Wyrok z 7 sierpnia 2025, sygn. I AGa 60/23

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 7 sierpnia 2025 r.

Sąd Apelacyjny w Krakowie I Wydział Cywilny

w składzie:

Przewodniczący: SSA Sławomir Jamróg

Protokolant: Grzegorz Polak

po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2025 r. w Krakowie na rozprawie

sprawy z powództwa (...) spółki z o.o. w K.

przeciwko (...) S.A. w W. (poprzednio (...) S.A. w W.)

o zapłatę

na skutek apelacji strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie
z dnia 8 grudnia 2022 r., sygn. akt IX GC 382/20

1.  oddala apelację;

2.  zasądza od strony pozwanej na rzecz strony powodowej, tytułem kosztów postępowania apelacyjnego, kwotę 8.100 zł (osiem tysięcy sto złotych), z odsetkami, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty.

Sygn. akt I AGa 60/23

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 8 grudnia 2022 r., sygn. akt IX GC 382/20 Sąd Okręgowy w Krakowie zasądził od strony pozwanej (...) spółki akcyjnej w W. na rzecz strony powodowej (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. kwotę 117.837 euro wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 20 kwietnia 2019 r. do dnia zapłaty (pkt I) i zasądził od strony pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 37.547 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się powyższego wyroku tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt II).

Podstawę tego rozstrzygnięcia stanowił następujący stan faktyczny:

Powód P. B., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą: P. B. (...) w K. i strona pozwana (...) spółka akcyjna w W. zawarli w dniu 28 wrzesnia 2017 r. umowę- Kontrakt nr (...), realizowaną w związku z udziałem Powoda w projekcie w ramach programu prowadzonego przez (...) Agencję (...) Badania na Rynek Programu Operacyjnego (...). Powód zawarł bowiem w dniu 20.04.2017 r. z (...) umowę nr (...) (...)o dofinansowanie projektu pod nazwą „(...) (dalej: „(...)”).

Przedmiotem Kontraktu nr (...) była dostawa i montaż przez Pozwaną na rzecz Powoda urządzenia w postaci linii przetarcia, rozkroju i optymalizacji drewna, której części składowe, specyfikacja techniczna oraz zakładane parametry i funkcjonalność zostały określone w zapytaniu ofertowym z dnia 24.08.2017 r. oraz ofercie Pozwanej z dnia 26.09.2017 r., które stanowią integralną część Umowy (pkt VI lit. I Umowy). Zgodnie z treścią zapytania ofertowego z dnia 24.08.2017 r. linia miała służyć do pozyskiwania tarcicy różnych rozmiarów z wcześniej przyciętej i okorowanej kłody, cięcia kłody, rozkroju desek, skanowania, cięcia listew oraz innych zadań związanych z cięciem i obróbką drewna, określonych w jej specyfikacji technicznej. W zamian za wykonanie przedmiotu Umowy, Pozwana miała otrzymać wynagrodzenie w łącznej wysokości 2.356.741,50 EUR, płatne na zasadach określonych w pkt V Umowy.

Zgodnie z pkt. VI lit. K Umowy Pozwana była zobowiązana do dostawy linii przetarcia, rozkroju i optymalizacji drewna w terminie 8 miesięcy od dnia podpisania Umowy, tj. do dnia 28.05.2018 r. Strony zawarły przy tym w umowie postanowienie, o konieczności terminowej wpłaty przez Powoda I części wynagrodzenia – tj. zaliczki o której mowa w pkt. V Umowy, jak również terminowych wpłat pozostałych kwot tytułem wynagrodzenia określonych w pkt V Umowy. Zgodnie z pkt V Umowy, Powód był zobowiązany do zapłaty wynagrodzenia w trzech częściach:

- zaliczka w kwocie 707.022,45 EUR brutto – płatna po otrzymaniu od Pozwanej gwarancji bankowej zwrotu zaliczki i faktury pro forma,

- kwoty 1.414.044,90 EUR brutto – płatnej do 10 dni przed planowaną dostawą urządzeń,

- kwoty 235.674,15 EUR brutto – płatnej do 30 dni od daty dostawy urządzeń.

Powodowi zależało, by po zawarciu Umowy, prace nad budową urządzenia zostały rozpoczęte jak najwcześniej, a Powód już na etapie podpisywania Umowy deklarował pełną współpracę i wykonanie wszelkich zobowiązań wynikających z Umowy, w tym chciał możliwie szybko dokonać zapłaty pierwszej części wynagrodzenia Pozwanej (zaliczki).

Zgodnie z treścią pkt V Umowy, płatność zaliczki miała nastąpić po otrzymaniu przez Powoda gwarancji zwrotu zaliczki dostarczonej przez Pozwaną. Tuż przed podpisaniem umowy (w dniach 26-27.09.2017 r.) w korespondencji mailowej Powód oświadczył, że chce jak najszybciej (w przeciągu miesiąca od zawarcia Umowy) dokonać wpłaty zaliczki i poprosił Pozwaną o dostarczenie Powodowi minimum dokumentacji technicznej opracowywanej w związku z planowaną dostawą urządzenia na podstawie Umowy, co było uzasadnione koniecznością udokumentowania ponoszonych płatności w celu wypłaty środków na mocy umowy kredytu inwestycyjnego. Powód wielokrotnie prosił Pozwaną o dostarczenie gwarancji zwrotu zaliczki oraz o przedstawienie przynajmniej części dokumentacji związanej z wykonaniem Umowy, jednak Pozwana takich dokumentów nie dostarczyła. W okresie od zawarcia Umowy (28.09.2017 r.) przez okres wielu miesięcy Pozwana nie wykonywała jakichkolwiek czynności objętych Umową, w tym w szczególności nie rozpoczęła jakichkolwiek prac w celu wykonania linii przetarcia, rozkroju i optymalizacji drewna stanowiącej przedmiot Umowy.

Dopiero kilka miesięcy po zawarciu Umowy Strona pozwana przekazała Powodowi fakturę pro forma z dnia 12.12.2017 r. oraz gwarancję zwrotu zaliczki z dnia 17.01.2018 r. Po otrzymaniu powyższych dokumentów, Powód w dniu 26.01.2018 r. terminie dokonał wpłaty na rachunek bankowy Pozwanej zaliczki w kwocie 707.022,45 EUR, stanowiącej I część wynagrodzenia Pozwanej zgodnie z pkt V Umowy. płatności zaliczki w terminie – zapłata nastąpiła niezwłocznie po dostarczeniu przez Pozwaną faktury pro forma oraz gwarancji zwrotu zaliczki. Punkt V Umowy nie określił terminu wpłaty zaliczki ani terminu na przedłożenie przez Pozwaną dokumentów niezbędnych do wpłaty zaliczki.

Zgodnie z treścią pkt VI lit. K Umowy, termin dostawy stanowiło 8 miesięcy od dnia podpisania Umowy (28.09.2017 r.), który upłynął w dniu 28.05.2018 r. i nie został dotrzymany przez Pozwaną. Powód ponadto nie otrzymał (zgodnie z treścią pkt V Umowy), żadnej informacji o planowanym terminie dostawy, przez co nie powstała podstawa zapłaty drugiej części wynagrodzenia w kwocie 1.414.044,90 EUR brutto. Pozwana nie dokonała dostawy do dnia 28 maja 2018 r., jak również nie poinformowała Powoda o planowanym terminie dostawy wynikającym z Umowy, nie wystąpiły więc przesłanki do zapłaty na rzecz Pozwanej drugiej i trzeciej części wynagrodzenia, a jedyną częścią wynagrodzenia jaką Powód miał podstawy zapłacić była zaliczka. Powód nie miał więc także obowiązku dokonania ostatniej część płatności w kwocie 235.674,15 EUR przed upływem określonego w Umowie terminu dostawy. Płatność pozostałej części wynagrodzenia zgodnie z pkt V Umowy była bowiem ściśle związana i zależna od dostawy urządzenia przez Pozwaną – kwota 1.414.044,90 EUR brutto podlegała zapłacie do 10 dni przed planowaną dostawą urządzeń, a kwota 235.674,15 EUR brutto – do 30 dni od daty dostawy urządzeń. W okresie biegu terminu 8 miesięcy od dnia zawarcia Umowy (stanowiącej początek terminu dostawy przedmiotu Umowy),

Powód nie naruszył zatem terminów płatności pozostałych części wynagrodzenia, które w okresie biegu terminu dostawy nie były jeszcze wymagalne (vide: pkt VI lit. K Umowy w zakresie powiązania terminu dostawy z dokonywaniem płatności przez Powoda).

Dostawa urządzenia stanowiącego przedmiot Umowy uległa poważnym opóźnieniom wskutek okoliczności, za które odpowiedzialność ponosi Pozwana, przez co dostawa linii przetarcia, rozkroju i optymalizacji drewna zakończyła się dopiero 17 stycznia 2019 r. – 234 dni po upływie terminu dostawy zgodnie z pkt VI lit. K Umowy.

Pomimo upływającego terminu dostawy, Pozwana przystąpiła do jakichkolwiek czynności związanych z wykonaniem linii przetarcia, rozkroju i optymalizacji drewna dopiero w lutym i marcu 2018 r., jednak czynności te dotyczyły jedynie przygotowania dokumentacji technicznej dotyczącej wykonania przedmiotu Umowy oraz uzgodnień w zakresie szczegółów co do parametrów technicznych.

Zgodnie z prowadzoną przez Strony korespondencją mailową oraz licznymi rozmowami telefonicznymi i spotkaniami, Pozwana po rozpoczęciu gromadzenia dokumentacji technicznej rozpoczęła czynności związane ze zleceniem wykonania poszczególnych urządzeń składających się na przedmiot Umowy firmom zewnętrznym, które miały zrealizować przedmiot Umowy na podstawie odrębnych umów zawartych z Pozwaną.

Na zlecenie Pozwanej i współpracy Pozwanej z jej podwykonawcami, linia przetarcia, rozkroju i optymalizacji drewna jako kompletne i samodzielne urządzenie miała powstać wskutek połączenia na etapie montażu jej poszczególnych elementów, które na zlecenie Pozwanej miały zostać wykonane i dostarczone Powodowi przez 2 firmy zewnętrzne, tj. spółkę (...) (...)z siedzibą w S. (...) (...), Republika Danii (dalej: (...)) oraz spółkę (...) s.r.l. z siedzibą w (...) M., Republika Włoska wraz ze współpracującą z P. s.r.l. spółką (...) s.r.l. (zwanymi dalej łącznie jako „P. / P.”) na podstawie odrębnych umów zawartych pomiędzy Pozwaną a powyższymi podmiotami. Elementy z jakich linia miała zostać zbudowana, zostały podzielone na dwa główne zespoły elementów, jakie miały zostać wykonane przez (...) oraz spółkę P. / P., a następnie miały one zostać połączone na etapie montażu. W rezultacie połączenia poszczególnych części linii i wykonaniu na etapie montażu, miała powstać kompletna i zdatna do użytku linia przetarcia, rozkroju i optymalizacji drewna, stanowiąca przedmiot Umowy zgodnie z pkt III Umowy.

Powód w korespondencji mailowej z kwietnia 2018 r. otrzymał od Pozwanej informację i korespondencję mailową od firmy (...) / P. z której wynikało, że dostawa elementów jakie miała dostarczyć ma nastąpić w terminach 10.09.2018 r. i 30.09.2018 r. Dostawa elementów linii od (...) miała nastąpić zgodnie z harmonogramem przekazanym od (...) przez Pozwaną.

W celu wykonania instalacji, montażu i uruchomienia urządzenia, konieczne było wykonanie przez Powoda określonych prac w postaci budowy określonych konstrukcji (tzw. platform i schodów) w miejscu instalacji urządzenia (zgodnie z treścią pkt VII lit. C Umowy) oraz budowy fundamentów pod urządzenie - które były potrzebne do umiejscowienia i zainstalowania urządzenia na etapie montażu w miejscu dostawy. W celu wykonania takich prac oraz odpowiedniego przygotowania miejsca w którym urządzenie miało zostać zainstalowane, Powód wielokrotnie zwracał się do Pozwanej z prośbami o przesłanie dokumentacji technicznej dotyczącej przedmiotu Umowy, w tym w szczególności o opracowanie i udostępnienie rysu technicznego dwóch głównych części linii oraz rysunków technicznych dotyczących umiejscowienia i montażu linii, z uwzględnieniem, że dana część linii miała być wykonana przez P. / P. i (...). Dostarczenie Powodowi dokumentacji technicznej stanowiło obowiązek Pozwanej na podstawie pkt VII lit. E Umowy. Powód wielokrotnie musiał wzywać Pozwaną lub jej podwykonawcę P. / P. do udostępnienia powyższych dokumentów, które były mu udostępniane z opóźnieniem lub okazywały się niekompletne. Pozwana wraz z P. / P. wielokrotnie deklarowali terminy przesłania kompletnej dokumentacji technicznej Powodowi, jednak obietnice te nie zostały dotrzymane. Pozwana spółka nie dostarczyła kompletnej dokumentacji od P. / P. - pomimo wielokrotnie kierowanych próśb i wezwań o przedłożenie takiej dokumentacji, Powód ostatecznie nigdy nie otrzymał w szczególności finalnego rysunku części linii jaka była wykonywana przez P. / P..

W rozmowach telefonicznych oraz podczas spotkań z przedstawicielami Pozwanej, Powód uzyskał od Pozwanej informację, że spółka (...) zaczęła domagać się od Pozwanej natychmiastowej zapłaty wynagrodzenia za realizowane pracę związane z wykonaniem przedmiotu Umowy oraz zagroziła, że w razie braku otrzymania płatności wstrzyma wykonywanie jakichkolwiek prac lub zakończy współpracę z Pozwaną, a ewentualne wznowienie wykonywania prac będzie mogło nastąpić dopiero w roku 2019.

Powód nie był związany jakąkolwiek umową z (...) i nie miał obowiązku realizacji jakichkolwiek płatności na rzecz tej spółki – Powód na mocy pkt V Umowy miał obowiązek zapłaty wynagrodzenia na rzecz Pozwanej, która z kolei była zobowiązana do zapłaty na rzecz (...) na mocy odrębnej umowy.

Wśród możliwych rozwiązań wskazanej sytuacji Pozwana zaproponowała m.in. otwarcie akredytywy bankowej w celu dokonania płatności na rzecz (...) (co wskazuje m.in. występujący w imieniu Pozwanej G. C. w korespondencji mailowej prowadzonej z Powodem), jednak z uwagi na zbyt duże koszty związane z akredytywą Strony nie zdecydowały się na to rozwiązanie.

Informacja o ryzyku przerwania prac przez (...) była dla Powoda niezwykle istotna, ponieważ w konsekwencji doprowadziłoby to do sytuacji, w której nie byłoby możliwe ukończenie przez Pozwaną linii przetarcia, rozkroju i optymalizacji drewna jako kompletnego, samodzielnego i zdatnego do użytku urządzenia, a dla Powoda wiązałoby się z koniecznością dalszego ponoszenia przez Powoda kosztów odsetek od kredytu zaciągniętego na realizację płatności na rzecz Pozwanej. Przerwanie prac uniemożliwiało Powodowi przeniesienie do nowego zakładu produkcyjnego (którego linia rozkroju, przetarcia i optymalizacja drewna miała być kluczowym elementem) i realizacje zamówień z wykorzystaniem linii. Ponadto, brak wykonania linii i dalsze opóźnienia w dostawie uniemożliwiały Powodowi uzyskanie wypłaty znacznej części dofinansowania od(...)Agencji (...)– zgodnie z § 9 Umowy o dofinansowanie, dofinansowanie jakie miało zostać przekazane Powodowi w formie zaliczek nie mogło przekroczyć 40% całkowitej wartości dofinansowania przyznanego za realizację projektu; ponadto, brak postępów w wykonaniu przedmiotu Umowy i brak realizacji harmonogramu rzeczowo-finansowego narażał Spółkę na rozwiązanie Umowy o dofinansowanie przez (...) na podstawie § 16 ust. 2 pkt. 4) i 5) Umowy o dofinansowanie.

Z uwagi na ryzyko przerwania prac przez (...) oraz związane z tym zdarzeniem konsekwencje, Powód postanowił zgodzić się na prośbę Pozwanej, by zawrzeć aneks do Umowy i zmienić treść pkt V Umowy, ustalając nowy harmonogram płatności. Na mocy aneksu do Umowy z dnia 25.06.2018 r., Strony postanowiły rozdzielić drugą z płatności (w kwocie 1.414.044,90 EUR brutto) na kilka mniejszych płatności, tj:

- 132.000,00 EUR brutto do dnia 03.07.2018 r.,

- 216.723,45 EUR brutto do dnia 03.08.2018 r.,

- 785.321,45 EUR brutto do dnia 01.09.2018 r.,

- 280,000,00 EUR brutto do dnia 20.10.2018 r.

Równocześnie, ostatnia część wynagrodzenia w kwocie 235.674,15 EUR brutto pozostała bez zmian zarówno co do kwoty, jak i terminu płatności (tj. w terminie do 30 dni od daty dostawy urządzeń).

Wprowadzenie powyższych zmian zostało wywołane okolicznościami leżącymi po Stronie Pozwanej – wcześniejsza płatność części wynagrodzenia przez Powoda pozwoliła bowiem Pozwanej na dokonanie płatności wynagrodzenia spółce (...) – podwykonawcy Pozwanej, co w konsekwencji pozwoliło uniknąć ryzyka zawieszenia lub nawet całkowitego przerwania prac nad wykonaniem elementów składających się na przedmiot Umowy.

Ponadto Powód uzyskał informacje od Pozwanej, z których wynikało, że spółka (...) / P. wykonuje zlecone jej od Pozwanej prace z opóźnieniem w stosunku do prac spółki (...).

Dostawa pierwszych elementów linii rozpoczęła się dopiero we wrześniu 2018r. i następnie ulegała dalszym opóźnieniom z przyczyn za które odpowiedzialność w całości ponosi Pozwana. Powód wskazuje, że Pozwana lub podwykonawcy Pozwanej wielokrotnie deklarowali Powodowi kolejne przewidywane terminy dostawy przedmiotu Umowy, które nie były jednak dotrzymywane, a opóźnienie Pozwanej w dostawie ulegało dalszemu przedłużeniu, pomimo, że Powód wielokrotnie (w tym w szczególności we wiadomości mailowych z dnia 20.06.2018 r. 11.09.2018 r. 07.11.2018 r. oraz 08.11.2018 r.) zwracał uwagę Pozwanej na poważne i przedłużające się opóźnienie w dostawie przedmiotu Umowy i żądał od Pozwanej, by podjęła wszelkie czynności w celu przyspieszenia prac nad wykonaniem przedmiotu Umowy.

Powód wzywał Pozwaną, by jak najszybciej zakończyć dostawę i rozpocząć montaż urządzenia. Powód zwracał również uwagę na skutki związane z opóźnieniem w wykonaniu przedmiotu Umowy w postaci braku możliwości otrzymania wypłaty dofinansowania z (...) oraz dalsze koszty ponoszone z tego tytułu przez Pozwaną.

W prowadzonej z Pozwaną korespondencji mailowej wielokrotnie zgłaszał obawy dotyczące zachowania terminu dostawy, co miało dla Powoda szczególnie istotne znaczenie uwzględniając takie okoliczności jak:

a) konieczność ponoszenia kosztów umowy ramowej w zakresie współpracy na rynku finansowym z dnia 27.10.2017 r. zawartej z (...) Bank (...) S.A. (umowa dot. transakcji typu forward),

b) konieczność ponoszenia kosztów odsetek od umowy nr (...) kredytu inwestycyjnego z dnia 18.07.2017 r. zawartej z (...) Bank (...) S.A. (umowa kredytowa)

c) utracone korzyści z tytułu niezrealizowanych zamówień i niezawartych kontraktów handlowych.

Pozwana nie podjęła należytych i potrzebnych czynności, by przeciwdziałać przedłużającemu się opóźnieniu w stosunku do terminu dostawy urządzenia określonego w Umowie, w tym w szczególności nie nadzorowała należycie stanu prac, które Pozwana zleciła do wykonania spółkom (...) oraz P. / P.. Wprost przeciwnie, z korespondencji mailowej pomiędzy Pozwaną a spółką (...) (przekazanej Powodowi przez B. K.) wynika, że z uwagi na przedłużające się opóźnienie po stronie P. / P., Pozwana próbowała przesunąć termin prac montażowych jakie miał wykonywać (...). W przypadku wstrzymania prac przez (...) w listopadzie 2018 r., spółka ta mogłaby wznowić prowadzone prace najwcześniej w marcu 2019 r., co przedłużyłoby termin zakończenia prac nad przedmiotem Umowy do połowy roku 2019 r. Z uwagi na konieczność dotrzymania przez Powoda terminów na ukończenie przedmiotu Umowy określonej w Umowie o dofinansowanie zawartej z (...) oraz ryzyko ponoszenia dalszych kosztów wynikających z braku wypłaty dofinansowania (w tym ponoszenia dodatkowych kosztów odsetek od kredytu bankowego udzielonego na sfinansowanie wykonania urządzenia w ramach Umowy), takie rozwiązanie było dla Powoda niemożliwe do zaakceptowania.

Dostawa ostatnich podstawowych elementów linii zakończyła się w dniu 17.01.2019 r., co potwierdzają protokoły (...) oraz dokumenty dostawy. Dwie dostawy elementów zostały przeprowadzone później, tj. w dniach 08.02.2019 r. oraz 18.03.2019 r., lecz dostawa dotyczyła części zamiennych linii. Data 17.01.2019 r. stanowiła końcowy dzień dostawy podstawowych elementów linii.

Po zakończeniu dostawy, Pozwana przystąpiła do montażu linii oraz jej uruchomienia, które zakończyły się w dniu 26.03.2019 r., Uruchomienie urządzenia nastąpiło dopiero dnia 28.03.2019 r., czego potwierdzenie stanowi protokół uruchomienia podpisany przez przedstawicieli stron co potwierdza protokół uruchomienia przedmiotu umowy z dnia 26.03.2019 r.

Powód zawarł w dniu 27.10.2017 r. umowę ramową w zakresie współpracy na rynku finansowym z (...) Bank (...) S.A. celem zabezpieczania się przed ryzykiem walutowym związanym ze zmianami kursu EURO – płatność wynagrodzenia Umownego miała bowiem następować w walucie EURO. Z uwagi na opóźnienie w terminach dostawy, konieczność zawarcia aneksu do Umowy z dnia 25.06.2018 r., z przyczyn leżących po Stronie Pozwanej, Powód poniósł koszty tzw. „rolowania” kontraktu forward na późniejszą datę wygaśnięcia. Koszty te obrazuje tabela wykonana przez pracowników (...) Bank (...) S.A., na podstawie której pobrane zostały dodatkowe opłaty. Powód w związku z okolicznościami leżącymi po Stronie Pozwanej poniósł z tego tytułu dodatkowe koszty w kwocie 56.368,00 zł.

W związku z realizacją projektu objętego Umową o dofinansowanie i dostawą urządzenia w ramach Umowy, Powód w celu sfinansowania wykonania i dostawy linii na podstawie Umowy zawarł umowę kredytową nr (...) z bankiem (...) S.A. z dnia 18.07.2017 r. na kredyt o wartości 16.355.000,00 zł. Kredyt mógł być wykorzystany wyłącznie na finansowanie inwestycji objętej Umową o dofinansowanie, a wypłata środków z kredytu była uzależniona od przedłożenia przez Powoda faktury lub innego dokumentu na podstawie którego nastąpiła płatność w związku z realizacją projektu z Umowy o dofinansowanie. Spłata kredytu ze środków uzyskanych z udzielonej dotacji w kwocie 7.000.000,00 zł jest możliwa dopiero po jej wpływie z (...) Agencji (...). Ta z kolei jest możliwa dopiero po zakończeniu montażu urządzenia, uruchomieniu urządzenia, podpisaniu protokołu z czynności odbioru przygotowaniu i wysłaniu kompletnej dokumentacji dotyczącej wykonania przedmiotu Umowy i zakończenia inwestycji do (...).

W związku z opóźnieniem w dostawie powód dopiero 17 stycznia 2019r. rozpoczął procedurę rozliczenia dotacji z (...) , czyli z opóźnieniem sięgającym ponad 113 dni i musiał z tego tytułu ponieść koszty w postaci dodatkowych odsetek od kredytu. Oprocentowanie kredytu zgodnie z umową kredytową wynosiło WIBOR 1 M + marża bankowa w wysokości 1,9%. Biorąc pod uwagę miesiące II - V 2019 roku - średnia wartość WIOR 1 M wynosiła 1,64%. Całkowite oprocentowanie kredytu wynosiło zatem 3,54%. Powód poniósł dodatkowe koszty w postaci zapłaconych odsetek od kwoty 7.000.000,00 zł za 113 dni, co daje w sumie kwotę 76.716,16 zł (7.000.000 x 3,54% / 365 x 113)

Wskutek nieterminowej dostawy linii przetarcia, rozkroju i optymalizacji drewna z winy Pozwanej, Powód poza szkodą poniesioną wskutek okoliczności opisanych powyżej, poniósł również dalsze szkody, na które składają się m.in.

a) koszty poniesione przez Powoda tytułem utrzymania i obsługi poprzednio funkcjonującego zakładu produkcyjnego (jaki docelowo miał zostać przeniesiony w miejsce położenia linii będącej przedmiotem Umowy),

b) utracone korzyści wywołane brakiem przyjmowania i realizacji przez Powoda zamówień w okresie w którym miało nastąpić przeniesienie poprzednio funkcjonującego zakładu produkcyjnego Powoda w miejsce położenia linii,

c) utracone korzyści z tytułu dalszych kontraktów handlowych i nawiązania stałej współpracy gospodarczej m.in. z (...) sp. z o.o., (...) sp. z o.o. i (...) sp. z o.o.,

d) szkody wywołane utratą renomy przez (...) w sytuacji braku możliwości terminowej realizacji zamówień.

Według szacunków powoda, łączna wartość poniesionej przez Powoda szkody wywołanej opóźnieniem w dostawie urządzenia na mocy Umowy, znacząco przekracza wartość kary umownej dochodzonej w niniejszym postępowaniu.

Przy tym stanie faktycznym Sąd Okręgowy uznał, że powództwo zasługuje na uwzględnienie w całości.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji roszczenie strony powodowej miało oparcie w ustalonej przez strony umowie z dnia 28.09.2017 r., dającej powodowi prawo naliczenia pozwanemu kar umownych w wysokości 0,1% wartości Umowy za każdy dzień opóźnienia z dostawą przedmiotu umowy z ograniczeniem wartości kar umownych do maksymalnie 5% wartości Umowy. Termin dostawy urządzeń przypadał najpóźniej na dzień 28.05.2018 r. Termin ten nie został dotrzymany przez pozwanego. Nie doszło zdaniem Sądu pierwszej instancji do modyfikacji umowy w odniesieniu do terminu dostawy. Strony wyraźnie postanowiły dokonać zmiany jedynie w zakresie warunków płatności, a nie terminu dostawy. Przyczyną rozbicia płatności było zagrożenie ze strony podwykonawcy pozwanego ( (...) (...)) dotyczące wstrzymania dalszych prac nad urządzeniami stanowiącymi przedmiot Umowy zawartej pomiędzy powodem i pozwanym. Spowodowane było to tym, że drugi z podwykonawców pozwanego (P./P.) pozostawał w znacznym opóźnieniu w realizacji swojego zakresu umownego, co uniemożliwiało dokonanie przez powoda płatności kwoty 1.414.044,90 EUR na rzecz pozwanego w pierwotnie planowanym terminie (czyli do dnia 18.05.2018 r.). Innymi słowy podwykonawca pozwanego ( (...) (...)), który wykonał swoją część prac, nie mógł otrzymać od pozwanego zapłaty za wykonane prace, bowiem drugi z podwykonawców pozwanego był w opóźnieniu, a dokonanie płatności przez powoda na rzecz pozwanego (a później przez pozwanego na rzecz jego podwykonawców) uzależnione było od wykonania urządzeń przez obu podwykonawców. Płatność kwoty 1.414.044,90 EUR nastąpić miała bowiem na 10 dni przed planowaną dostawą wszystkich urządzeń (pkt M Umowy). Opóźnienia w dostawie elementów linii w zakresie poszczególnych części wykonywanych przez podwykonawców Pozwanej, nie wyłączają zdaniem Sądu Okręgowego odpowiedzialności Pozwanej za dotrzymanie terminu dostawy urządzenia określonego w Umowie. Przyczyny opóźnienia wskazywane przez spółkę (...) podane w wiadomości mailowej F. T. z dnia 09.11.2018 r. (problemy z uzyskaniem świadectw zgodności, trudności we współpracy z organami inspekcji) nie mogą również usprawiedliwiać przedłużającego się opóźnienia w dostawie elementów urządzenia wykonywanych przez P. / P., a uzyskanie wszelkich wymaganych świadectw zgodności i certyfikatów od właściwych organów dla poszczególnych części urządzenia należało w całości do Pozwanej i działających we współpracy z Pozwaną spółek (...) / P..Dostawa elementów linii przetarcia, rozkroju i optymalizacji drewna zakończyła się dopiero w dniu 17.01.2019r., czyli 234 dni po upływie terminu dostawy. Umowa dawała więc prawo do naliczenia kary umownej za opóźnienie w dostawie w wysokości 551.477,16 EUR (0,1% wartości Umowy określonej w pkt IV Umowy [2.356.741,50 EUR] x 234 dni opóźnienia). Z uwagi na pkt VI lit. M in fine Umowy wartość naliczonej kary umownej została przez powoda zmiarkowana do 5% wartości Umowy, tj. do kwoty 117.837,00 EUR stanowiącej wysokość roszczenia dochodzonego pozwem. Sąd Okręgowy odwołał się przy tym do treści art. 483 § 1 kodeksu cywilnego oraz 484§1 k.c. i wskazał, że dochodzący zapłaty z tytułu kary umownej nie jest zobowiązany do wskazywania wysokości poniesionej szkody, a nawet faktu jej poniesienia.

Zdaniem Sądu Okręgowego nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek o miarkowanie kary umownej. Kara umowna nie była rażąco wygórowana w kontekście wartości umowy. Została ona przez powoda zmiarkowana do 5% wartości Umowy,

Wobec powyższego Sąd uwzględnił żądanie zaploty.

O odsetkach orzeczono na podstawie art. 481 § 1 i 2 k.c.

Jako podstawę rozstrzygnięcia o kosztach powołano art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c.

Apelację od tego wyroku wniosła strona pozwana, zaskarżając orzeczenie w całości, zarzucając:

I.  Naruszenie przepisów postępowania , mające wpływ na wynik sprawy tj.:

1) art. 233 § 1 k.p.c. przez brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego i błędy w ocenie wiarygodności dowodów, w szczególności w zakresie zeznań świadków G. C., M. N. (1) oraz A. M. i błędne uznanie zeznań świadków za wiarygodne w ograniczonym zakresie przy jednoczesnym uznaniu za wiarygodne zeznań W. B., J. K.; oraz powoda w całości, co skutkowało:

a. błędnym uznaniem przez Sąd I instancji, że twierdzenia pozwanego podnoszone są jedynie na potrzeby niniejszego procesu i stanowią linię obrony,

b. błędnym uznaniem przez Sąd I instancji, że powód nie oświadczył woli zmiany terminu dostawy urządzeń,

c. błędnym uznaniem przez Sąd | instancji, że powodowi przysługuje roszczenie o zapłatę kary umownej względem pozwanej,

d. błędnym uznaniem przez Sąd I instancji, że pozwana znajdowała się w opóźnieniu w dostawie ponieważ termin dostawy przypadał na 28.05.2018 roku,

e. błędnym uznaniem przez Sąd I instancji, że nie ma podstaw do miarkowania kary

umownej,

f. nieuwzględnienie, że nieracjonalne jest żeby pozwana, której przedmiotowy kontrakt stanowił ponad 10% rocznego obrotu celowo wstrzymywała się z podjęciem działań w celu wykonania niniejszej umowy łub też bez uzasadnienia pozostawała w opóźnieniu z jego wykonaniem;

2) art. 233 § 1 k.p.c. przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy w szczególności: a. brakiem ustalenia, że powód we wrześniu 2018 roku dokonał zmiany w zakresie fundamentów/podstaw/konstrukcji z betonowych na stalowe, a więc że to powód jeszcze jesienią 2018 roku dokonał zmian dotyczących ustawienia przedmiotu umowy, które oznaczają, że nie mógł planować dostawy w maju 2018 roku,

3) art. 233 8 1 k.p.c. przez sprzeczność istotnych ustaleń Sądu Okręgowego z treścią

zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności z dokumentami znajdującymi się w aktach sprawy oraz zeznaniami świadków co skutkowało:

a. błędnym ustaleniem faktycznym, że pozwana przez okres wielu miesięcy nie wykonywała jakichkolwiek czynności objętych Umową, w tym w szczególności nie rozpoczęła jakichkolwiek prac w celu wykonania linii przetarcia, rozkroju i optymalizacji drewna stanowiącej przedmiot Umowy, podczas gdy to powód po wiadomościach e-mail wysłanych przed zawarciem umowy nie kontaktował się z pozwaną i pozostawił bez odpowiedzi wiadomość e-mail pozwanej z dnia 24.11.2017r. w przedmiocie gwarancji zwrotu zaliczki i odpowiedział na nią dopiero 17.01.2018 r.,

b. błędnym ustaleniem faktycznym, że powód wielokrotnie prosił pozwaną o dostarczenie gwarancji zwrotu zaliczki, podczas gdy prośba ta została skierowana jak wynika z korespondencji e-mail znajdującej się w aktach sprawy jedynie przed zawarciem umowy tj. 26.09.2017 r., a następnie mimo wiadomości e-mail pozwanej z dnia 24.11.2017 r., do której pozwana załączyła gwarancję, powód odpowiedział na nią dopiero po kilku miesiącach, tj. 17.01.2018 r.,

c. brakiem wzięcia pod uwagę, że umowa ramowa o współpracy na rynku finansowym dołączona przez powoda do pozwu została przez powoda zawarta dopiero 27.10.2017 roku, a więc miesiąc po zawarciu umowy z pozwaną, w związku z czym interesie powoda było dokonanie płatności, a więc i otrzymanie gwarancji od pozwanej po jej zawarciu, w związku z czym za wiarygodne należy uznać zeznania świadka A. M., który wskazywał, że pozwana czekała na informację od powoda, żeby wystawić gwarancję zwrotu zaliczki, a więc nie można uznać, że znajdowała się wówczas w opóźnieniu,

d. błędnym ustaleniem faktycznym, że powód wielokrotnie prosił pozwaną o dostarczenie przynajmniej części dokumentacji związanej z wykonaniem Umowy, jednak pozwana takich dokumentów nie dostarczyła, podczas gdy z wiadomości e-mail znajdujących się w aktach sprawy oraz z zeznań powoda wynika, że otrzymał on dokumentację projektową,

e. błędnym ustaleniem faktycznym, że powód nie otrzymał żadnej informacji o planowanym terminie dostawy, przez co nie powstała okoliczność zapłaty drugiej części wynagrodzenia, podczas gdy zgodnie z umową druga rata miała być płatna do 10 dni przed planowaną dostawą, która zgodnie z twierdzeniami powoda miała się odbyć do 28.05.2018 roku, jednak pomimo takiego stanowiska powód nie dokonał płatności drugiej raty na 10 dni przed 28.05.2018 roku,

f błędnym ustaleniem faktycznym, że dostawa urządzenia stanowiącego przedmiot Umowy uległa poważnym opóźnieniom wskutek okoliczności, za które odpowiedzialność ponosi pozwana, podczas gdy to powód nie odpowiadał na korespondencję e-mail dotyczącą gwarancji oraz nie miał w maju 2018 roku gotowej hali do dostawy i montażu,

g. błędnym ustaleniem faktycznym, że dostawa zakończyła się dopiero 17.01.2019 r., podczas gdy zakończyła się w listopadzie 2018 roku, a w styczniu 2019 roku trwał już montaż i wymieniana była część, która uległa usterce, co wynika wprost z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy,

h. błędnym ustaleniem faktycznym, że montaż rozpoczął się dopiero po 17.01.2019 r., podczas gdy linia była montowana na bieżąco w trakcie dostaw, co wynika wprost z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w szczególności z korespondencji e-mail z 25.06.2018 r., 31.10.2018r., 07.11.2018 r., oraz harmonogramu dostaw,

i błędnym ustaleniem faktycznym, że podpisanie aneksu nastąpiło z inicjatywy pozwanej a nie powoda, podczas gdy to powód nie uiścił drugiej raty zgodnie z umową w połowie maja 2018 roku;

4. art. 235 ²§ 2 k.p.c. przez niewydanie postanowienia dowodowego w przedmiocie

dowodów zgłoszonych w piśmie z dnia 24.11.2022 r., tj. wiadomości e-mail pozwanej

z dnia 24 listopada 2017r i e-mail powoda z dnia 17 stycznia 2018 r, które miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia;

II.  Naruszenie prawa materialnego a to:

- art. 483§1 k.c. poprzez bledną wykładnię i uznanie , ze powodowi przysługuje roszczenie o zapłatę kary umownej,

– art. 488§2 k.c. poprzez nieuwzględnienie żądania miarkowania kary umownej.

Strona pozwana wniosła o zmianę wyroku i oddalenie powództwa w całości oraz zasadzenie od powoda na rzecz strony pozwanej kosztów procesu za obie instancje.

Strona powodowa w odpowiedzi (k 965) wniosła o oddalenie apelacji i zasadzenie kosztów postepowania apelacyjnego podnosząc, ze warunkiem płatności zaliczki było przedłożenie gwarancji bankowej. Przesłanie niepodpisanego wzoru nie stanowiło realizacji obowiązku pozwanej. Strona powodowa nie miała obowiązku weryfikacji wzoru. Zdaniem strony powodowej termin dostawy wynikał z umowy i nie został dochowany.. Przyczyny sporządzenia aneksu zostały ustalone prawidłowo i według strony powodowej istniała podstawa do naliczenia kary umownej. Wystąpienie zaś szkody w postaci zwiększonych kosztów i braku korzyści z tytułu niezrealizowanych zamówień i kontraktów handlowych nie dawało podstawy do miarkowania kary umownej.

Rozpoznając apelację Sąd Apelacyjny uznał za własne ustalenia Sadu Okręgowego i zważył co następuje:

Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 233§1 k.p.c. Niewątpliwie pierwsza płatność była warunkowana uzyskaniem przez stronę pozwaną gwarancji bankowej zwrotu zaliczki (k57). Obowiązek uzyskania gwarancji spoczywał na stronie pozwanej. Strona powodowa nie miała obowiązku wskazywać wzoru gwarancji, stąd przesłanie maila w styczniu 2017r. nie mogło mieć decydującego znaczenia dla możliwości złożenia gwarancji w terminie umożliwiającym powodowi wcześniejszą wpłatę pierwszej raty. Gwarancja zaś została uzyskana przez pozwaną dopiero w styczniu 2018r.

Sąd Okręgowy przekonująco uzasadnił przyczyny dla jakich doszło do aneksu zmieniającego sposób płatności. Odwołując się do z4eznań świadków i dokumentów w tym wiadomości mail, logicznie wskazał, że zmiana ta miała na celu zapewnienie płatności dla podwykonawcy pozwanego tj jest Firmy (...). Zwrócić należy uwagę, ze świadek P. M. potwierdził, że powód nie zawierał umowy z tą firmą. Jednocześnie wskazał, że dostawy dokonywane przez firmę (...) są poprzedzane płatnościami, a jak płatność nie jest dokonywana to dostawy są wstrzymywane. Jeżeli wiec dokonywane były ustalenia przez powoda z firmą (...) na temat płatności to tylko dla umożliwienia pozwanemu realizacji jego zobowiązania (vide zeznania W. B. i J. K.) . Firma (...) nie miała zawartej umowy z powodem lecz z pozwaną, stąd ustalenia, że zmiana harmonogramu płatności miała zapewnić finansowanie dla firmy (...) nie naruszała, w świetle spójnych zeznań świadków J. K. W. B. oraz w świetle zeznań powoda, zasady swobodnej oceny dowodów. Twierdzenia więc strony pozwanej, że zmiana płatności była podyktowana brakiem zabezpieczenia płatności oraz brakiem uiszczenia drugiej raty zgodnie nie miały uzasadnienia. Termin drugiej raty przypadał na 10 dni przed planowanym terminem dostawy urządzeń . Strona pozwana nie wykazała by przed podpisaniem aneksu notyfikowała powodowi realizacje dostawy urządzeń. Z uwagi na złożony charakter rzeczy stanowiącej przedmiot kontraktu, trudno też przyjąć, że płatność drugiej raty miałaby być uzasadniona planowaną dostawę pojedynczego elementu, a nie istotnych dla funkcjonowania linii urządzeń umożliwiających montaż i odbiór całości. Urządzenia umożliwiające montaż linii zaś nie mogły być gotowe w maju 2018r., skoro z maila kierowanego do pozwanej przez firmę (...) wynika, że 26 lutego 2018r. nie istniał jeszcze nawet kompletny projekt maszyn do rozkroju kłody i tarcicy i firma ta nie posiadał wszystkich istotnych danych mających znaczenie dla wielkości elementów obrotowych ( k 127). Pytania o projekty linii kierował powód do pozwanego w dniu 1 marca 2018 k128 . Potwierdza to zeznania powoda, że nie było wszystkich dokumentów projektowych, w tym mających znaczenie dla przygotowania fundamentów. Z zeznań powoda wynika, że rysunki dostał na koniec lipca 2018r. a fundamenty wykonano już w połowie sierpnia 2018r. Oczywiste zaś jest, że bez odpowiedniej dokumentacji nie mogły być przygotowane fundamenty pod montaż maszyny. Jak wynika z zeznań świadka M. N. (1) jedyna zmiana wynikająca z woli powoda dokonana po zamówieniu to zmiana długości transportera.. Z umowy wynikało , ze platformy i schody miały być wykonane w oparciu o finalne rysunki linii produkcyjnej. (k61). Świadek N. (1) zeznał, że powód otrzymał pełną dokumentację. Nie wskazał jednak kiedy powód otrzymał tę dokumentację i nie miał wiedzy co do terminów realizacji obowiązków powoda.

Okoliczność, że przedmiotowy kontrakt stanowił ponad 10% rocznego obrotu pozwanej nie może być decydująca dla oceny przyczyn opóźnienia. Realizacja obowiązków strony pozwanej była uzależniona od podwykonawców tj Firmy P./P. oraz (...). To, ze powód akceptował i znał system (...) nie uchyla tego, że strona pozwana przyjęła na siebie obowiązek dostawy linii w oparciu o ten system. Opóźnienia zaś podwykonawców obciążają stronę pozwaną. Nawet więc jeżeli uzgodnienia powód dokonywał bezpośrednio z producentem (o czym zeznawał świadek C.), to obowiązkiem pozwanej było koordynować współpracę z producentem i to pozwana była związana terminem wynikającym z umowy. Zeznania więc świadka C. o terminie wrześniowym a następnie listopadowym nie odpowiadają treści umowy. Niezależnie od tego sam fakt zmiany terminu płatności bez zmiany terminu dostawy potwierdza pośrednio przyczyny wskazane przez Sąd Okręgowy. Prawidłowe więc było przyjęcie przez Sąd Okręgowy, że to pozwana nie podjęła należytych i potrzebnych czynności, by przeciwdziałać przedłużającemu się opóźnieniu w stosunku do terminu dostawy urządzenia określonego w Umowie, w tym w szczególności nie nadzorowała należycie stanu prac, które Pozwana zleciła do wykonania spółkom (...) oraz P. / P.. Wprost przeciwnie, z korespondencji mailowej pomiędzy Pozwaną a spółką (...) (przekazanej Powodowi przez B. K.) wynika, że z uwagi na przedłużające się opóźnienie po stronie P. / P., Pozwana próbowała przesunąć termin prac montażowych jakie miał wykonywać (...). Powoływanie się przez stronę pozwaną na termin płatności drugiej raty jest zresztą o tyle niezasadne , że strony zmieniły umowę w tym zakresie. Powód zrealizował zaś swoje obowiązki umowne w wersji zmodyfikowanej wynikającej z aneksu, stąd zarzut naruszenia art. 488§2 k.c. nie jest adekwatny. Nawet zeznania świadka C. wskazują, że poza harmonogramem spłat aneks nic więcej nie zmieniał a to on przygotował umowę. Zeznania prokurenta pozwanej A. M. nie mogą być decydujące, w sytuacji gdy po pierwsze z jego zeznań wynika, ze wiedzę o stosunkach stron opierał na innym tekście niż umowa łącząca strony a ponadto nie pamiętał on treści umowy. Ostatecznie jednak nawet on przyznał, że o zmianę terminu płatności wystąpił dział handlowy strony pozwanej. Jeżeli więc zmianę tę przygotowywał dział handlowy strony pozwanej i to strona pozwana przygotowała projekt aneksu, to kompletnie niezrozumiały był brak zmian terminów dostawy, które według pozwanej miała poprzedzać płatność. W tej części więc także niewiarygodne są zeznania świadka C.. Niezasadne są także zarzuty co do daty realizacji umowy. Sam świadek C. wskazał, że zmiany terminów dostaw wynikające z systemu (...) nie były załącznikiem kontraktu łączącego strony. Termin dostawy określono na 8 tygodni od podpisania umowy i termin ten nie był zmieniony.

Zgodnie z umową przedmiot dostawy miał być kompletny (k.58). Urządzeniem w rozumieniu Umowy była cala linia przetarcia i optymalizacji drewna zgodnie z ofertą. Linia zaś to rzecz złożona a więc zmontowana . Dostawa więc linii to dostawa kompletnej linii. Przekładnie , napędy , silniki bębnowe , pneumatyka , pasy zębate i klinowe oraz hydraulika, to zgodnie z ofertą tylko komponenty (k 516).Trudno też przyjąć by podzespoły elektroniczne objęte zakresem dostawy mogły być przekazane bez zmontowanej linii, w sytuacji gdy proces przekazania miał być zgodnie z ofertą połączony z uruchomieniem (k 524). Dostawy poszczególnych elementów to nie dostawa urządzania. Termin montażu zgodnie z umową miała wskazać pozwana. Z wiadomość i mail z października 2018r. k 314 kierowanej do M. N. (1) i G. C. wynika, że powód oczekiwał na wskazanie terminu montażu. Jego determinację w kwestii uzyskania terminu montażu potwierdza także mail z 9 listopada 2018r. (k 312). Zeznania świadka C., były wewnętrznie sprzeczne. Najpierw świadek wskazywał, że powód nie zgłaszał zastrzeżeń i zaakceptował w marcu 2018r. nowe terminy. Następnie na pytanie pełnomocnika, świadek zeznał że zgłaszał zastrzeżenia dopiero we wrześniu 2018r. , co nie jest nie są wiarygodne z w zestawieniu z treścią maila z 20 czerwca 2018r. (k 304). Okolicznośc, że na wrzesień miały być przygotowane stanowiska dla maszyn nie jest decydująca albowiem obowiązek powoda przygotowania schodów i platform był pochodną przedłożenia finalnych rysunków linii, które miały określać miejsce i sposób instalacji (pkt VII C k 61). Powód ponaglał też firmę P. wskazując, że opóźnienia mogą mieć znaczenie dla uzyskania środków z UE albowiem wcześniejszy plan podany przez pozwaną nie był realizowany. Z zeznań D. P. wynika, że części maszyny dotarły w połowie stycznia 2019r., co potwierdzają także listy przewozowe (k 201-235). Wał napędowy z zębatkami dotarł jednak dopiero w marcu 2019r. k175 (k 230), podobnie jak i dodatkowe elementy osprzętu. Nie są więc wiarygodne zeznania świadka C., , że później przychodziły części zamienne, eksploatacyjne. Świadek M. N. (1) potwierdził , że były opóźnienia . Jakkolwiek podawał on w swoich zeznaniach , że powód był informowany o dostawach we wrześniu, to jednak z innej części jego zeznań wynikało że nawet on łączył termin końcowy z podpisaniem protokołu. Protokół z dnia 28 marca 2019r. potwierdza, że urządzenia w postaci linii przetarcia, rozkroju i optymalizacji drewna zostały odebrane przez powoda i przekazane do eksploatacji. W zestawieniu z tymi dokumentami bardziej więc wiarygodne są zeznania świadków B., J. K. niż G. C. i M. N. (1). Firma (...) usprawiedliwiała w mailu z 9 listopada 2018r. opóźnienie w dostawie koniecznością sprawdzenia urządzenia jeszcze u nich w fabryce. Linia nie mogła być więc zmontowana w dacie 07 listopada 2018.

Nie narusza art. 233§1 k.p.c. odmowa wiarygodności ( w tym częściowa) jednej z grup przeciwstawnych dowodów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 października 2003r. sygn. akt IV CK 283/02),Strona pozwana nie wykazała by linia była gotowa do odbioru przed datą 28 marca 2019r. W przypadku wystąpienia siły wyższej strona pozwana miała obowiązek zawiadomić o takich przyczynach powoda (k 58). Takie okoliczności mające usprawiedliwić opóźnienie nie zostały wskazane. Sam fakt opóźnienia oznacza domniemanie winy a pozwana nie wykazała by opóźnienie było wynikiem okoliczności, za które nie ponosi ona odpowiedzialności, a tym bardziej nie wykazała, że to powód jest odpowiedzialny za to opóźnienie.

Umowa jednoznacznie dawała podstawy do naliczenia kary umownej. Z zeznań świadka C. wynika, że jakkolwiek postanowienia dotyczące kar dostarczył powód, to pozwana sama wolała wprowadzić do umowy postanowienia dotyczące kary umownej przepisane z „(...)”. Strona pozwana musiała mieć więc świadomości konsekwencji opóźnień w dostawie linii. Nawet przy przyjęciu terminu dostawy na połowę listopada 2018r. wskazywaną w zeznaniach świadka C. , pozwana mogła naliczyć karę w dochodzonej wysokości. Zwrócić też należy uwagę, że A. M. sam wskazywał, że godzi się zapłacić karę od wartości urządzeń które dotarły z opóźnienie i wskazywał, że to 7% urządzeń dotarła z opóźnieniem. W tym zaś wypadku kara umowna była ograniczona do 5% wartości kontraktu. Kara nie była więc wygórowana.

Nie może być decydujące dla naliczenia kary umownej okoliczność wykonania umowy. Należy podkreślić, że zasadą jest, iż w razie wyrządzenia wierzycielowi szkody wierzycielowi przysługuje kara umowna w zastrzeżonej wysokości. Opóźnienie było znaczne. Dostawy zaś poszczególnych elementów nie zaspokajały interesu powoda, dla którego znaczenie miała cała uruchomiona i przetestowana linia. Powód uprawdopodobnił też zaistnienie szkody majątkowej związanej z koniecznością obsługi kredytu i kosztów utrzymania ( pomimo przygotowania nowego miejsca na uruchomienie linii) poprzedniego miejsca produkcji .

W konsekwencji brak jest podstaw do uznania zasadności zarzut naruszenia art. 483§1 k.c. i art. 484§1 i2 k.c.

O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art. 98§1i§1 ¹ k.p.c. w zw. z art. 391§1 k.p.c. , przy zastosowaniu §2 pkt 7 i §10 ust.1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2023.1935 t.j.).