Wyrok z 20 marca 2014, sygn. II Ca 27/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 20 marca 2014 roku

Sąd Okręgowy w Opolu II Wydział Cywilny Odwoławczy

w składzie następującym:

Przewodniczący:	SSO Romuald Suhs (spr.)
Sędziowie:	SSO Barbara Garycka SSO Adam Cąkała
Protokolant:	st. sekr. sąd. Jolanta Woźniak

po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2014 roku w M.

na rozprawie przy udziale

sprawy z powództwa C. T.

przeciwko (...) S. A. w C.

o zapłatę

na skutek apelacji strony pozwanej

od wyroku Sądu Rejonowego w Kędzierzynie-Koźlu

z dnia 20 listopada 2013 roku

sygn. akt I C 282/13

1.  zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że powództwo oddala i zasądza od powódki C. T. na rzecz strony pozwanej (...) S.A. w C. kwotę 1.200 (jeden tysiąc dwieście) złotych tytułem zwrotu części kosztów procesu,

2.  zasądza od powódki C. T. na rzecz strony pozwanej (...) S.A. w C. kwotę 1.817 (jeden tysiąc osiemset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu części kosztów procesu w postępowaniu odwoławczym.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 20 listopada 2013r. Sąd Rejonowy w Kędzierzynie-Koźlu zasądził od strony pozwanej (...) S.A. w C. na rzecz powódki C. T. kwotę 48 662,46 zł wraz z ustawowymi odsetkami począwszy od dnia 1 lipca 2012r. do dnia zapłaty oraz kwotę 3 025,50 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 2 400 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano w szczególności, iż powództwo C. T. wniesione przeciwko (...) S.A. w C. zasługiwało na uwzględnienie w całości, albowiem doszło do skutecznego zawarcia umowy ubezpieczenia na życie i dożycie na skutek podpisania przez N. R. (1) w dniu 15 marca 2012r. deklaracji przystąpienia do tego ubezpieczenia nr (...), w której to umowie uposażoną była powódka C. T..

Sąd pierwszej instancji powołując się mianowicie na reguły wynikające z treści art. 65 § 2 k.c. i zgodną wolę stron umowy, jaką wywiódł z zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności z podpisanej przez N. R. (1) deklaracji przystąpienia do umowy ubezpieczenia na życie i dożycie oraz z zeznań świadków, stwierdził ostatecznie, że umowa ta została skutecznie zawarta, gdyż składka ubezpieczeniowa w kwocie 46 200 zł została uiszczona przez ubezpieczającą N. R. (1), albowiem zgodnie z ustaleniami stron, została ona w całości pokryta z ubezpieczenia na życie jej zmarłego syna, gdzie uposażoną była właśnie N. R. (1).

Sąd Rejonowy stwierdził również, iż fakt, że kwestia ustalenia odpowiedzialności (...) S.A. w C. z tytułu ubezpieczenia na życie zmarłego syna N. R. (1) nie została do końca wyjaśniona z winy pracownika tego ubezpieczyciela, a zatem negatywne konsekwencje nieuiszczenia składki ubezpieczeniowej w terminie poprzez wypłatę sumy ubezpieczenia na rzecz N. R. (1) i jej przeksięgowanie przez stronę pozwaną na rachunek nowo zawartej polisy, obciążały wyłącznie stronę pozwaną.

Podkreślono bowiem, iż w sytuacji, gdy do ustalenia odpowiedzialności (...) S.A. w C. z tytułu ubezpieczenia na życie zmarłego syna N. R. (1) nie doszło w możliwie krótkim terminie, w konsekwencji czego składka nie została uiszczona w terminie, gdyż czynność przeksięgowania sumy ubezpieczenia przysługującego N. R. (1) na rachunek składki za nowe ubezpieczenie nie została dokończona, ubezpieczyciel powinien poinformować N. R. (1) o przedłużającej się procedurze likwidacyjnej i konsekwencjach nieuiszczenia składki w terminie, czego zdaniem Sądu pierwszej instancji nie uczynił, a zatem negatywnymi konsekwencjami powyższego nie może być obciążana obecnie powódka, lecz strona pozwana.

