała w obszar czynności związanych z organizacją gier na automacie, jak również nie wspierała w inny sposób działalności spółki (...), w tym zwłaszcza w zakresie organizacji zbiorowego uczestnictwa w grach hazardowych. Oskarżona nie dysponowała ku temu odpowiednim przygotowaniem, nie brała udziału w tworzeniu programów określających zasady gry i algorytmy wygranych, nie werbowała i nie szkoliła pracowników obsługujących automaty, nie pozyskiwała ich klientów, nie była powiązana organizacyjnie z dzierżawcą ani nie prowadziła rozliczeń dotyczących wpływów generowanych przez zakwestionowane urządzenie, jak również go nie serwisowała.

Dostępnym materiałem dowodowym nie można zatem wykazać, by C. A. (1) udzieliła pomocnictwa do organizowania zbiorowego uczestnictwa w grze hazardowej w celu osiągnięcia korzyści majątkowej przez siebie bądź inny podmiot gospodarczy, ponieważ jej rola w zdarzeniu była całkowicie pasywna i sprowadzała się do udostępnienia, na podstawie umowy cywilnoprawnej, części powierzchni lokalu gastronomicznego, na której inne osoby zainstalowały i eksploatowały jeden automat do gier. Należy zatem podzielić stanowisko wyrażane w orzecznictwie (w tym w powołanym wyżej wyroku SN w sprawie III KK 78/18), według którego udostępnienie powierzchni pod nielegalny automat do gry wyczerpuje co najwyżej dyspozycję pomocnictwa do przestępstwa z art. 107 § 1 kks. Należy podkreślić, że pomocnik nie działa w zamiarze wspólnego dokonania czynu zabronionego, ani też dokonania go na własny "rachunek", lecz jedynie w zamiarze wsparcia sprawcy (wyrok SA we Wrocławiu z 5 czerwca 2024 r., II AKa 212/23, Legalis nr (...)), co odrywa odpowiedzialność karnoskarbową oskarżonej od odpowiedzialności osób działających pod szyldem (...) (...), nawet w przypadku, gdyby dowiedziono im wypełnienia znamion przestępstwa z art. 107 § 3 kks.

Pomocnictwo z art. 18 § 3 kk może zostać popełnione w zamiarze bezpośrednim bądź ewentualnym i C. A. (1) można przypisać jedynie tę drugą postać.

Jak wynika z wyroku SN z 7 marca 2023 r. sygn. IV KK 223/22 (U. nr 2937709) - pomocnik nie musi mieć pełnej świadomości każdego elementu wykonywanego przestępstwa, którego popełnienie ułatwia. Brak jest podstaw zarówno do twierdzenia, że sprawca musi być z imienia i nazwiska oznaczony w czynie przypisanym pomocnikowi, jak i do twierdzenia, że personalia tej osoby muszą być znane pomocnikowi. Fakt, że oskarżona nie znała osób zarządzających spółką (...), nie orientowała się w jej strukturze organizacyjnej i nie znała szczegółów prowadzonej działalności nie prowadzi więc do ekskulpacji, skoro jednocześnie zdawała sobie sprawę, że jej elementem jest czerpanie korzyści finansowych z automatu zainstalowanego w prowadzonym przez nią lokalu.

Elementarna ostrożność wymagała, by C. A. (1), jako osoba faktycznie kierująca spółką (...) uważniej dobierała jej kontrahentów, a przede wszystkim by zweryfikowała gołosłowne "oświadczenia" dotyczące urządzenia, które miało działać w lokalu, który prowadziła osobiście. Nic nie stało na przeszkodzie, aby treść proponowanej umowy dzierżawy powierzchni skonsultować, jak również uzyskać konieczne informacje od organów celnych. Zamiast tego oskarżona podpisała umowę - jak sama przyznała "z marszu", z nieznanym sobie podmiotem i po jednorazowym spotkaniu z młodym człowiekiem, którego danych nie sprawdziła. Tymczasem już sama treść umowy była alarmująca, gdyż jednoznacznie wskazywała, że automat (...) będzie służył do inkasowania pieniędzy z mgliście określonych operacji finansowych, a czynsz dzierżawny będzie zależał od wartości przeprowadzonych transakcji.

