Wyrok z 11 marca 2026, sygn. I C 1496/22

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 11 marca 2026 roku

Sąd Rejonowy w Radomiu I Wydział Cywilny w składzie następującym

Przewodniczący: Sędzia Dariusz Wieński

Protokolant: sekretarz sądowy Arkadiusz Włoskowicz

po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2026 roku w I.

na rozprawie sprawy

z powództwa P. W., U. E.

przeciwko (...) spółce akcyjnej z siedzibą w N.

o zapłatę

I.

zasądza od (...) Towarzystwa (...) spółki akcyjnej z siedzibą w N. na rzecz P. W. kwotę 24.634,30 zł (dwadzieścia cztery tysiące sześćset trzydzieści cztery złote trzydzieści groszy) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwot:

- 18.606,30 zł (osiemnaście tysięcy sześćset sześć złotych trzydzieści groszy) od dnia 21 czerwca 2022 roku do dnia zapłaty,

- 6.028 (sześć tysięcy dwadzieścia osiem) złotych od dnia 19 sierpnia 2022 roku do dnia zapłaty;

II.

oddala powództwo w pozostałej części;

III.

zasądza od (...) Towarzystwa (...) spółki akcyjnej z siedzibą w N. na rzecz P. W. kwotę 4.858 (cztery tysiące osiemset pięćdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty;

IV.

zasądza od (...) Towarzystwa (...) spółki akcyjnej z siedzibą w N. na rzecz U. E. kwotę 15.700 (piętnaście tysięcy siedemset) złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwot:

- 9.200 (dziewięć tysięcy dwieście) złotych od dnia 21 czerwca 2022 roku do dnia zapłaty,

- 6.500 (sześć tysięcy pięćset) złotych od dnia 8 sierpnia 2022 roku do dnia zapłaty;

V.

oddala powództwo w pozostałej części;

VI.

zasądza (...) Towarzystwa (...) spółki akcyjnej z siedzibą w N. na rzecz U. E. kwotę 3.838,90 zł (trzy tysiące osiemset trzydzieści osiem złotych dziewięćdziesiąt groszy) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty;

VII.

nakazuje pobrać od U. E. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Radomiu kwotę 397,80 zł (trzysta dziewięćdziesiąt siedem złotych osiemdziesiąt groszy) tytułem wydatków poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa;

VIII.

nakazuje pobrać od (...) spółki akcyjnej z siedzibą w N. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Radomiu kwotę 2.152,20 zł (dwa tysiące sto pięćdziesiąt dwa złote dwadzieścia groszy) tytułem wydatków poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa.

Sędzia Dariusz Wieński

Sygn. akt I C 1496/22

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 28 października 2022 roku E. L., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata (pełnomocnictwo – k. 7) wniósł o zasądzenie od (...) Towarzystwa (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w M. na swoją rzecz kwoty 24.805,61 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwot:

- 18.777,61 złotych od dnia 21 czerwca 2022 roku do dnia zapłaty,

- 6.028 złotych od dnia 19 sierpnia 2022 roku do dnia zapłaty.

Jednocześnie wniósł o zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie.

W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, iż w dniu 17 maja 2022 roku doszło do zdarzenia drogowego, w wyniku którego został uszkodzony samochód marki U. (...) o nr rej. (...), będący jego własnością. Zaznaczył, że na miejsce została wezwana policja, która ukarała mandatem karnym sprawcę, tj. kierowcę pojazdu marki M. o nr rej. (...). Powód wskazał, że w dniu 20 maja 2022 roku zgłosił szkodę do ubezpieczyciela sprawcy, tj. pozwanej, która przedstawiła kosztorys na kwotę 7.197,09 złotych. Powód podniósł, że kwota wyliczona przez pozwaną nie odpowiada rzeczywistej wartości szkody, gdyż pozwana zastosowała w kalkulacji części alternatywne o znacznie niższej jakości, niż uszkodzone oryginalne, dodatkowo pomniejszone o 33%, które są nieosiągalne na rynku motoryzacyjnym. Podniósł, że została zaniżona również stawka za roboczogodzinę, ustalona na kwotę 54,50 złotych. W związku z tym powód upoważnił Strefę Odszkodowań do sporządzenia prywatnej kalkulacji naprawy, na podstawie której ustalono wartość kosztów naprawy na kwotę 18.777,61 złotych. Powód zaznaczył, że ubezpieczyciel odmówił zapłaty odszkodowania, wskazując, że do zdarzenia doszło w innych okolicznościach, niż wskazane w zgłoszeniu szkody, a do zdarzenia nie doszło z winy kierującego pojazdem M.. Wskazał także, iż zmuszony był do wynajęcia pojazdu zastępczego za 137 złotych za dobę na okres 44 dni i poniósł z tego tytułu koszt w wysokości 6.028 złotych. Powód w dniu 27 lipca 2022 roku skierował do pozwanej wezwanie do zapłaty, jednakże pozwana nie zmieniła swojego stanowiska (pozew – k. 3-5v.).

W odpowiedzi na pozew, (...) Towarzystwo (...) spółka akcyjna z siedzibą w M., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego (pełnomocnictwo – k. 41), wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu pozwana wskazała, iż na podstawie zgromadzonej dokumentacji uznała, że opisane w zgłoszeniu szkody i protokole oględzin uszkodzenia nie powstały w okolicznościach, za które odpowiedzialność ponosi ubezpieczony, a tym samym nie można przypisać winy kierującemu pojazdem marki M.. Stwierdziła, że przyczyną zderzenia pojazdów było przekroczenie osi jezdni przez kierującego pojazdem marki U., który mógł i powinien podjąć działania umożliwiające uniknięcie kolizji. W ocenie pozwanej to kierujący pojazdem marki U. jest sprawcą zdarzenia, który nie dostosował prędkości do warunków drogowych i przekraczając oś jezdni spowodował zagrożenie w ruchu drogowym. Podniosła, że gdyby P. L. jechał możliwie blisko prawej krawędzi jezdni i dostosował prędkość do panujących warunków drogowych, to mógłby uniknąć kolizji, gdyż szerokość jezdni w miejscu zdarzenia umożliwiała bezpieczne minięcie się pojazdów, nawet w sytuacji, gdy U. połową pasu zajmował pas ruchu, którym poruszał się pojazd marki M.. Z ostrożności procesowej, w przypadku nieuwzględnienia braku winy kierującego pojazdem ubezpieczonym, pozwana podniosła zarzut przyczynienia się powoda do powstania szkody w co najmniej 80% (odpowiedź na pozew – k. 36-40).