W konsekwencji Sąd Rejonowy uznał, że powództwo winno zostać uwzględnione w całości, stwierdzając jednocześnie, iż na zasądzoną od strony pozwanej na rzecz powódki kwotę 48 662,46 zł składa się uiszczona składka w wysokości 46 200 zł, powiększona zgodnie z art. 13 ogólnych warunków ubezpieczenia, o gwarantowaną stopę oprocentowania, która w dniu 15 marca 2012r., a więc w dacie zawarcia umowy wynosiła 5,33%, a więc o kwotę 2 462,46 zł.

Szczegółowe uzasadnienie tego wyroku znajduje się w aktach sprawy na k. 109-112.

Apelację od powyższego wyroku wniosła strona pozwana (...) S.A. w C., zaskarżając go w całości oraz zarzucając mu:

- naruszenie prawa materialnego w postaci art. 805 k.c. w zw. z art. 806 § 2 k.c. oraz
art. 809 § 1 i 2 k.c., a także art. 814 § 1 k.c., poprzez błędną wykładnię tych przepisów,

- błędy w ustaleniach faktycznych Sądu, skutkujące wydaniem wadliwego rozstrzygnięcia,

- rażącą sprzeczność ustaleń faktycznych Sądu z zebranym w sprawie materiałem dowodowym,

- naruszenie prawa procesowego, a mianowicie:

- art. 233 § 1 k.p.c. poprzez uznanie za wiarygodne i udowodnione, jakoby pozwany wyraził a priori zgodę na zawarcie umowy bez faktycznego uiszczenia składki ubezpieczeniowej,

- art. 247 k.p.c. poprzez dopuszczenie dowodu z zeznań świadka i przesłuchania powódki
na okoliczność wykładni treści deklaracji przystąpienia do ubezpieczenia przez N. R. (1), w sytuacji, gdy powódka nie była stroną tej umowy,

- art. 328 § 2 k.p.c. poprzez niewskazanie przyczyn, dla których odmówił wiarygodności i mocy dowodowej dowodom zgłoszonym przez stronę pozwaną.

Wskazując na powyższe zarzuty apelująca strona pozwana wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa w całości, a także zasądzenie od powódki na rzecz strony pozwanej kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa prawnego wg norm przepisanych.

Alternatywnie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania odwoławczego.

Uzasadnienie apelacji, jej wniosków oraz podniesionych w niej zarzutów znajduje się w aktach sprawy na k. 117-120.

Obecny na rozprawie apelacyjnej pełnomocnik powódki C. T. wniósł
o oddalenie apelacji strony pozwanej, jako bezzasadnej, a także zasądzenie od strony pozwanej na rzecz powódki kosztów procesu w postępowaniu odwoławczym.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja strony pozwanej zasługuje na uwzględnienie.

Rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego, uwzględniające w całości powództwo C. T. wniesione przeciwko stronie pozwanej (...) S.A. w C. o zapłatę kwoty 48 662,46 zł wraz z ustawowymi odsetkami począwszy od dnia 1 lipca 2012r. do dnia zapłaty, tytułem świadczenia przysługującego powódce, jako osobie uposażonej w umowie ubezpieczenia na życie i dożycie nr (...), która miała być zawarta w dniu 15 marca 2012r. przez N. R. (1), w świetle uzasadnionych zarzutów podniesionych w apelacji przez stronę pozwaną, wskazujących zarówno na wadliwą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, jak i na naruszenie przepisów prawa materialnego regulujących kwestię umowy ubezpieczenia, nie mogło zasługiwać na aprobatę Sądu odwoławczego.

W szczególności wskazać należy, iż pomimo zasadniczo prawidłowych ustaleń faktycznych, Sąd Rejonowy wyciągnął na ich podstawie wadliwe i sprzeczne z tymi ustaleniami wnioski co do okoliczności istotnych dla oceny zasadności dochodzonego w niniejszej sprawie roszczenia.

Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika niewątpliwie, że Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił, iż w dniu 15 marca 2012r. N. R. (1) udała się wraz z powódką C. T. i jej matką Ł. F. do siedziby pozwanego ubezpieczyciela, gdzie zgłosiła fakt zgonu swojego syna C. R., występując jednocześnie z roszczeniem o wypłatę świadczenia z tytułu umowy ubezpieczenia, zaś pracownik strony pozwanej nie kwestionował obowiązku wypłaty żądanej kwoty, jednak wskazał, że zapłata nastąpi po przeprowadzeniu procedury szkodowej.

Z prawidłowych ustaleń Sądu Rejonowego wynika nadto, iż w tym samym czasie pracownik strony pozwanej zaproponował N. R. (1) zawarcie umowy ubezpieczenia na życie, a N. R. (1) podpisała deklarację nr (...) o przystąpieniu do tego ubezpieczenia, a więc wyraziła wolę zawarcia umowy ubezpieczenia na zasadach określonych w ogólnych warunkach indywidualnego ubezpieczenia na życie i dożycie, uposażając do odbioru świadczenia powódkę C. T.. Ustalono również, iż składka wynosić będzie 46 200 zł i zostanie uiszczona w przyszłości, a stanowić będzie kwotę, jaką ubezpieczyciel miał wypłacić N. R. (1), jako należne jej świadczenie z tytułu śmierci syna C. R., przy czym operacja ta, zgodnie z ustaleniami stron, miała być przeprowadzona przez samego ubezpieczyciela.

Bezsporne w sprawie było natomiast, że do umowy ubezpieczenia, w której uposażoną do otrzymania świadczeń w przypadku zajścia zdarzenia ubezpieczeniowego, miała być powódka, a więc umowy ubezpieczenia na życie, która miała być zawarta przez N. R. (1) dochodziło wówczas, gdy ubezpieczona podpisała deklarację przystąpienia do tego ubezpieczenia, gdyż z deklaracji tej w sposób niewątpliwy wynikała wola zawarcia takiej umowy, jak również gdy zostanie uiszczona zadeklarowana składka w kwocie 46 200 zł,
co natomiast wprost wynikało z § 6 pkt 2 ogólnych warunków indywidualnego ubezpieczenia na życie i dożycie (...) (k. akt 12). Ponadto, w treści samej deklaracji przystąpienia do indywidualnego ubezpieczenia na życie i dożycie nr (...) podpisanej w dniu 15 marca 2012r. zostało zawarte zastrzeżenie, że nieopłacenie składki w terminie do 13 czerwca 2012r. lub opłacenie składki w wysokości niższej niż składka minimalna, tj. 3 000 zł, powoduje, że umowa nie dochodzi do skutku, a kwota opłacona na poczet składki podlega zwrotowi (k. akt 7).

O ile prawidłowość ustaleń Sądu Rejonowego w tym zakresie nie budzi wątpliwości, tym niemniej brak jest podstaw do przyjęcia na tej podstawie, że umowa indywidualnego ubezpieczenia na życie i dożycie, jak twierdzi powódka, została automatycznie zawarta w dniu 15 marca 2012r., a więc w dniu podpisania przez N. R. (1) deklaracji przystąpienia do tego ubezpieczenia, zwłaszcza w sytuacji, gdy z deklaracji tej wprost wynikało, że termin uiszczenia zadeklarowanej składki ubezpieczeniowej miał przypadać dopiero w przyszłości, bo w dniu 13 czerwca 2012r.

Skoro zatem podstawą zawarcia umowy ubezpieczenia było podpisanie deklaracji przystąpienia do ubezpieczenia oraz opłacenie kwoty na poczet składki przez osobę, która zamierzała zawrzeć umowę (§ 6 (...)), to żadną miarą nie można przyjąć, że na zasadzie automatyzmu umowa ta została zawarta już w dniu podpisania przez N. R. (1) samej deklaracji przystąpienia do ubezpieczenia, a więc 15 marca 2012r. nawet, gdy strony zgodnie ustaliły, że ustalona składka zostanie uiszczona poprzez przeksięgowanie przez stronę pozwaną kwoty należnego N. R. (1) od strony pozwanej świadczenia z tytułu śmierci jej syna C. R. właśnie na poczet tej składki.