Warto podkreślić, że w dacie zawarcia umowy dzierżawy nie było już zasadniczych wątpliwości co do tego, że urządzanie gier losowych, zakładów wzajemnych, gier w karty i gier na automatach oraz prowadzenie działalności w tym zakresie wymaga właściwej koncesji, zezwolenia lub zgłoszenia, nie może odbywać się poza przeznaczonymi do tego ośrodkami (art. 3 i 4 ustawy o grach hazardowych), a prowadzenie gier na automatach poza kasynem gry jest objęte monopolem państwa (art. 5 ust. 1 powołanej ustawy). Po okresie chaosu prawnego istniejącego w latach 2012 -2014 wskutek różnych interpretacji wyroku TSUE z dnia 19 lipca 2012 r. wydanym w połączonych sprawach C-213/11, C-214/11 i C-217/11, sytuacja prawna automatów do gier była ustabilizowana, a opóźniona reakcja służby celnej w egzekwowaniu prawa i zwalczaniu nielegalnego hazardu rozproszonego m.in. w licznych lokalach usługowych i gastronomicznych, nie stanowiła usprawiedliwienia dla współpracy nawiązanej z firmą (...). Podejmując takie ryzyko i bezkrytycznie akceptując wysoce niejasne i niezgodne z prawdą oświadczenia odnoszące się do rzekomej "legalności" zasad działania automatu (...) oskarżona godziła się zatem na to, że swoim zachowaniem pomaga innym osobom w urządzaniu gier zakazanych poza kasynem, dostarczając koniecznej powierzchni, a tym samym ułatwiając stworzenie kolejnego punktu nielegalnych gier hazardowych. Jej pomoc miała charakter realny i wywołała rezultat w postaci stworzenia warunków, w których popełnienie czynu zabronionego przez inną osobę stało się łatwiejsze. Udzielenie pomocy nie musi bowiem warunkować dokonania przestępstwa, a nawet stanowić istotnego wkładu w jego realizację. Wystarczy, że ułatwiło dokonanie czynu zabronionego przez inną osobę i było działaniem świadomym, podjętym z zamiarem ułatwienia innej osobie dokonania czynu zabronionego.

C. A. (1) miała tę świadomość, ponieważ zapoznała się z treścią umowy, a prowadząc działalność gospodarczą i zarządzając rodzinną spółką miała wystarczające predyspozycje intelektualne, aby dostrzec w postanowieniach podpisanej przez siebie umowy ewidentne sygnały wskazujące na zamiar wykorzystania części powierzchni (...) (...)" na prowadzenie nielegalnych gier hazardowych. Przyznała także, że nie przedstawiono jej żadnych opinii potwierdzających informacje zawarte w umowie, a zatem w pełni akceptowała wynikające stąd ryzyko naruszenia prawa. Była również całkowicie świadoma, że użytkownicy urządzenia wpłacają do automatu gotówkę, gdyż jak sama przyznała – słyszała dźwięk wrzucanych monet i zdawała sobie sprawę, że zdarzają się wygrane pieniężne, które gracze rozliczali bezpośrednio z przedstawicielami spółki (...). Nigdy nie zdecydowała się na weryfikację wątpliwych oświadczeń kontrahenta, choć miała na to wiele miesięcy, przedkładając stosunkowo niewielkie wpływy z czynszu ponad obawy o legalność procederu rozwiniętego na podstawie zawartej umowy. Skoro „nieświadomość” wskazana w art. 10 § 4 kks jest stanem braku jakiejkolwiek wiedzy na dany temat, to należy odróżnić ją od wątpliwości co do legalności podjętej działalności, które wskazują na realną możliwość popełnienia przestępstwa (wyrok SO w Elblągu z z dnia 3 stycznia 2019 r. VI Ka 577/18, Legalis nr 2008113).

Analiza podmiotowo-przedmiotowej strony czynu prowadziła jednak do przekonania, że zachowanie oskarżonej należy kwalifikować jako wypadek mniejszej wagi, skutkujący odpowiedzialnością za wykroczenie skarbowe. Współpraca oskarżonej z nielegalną branżą hazardową nie była ani ścisła, ani wyjątkowo rozległa i skutkowała udostępnieniem powierzchni pod jeden automat nie generujący zbyt dużych zysków. Nie doprowadziła zatem do wyrządzenia większego uszczerbku w należnościach Skarbu Państwa, zwłaszcza że jednocześnie oskarżona rzetelnie dokumentowała dochody z tytułu czynszu i uiszczała daniny publicznoprawne. Zdarzenie miało miejsce w odległej przeszłości, po okresie poważnego kryzysu w zakresie interpretacji prawa, którego skutkiem były m.in. wzajemnie sprzeczne orzeczenia sądów powszechnych oraz Sądu Najwyższego. Przez niemal 10 lat finansowy organ postępowania pozostawał bierny, pozwalając by zacierały się ślady pamięciowe i możliwości dowodzenia okoliczności dla oskarżonej korzystnych, a faktyczni animatorzy procederu organizowania zbiorowego uczestnictwa pozostawali nieustaleni i niedostępni dla wymiaru sprawiedliwości. C. A. (1) działała ponadto w zamiarze ewentualnym, pod wpływem trudnej sytuacji finansowej zarządzanej przez nią spółki, a po kontroli służby celnej wyciągnęła wnioski i nigdy więcej nie zdecydowała się na podobną współpracę. Za swój błąd poniosła już konsekwencje administracyjnoprawne w postaci kary pieniężnej, która dla małej, rodzinnej spółki, borykającej się z problemami finansowymi oznaczała poważną dolegliwość. Zespół powyższych okoliczności prowadzi do wniosku, że zachowanie oskarżonej należy kwalifikować jako wypadek mniejszej wagi z art. 107 § 4 kks, którego sprawca podlega karze grzywny za wykroczenie skarbowe.