Pozwem z dnia 28 listopada 2022 roku (data prezentaty – k. 101), zarejestrowanym pod sygnaturą I C (...) upr., U. K., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata (pełnomocnictwo – k. 104) wniósł o zasądzenie od (...) Towarzystwa (...) spółki akcyjnej z siedzibą w M. na swoją rzecz kwoty 18.600 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwot:

- 12.100 złotych od dnia 21 czerwca 2022 roku do dnia zapłaty,

- 6.500 złotych od dnia 8 sierpnia 2022 roku do dnia zapłaty.

Jednocześnie wniósł o zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie.

W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, iż w dniu 17 maja 2022 roku doszło do zdarzenia drogowego, w wyniku którego uszkodzony został samochód marki U. (...) o nr rej. (...), będący jego własnością. Zaznaczył, że na miejsce została wezwana policja, która ukarała mandatem karnym sprawcę, tj. kierowcę pojazdu marki M. o nr rej. (...). Powód wskazał, że w dniu 20 maja 2022 roku zgłosił szkodę do ubezpieczyciela sprawcy, tj. pozwanej. W toku postępowania likwidacyjnego pozwana uznała szkodę jako całkowitą, jednak w ocenie powoda zaniżyła wartość pojazdu powoda w stanie nieuszkodzonym, wyliczając ją na kwotę 7.900 złotych, bezzasadnie stosując korektę ujemną 50% z uwagi na fakt, że kierownica znajdowała się po prawej stronie, zaś prawidłowa korekta z tego tytułu winna wynieść 25%. Wskazał, że pozwana ustaliła wartość pozostałości na kwotę 2.300 złotych, zaś wysokość odszkodowania na kwotę 5.600 złotych. Powód nie zgodził się z wyliczeniami i zlecił sporządzenie prywatnej wyceny, według której wartość rynkowa pojazdu na dzień szkody wynosiła 13.600 złotych, a więc przewyższyła wartość wyliczoną przez pozwaną. Wskazał, że wartość pozostałości została wyliczona na kwotę 1.500 złotych, a zatem wysokość odszkodowania wynosić powinna 12.100 złotych. Powód zaznaczył, że pozwana odmówiła przyznania odszkodowania, wskazując, że do zdarzenia doszło w innych okolicznościach, niż wskazane w zgłoszeniu szkody oraz, że winnym nie jest kierujący pojazdem marki M.. Powód dodał, że zmuszony został również do wynajęcia pojazdu zastępczego za kwotę 250 złotych za dobę przez 26 dni i poniósł z tego tytułu koszt w wysokości 6.500 złotych. Wskazał, że w dniu 1 sierpnia 2022 roku wezwał pozwaną do zapłaty, jednak pozwana nie zmieniła swojego stanowiska (pozew – k. 101-103v.).

W odpowiedzi na pozew, (...) Towarzystwo (...) spółka akcyjna z siedzibą w M. wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie na swoją rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu pozwana wskazała, iż ustaliła, że kierujący pojazdem M. nie ponosi odpowiedzialności za kolizję, gdyż przyczyną zderzenia pojazdów było przekroczenie osi jezdni przez pojazd U. o nr rej. (...) i z tych względów pozwana odmówiła przyznania odszkodowania. Dodatkowo podniosła, że umowa najmu została zawarta dla pozoru, a powód faktycznie nie wynajmował pojazdu od I. I.. Z ostrożności procesowej pozwana zakwestionowała czas najmu, podnosząc, że w dniu 26 maja 2022 roku powód otrzymał informację o szkodzie całkowitej i winien od otrzymania informacji w terminie 7 dni podjąć działania mające na celu nabycie kolejnego pojazdu. podkreśliła, że pojazd powoda był pojazdem sprowadzonym z Anglii, a więc fabrycznie przystosowany do ruchu lewostronnego, zaś przystosowanie pojazdu do ruchu prawostronnego poza Autoryzowanym Serwisem (...) w sposób znaczący obniża wartość w/w pojazdu (odpowiedź na pozew – k. 134-135v.).

Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2024 roku Sąd na podstawie art. 219 kpc połączył sprawę o sygn. akt I C (...) ze sprawą o sygn. I C (...) w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia, ponieważ są ze sobą w związku i postanowił prowadzić je pod wspólną sygnaturą I (...) (postanowienie – k. 175).

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 17 maja 2022 roku doszło do zdarzenia drogowego, w wyniku którego uszkodzeniu uległy pojazdy: marki U. (...) o nr rej. (...), należący do E. L. oraz marki U. (...) o nr rej. (...), należący do U. K. (okoliczności bezsporne).

Kierujący pojazdem marki M. o nr rej. (...) – U. G. jechał do F.. Na ulicy (...) w T. jechał z górki i wjeżdżał w zakręt. Po prawej stronie był zaparkowany pojazd marki H., który ominął. Z naprzeciwka jechał pojazd marki U. koloru czarnego, którym kierował P. L. – brat E. L., od którego P. L. pożyczył pojazd. Omijając pojazd H., U. G. uderzył pojazd marki U. swoją lewą stroną. Za pojazdem marki H. był zaparkowany drugi pojazd, marki U. koloru srebrnego. U. K. zjechał wtedy na pobocze i stał na nim w taki sposób, że dwa koła jego pojazdu stały na jezdni. Stał na odpalonym silniku. Miał włączone światła. U. G. odbił się od pojazdu U. koloru czarnego i uderzył w pojazd U. koloru srebrnego. Na ulicy, na której doszło do zdarzenia nie ma wyznaczonych pasów ruchu. J. poruszało się bliżej środka jezdni. Po obu stronach jezdni jest krawężnik, nie można zjechać na nieutwardzone pobocze. W pojeździe U. (...) zostało uszkodzone zawieszenie i cały lewy bok pojazdu, podwozie, boczne elementy, drzwi, błotniki, lusterka. Uszkodzenia pojazdów marki U. mogły powstać w warunkach wskazanych przez uczestników kolizji (zeznania świadka U. G. – k. 83v.-84, zeznania świadka P. L. – k. 81v., zeznania powoda E. L. – k. 93v. w zw. z k. 82, zeznania U. K. w charakterze świadka – k. 93-93v., zeznania powoda U. K. – k. 169 w zw. z k. 161-161v., opinia biegłego z zakresu techniki samochodowej i ruchu drogowego O. J. (2) – k. 184-230).

Kierujący pojazdem marki M. o nr rej. (...) został ukarany mandatem karnym za przedmiotowe zdarzenie (notatka W. (...) – k. 8).

W dniu 18 maja 2022 roku E. L. zawarł z I. J. umowę najmu pojazdu zastępczego marki E. (...) o nr rej. (...) za stawkę 137 złotych za dobę najmu. Pojazd był mu niezbędny do prawidłowego funkcjonowania i wywiązywania się z obowiązków dnia codziennego. Potrzebował pojazdu do dojazdów do pracy i pomocy mamie. E. L. nie posiadał we własnych środkach wolnego auta umożliwiającego wprowadzenie w miejsce uszkodzonego pojazdu. Otrzymał informację od ubezpieczyciela o możliwości wynajmu pojazdu zastępczego, jednak został poinformowany, że sam musi zapłacić za wynajem, na co nie posiadał środków (oświadczenie E. L. z dnia 18 maja 2022 roku – k. 24, umowa wynajmu samochodu – k. 25-25v., zeznania powoda E. L. – k. 93v. w zw. z k. 82).

W dniu 18 maja 2022 roku U. K. zawarł z I. I. umowę najmu pojazdu zastępczego marki U. (...) o nr rej. (...) za stawkę 250 złotych za dobę najmu. Pojazd był mu niezbędny do prawidłowego funkcjonowania i wywiązywania się z obowiązków dnia codziennego. U. K. nie posiadał we własnych środkach wolnego auta umożliwiającego wprowadzenie w miejsce uszkodzonego pojazdu. Ubezpieczyciel nie proponował mu najmu pojazdu zastępczego (oświadczenie U. K. z dnia 18 maja 2022 roku – k. 121, umowa wynajmu samochodu – k. 122-122v., zeznania powoda U. K. – k. 169 w zw. z k. 161-161v.).

Kierujący pojazdem marki M. poruszał się pojazdem posiadającym ważne ubezpieczenie OC posiadaczy pojazdów mechanicznych zawarte z (...) Towarzystwem (...) spółką akcyjną z siedzibą w M.. Szkoda została zgłoszona przez E. L. w dniu 20 maja 2022 roku i zarejestrowana pod numerem (...). U. K. również zgłosił szkodę do ubezpieczyciela w dniu 20 maja 2022 roku, która została zarejestrowana pod numerem (...) (okoliczności bezsporne, akta szkody na płycie CD – k. 68, k. 133).

W toku postępowania likwidacyjnego dotyczącego szkody w pojeździe marki U. (...) o nr rej. (...) ubezpieczyciel sporządził kalkulację szkody, na podstawie której ustalił wartość kosztów naprawy na kwotę 7.197,09 złotych brutto, przy zastosowaniu stawki za roboczogodzinę w kwocie 54,50 złotych oraz rabatu na części zamienne (kalkulacja naprawy – k. 9-15).

W toku postępowania likwidacyjnego dotyczącego szkody w pojeździe marki U. (...) o nr rej. (...), ubezpieczyciel sporządził wycenę pojazdu, ustalając jego wartość rynkową brutto na dzień 17 maja 2022 roku na kwotę 7.900 złotych brutto, przy zastosowaniu korekty 50% z uwagi na to, że pojazd posiadał kierownicę po prawej stronie. Wartość pojazdu w stanie uszkodzonym została ustalona na kwotę 2.298 złotych przy zastosowaniu współczynnika eksperckiego 1,50 oraz na kwotę 1.532 złote bez zastosowania tego współczynnika. Wysokość kosztów naprawy została wyliczona na kwotę 17.203,37 złotych brutto, przy zastosowaniu stawki za roboczogodzinę w kwocie 54,50 złotych i rabatu na części zamienne (wycena – k. 108-109v., k. 110-110v., kalkulacja naprawy – k. 111-116v.).

W dniu 2 czerwca 2022 roku (...) Odszkodowań z siedzibą w T. sporządziła kalkulację prywatną naprawy pojazdu marki U. (...), ustalając wartość kosztów naprawy na kwotę 18.777,61 złotych brutto, przy zastosowaniu stawki za roboczogodzinę w kwocie 110 złotych oraz części oryginalnych. Wartość rynkowa brutto pojazdu została ustalona na kwotę 20.800 złotych brutto (wycena – k. 17-18, kalkulacja naprawy – k. 18v.-21v.).

W dniu 8 czerwca 2022 roku (...) Odszkodowań z siedzibą w T. sporządziła wycenę prywatną pojazdu marki U. (...). Wartość rynkowa brutto pojazdu została ustalona na kwotę 13.600 złotych, przy zastosowaniu korekty 25% z uwagi na to, że pojazd posiadał kierownicę po prawej stronie. W tym samym dniu poinformowała ubezpieczyciela, że nie otrzymała odpowiedzi na zastosowaną korektę w wysokości 50%, a także wniosła o wyjaśnienie zastosowania korekty eksperckiej 1,50 (wycena – k. 118-119, wiadomość mailowa – k. 117-117v.).

W dniu 27 czerwca 2022 roku (...) Odszkodowań z siedzibą w T. poinformowała ubezpieczyciela, że wskazana przez niego stawka za roboczogodzinę jest zaniżona, zaś ceny części pomniejszone o około 33% są nieosiągalne na rynku motoryzacyjnym. Dodatkowo wskazała, że części alternatywne, tj. błotnik przedni lewy, obudowa lusterka zewnętrznego lewego są niedostępne. Jednocześnie przesłała prywatną kalkulację dotyczącą pojazdu marki U. (...) w celu weryfikacji i poinformowała, że jest gotowa do zakończenia szkody ugodą w kwocie 15.500 złotych. W przypadku odrzucenia tej oferty zwróciła się o wskazanie podmiotu, który dostarczy części i materiały lakiernicze z rabatami, przekazanie prawidłowej kalkulacji naprawy, przekazanie danych do (...) zakładu naprawczego z sieci naprawczej, który przeprowadzi naprawę w oparciu o parametry z kalkulacji i udzieli rabatu, a także o przekazanie danych serwisu partnerskiego, który rozliczy naprawę według gwarantowanej stawki 54,50 złotych za roboczogodzinę (wiadomość mailowa – k. 16).

Decyzją z dnia 27 czerwca 2022 roku ubezpieczyciel odmówił U. K. przyznania odszkodowania, wskazując, że nie można przypisać winy kierującemu pojazdem marki M., zaś przyczyną zderzenia pojazdów było przekroczenie osi jezdni przez pojazd marki U. o nr rej. (...) (decyzja – k. 120-120v.).

Decyzją z dnia 30 czerwca 2022 roku ubezpieczyciel odmówił E. L. przyznania odszkodowania, wskazując, że opisane w zgłoszeniu szkody i protokole oględzin uszkodzenia nie powstały w przedstawionych okolicznościach, a zgromadzony materiał dowody daje podstawy do stwierdzenia, że do zdarzenia nie doszło z winy kierującego pojazdem M. (decyzja – k. 23-23v.).

U. K. wynajmował pojazd zastępczy do dnia 13 czerwca 2022 roku, tj. łącznie przez 26 dni. Z tego tytułu poniósł koszt w wysokości 6.500 złotych (harmonogram czasowy wynajmu pojazdu – k. 124, oświadczenie o zapłacie – k. 122v.).

E. L. wynajmował pojazd zastępczy do dnia 1 lipca 2022 roku, tj. łącznie przez 44 dni. Z tego tytułu poniósł koszt w wysokości 6.028 złotych (harmonogram czasowy wynajmu pojazdu – k. 24v., oświadczenie o zapłacie – k. 25v.).

W dniu 6 lipca 2022 roku (...) Odszkodowań z siedzibą w T. przesłała ubezpieczycielowi dokumentację dotyczącą najmu pojazdu zastępczego przez U. K. celem refundacji (wiadomość mailowa – k. 123).

W dniu 19 lipca 2022 roku (...) Odszkodowań z siedzibą w T. przesłała ubezpieczycielowi dokumentację dotyczącą najmu pojazdu zastępczego przez E. L. celem refundacji (wiadomość mailowa – k. 26).

Pismem z dnia 27 lipca 2022 roku E. L., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata wezwał ubezpieczyciela do zapłaty następujących kwot:

- 18.777,61 złotych tytułem odszkodowania zgodnie z przesłaną kalkulacją naprawy,

- 6.028 złotych tytułem zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego zgodnie z umową najmu

w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego (wezwanie do zapłaty – reklamacja – k. 27-27v.).

Pismem z dnia 1 sierpnia 2022 roku U. K., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata wezwał ubezpieczyciela do zapłaty następujących kwot:

- 12.100 złotych tytułem odszkodowania zgodnie z przesłaną wartością pojazdu,

- 6.500 złotych tytułem zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego, zgodnie z umową najmu

w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego (wezwanie do zapłaty – reklamacja – k. 125-125v.).

Decyzją z dnia 8 sierpnia 2022 roku ubezpieczyciel nie znalazł podstaw do zmiany stanowiska w przedmiocie przyznania odszkodowania na rzecz U. K. (decyzja – k. 126-126v.).

Decyzją z dnia 16 sierpnia 2022 roku ubezpieczyciel nie znalazł podstaw do zmiany stanowiska w przedmiocie przyznania odszkodowania na rzecz E. L. (decyzja – k. 28-28v.).

Oba pojazdy zostały naprawione przez E. L. oraz U. K. (zeznania powoda E. L. – k. 93v. w zw. z k. 82, zeznania powoda U. K. – k. 169 w zw. z k. 161-161v.).

Niezbędny do poniesienia koszt naprawy uszkodzeń pojazdu marki U. (...) w warunkach dobrego warsztatu naprawczego, przy zastosowaniu technologii producenta i części zamiennych pochodzących od producenta pojazdu, gwarantujący przywrócenie stanu sprzed szkody wynosi 19.120,51 złotych brutto. Ze względu na naprawę, podczas usuwania skutków szkody, uszkodzeń niezwiązanych ze zdarzeniem szacowana wartość szkody na pojeździe marki U. (...) wynosi 18.606,30 złotych brutto. Czas najmu samochodu zastępczego wynikający z okresu likwidacji szkody na pojeździe marki U. (...) wynosi 45 dni kalendarzowych. Pojazd marki U. (...) należy do segmentu ,,(...)”. Stawki dobowe za najem w 2022 roku wynosiły od 170 złotych do 259 złotych (opinia biegłego z zakresu techniki samochodowej i ruchu drogowego O. J. (2) – k. 184-230).

Wartość rynkowa pojazdu marki U. (...) na maj 2022 roku wynosi 11.400 złotych brutto. Koszt naprawy pojazdu marki U. (...) w dobrym warsztacie naprawczym wynosi 36.648,24 złotych brutto. Wartość pojazdu uszkodzonego wynosi 2.200 złotych brutto. Wartość szkody na pojeździe marki U. (...) wynosi 9.200 złotych brutto. Czas niezbędny wynajmowania pojazdu zastępczego ze względu na proces likwidacji szkody na pojeździe marki U. (...) to 28 dni kalendarzowych. Pojazd marki U. (...) należy do segmentu (...)”. Stawki dobowe za najem w 2022 roku wynosiły od 232,47 złotych do 500 złotych (opinia biegłego z zakresu techniki samochodowej i ruchu drogowego O. J. (2) – k. 184-230, opinia uzupełniająca biegłego – k. 251-258).

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci powołanych wyżej dokumentów prywatnych, jak również częściowo na podstawie zeznań powodów E. L. i U. K. (zeznającego również w charakterze świadka), a także świadków P. L. i U. G. – uczestników zdarzenia. Prawdziwość i wiarygodność złożonych dokumentów nie nasuwała wątpliwości.

Sąd dał wiarę zeznaniom świadków oraz powoda U. K. w zakresie okoliczności przedmiotowego zdarzenia. Okoliczności te zostały potwierdzone przez biegłego O. J. (1).

Sąd dał wiarę zeznaniom powodów w zakresie konieczności wynajmu pojazdów zastępczych, a także zakresu uszkodzeń i naprawy przedmiotowych pojazdów.

W celu ustalenia, czy do przedmiotowego zdarzenia mogło dojść w okolicznościach podanych w zgłoszeniach szkody, czy zdarzenie miało charakter kontrolowany, ustalenia, czy kierujący pojazdem marki U. (...) miał możliwość uniknięcia kolizji z pojazdem marki M., wysokości szkody poniesionej przez powodów, kosztów przywrócenia pojazdów do stanu sprzed zdarzenia, zasadnego okresu najmu pojazdów zastępczych przy uwzględnieniu procesu likwidacji szkody, a także zasadnej stawki najmu odpowiadającej segmentowi pojazdów uszkodzonych, wartości pojazdu U. K. na dzień szkody, wysokości szkody poniesionej przez U. K., Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego z zakresu techniki samochodowej i ruchu drogowego O. J. (1). Biegły wskazał, że niezbędny do poniesienia koszt naprawy uszkodzeń pojazdu marki U. (...) w warunkach dobrego warsztatu naprawczego, przy zastosowaniu technologii producenta i części zamiennych pochodzących od producenta pojazdu, gwarantujący przywrócenie stanu sprzed szkody wynosi 19.120,51 złotych brutto. Ze względu na naprawę, podczas usuwania skutków szkody, uszkodzeń niezwiązanych ze zdarzeniem szacowana wartość szkody na pojeździe marki U. (...) wynosi 18.606,30 złotych brutto. Czas najmu samochodu zastępczego wynikający z okresu likwidacji szkody na pojeździe marki U. (...) wynosi 45 dni kalendarzowych. Ponadto ustalił, że wartość rynkowa pojazdu marki U. (...) na maj 2022 roku wynosi początkowo 11.300 złotych brutto, zaś wartość szkody 9.100 złotych. Następnie, z uwagi na zarzuty strony powodowej ustalił wartość pojazdu na kwotę 11.400 złotych oraz wartość szkody – 9.200 złotych brutto. Wskazał także, że koszt naprawy pojazdu marki U. (...) w dobrym warsztacie naprawczym wynosi 36.648,24 złotych brutto. Wartość pojazdu uszkodzonego wynosi 2.200 złotych brutto. Czas niezbędny wynajmowania pojazdu zastępczego ze względu na proces likwidacji szkody na pojeździe marki U. (...) ustalił na 28 dni kalendarzowych. Ponadto wskazał, że pojazd marki U. (...) należy do segmentu (...)”. Stawki dobowe za najem w 2022 roku wynosiły od 170 złotych do 259 złotych, a także, że pojazd marki U. (...) należy do segmentu (...)”. Stawki dobowe za najem w 2022 roku wynosiły od 232,47 złotych do 500 złotych.

Zarzuty do przedmiotowej opinii złożyła strona pozwana. Biegły w opinii uzupełniającej wskazał, że do zdarzenia mogło dojść w okolicznościach wskazywanych przez uczestników, a więc podtrzymał wnioski z opinii pierwotnej. Zaznaczył, że żądanie pozwanej mające na celu wskazanie możliwości uniknięcia kolizji przez jego uczestników jest niemożliwe do spełnienia. Wskazał, że przy założeniu pozwanej nie dojdzie do naruszenia osi jezdni przez kierującego U. (...). Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że obie opinie są spójne, logiczne, rzetelne i zawierają odpowiedzi na wszystkie pytania. W związku z powyższym Sąd uznał opinie biegłego za dające podstawę do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

Postanowieniem z dnia 26 października 2023 roku Sąd na podstawie art. 235 ²§1 pkt 4, 5 i 6 kpc pominął dowód z zeznań świadka E. L. z uwagi na fakt, że szczegółowo zeznał on w charakterze powoda.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Powództwa w okazały się zasadne ale nie w całości.

Stosownie do przepisu art. 415 k.c., kto z winy swej wyrządził drugiej osobie szkodę obowiązany jest do jej naprawienia. Z kolei zaś w myśl art. 822 § 1 k.c. przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Jeżeli strony nie umówiły się inaczej, umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej obejmuje szkody, o jakich mowa w § 1, będące następstwem przewidzianego w umowie zdarzenia, które miało miejsce w okresie ubezpieczenia (§2). Uprawniony do odszkodowania w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczenia bezpośrednio od ubezpieczyciela (§4).

Problematyka umów odpowiedzialności cywilnej uregulowana została również w przepisach szczególnych, tj. ustawie z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (tekst jednolity – Dz. U. z 2013 r. poz. 392 ze zm.).

Zgodnie z art. 34 powołanej ustawy z ubezpieczenia OC posiadacza pojazdu mechanicznego przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem pojazdu szkodę, której następstwem jest śmierć, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia bądź też utrata, zniszczenie lub uszkodzenie mienia. W myśl przytoczonego przepisu odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń ma charakter pochodny do odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub kierującego pojazdem. Powstaje wówczas, gdy istnieje odpowiedzialność posiadacza pojazdu lub kierującego na podstawie przepisów prawa cywilnego.

W sprawie niniejszej pozwana kwestionowała istnienie podstaw swojej odpowiedzialności, wskazując, że do uszkodzenia pojazdów nie doszło w okolicznościach przedstawianych przez uczestników zdarzenia. W tym zakresie Sąd oparł się na wnioskach zawartych w opiniach pierwotnej oraz uzupełniającej biegłego O. J. (1), który stwierdził, że do zdarzenia mogło dojść w okolicznościach przedstawianych przez uczestników zdarzenia. Wobec czego pozwana ponosi odpowiedzialność za przedmiotowe zdarzenie.

Spór pomiędzy stronami dotyczył również określenia wysokości koniecznych, celowych i uzasadnionych kosztów naprawy pojazdów, niezbędnych do przywrócenia takiego jego stanu, jaki istniał przed wypadkiem, a także zasadności najmu pojazdów zastępczych, jak również wartości pojazdu przed i po szkodzie w przypadku pojazdu marki U. (...), należącego do U. K..

Sąd spór ten rozstrzygnął, również opierając się na wnioskach zawartych opinii biegłego z zakresu motoryzacji O. J..

Przedmiotowa szkoda pozostaje w adekwatnym związku przyczynowo skutkowym ze zdarzeniem ubezpieczeniowym, za którego następstwa odpowiedzialność ponosi pozwany z racji zawartej umowy ubezpieczenia pojazdu OC. Zaistniały, zatem, przesłanki określone w art. 822 § 1 k.c. i w art. 361 § 1 k.c. Szkoda w sprawie niniejszej to koszt, jaki musi ponieść powód ze swojego majątku (strata) w celu dokonania naprawy samochodu (przywrócenia stanu poprzedniego). Stosownie do art. 363 § 1 k.c. naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu. Jeżeli naprawienie szkody ma nastąpić w pieniądzu, wysokość odszkodowania powinna być ustalona według cen z daty ustalenia odszkodowania, chyba że szczególne okoliczności wymagają przyjęcia za podstawę cen istniejących w innej chwili (§ 2). W istocie powszechnie przyjmuje się, że naprawienie szkody polegającej na uszkodzeniu pojazdu polega przede wszystkim na zapłaceniu kwoty koniecznej do przywrócenia samochodu do stanu poprzedniego.

Powszechne i utrwalone jest stanowisko doktryny i judykatury, że odszkodowanie przysługuje poszkodowanemu niezależnie od tego, czy pojazd został rzeczywiście naprawiony (wyrok SN z dnia 17 czerwca 1987r. sygn.. akt IV CR 158/87, wyrok SN z dnia 16 maja 2002r. sygn. akt V CKN 1273/00, wyrok SN sygn. akt I CR 151/88). Sąd w całości aprobuje wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2018 roku w sprawie II CNP 43/17, Lex 2490615 – „Z art. 822 § 1 k.c. wynika, że obowiązek ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej polega na zapłacie określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone przez ubezpieczonego osobom trzecim, a więc na spełnieniu świadczenia pieniężnego. Poszkodowany może, według swojego wyboru, żądać od ubezpieczyciela zapłaty kosztów hipotetycznej restytucji albo zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej ustalonej zgodnie z metodą różnicy. Przepis art. 822 § 1 k.c. modyfikuje normę wynikającą z art. 363 § 1 k.c. bowiem jedynie tylko w ten sposób, że roszczenie o przywrócenie stanu poprzedniego przekształca w roszczenie o zapłatę kosztów restytucji. Powstanie roszczenia w stosunku do ubezpieczyciela o zapłacenie odszkodowania, a tym samym jego zakres odszkodowania, nie zależą od tego, czy poszkodowany dokonał restytucji i czy w ogóle ma taki zamiar”.