Wbrew zatem wnioskom wyciągniętym przez Sąd pierwszej instancji oraz twierdzeniom samej powódki, do skutecznego zawarcia umowy indywidualnego ubezpieczenia na życie i dożycie nie doszło w dniu 15 marca 2012r., albowiem nie mogło do tego dojść, skoro w dacie tej otwarty pozostawał jeszcze termin uiszczenia zadeklarowanej składki ubezpieczeniowej i składka ta w tym dniu nie została uiszczona.

Powyższe wynika bowiem wprost z dokumentu stanowiącego deklarację przystąpienia do ubezpieczenia nr (...) z dnia 15 marca 2012r., w której jest mowa o zawarciu umowy ubezpieczenia w przyszłości, a więc w terminie opłacenia zadeklarowanej składki ubezpieczeniowej, jak również wynika to z treści § 6 pkt 2 ogólnych warunków indywidualnego ubezpieczenia na życie i dożycie (...), gdzie mowa jest o podstawie zawarcia umowy ubezpieczenia, a więc kiedy następuje skutek w postaci jej zawarcia (podpisanie deklaracji przystąpienia do ubezpieczenia oraz opłacenie kwoty na poczet składki).

Nie znajduje przy tym uzasadnionych podstaw twierdzenie, że zawarcie umowy ubezpieczenia nastąpiło już w dniu 15 marca 2012r. wobec faktu, że N. R. (1) w tym dniu wskazała ubezpieczycielowi przyczynę śmierci swojego syna, w konsekwencji czego winien on przeksięgować należne jej świadczenie na poczet ustalonej składki ubezpieczeniowej, albowiem jak wynika z ustaleń Sądu Rejonowego poczynionych
na podstawie dowodów z dokumentów, ubezpieczyciel, po pierwsze, pismem z dnia 23 marca 2012r. wzywał N. R. (1) o dostarczenie dokumentu w postaci postanowienia w sprawie ustalenia przyczyn i okoliczności śmierci ubezpieczonego C. R. wskazując, iż dostarczona przez N. R. (1) dokumentacja jest niewystarczająca do ustalenia odpowiedzialności (...) S.A. i wysokości świadczenia należnego z tytułu tej umowy
(k. akt 81), jak również pismem z dnia 27 kwietnia 2012r. ubezpieczyciel poinformował N. R. (1) o odmowie przyjęcia odpowiedzialności i wypłaty kwoty ubezpieczenia powołując się na nie przedstawienie dokumentu w sprawie przyczyny i okoliczności zgonu C. R., co miało uniemożliwiać przyjęcie odpowiedzialności ubezpieczyciela
i wypłatę świadczenia z tytułu umowy ubezpieczenia (k. akt 80).

Z powyższego wynika w sposób jednoznaczny, iż N. R. (1) nie przedstawiła wymaganych dokumentów zgodnie z kierowanym do niej wezwaniem, zaś wezwanie o ich przedłożenie było uzasadnione toczącym się w Prokuraturze Rejonowej w Opolu śledztwem mającym na celu wyjaśnienie okoliczności śmierci ubezpieczonego C. R., które ostatecznie zostało umorzone postanowieniem z dnia 11 czerwca 2012r. (k. akt 76).

Podkreślenia wymaga nadto, iż z ustaleń Sądu Rejonowego wynika, że ubezpieczyciel odmówił N. R. (1) wypłaty świadczenia z tytułu śmierci jej syna w dniu 27 kwietnia 2012r., a zatem jeszcze przed upływem terminu do uiszczenia składki tytułem ubezpieczenia, do którego N. R. (1) przystąpiła w dniu 15 marca 2012r., który to termin upływał w dniu 13 czerwca 2012r., a zatem już w tej dacie wiadome było, że do zawarcia umowy indywidualnego ubezpieczenia na życie i dożycie w dniu 15 marca 2012r. nie doszło, gdyż odmowa przyznania N. R. (1) świadczenia z tytułu śmierci jej syna w sposób oczywisty oznaczała, że do przeksięgowania tego świadczenia na poczet składki ubezpieczeniowej, zgodnie z ustaleniami stron nie doszło.