Zgodnie z art. 51 § 1 kks – karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok, a zgodnie z § 2 tego przepisu - jeżeli w okresie przewidzianym w § 1 wszczęto postępowanie przeciwko sprawcy, karalność popełnionego przez niego wykroczenia skarbowego ustaje z upływem 2 lat od zakończenia tego okresu.

Śledztwo w sprawie urządzania gier hazardowych w zakresie głównych animatorów tego procederu powiązanym z (...) (...)toczy się nadal, a materiały dotyczące wątku związanego z lokalem (...) (...)" zostały z niego wyłączone do odrębnego postępowania postanowieniem Naczelnika (...) Urzędu Celno-Skarbowego w T. z dnia 25 lipca 2025 r.

Postanowienie o przedstawieniu C. A. (1) zarzutu przestępstwa z art. 18 § 3 kk w zw. z art. 20 § 2 kk w zw. z art. 107 § 3 kk w zw. z art. 107 § 1 kk wydano w dniu 9 października 2025 r. Przyjmując jako datę czynu moment ustania stanu bezprawnego działania oskarżonej tj. 6 października 2016 r. oraz uwzględniając jego prawidłową kwalifikację prawną należy stwierdzić, że okres przedawnienia karalności upłynął z dniem 6 października 2017 r., co wymagało umorzenia postępowania stosownie do treści art. 17 § 1 pkt 6 kpk w zw. z art. 113 § 1 kks.

Na marginesie można jedynie dodać, że decyzja o umorzeniu postępowania na tej samej podstawie prawnej zapadłaby również wówczas, gdyby oskarżonej przypisać występek w typie podstawowym, ponieważ pomocnictwo do przestępstwa z art. 107 § 1 kks jest zagrożone karą grzywny do 720 stawek dziennych albo karą pozbawieni wolności do lat 3, albo karami tymi łącznie. Zgodnie zaś z brzmieniem art. 44 § 1 pkt 1 kks - karalność przestępstwa skarbowego ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynęło lat 5 - gdy czyn stanowi przestępstwo skarbowe zagrożone karą grzywny, karą ograniczenia wolności lub karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 3 lat. Przedłużenie okresu karalności o 5 dodatkowych lat jest w myśl art. 44 § 5 kks możliwe tylko wówczas, jeżeli w okresie przewidzianym w § 1 wszczęto postępowanie przeciwko sprawcy.

W realiach sprawy ten ostatni warunek nie został spełniony, ponieważ finansowy organ postępowania przez 10 lat zwlekał z przedstawieniem C. A. (1) zarzutu nie pozyskując w tym czasie żadnych nowych dowodów ponad zgromadzone w 2016 r. Trudno oprzeć się wrażeniu, że decyzję o przekształceniu postępowania w fazę in personam podjęto upatrując szansy na skazanie w przyjęciu oczywiście błędnej, sprzecznej z ratio legis art. 107 kks kwalifikacji prawnej czynu.

☐3.5. Uniewinnienie

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i
środki związane z poddaniem sprawcy próbie

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się
do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

inne zagadnienia

W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,
a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

Mimo nastąpienia przedawnienia karalności, sąd może orzekać o przepadku przedmiotów tytułem środka zabezpieczającego, ponieważ przedawnienie karalności stanowi tylko okoliczność wyłączającą ukaranie sprawcy czynu zabronionego (postanowienie SN z dnia 8 lutego 2019 r., IV KK 293/18, Legalis Legalis nr 1875256). Zważywszy na toczące się w dalszym ciągu postępowanie karnoskarbowe w jego głównym nurcie i zarazem brak oddania do dyspozycji sądu zakwestionowanego urządzenia, brak było podstaw do orzeczenia jego przepadku.

KOszty procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

2

Konsekwencją umorzenia postępowania toczącego się w trybie publicznoskargowym, zgodnie z treścią art. 632 pkt 2 kpk, było zwolnienie oskarżonej od kosztów procesu i obciążenie nim Skarbu Państwa.

Podpis