Wskazać w tym miejscu należy, iż Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z dnia 13 czerwca 2003 r. w sprawie III CZP 32/03 (publ. LEX 78592) podkreślił, że iż poszkodowanemu przysługuje wybór odpowiedniego warsztatu naprawczego, któremu powierzy on dokonanie naprawy uszkodzonego pojazdu. Warsztaty te mogą posługiwać się różnymi cenami w zakresie tych samych lub podobnych prac naprawczych. Co więcej, ceny te mogą odbiegać w odpowiedniej skali od cen stosowanych przez warsztaty naprawcze działające na odpowiednim rynku lokalnym (np. na terenie określonego miasta lub gminy). Sąd Najwyższy wskazał też, iż „zgodnie z zasadą pełnej kompensaty poniesionej szkody (art. 361 § 2 k.c.), poszkodowany będzie mógł domagać się od ubezpieczyciela odszkodowania obejmującego poniesione koszty wspomnianych prac naprawczych. Za kategorię "niezbędnych" kosztów naprawy należałoby uznać takie koszty, które zostały poniesione w wyniku przywrócenia uszkodzonego pojazdu do stanu jego technicznej używalności istniejącej przed wyrządzeniem szkody przy zastosowaniu technologicznej metody odpowiadającej rodzajowi uszkodzeń pojazdu mechanicznego. Kosztami "ekonomicznie uzasadnionymi" będą koszty ustalone według cen, którymi posługuje się wybrany przez poszkodowanego warsztat naprawczy dokonujący naprawy samochodu. Nie ma przy tym znaczenia fakt, że ceny te odbiegają (są wyższe) od cen przeciętnych dla określonej kategorii usług naprawczych na rynku napraw samochodu. Jeżeli nie kwestionuje się bowiem uprawnienia do wyboru przez poszkodowanego warsztatu samochodowego mającego dokonać naprawy, miarodajne w tym zakresie powinny być ceny stosowane właśnie przez ten warsztat naprawczy w związku z naprawą indywidualnie oznaczonego pojazdu mechanicznego”. Przenosząc powyższe stanowisko Sądu Najwyższego na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że ubezpieczyciel nie ma prawa do stawek za prace naprawcze, czy rodzaju części zamiennych.

Istotnie, wskazać należy w tym miejscu na dwa ostatnie stanowiska Sądu Najwyższego wyrażone w Uchwałach Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego:

- z dnia 8 maja 2024 roku, sygn. III CZP 142/22, zgodnie z którą ,,jeżeli poszkodowany poniósł już koszty naprawy pojazdu lub zobowiązał się do ich poniesienia, wysokość odszkodowania z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych powinna odpowiadać tym kosztom, chyba że w danych okolicznościach są one oczywiście nieuzasadnione; wysokość odszkodowania nie zależy od ulg i rabatów możliwych do uzyskania przez poszkodowanego od podmiotów współpracujących z ubezpieczycielem. Jeżeli poszkodowany nie poniósł jeszcze kosztów naprawy pojazdu ani nie zobowiązał się do ich poniesienia, wysokość odszkodowania z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych powinna odpowiadać przeciętnym kosztom naprawy na lokalnym rynku, z uwzględnieniem możliwych do uzyskania przez poszkodowanego ulg i rabatów, chyba że skorzystaniu z tych ulg i rabatów sprzeciwia się jego uzasadniony interes (uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 8 maja 2024 roku, sygn. III CZP 142/22, opubl. Biuletyn SN 2024/5). Uzasadnienie uchwały nie zostało jeszcze opublikowane na stronie internetowej Sądu Najwyższego.

- z dnia 11 września 2024 roku w sprawie III CZP 65/23, zgodnie z którą jeżeli naprawa pojazdu przez poszkodowanego stała się niemożliwa, w szczególności w razie zbycia lub naprawienia pojazdu, nie jest uzasadnione ustalenie wysokości odszkodowania z ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych jako równowartości hipotetycznych kosztów naprawy.

Sąd w sprawie niniejszej nie podziela stanowiska zawartego w powyższych uchwałach, a wynika to z trzech powodów.

Po pierwsze uchwały nie mają mocy wiążącej. Zgodnie bowiem z art. 87 par. 1 ustawy o Sądzie Najwyższym "uchwały pełnego składu SN, składu połączonych izb oraz składu całej izby, z chwilą ich podjęcia, uzyskują moc zasad prawnych. Skład 7 sędziów może postanowić o nadaniu uchwale mocy zasady prawnej". Sąd Najwyższy powyższym uchwałom nie nadał mocy zasady prawnej.

Po drugie, na gruncie niniejszej sprawy wskazówki Sądu Najwyższego nie mają zastosowania, gdyż E. L. nie posiadał dokumentów potwierdzających poniesiony rzeczywiście koszt za naprawę pojazdu, a ubezpieczyciel odmówił przyznania jakiegokolwiek odszkodowania. W przypadku pojazdu należącego do U. K. mamy do czynienia ze szkodą całkowitą.

Po trzecie stanowiska zawarte w uchwałach nie uwzględniają całkowicie obecnych realiów i prowadzą do dyskryminującego pokrzywdzenia biedniejszych właścicieli pojazdów uszkodzonych wskutek kolizji drogowych. Otóż, właściciel kilku pojazdów będzie mógł zrezygnować z korzystania uszkodzonego pojazdu, by w ciągu kilku lat prowadzenia postępowania likwidacyjnego przed ubezpieczycielem a następnie w drodze procesu sądowego dochodzić należnych mu kosztorysowo obliczonych kosztów przyszłej naprawy pojazdu. Taka osoba będzie mieć taką możliwość, gdyż będzie mogła swobodnie korzystać z innego pojazdu stanowiącego jej własność i nie odnotuje istotnej różnicy w swym codziennym życiu. Po latach taka osoba z uzyskanego odszkodowania naprawi uszkodzony pojazd, bądź sprzeda go bez jego naprawiania. W innym przypadku bogatszy właściciel jednego pojazdu naprawi swój pojazd, finansując to z własnych oszczędności i w pełni restytuując szkodę, by również po latach uzyskać od ubezpieczyciela w drodze procesu sądowego należne mu odszkodowanie (zgodnie z rzeczywistymi kosztami naprawy, które będą równe hipotetycznym kosztorysowym kosztom naprawy obliczonym jeszcze przed jej dokonaniem). Natomiast, biedniejszy właściciel wyłącznie jednego pojazdu, którego nie stać na naprawę w pełni restytuującą doznaną szkodę, który musi dokonać choćby częściowej, często prowizorycznej, naprawy, aby uzyskać możliwość dopuszczenia do ruchu swojego jedynego pojazdu celem zapewnienia sobie szans na np. dojazd do pracy, mimo znacznych i niezawinionych trudności życiowych spowodowanych kolizją, nie będzie mógł uzyskać należnego mu pełnego odszkodowania. Jeśli sprzeda pojazd nienaprawiony, bo w jego sytuacji życiowej będzie to jedyna szansa na sfinansowanie zakupu tańszego, ale sprawnego, pojazdu, również należnego odszkodowania nie będzie mógł uzyskać. Interpretacja tych samych przepisów prawa niezmiennie obowiązującego od wielu już lat prowadząca do takich rozbieżnych i niesprawiedliwych skutków nie może zyskać akceptacji Sądu. Stąd też fakt, czy została dokonana naprawa pojazdu uszkodzonego, czy pojazd został sprzedany po jego naprawieniu czy przed naprawą, czy też fakt sposobu dokonania naprawy, a także jej realnie poniesiony koszt nie są istotnymi kwestiami dla rozstrzygnięcia sprawy o odszkodowanie z tytułu uszkodzenia pojazdu (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 kwietnia 2019 roku w sprawie II CSK 100/18, publ. LEX nr (...); wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2018 roku w sprawie II CNP 41/17, publ. LEX nr 2481973; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 grudnia 2018 roku w sprawie III CZP 73/18, publ. LEX nr (...); postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 2019 roku w sprawie III CZP 102/18, publ. LEX nr (...); postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2019 roku w sprawie III CZP 86/18, publ. LEX nr 2665230).

Z tych wszystkich względów Sąd uznał, że w niniejszej sprawie należą się hipotetyczne koszty naprawy pojazdu a nie koszty rzeczywiście poniesione, i w całości uwzględnił opinię biegłego O. J. (1).

.

Jak wskazano powyżej, kwestią sporną w niniejszym postępowaniu był również najem pojazdu zastępczego.

Stosownie do treści art. 361 § 1 k.c., pozwany ponosi odpowiedzialność za całą wyrządzoną szkodę majątkową, tj. za normalne następstwa zdarzenia, z którego wynikła szkoda. Szkodę, pozostającą w adekwatnym związku przyczynowym z kolizją drogową może co do zasady stanowić również wydatek na zapewnienie właścicielowi uszkodzonego pojazdu możliwości korzystania z innego środka transportu w postaci usług transportu miejskiego, taksówek czy najmu pojazdu zastępczego. Zgodnie z utrwalonymi poglądami doktryny
i orzecznictwa uszkodzenie pojazdu i konieczność oddania go do naprawy stanowi szkodę majątkową, w postaci pozbawienia właściciela możliwości korzystania z rzeczy. Utrata możliwości korzystania z przedmiotu stanowi szkodę, która może być wyrażona w pieniądzu, zwłaszcza, gdy istnieje możliwość odpłatnego zaspokojenia uszczerbku, poprzez skorzystanie z cudzej usługi lub najmu cudzego przedmiotu (por. T. Dybowski [w:] System prawa cywilnego. Prawo zobowiązań-część ogólna, pod. Red. Z. T., T. III, część I V. 1981, s. 232-233). Nie ulega wątpliwości, że utrata możliwości korzystania
z uszkodzonego pojazdu, a w konsekwencji potrzeba zapewnienia posiadaczowi uszkodzonego pojazdu innej możliwości komunikacji pozostaje w normalnym związku przyczynowym z kolizją drogową, co zostało potwierdzone w uzasadnieniu uchwały Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 2011 r., III CZP 5/11. W treści uzasadnienia tego orzeczenia wyjaśniono, że wydatki na uzyskanie pojazdu zastępczego w okresie remontu uszkodzonego pojazdu albo przez okres niezbędny do nabycia nowego pojazdu, są to wydatki poniesione
w następstwie zdarzenia szkodzącego, które by nie powstały bez tego zdarzenia, prowadzące do powypadkowego zmniejszenia majątku poszkodowanego, czyli straty (art. 361 § 2 k.c.). Szkodę stanowią również konieczne wydatki związane ze zdarzeniem szkodzącym. Przy takim ujęciu, stratą w rozumieniu art. 361 § 2 k.c. są objęte także te wydatki, które służą ograniczeniu (wyłączeniu) negatywnych następstw majątkowych doznanych przez poszkodowanego w wyniku uszkodzenia pojazdu. Negatywnym następstwem majątkowym jest tu utrata możliwości korzystania z rzeczy, a więc utrata uprawnienia stanowiącego atrybut prawa własności. Oznacza to, że poszkodowany poniósł szkodę rodzącą obowiązek odszkodowawczy pozwanej.

W realiach niniejszej sprawy w ocenie Sądu nie było żadnych podstaw do podważenia zasadności najmu pojazdów zastępczych przez poszkodowanych. Samochód jest w obecnych czasach wykorzystywany powszechnie, zarówno do prowadzenia wszelkiego rodzaju działalności gospodarczej, jak i w życiu codziennym i nie można uznać go za dobro luksusowe. Niemożność korzystania z pojazdu zawsze powoduje dla jego właściciela znaczne utrudnienia i niedogodności, bez względu na okoliczność, czy prowadzi czy nie działalność gospodarczą. Oczywistym jest, że osoba, która doznała szkody bez swojej winy ma słuszne prawo do tego, aby zminimalizować owe niedogodności przez uzyskanie pojazdu zastępczego. Oznacza to, że poszkodowanemu, który zawarł umowę najmu pojazdu zastępczego co do zasady przysługiwać będzie roszczenie o zwrot kosztów najmu – chyba, że okaże się, że pojazd zastępczy został najęty pomimo, że poszkodowany w istocie go nie potrzebował. W konsekwencji, najem pojazdu zastępczego w niniejszej sprawie należy uznać za normalną konsekwencję kolizji i mieszczącą się w pojęciu szkody. Powodowie przedłożyli umowy najmu pojazdu zastępczego. W takiej sytuacji to na stronie pozwanej spoczywał ewentualny ciężar dowodu podważenia zasadności zawarcia umowy najmu. Pozwana kwestionowała najem w całości.

E. L. wskazywał, że wynajmował pojazd przez 44 dni po stawce 137 złotych za dobę. U. K. wskazywał natomiast, że wynajmował pojazd przez 26 dni po stawce 250 złotych za dobę. Biegły ustalił, że czas najmu samochodu zastępczego wynikający z okresu likwidacji szkody na pojeździe marki U. (...) wynosi 45 dni kalendarzowych, zaś czas niezbędny wynajmowania pojazdu zastępczego ze względu na proces likwidacji szkody na pojeździe marki U. (...) wynosił 28 dni kalendarzowych. Ponadto wskazał, że pojazd marki U. (...) należy do segmentu (...)”. Stawki dobowe za najem w 2022 roku wynosiły od 170 złotych do 259 złotych, a także, że pojazd marki U. (...) należy do segmentu (...). Stawki dobowe za najem w 2022 roku wynosiły od 232,47 złotych do 500 złotych. Stawki dobowe zastosowane przez powodów mieszczą się zatem w zakresie stawek rynkowych najmu, zaś czas najmu pojazdów przez powodów okazał się zasadny w całości.

W związku z powyższym Sąd zasądził od (...) Towarzystwa (...) spółki akcyjnej z siedzibą w M. na rzecz E. L. kwotę 24.634,30 złotych (18.606,30 zł + 6.028 zł), zaś na rzecz U. K. kwotę 15.700 złotych (9.200 zł + 6.500 zł), o czym orzekł odpowiednio w punktach I. (pierwszym) i IV. (czwartym) wyroku, oddalając powództwa w zakresie dalszych odszkodowań, o czym orzekł odpowiednio w punktach II. (drugim) i V. (piątym) wyroku.

O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c.

Orzekając o odsetkach Sąd zważył, że orzeczenie zasądzające odszkodowanie ma charakter rozstrzygnięcia deklaratoryjnego, zaś zobowiązanie do zapłaty odszkodowania jest zobowiązaniem z natury rzeczy bezterminowym, dlatego też przekształcenie go w zobowiązanie terminowe następuje stosownie do treści art. 455 k.c. (niezwłocznie) – w wyniku wezwania wierzyciela (pokrzywdzonego) skierowanego wobec dłużnika (podmiotu zobowiązanego do naprawienia szkody) do spełnienia świadczenia. Reguła ta, w zakresie terminu spełnienia świadczenia, doznaje modyfikacji w przypadku, gdy podmiotem zobowiązanym do naprawienia szkody jest zakład ubezpieczeń. Wówczas termin do spełnienia świadczenia wyznacza regulacja art. 817 k.c. albo art. 14 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych. W art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych ustawodawca zobligował ubezpieczyciela do spełnienia świadczenia w terminie 30 dni od daty otrzymania przez niego zawiadomienia o szkodzie. Na wypadek, gdyby we wskazanym wyżej terminie nie było możliwe ustalanie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń lub wysokości odszkodowania, datę wypłaty świadczenia wyznacza termin 14 – dniowy, liczony od momentu, gdy przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe.

Powód E. L. zgłosił szkodę do ubezpieczyciela w dniu 20 maja 2022 roku, a zatem termin do wypłaty odszkodowania upłynął w dniu 20 czerwca 2022 roku. Z tych też względów zasadnym było zasądzenie odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 18.606,30 złotych od dnia 21 czerwca 2022 roku do dnia zapłaty. Roszczenie związane z najmem pojazdu zastępczego E. L. zgłosił w dniu 19 lipca 2022 roku, a zatem termin zapłaty upłynął w dniu 18 sierpnia 2022 roku, w związku z czym zasadnym było zasądzenie odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 6.028 złotych od dnia 19 sierpnia 2022 roku do dnia zapłaty.

Powód U. K. również zgłosił szkodę do ubezpieczyciela w dniu 20 maja 2022 roku, a zatem termin do wypłaty odszkodowania upłynął w dniu 20 czerwca 2022 roku. Z tych też względów zasadnym było zasądzenie odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 9.200 złotych od dnia 21 czerwca 2022 roku do dnia zapłaty. Roszczenie związane z najmem pojazdu zastępczego E. L. zgłosił w dniu 6 lipca 2022 roku, a zatem termin zapłaty upłynął w dniu 5 sierpnia 2022 roku, w związku z czym zasadnym było zasądzenie odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 6.500 złotych od dnia 8 sierpnia 2022 roku do dnia zapłaty.

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu w punkcie III. (trzecim) wyroku, odnoszącym się do powoda E. L., Sąd oparł na treści 98§1 kpc i art. 108§1 kpc. Zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu strona przegrywająca sprawę zwraca przeciwnikowi na jego żądanie niezbędne do celowego dochodzenia praw koszty procesu. Powód E. L. wygrał niniejszy proces w 99,3%, a zatem Sąd uznał, że wygrał proces w całości. Na koszty procesu poniesione przez stronę powodową składają się: opłata sądowa od pozwu w kwocie 1.241 złotych, 17 złotych tytułem opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa oraz wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 3.600 złotych ustalone w oparciu o § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie – łącznie 4.858 złotych. Dlatego też Sąd zasądził od pozwanej na rzecz E. L. powyższą kwotę tytułem zwrotu kosztów procesu. Sąd dodatkowo na podstawie art. 98 § 1 ¹ k.p.c. orzekł o odsetkach ustawowych za opóźnienie od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu.

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu w punkcie VI. (szóstym) wyroku, odnoszącym się do powoda U. K., Sąd oparł na treści art. 100 kpc, stosunkowo je rozdzielając. Strona powodowa wygrała niniejszy proces w 84,4%, zaś pozwana – w 15,6%. Na koszty procesu poniesione przez stronę powodową złożyły się: 1.000 złotych tytułem opłaty sądowej od pozwu, 17 złotych tytułem opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa pełnomocnikowi profesjonalnemu, wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 3.600 złotych ustalone w oparciu o § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz 600 złotych tytułem wykorzystanej zaliczki – łącznie 5.217. Należny zwrot kosztów procesu stronie powodowej wynosi zatem 4.403,15 złotych (5.217 zł x 84,4%).

Na koszty procesu poniesione przez pozwaną złożyły się: wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 3.600 złotych ustalone w oparciu o § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz 17 złotych tytułem opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa pełnomocnikowi profesjonalnemu – łącznie 3.617 złotych. Należny zwrot kosztów stronie pozwanej wynosi zatem 564,25 złotych (3.617 zł x 15,6%).

Po wzajemnej kompensacji, Sąd zasądził od pozwanej na rzecz U. K. kwotę 3.838,90 złotych (4.403,15 zł – 564,25 zł) tytułem zwrotu kosztów procesu, o czym orzekł w punkcie VI. (szóstym) wyroku.

Sąd dodatkowo na podstawie art. 98 § 1 ¹ k.p.c. orzekł o odsetkach ustawowych za opóźnienie od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu.

W sprawie niniejszej zostały tymczasowo poniesione wydatki przez Skarb Państwa – Sąd Rejonowy w Radomiu, na które złożyło się wynagrodzenie biegłych w łącznej kwocie 2.550 złotych (1.920 zł – postanowienie k. 232, 630 zł – postanowienie k. 260). Mając na uwadze, że powód U. K. przegrał proces w 15,6%, zaś pozwana w 84,4%, Sąd nakazał pobrać na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Radomiu tytułem wydatków poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa następujące kwoty:

- od U. K. kwotę 397,80 zł (2.550 zł x 15,6%),

- od (...) spółki akcyjnej z siedzibą w M. kwotę 2.152,20 zł (2.550 zł x 84,4%)

o czym orzekł odpowiednio w punktach VII. (siódmym) i VIII. (ósmym) wyroku.

Sędzia Dariusz Wieński

ZARZĄDZENIE

(…)

T., dnia 27.03.2026 roku Sędzia Dariusz Wieński