Istotna w analizowanej sprawie jest nadto okoliczność, że N. R. (1) nie podjęła żadnej reakcji w związku z kierowanymi do niej pismami przez ubezpieczyciela, przy czym krótko po tym, bo w dniu 25 maja 2012r. zmarła nagle w wyniku udaru mózgu.

Ponadto, z zeznań samej powódki, które zostały pominięte przez Sąd Rejonowy, wprost wynika, że „(…) ten pan nie mówił, że postępowanie związane ze śmiercią C. zostało zakończone, ale stwierdził, że te pieniądze są do wypłaty, w tym dniu ciocia mogła już je odebrać, to znaczy prostuję, oni musieli przeprowadzić te swoje procedury; te procedury miały polegać na wyjaśnieniu śmierci C.; ciocia mu powiedziała, że toczy się postępowanie w Prokuraturze Rejonowej w Opolu, w tedy ten pan powiedział, że ja mam zwrócić się do tej Prokuratury o wydanie postanowienia, w którym będzie mowa o tym, jak doszło do śmierci C.” (k. akt 103).

Powódka zatem, sama przyznała w toku postępowania, że w dniu 15 marca 2012r., kiedy doszło do podpisania przez N. R. (1) deklaracji przystąpienia do ubezpieczenia nie były jeszcze znane okoliczności śmierci syna N. R. (1), a tym samym nie mogło dojść do wypłaty na jej rzecz świadczenia, gdyż kwestie te wymagały przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez ubezpieczyciela, czego świadomość miała zarówno N. R. (1), jak i sama powódka, a co dodatkowo potwierdzają wskazane wyżej pisma kierowane do N. R. (1) z dnia 23 marca 2012r. oraz z dnia 27 kwietnia 2012r.

Nie budzi przy tym wątpliwości, iż w sytuacji, gdy toczące się w Prokuraturze Rejonowej w Opolu śledztwo, mające na celu wyjaśnienie okoliczności śmierci ubezpieczonego C. R., zostało umorzone postanowieniem z dnia 11 czerwca 2012r., to ubezpieczyciel dopiero w tym dniu miał możliwość powzięcia informacji na temat rzeczywistych okoliczności śmieci syna N. R. (1) i przyjęcia swojej odpowiedzialności, a tym samym do wypłaty świadczenia z tytułu zawartej umowy ubezpieczenia na rzecz uposażonej N. R. (1), a w szczególności, w myśl wcześniejszych ustaleń, przeksięgować świadczenie z tego tytułu na poczet składki ubezpieczeniowej i dopiero wówczas mogłoby dojść do skutecznego zawarcia umowy ubezpieczenia, jednak powyższe miało miejsce już po śmierci N. R. (1), która nastąpiła w dniu 25 maja 2012r. Gdyby zatem N. R. (1) w dniu 11 czerwca 2012r. jeszcze żyła, to niewątpliwie doszłoby do zawarcia przedmiotowej umowy ubezpieczenia, albowiem zgodnie warunkami określonymi w deklaracji opłacenie zadeklarowanej składki miało nastąpić w terminie do dnia 13 czerwca 2012r.

W sytuacji natomiast, gdy N. R. (1) w dniu 11 czerwca 2012r. już nie żyła, nie mogła zostać już wówczas skutecznie zawarta umowa indywidualnego ubezpieczenia na życie i dożycie, skoro zdarzenie ubezpieczeniowe, które miało być przedmiotem tej umowy, już nastąpiło.

Mając na względzie te wszystkie okoliczności, jak również wskazane ustalenia Sądu Rejonowego, z których wynika, że ubezpieczyciel pismem z dnia 23 marca 2012r. wzywał N. R. (1) o dostarczenie dokumentu w postaci postanowienia w sprawie przyczyn i okoliczności śmierci ubezpieczonego C. R. wskazując, iż dostarczona przez N. R. (1) dokumentacja jest niewystarczająca do ustalenia odpowiedzialności (...) S.A. i wysokości świadczenia należnego z tytułu tej umowy, jak również pismem z dnia 27 kwietnia 2012r. poinformował N. R. (1) o odmowie przyjęcia odpowiedzialności
i wypłaty kwoty ubezpieczenia, powołując się na nie przedstawienie dokumentu w sprawie przyczyny i okoliczności zgonu C. R., co miało uniemożliwiać przyjęcie odpowiedzialności ubezpieczyciela i wypłatę świadczenia z tytułu umowy ubezpieczenia, nie znajduje żadnych podstaw sprzeczne z tymi ustaleniami stwierdzenie tego Sądu, że ubezpieczyciel ani nie wzywał N. R. (1) do złożenia wyjaśnień po dniu 15 marca 2012r., ani nie zwracał jej uwagi na to, że okoliczności śmierci jej syna nie były wówczas jeszcze wyjaśnione, jak również obciążenie przez Sąd Rejonowy w związku z powyższym negatywnymi konsekwencjami tego stanu rzeczy pozwanego ubezpieczyciela.

W tym stanie rzeczy, wobec uzasadnionych zarzutów skarżącej strony pozwanej, wskazujących na wadliwą ocenę przez Sąd pierwszej instancji zebranego w sprawie materiału dowodowego, jak również na naruszenie prawa materialnego w postaci art. 805 k.c. w zw. z art. 806 § 2 k.c. oraz art. 809 § 1 i 2 k.c., a także art. 814 § 1 k.c., poprzez niezastosowanie tych przepisów, uwzględnić należało apelację strony pozwanej w zakresie wniosku o charakterze reformatoryjnym, albowiem powództwo nie mogło zasługiwać na uwzględnienie, skoro, jak wykazało przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe, nie doszło do skutecznego zawarcia umowy ubezpieczenia, z której powódka wywodziła swoje roszczenie.

Powyższe nie ma natomiast żadnego znaczenia dla odpowiedzialności strony pozwanej i przyznania świadczenia z tytułu śmierci ubezpieczonego syna N. R. (2), które to świadczenie, jak słusznie wskazał ubezpieczyciel w piśmie z dnia 18 czerwca 2012r., przysługuje spadkobiercom N. R. (1) (k. akt 75), albowiem poza powiązaniem o charakterze faktycznym, związanym z przeznaczeniem należnego osobie uposażonej świadczenia na opłacenie składki związanej z inną umową ubezpieczenia, która nie doszła jednak do skutku, żadne inne okoliczności nie mają wpływu na byt prawny umowy, na podstawie której uprawnionym przysługuje to świadczenie.

Z tych wszystkich przyczyn, Sąd odwoławczy, uznając apelację strony pozwanej za uzasadnioną, na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.

Wydanie orzeczenia reformatoryjnego, ostatecznie oddalającego powództwo C. T., uzasadniało również zmianę rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów procesu.

Sąd odwoławczy mając natomiast na względzie przedmiot niniejszego procesu, dysproporcję w sytuacji obu stron, a w szczególności uwzględniając pozycję ekonomiczną strony pozwanej, odstąpił od obciążania powódki obowiązkiem zwrotu kosztów procesu na rzecz strony pozwanej, jako wygrywającej sprawę, w obu instancjach w połowie, na podstawie art. 102 k.p.c., zgodnie z którym, w wypadkach szczególnie uzasadnionych Sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.

W konsekwencji, tytułem zwrotu kosztów procesu w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji, zasądzić należało od powódki na rzecz strony pozwanej, połowę ustalonych stosownie do wartości przedmiotu sporu, kosztów zastępstwa prawnego w stawce minimalnej wynoszącej 2 400 zł, a wynikającej z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002r., Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.), a więc kwotę 1 200 zł.

Na zasądzone natomiast od powódki na rzecz strony pozwanej koszty postępowania odwoławczego w kwocie 1 817 zł składa się połowa uiszczonej opłaty sądowej od apelacji w wysokości 1 217 zł oraz kwota 600 zł stanowiąca połowę kosztów zastępstwa prawnego w tym postępowaniu ustalonych w stawce minimalnej wynikającej z § 6 pkt 5 w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 cyt. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości.