Wyrok z 19 lipca 2018, sygn. II Ca 660/17
Pokaż pozostałe podstawy prawne (5)
Sygn. akt II Ca 660/17
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 19 lipca 2018 roku
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Tryb. Wydział II Cywilny Odwoławczy w składzie:
|
Przewodniczący |
SSO Jarosław Gołębiowski |
|
Sędziowie |
SSA w SO Grzegorz Ślęzak SSO Dariusz Mizera |
|
Protokolant |
st. sekr. sąd. Beata Gosławska |
po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2018 roku w Piotrkowie Trybunalskim
na rozprawie
sprawy z powództwa S. W. (1)
przeciwko K. W. i M. W. (1)
o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności
na skutek apelacji powoda
od wyroku Sądu Rejonowego w Piotrkowie Tryb. z dnia 8 czerwca 2017 roku, sygn. akt I C 888/16
1. zmienia zaskarżony wyrok w punktach: pierwszym w ten sposób, że pozbawia wykonalności tytuł wykonawczy w postaci wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 22 czerwca 2012r. w sprawie sygn.. akt (...) w punkcie trzecim w części to jest co do alimentów należnych na rzecz pozwanych K. W. i M. W. (1) w okresie od 14 lipca 2012r. do 24 lutego 2013r. oraz w okresie od 1 maja 2013r. do 29 lutego 2016r. i drugim w ten sposób, że nie obciąża pozwanych obowiązkiem zwrotu na rzecz powoda kosztów procesu.
2. oddala apelację w pozostałym zakresie;
3. nie obciąża powodów obowiązkiem zwrotu na rzecz pozwanego kosztów procesu za instancję odwoławczą;
4. nie obciąża stron wydatkami poniesionymi tymczasowo przez Skarb Państwa.
SSO Jarosław Gołębiowski
SSA w SO Grzegorz Ślęzak SSO Dariusz Mizera
Sygn. akt II Ca 660/17
UZASADNIENIE
W pozwie z dnia 29 marca 2016r. skierowanym przeciwko K. W. i M. W. (1) reprezentowanym przez przedstawicielkę ustawową w osobie matki B. W. (1), powód S. W. (1) - reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika - wniósł o pozbawienie tytułu wykonawczego - wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 22 czerwca 2012 r. wydanego w sprawie o sygn. akt (...), zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia 25 stycznia 2016 r., a zobowiązującego w pkt 3 sentencji powoda do zapłaty alimentów na rzecz małoletnich K. W. i M. W. (1) w kwocie 300,00 zł miesięcznie na rzecz każdego z pozwanych, wykonalności w części, tj. w zakresie alimentów za okres od dnia 14 lipca 2012 r. do dnia 29 lutego 2016 r. Nadto powód wniósł o zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Wyrokiem z dnia 8 czerwca 2017r. Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim po rozpoznaniu sprawy z powództwa S. W. (1) przeciwko M. W. (1), K. W. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności oddalił powództwo i zasądził od powoda S. W. (1) na rzecz pozwanych M. W. (1), K. W. kwoty po 2.400,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.
Podstawą rozstrzygnięcia były przytoczone poniżej ustalenia i rozważania Sądu Rejonowego.
Wyrokiem z dnia 22 czerwca 2012 r., sygn. akt (...), Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim I Wydział Cywilny rozwiązał przez rozwód związek małżeński powoda S. W. (1) i B. W. (1).
W punkcie 3 sentencji przedmiotowego wyroku Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanych K. W. i M. W. (1) alimenty w kwocie po 300.00 zł miesięcznie na każde dziecko, płatne z góry do dnia 15-go każdego miesiąca do rąk przedstawicielki ustawowej małoletnich B. W. (1) wraz z odsetkami ustawowymi w razie uchybienia terminu płatności którejkolwiek z rat.
Wyrok uprawomocnił się z dniem 14 lipca 2012 r.
Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2016 r. przedmiotowemu wyrokowi nadana została klauzula wykonalności w zakresie punktu 3.
W dniu 17 grudnia 2008 r. (...) z siedzibą w W. zawarł z powodem i B. W. (1) urnowy pożyczki numer (...). Powodowi i B. W. (1) została udzielona pożyczka w kwocie 20.000,00 zł. Oni zobowiązali się do zwrotu pożyczki wraz z odsetkami w 48 ratach miesięcznych ze środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym B. W. (1).
Pieniądze uzyskane z umowy pożyczki powód i B. W. (2) przeznaczyli na kupno samochodu, który znajduje się aktualnie w posiadaniu powoda. B. W. (2) nie ma prawa jazdy. Po rozwiązaniu ich związku małżeńskiego przez rozwód B. W. (2) dokonała spłaty w/w pożyczki w kwocie 1.800,00 zł.
W dniach 13 stycznia 2014 r, 11 lutego 2014 r. i 10 marca 2014 r. powód dokonał przelewów na rachunek bankowy B. W. (1) w kwocie po 600,00 zł każdy nich. Pierwszy przelew zatytułowany był jako (...), a dwa następne nie miały tytułu.
W dniach 10 kwietnia 2014 r., 13 maja 2014 r., 11 czerwca 2014 r., 11 lipca 2014 r., 14 sierpnia 2014 r., 15 września 2014 r., 15 października 2014 r. 17 listopada 2014 r., 15 grudnia 2014 r., 13 stycznia 2015 r., 13 lutego 2015 r., 13 marca 2015 r., 14 kwietnia 2015 r., 15 maja 2015 r., 17 lipca 2015 r., 13 sierpnia 2015 r., 14 października 2015 r., 12 listopada 2015 r., 14 grudnia 2015 r., 14 stycznia 2016 r., 15 lutego 2016 r. powód dokonał przelewów na rachunek bankowy B. W. (1) w kwocie po 600,00 zł każdy z nich, w tytułach przelewów wpisując „Alimenty”.
B. W. (1) złożyła oświadczenie, w którym wskazała, że powód uiścił jej kwotę 4.800,00 zł na poczet alimentów na rzecz K. W. i M. W. (1) od dnia 15 maja 2013 r. do dnia 15 grudnia 2013 r.
B. W. (1) nie otrzymała kwoty 4.800,00 zł od powoda. Ona była przez niego zastraszona. Kwota 4.800,00 zł stanowiła równowartość mebli wskazaną przez powoda, które zostawiał on B. W. (1).
W dniu 10 sierpnia 2010 r. (...)z siedzibą we W. zawarł z powodem umowę pożyczki numer (...). Powodowi została udzielona pożyczka w kwocie 7.917,65 zł (kapitał w wysokości 5.801,23 zł).
W okresie od dnia 10 grudnia 2012 r. do dnia 24 lipca 2014r. powód był zatrudniony przez (...) z siedzibą w T. na stanowisku (...).
W dniu 04 maja 2015r. (...) z siedzibą we W. zawarł z powodem umowę o kredyt gotówkowy numer (...). Powodowi został udzielony kredyt w wysokości 13.899,29 zł
W dniu 25 lutego 2016 r. pozwani małoletni K. W. i M. W. (1) - reprezentowani przez przedstawicielkę ustawową B. W. (1) złożyli do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Piotrkowie Trybunalskim A. R. wniosek o wszczęcie egzekucji przeciwko powodowi w celu wyegzekwowania alimentów zaległych za czas od dnia 14 lipca 2012 r. do dnia 31 marca 2014 r. po 600,00 zł.
W piśmie z dnia 18 marca 2016 r. B. W. (1) oświadczyła powodowi przez jego pełnomocnika, że na podstawie art. 451 § 1 zd. 2 i § 3 k.c. dokonała następującego zaliczenia wpłat i przelewów dokonanych przez powoda, opatrzonych tytułami ..alimenty”:
1) przelew z dnia 11 kwietnia 2014 r. na kwotę 600,00 zł:
- 135,48 zł na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie alimentów za lipiec 2012 r. (po 67,74 zł na rzecz każdego z dzieci), obliczonych od kw'ot po 300.00 zł, za okres od dnia 15 lipca 2012 r. do dnia 11 kwietnia 2014 r.,
- pozostałą kwotę 464,52 zł na poczet alimentów za lipiec 2012 r., na rzecz każdego dziecka po 232,26 zł,
2) przelew z dnia 14 maja 2014 r. na kwotę 600,00 zł:
- 1,60 zł na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie alimentów za lipiec 2012 r. (po 0,80 zł na rzecz każdego z dzieci), obliczonych od pozostałej do zapłaty kwoty po 67,74 zł na rzecz każdego z dzieci za okres od dnia 12 kwietnia 2014 r. do dnia 14 maja 2014 r.,
- 135,48 zł na poczet alimentów za lipiec 2014 r.,
pozostałe 463,72 zł zaliczono na poczet długu za sierpień 2012 r. jak poniżej:
- 135,38 zł na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie za okres od dnia 15 sierpnia 2012 r. do dnia 14 maja 2014 r. (po 67,96 zł na rzecz każdego z dzieci),
- 328,34 zł na poczet alimentów za sierpień (po 164,17 zł na rzecz każdego z dzieci),
3) przelew z dnia 12 czerwca 2014 r. na kwotę 600,00 zł:
- 2,80 zł (po 1,40 zł) na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie alimentów za sierpień 2012 r., obliczonych od kwot po 135,83 zł na rzecz każdego z dzieci (pozostałej do zapłaty) za okres od dnia 15 maja 2014 r. do dnia 12 czerwca 2014 r.,
- 271,66 zł na poczet alimentów za sierpień 2012 r. (po 135,83 zł),
pozostałe 325,54 zł zaliczono na poczet długu za alimenty za wrzesień 2012 r. jak poniżej:
- 135,70 zł na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie (po 67,85 zł na rzecz każdego z dzieci),
- 189,84 zł na poczet alimentów (należności głównej) po 94,92 zł,
4) przelew z dnia 14 lipca 2014 r. w kwocie 600,00 zł:
- 4,68 zł odsetek ustawowych za opóźnienie, obliczonych od brakujących kwot po 205,08 zł alimentów za wrzesień 2012 r. za okres od dnia 13 czerwca 2014 r. do dnia 14 lipca 2014 r. (po 2,34 zł na rzecz każdego z dzieci,
- 410,16 zł na poczet alimentów za wrzesień 2012 r. (po 205,08 zł na rzecz każdego z dzieci),
pozostałe 185,16 zł zaliczono na poczet długu alimentacyjnego za październik 2012 r. jak poniżej:
-136,12 zł na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie za okres od dnia 15 października 2012 r. do dnia 14 lipca 2014 r. (po 68,06 zł na rzecz każdego z dzieci),
- 49,04 zł na należność główną (po 24,52 zł na rzecz każdego z dzieci),
5) przelew z dnia 18 sierpnia 2014 r. na kwotę 600,00 zł:
- 6,86 zł na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie alimentów za październik 2012 r. (po 3,43 zł na rzecz każdego z dzieci), obliczonych za okres od dnia 15 lipca 2014 r. do dnia 18 sierpnia 2014 r. od kwoty 275,48 zł na każde z dzieci,
- 550,96 zł na poczet pozostałych do zapłaty alimentów za październik 2012 r. (po 275,48 zł na rzecz każdego z dzieci),
pozostałe 42,18 zł zaliczono na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie alimentów za listopad 2012 r., obliczonych na dzień 18 sierpnia 2014 r. i wynoszących kwotę 136,98 zł (po 68,49 zł na rzecz każdego z dzieci),
6) wpłata z dnia 15 września 2014 r. na kwotę 600,00 zł:
- 100,78 zł na odsetki ustawowe za opóźnienie w zapłacie alimentów za listopad 2012 r. (94,80 zł odsetek niezaspokojonych z przelewu z dnia 18 sierpnia 2014 r. oraz dalsze odsetki od tej zaległości za okres od dnia 18 sierpnia 2014 r. do dnia 15 września 2014 r. w kwicie 5,98 zł), po 50,39 zł na rzecz każdego z dzieci,
- 499,22 zł na poczet alimentów za listopad 2012 r. (po 249,61 zl na rzecz każdego z dzieci),
6) wpłata z dnia 15 października 2014 r. na kwotę 600,00 zł:
- 1,08 zł na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie brakującej kwoty alimentów za listopad 2012 r. (po 50,39 zł na rzecz każdego z dzieci) za okres od dnia 18 sierpnia 2014 r. do dnia 15 września 2014 r. (po 0,54 zł na rzecz każdego z dzieci),
- 100,78 zł na poczet alimentów za listopad 2012 r. (po 50,39 zł),
pozostałe 498,14 zł zaliczono na dług alimentacyjny za grudzień 2012 r. jak poniżej:
- 142,96 zł na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie (po 71,48 zl na rzecz każdego z dzieci),
- 355,18 zł na poczet należności głównej (po 177,59 zł na rzecz każdego z dzieci),
8) wpłata z dnia 17 listopada 2014 r. na kwotę 600,00 zł:
- 2,88 zł na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie pozostałej kwoty alimentów' za grudzień 2012 r. (po 122,41 zl na każde z dzieci), obliczonych za okres od dnia 16 października 2014 r. do dnia 17 listopada 2014 r. (po 1,44 zł na rzecz każdego z dzieci),
- 244,82 zł na poczet należności głównej (po 122,41 zł),
pozostałe 352,30 zł zaliczono na dług alimentacyjny za styczeń 2013 r. jak poniżej:
- 143,40 zł na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie (po 71,70 zł na rzecz każdego z dzieci),
- 208,90 zł na poczet należności głównej (po 104,45 zl),
9) wplata z dnia 15 grudnia 2014 r. na kwotę 600,00 zł:
- 3,90 zł (po 1,95 zł) na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie pozostałej kwoty alimentów za styczeń 2013 r. (to jest kwot po 195,55 zł) za okres od dnia 18 listopada 2014 r. do dnia 15 grudnia 2014 r.,
- 391,10 zł na poczet pozostałych do zapłaty alimentów za styczeń 2013 r. (po 195,55 zł na rzecz każdego z dzieci),
pozostałe 205,00 zł zaliczono na poczet długu za luty 2013 r. jak poniżej:
- 142,76 zł na odsetki ustawowa za opóźnienie (po 71,38 zł na rzecz każdego z dzieci),
- 62,24 zł na poczet należności głównej (po 31,12 zł na rzecz każdego z dzieci),
10) przelew z dnia 14 stycznia 2015 r. na kwotę 600,00 zł:
- 4,06 zł na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie alimentów za luty 2013 r., obliczonych od brakujących kwot po 268,88 zł za okres od dnia 16 grudnia 2014 r. do dnia 14 stycznia 2015 r. (po 2,03 zł na rzecz każdego z dzieci),
- 537,76 zł na poczet alimentów za lity 2013 r. (w brakujących kwotach po 268,88 zł na rzecz każdego z dzieci),
pozostałe 58,18 zł zaliczono na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie w zapłacie alimentów za marzec 2014 r.
W dniu 23 marca 2016 r. B. W. (1) - jako przedstawicielka ustawowa małoletnich pozwanych - zmodyfikowała wniosek o wszczęcie egzekucji w ten sposób, że wniosła o prowadzenie egzekucji alimentów za okres od marca 2013 r. do stycznia 2015 r. z należnymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie w zapłacie.
W dniu 26 kwietnia 2014 r. pozwani małoletni K. W. i M. W. (1) - reprezentowani przez przedstawicielkę ustawową B. W. (1) złożyli do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Piotrkowie Trybunalskim A. R. wniosek o wszczęcie egzekucji przeciwko powodowi w celu wyegzekwowania bieżących alimentów od dnia 01 marca 2016 r. po 600,00 zł miesięcznie.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów załączonych do akt sprawy, a także na podstawie zeznań świadków B. W. (3), J. K., R. S., A. W., M. W. (2), a także zeznań przedstawicielki ustawowej pozwanych K. W. i M. B. W. (przy czym w toku procesu pozwana K. W. uzyskała pełnoletność).
Sąd nie dał wiary zeznaniom powoda S. W. (1) jakoby po rozwiązaniu przez rozwód jego związku małżeńskiego z B. W. (1) i zasądzeniu na rzecz pozwanych alimentów po 300,00 zł na rzecz każdego z nich, płacił on B. W. (1) należności tytułem alimentów gotówką do jej rąk własnych. Powód nie przedstawił na tę okoliczność żadnego dowodu, a same jego zeznania na tę okoliczność są według Sądu niewystarczające.
Mając powyższe na uwadze Sąd Rejonowy stwierdził, iż powództwo podlegało oddaleniu.
W niniejszej sprawie powód S. W. (1) - reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika - wniósł o pozbawienie tytułu wykonawczego - wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 22 czerwca 2012 r. wydanego w sprawie o sygn. akt (...), zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia 25 stycznia 2016 r., a zobowiązującego w pkt 3 sentencji powoda do zapłaty alimentów na rzecz małoletnich K. W. i M. W. (1) w kwocie 300,00 zł miesięcznie na rzecz każdego z pozwanych, wykonalności w części, tj. w: zakresie alimentów za okres od dnia 14 lipca 2012 r. do dnia 29 lutego 2016 r.
Podstawą prawną roszczenia powoda stanowił art. 840 §1 pkt 2 k.p.c. (w brzmieniu obowiązującym do dnia 07 września 2016 r.), zgodnie z treścią którego dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może powództwa oprzeć także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, a także zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zarzut ten nie był przedmiotem rozpoznania w sprawie;
Generalnie chodzi o zdarzenie materialnoprawne, z którym łączy się powstanie, zmiana albo wygaśnięcie stosunku cywilnoprawnego, nie zaś o takie zdarzenie, które czyni egzekucję niemożliwą.
Do zdarzeń, wskutek których zobowiązanie wygasło, wypada zaliczyć przede wszystkim wykonanie zobowiązania (art. 450 k.c.).
Należy podkreślić, że w dniu 25 lutego 2016 r. pozwani małoletni K. W. i M. W. (1) - reprezentowani przez przedstawicielkę ustawową B. W. (1) złożyli do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w' P. A. R. wniosek o wszczęcie egzekucji przeciwko powodowi w celu wyegzekwowania alimentów zaległych za czas od dnia 14 lipca 2012r. do dnia 31 marca 2014r. po 600,00 zł. W ocenie Sądu przedstawicielka ustawowa pozwanych miała prawo zmodyfikować swój wniosek o wszczęcie egzekucji, co też uczyniła w dniu 23 marca 2016 r., kiedy wniosła do ww. Komornika o prowadzenie egzekucji alimentów za okres od marca 2013 r. do stycznia 2015 r. z należnymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie w zapłacie.
Ponadto w ocenie Sądu powód wykazał, że zaczął płacić alimenty na rzecz pozwanych dopiero od dnia 10 kwietnia 2014 r. (k. 12). Sąd dał wiarę zeznaniom B. W. (1) w tym zakresie, że wpłaty powoda w dniach 13 stycznia 2014 r., 11 lutego 2014 r i 10 marca 2014r. (w tytule pierwszego przelewu powód wpisał „Wpłata”, dwa pozostałe nie posiadały tytułu) stanowiły zwrot uiszczonej przez B. W. (1) kwoty 1.800,00 zł na poczet zobowiązania, wynikającego z zawartej wspólnie umowy pożyczki z dnia 17 grudnia 2008 r. Pieniądze uzyskane z tejże pożyczki powód i B. W. (1) przeznaczyli na kupno samochodu, którego posiadaczem jest powód. W przekonaniu Sądu gdyby intencją S. W. (1) było faktycznie uiszczenie alimentów, to w tytułach przelewów byłoby to wyraźnie wskazane - tym bardziej, że w wyżej wspomnianym przelewie z dnia 10 kwietnia 2014r. powód wpisał tytuł „Alimenty” (w późniejszych również).
Jednocześnie Sąd stanął na stanowisku, że mimo złożenia oświadczenia o treści jak na karcie 10, B. W. (1) nie otrzymała faktycznie od powoda kwoty 4.800,00 zł na poczet alimentów na rzecz pozwanych za okres od dnia 15 maja 2013 r. do dnia 15 grudnia 2013 r. Z zeznań świadków (choć nie bezpośrednich) wynikało, że B. W. (1) została przez powoda niejako zmuszona do złożenia oświadczenia o takiej treści, a w rzeczywistości kwota 4.800,00 zł stanowiła równowartość mebli wskazaną przez powoda, które zostawił on przedstawicielce ustawowej pozwanych.
Z tych też względów na podstawie art. 451 § 1 k.p.c., który stanowi, że dłużnik mający względem tego samego wierzyciela kilka długów tego samego rodzaju może przy spełnieniu świadczenia wskazać, który dług chce zaspokoić. Jednakże to, co przypada na poczet danego długu, wierzyciel może przede wszystkim zaliczyć na związane z tym długiem zaległe należności uboczne oraz na zalegające świadczenia główne, B. W. (1) była uprawniona do zaliczenia przelewów powoda (szczegółowo wskazanych - k. 26-28) na poczet długów najbardziej wymagalnych (zarówno zaległych należności ubocznych i świadczeń głównych). W konsekwencji nie zasługuje na uwzględnienie zarzut przedawnienia podniesiony przez powoda w odniesieniu do roszczeń za okres od lipca 2012r. do lutego 2013r., bowiem przedstawicielka ustawowa złożyła oświadczenie o zaliczeniu przelewów powoda (dokonanych w okresie od dnia 10 kwietnia 2014 r. do dnia 13 stycznia 2015r.) na poczet najdawniej wymagalnych długów alimentacyjnych jeszcze przed podniesieniem tegoż zarzutu przez stronę powodową.
B. W. (1) zaliczyła powyższe przelewy na poczet roszczeń alimentacyjnych (świadczeń głównych) za okres od lipca 2012 r. do lutego 2013 r., po czym zmodyfikowała wniosek o wszczęcie egzekucji w ten sposób, że wniosła o egzekwowanie alimentów za okres od marca 2013 r. do stycznia 2015 r. z należnymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie w zapłacie. Podkreślić należy, że powódka nie żądała wyegzekwowania alimentów za okres od lutego 2015 r. do grudnia 2015 r., bowiem uznała je za regulowane na bieżąco, z uwagi na przelewy dokonane przez powoda w okresie od dnia 13 lutego 2015 r. do dnia 14 grudnia 2015 r. W ocenie Sądu bezzasadne jest żądanie przez powoda pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego w części nieobjętej wnioskiem o wszczęcie egzekucji, a więc od lipca
2012r. do marca 2013 r. i od lutego 2015r. do lutego 2016r. Z kolei powód nie wykazał, że dokonał jakichkolwiek wpłat na poczet alimentów w okresie od marca 2013 r. do grudnia 2013r., wpłaty dokonane w okresie od dnia 13 stycznia 2014 r. do dnia 10 marca 2014 r. stanowiły rozliczenia z tytułu zobowiązania wynikającego z umowy pożyczki, a następne wpłaty od 10 kwietnia 2014 r. do 13 stycznia 2015 r., jak już podkreślono, zostały zaliczone na poczet długów najdawniej wymagalnych. W konsekwencji stwierdzić należy, że strona powodowa nie wykazała wykonania zobowiązania w zakresie roszczeń alimentacyjnych za okres od marca 2013 r. do stycznia 2015 r., a tym samym nie spełniona została przesłanka z art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. W związku z powyższym powództwo zostało oddalone.
O kosztach procesu Sad orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. Pozwani wygrali sprawę, a więc Sąd zasądził dla każdego z nich od powoda kwotę po 2.400,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu (kosztów zastępstwa procesowego).
Apelację od powyższego orzeczenia za pośrednictwem swojego pełnomocnika złożył powód zaskarżając wyrok w całości.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił
1. sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego poprzez przyjęcie, że B. W. (1) dokonała zmiany zaliczenia wpłat dokonywanych na jej ręce przez S. W. (1) jeszcze przed podniesieniem przez niego zarzutu przedawnienia, gdy tymczasem S. W. (1) podniósł ten zarzut pismem z dnia 11 marca 2016 roku doręczonym B. W. (1) dnia 14 marca 2016 roku, natomiast B. W. (1) dokonała zmiany zaliczeń pismem z dnia 18 marca 2016 roku;
2. naruszenie przepisów postępowania, które to naruszenie miało istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 227 i 233 § 1 k.p.c. oraz art. 230 k.p.c., poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów polegające na:
a. bezpodstawnym zakwestionowaniu pokwitowania przyjęcia przez B. W. (1) alimentów w kwocie 4.800 PLN na podstawie zeznań koleżanek przedstawicielki ustawowej pozwanych, z których żadna nie była obecna przy podpisywaniu tego oświadczenia, a ich zeznania wskazujące na fakt znęcania się nad B. W. (1) są niewiarygodne w aspekcie tego, iż przeciwko S. W. (1) nigdy nie toczyło się postępowanie o znęcanie, B. W. (1) nigdy nie składała w tym przedmiocie zawiadomienia o podejrzeniu popełnieniu przestępstwa i co więcej: z załączonych do akt niniejszego postępowania akt sprawy rozwodowej w najmniejszym stopniu nie wynika, aby S. W. (1) znęcał się nad B. W. (1);
b. sprzeczne z zasadami doświadczenia życiowego oraz zasadami logiki przyjęcie, że po zasądzeniu alimentów powód wpłacając kwotę 600 PLN miesięcznie nie zamierzał spłacać w ten sposób alimentów, tylko wpłacał te kwoty z innego tytułu.
Powołując się na powyższe zarzuty skarżący wnosił o zmianę zaskarżonego wyroku i pozbawienie tytułu wykonawczego - wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 22 czerwca 2012 roku wydanego w sprawie o sygn. akt (...) zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia 25 stycznia 2016 roku zobowiązującego w pkt 3 S. W. (1) do zapłaty alimentów na rzecz małoletnich K. i M. W. (1) w kwocie 300 PLN miesięcznie na rzecz każdego z pozwanych, wykonalności w części, tj. w zakresie alimentów za okres od dnia 14 lipca 2012 r. do dnia 29 lutego 2016 roku.
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 17 grudnia 2008 r. (...)z siedzibą w W. zawarł z powodem i B. W. (1) urnowy pożyczki numer (...). Powodowi i B. W. (1) została udzielona pożyczka w kwocie 20.000,00 zł. Oni zobowiązali się do zwrotu pożyczki wraz z odsetkami w 48 ratach miesięcznych ze środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym B. W. (1).
(Dowód: umowa pożyczki z dnia 17 grudnia 2008 r. - k. 86-87, zeznania przedstawicielki ustawowej małoletniego M. B. W. , k. 155-157)
Pieniądze uzyskane z umowy pożyczki powód i B. W. (2) przeznaczyli na kupno samochodu, który znajduje się aktualnie w posiadaniu powoda. B. W. (2) nie ma prawa jazdy. Po rozwiązaniu ich związku małżeńskiego przez rozwód B. W. (2) dokonała spłaty ww. pożyczki w kwocie 1.800,00 zł.
(Dowód: zeznania przedstawicielki ustawowej małoletniego M. B. W. k. 155-157)
Wyrokiem z dnia 22 czerwca 2012 r., sygn. akt (...), Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim rozwiązał przez rozwód związek małżeński powoda S. W. (1) i B. W. (1) jednocześnie w pkt Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanych K. W. i M. W. (1) alimenty w kwocie po 300.00 zł miesięcznie na każde dziecko, płatne z góry do dnia 15-go każdego miesiąca do rąk przedstawicielki ustawowej małoletnich B. W. (1) wraz z odsetkami ustawowymi w razie uchybienia terminu płatności którejkolwiek z rat. Wyrok uprawomocnił się z dniem 14 lipca 2012 r. Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2016 r. przedmiotowemu wyrokowi nadana została klauzula wykonalności w zakresie punktu 3 dotyczącego alimentów.
(Dowód: - wyrok z dnia 22 czerwca 2012 r. akt sprawy egzekucyjnej (...) k. 2)
W dniach 13 stycznia 2014 r., 11 lutego 2014 r. i 10 marca 2014 r. powód dokonał przelewów na rachunek bankowy B. W. (1) w kwocie po 600,00 zł każdy nich. Pierwszy przelew zatytułowany był jako „Wpłata”, a dwa następne nie miały tytułu.
(Dowód: potwierdzenia wpłat - k. 11-12)
W dniach 10 kwietnia 2014 r., 13 maja 2014 r., 11 czerwca 2014 r., 11 lipca 2014 r.,14 sierpnia 2014 r., 15 września 2014 r., 15 października 2014 r. 17 listopada 2014 r., 15 grudnia 2014 r., 13 stycznia 2015 r., 13 lutego 2015 r., 13 marca 2015 r., 14 kwietnia 2015 r., 15 maja 2015 r., 15 czerwca 2015r. , 17 lipca 2015 r., 13 sierpnia 2015 r., 15 września 2015r. , 14 października 2015 r., 12 listopada 2015 r., 14 grudnia 2015 r., 14 stycznia 2016 r., 15 lutego 2016 r. powód dokonał przelewów na rachunek bankowy B. W. (1) w kwocie po 600,00 zł każdy z nich, w tytułach przelewów wpisując „Alimenty”.
(Dowód: potwierdzenia wpłat - k. 12-23, historia rachunku k. 355-359)
W maju 2013r. B. W. (1) otrzymała od powoda S. W. (1) kwotę 4.800 zł na poczet alimentów za okres maj 2013r. – grudzień 2013r. na tą okoliczność B. W. (1) złożyła pisemne oświadczenie.
(Dowód: oświadczenie - k. 10, zeznania powoda S. W. k. 155)
W dniu 10 sierpnia 2010 r. (...) z siedzibą we W. zawarł z powodem umowę pożyczki numer (...). Powodowi została udzielona pożyczka w kwocie 7.917,65 zł (kapitał w wysokości 5.801,23 zł).
(Dowód: umowa pożyczki z dnia 10 sierpnia 2010 r. - k. 162-164, bezsporne)
W okresie od dnia 10 grudnia 2012 r. do dnia 24 lipca 2014 r. powód był zatrudniony przez (...) z siedzibą w T. na stanowisku (...).
(Dowód: świadectwo pracy- k. 161)
W dniu 04 maja 2015r.(...) z siedzibą we W. zawarł z powodem umowę o kredyt gotówkowy numer (...). Powodowi został udzielony kredyt w wysokości 13.899,29 zł
(Dowód: umowa o kredyt gotówkowy z dnia 04 maja 2015 r. - k. 165-166)
W dniu 25 lutego 2016 r. pozwani małoletni K. W. i M. W. (1) - reprezentowani przez przedstawicielkę ustawową B. W. (1) złożyli do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Piotrkowie Trybunalskim A. R. wniosek o wszczęcie egzekucji przeciwko powodowi w celu wyegzekwowania alimentów zaległych za czas od dnia 14 lipca 2012 r. do dnia 31 marca 2014 r. po 600,00 zł.
(Dowód: akta sprawy egzekucyjnej (...) - wniosek o wszczęcie egzekucji -
k. 1)
Pełnomocnik powoda w związku z powyższym pismem z dnia 11 marca 2016r. wystosował do B. W. (1) wezwanie do złożenia wniosku o umorzenie egzekucji wskazując, iż roszczenie jest częściowo przedawnione, a częściowo zostało spełnione przez powoda.
Dowód: - pismo z 11 marca 2016r. k.24
W odpowiedzi na pismo pełnomocnika powoda B. W. (1) pismem z dnia 18 marca 2016 r. B. W. (1) oświadczyła powodowi przez jego pełnomocnika, że na podstawie art. 451 § 1 zd. 2 i § 3 k.c. dokonała zaliczenia wpłat i przelewów dokonanych przez powoda, opatrzonych tytułami ..alimenty” szczegółowo wskazując sposób zaliczenia poszczególnych wpłat dokonywanych przez powoda poczynając od kwietnia 2014r.
(Dowód: pismo B. W. (1) - k. 26-28)
W dniu 23 marca 2016 r. B. W. (1) - jako przedstawicielka ustawowa małoletnich pozwanych – w związku z dokonaniem zaliczenia wpłat jak w piśmie z dnia 18 marca 2016r. zmodyfikowała wniosek o wszczęcie egzekucji w ten sposób, że wniosła o prowadzenie egzekucji alimentów za okres od marca 2013 r. do stycznia 2015 r. z należnymi odsetkami ustawowymi za opóźnienie w zapłacie.
(Dowód: akta sprawy egzekucyjnej (...) - modyfikacja wniosku o wszczęcie egzekucji - k. 35)
W dniu 26 kwietnia 2014 r. pozwani małoletni K. W. i M. W. (1) - reprezentowani przez przedstawicielkę ustawową B. W. (1) złożyli do Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Piotrkowie Trybunalskim A. R. wniosek o wszczęcie egzekucji przeciwko powodowi w celu wyegzekwowania bieżących alimentów od dnia 01 marca 2016r. po 600,00 zł miesięcznie.
(Dowód: wniosek o wszczęcie egzekucji - k. 74)
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Apelacja powoda w znacznej części jest zasadna.
W pierwszej kolejności wskazać należało, że mając na uwadze treść art. 382 k.p.c., sąd apelacyjny ma nie tylko uprawnienie, ale i obowiązek rozważenia na nowo całego zebranego w sprawie materiału oraz dokonania własnej, samodzielnej i swobodnej oceny, w tym oceny zgromadzonych dowodów (por: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17 kwietnia 1998 r., II CKN 704/97, OSNC 1998 Nr 12, poz. 214). Sąd II instancji nie ogranicza się zatem tylko do kontroli sądu I instancji, lecz bada ponownie całą sprawę, rozważając wyniki postępowania przed sądem I instancji, władny jest ocenić je samoistnie. Postępowanie apelacyjne jest zatem przedłużeniem procesu przeprowadzonego przez pierwszą instancję, co oznacza, że nie toczy się on na nowo. Zgodnie z art. 382 k.p.c. sąd drugiej instancji orzeka na podstawie materiału zebranego w postępowaniu w pierwszej instancji oraz w postępowaniu apelacyjnym oznacza to, iż kognicja sądu apelacyjnego obejmuje "rozpoznanie sprawy", a nie tylko środka odwoławczego, i to w taki sposób, w jaki mógł i powinien uczynić to sąd pierwszej instancji.
Powyższe było asumptem do dokonania przez Sąd Okręgowy własnych ustaleń faktycznych. Podstawą do tych ustaleń był materiał dowodowy zgromadzony przed Sądem I instancji oraz przed Sądem Okręgowym.
Sąd Okręgowy nie dał wiary przedstawicielce ustawowej powodów jakoby wpłaty dokonywane w styczniu, lutym i marcu 2014r. zostały dokonane na poczet spłaty pożyczki. Spłaty kredytu bowiem jak słusznie dostrzega apelacja były dokonywane w okolicach 20-tego każdego miesiąca i w okresie sprzed wydania wyroku rozwodowego za wyjątkiem jednej opiewały na kwoty 610 zł. Wpłaty dokonywane w pierwszym kwartale 2014r. które zakwestionował Sąd I instancji były dokonywane w okolicach 15 dnia miesiąca wprost wskazuje to na fakt, iż następowało to właśnie na poczet alimentów, a nie na poczet innych należności. Zasady doświadczenia życiowego uczą, iż nikt zobowiązany tytułem egzekucyjnym do określonych świadczeń nie będzie zaniedbywał swoich obowiązków uiszczając inne należności do których nie jest zobowiązany wyrokiem. Okoliczności sprawy wskazują natomiast, iż B. W. (1) wpłaty te zaliczała na poczet alimentów, nie potrafiła bowiem racjonalnie odpowiedzieć z jakich powodów tolerowała rzekome niepłacenie alimentów przez tak długi okres czasu. Nie mogła się obawiać powoda gdyż z nim już nie mieszkała.
Odnosząc się natomiast do oświadczenia B. W. (1) potwierdzającego uzyskanie przez nią alimentów w kwocie 4.800 zł za okres 8 miesięcy tj. od maja 2013r. do grudnia 2013r. podkreślić należy, iż oświadczenie to stanowi dokument prywatny potwierdzający okoliczność uzyskania przez nią określonego świadczenia. Obecnie przedstawicielka ustawowa pozwanych w toku niniejszego procesu stara się dowodzić, iż oświadczenie to zostało na niej wymuszone. Na tą okoliczność zostało przesłuchanych kilku świadków prywatnie bliskich znajomych i członków rodziny B. W. (1) , nikt z tych osób nie był bezpośrednim świadkiem podpisywania oświadczenia przez nią, wszyscy świadkowie wiedzę o okolicznościach podpisywania tego oświadczenia mieli wyłącznie od B. W. (1) każe to podchodzić do tych zeznań z dużą dozą ostrożności. Kwota wskazana w oświadczeniu koreluje z okresem za który należne były alimenty od pozwanego. W tym miejscu po raz kolejny należy zwrócić także uwagę na fakt wszczęcia egzekucji o rzekome alimenty za ten okres dopiero w lutym 2016r. w sytuacji toczącego się postępowania o podział majątku wspólnego między stronami. Powyższe wskazuje raczej na przyjętą strategię procesową B. W. (1) w sprawie o podział majątku.
Rozważając w dalszej kolejności zebrany materiał dowodowy podkreślić należy, iż pomimo powstałych wątpliwości w ostatecznym rozrachunku Sąd Okręgowy nie podziela poglądu Sądu Rejonowego jakoby przedstawicielka ustawowa pozwanych miała prawo zmodyfikować swój pierwotny wniosek o wszczęcie egzekucji. Pogląd Sądu Rejonowego opierał się na ustaleniu, iż przedstawicielka ustawowa złożyła oświadczenie o zaliczeniu przelewów powoda na poczet najdawniej wymagalnych długów alimentacyjnych jeszcze przed podniesieniem zarzutu przedawnienia przez stronę powodową. Tymczasem lektura akt sprawy niniejszej jak i akt sprawy (...) Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Piotrkowie Tryb. A. R. wskazuje, iż modyfikacja pierwotnego wniosku egzekucyjnego ( złożona w Kancelarii (...) w dniu 23 marca 2016r.) nastąpiła już po doręczeniu B. W. (1) pisma pełnomocnika powoda wzywającego ją do złożenia wniosku o umorzenie egzekucji w związku z przedawnieniem. ( co nastąpiło wg twierdzeń powoda w dniu 14 marca 2016r.).
Przypomnieć w tym miejscu trzeba, że przedstawicielka ustawowa w dniu 25 lutego 2016r. złożyła do Komornika wniosek egzekucyjny w którym domagała się wyegzekwowania od dłużnika ( powoda) na rzecz wierzycieli alimentacyjnych K. W. i M. W. (1) alimentów zaległych za okres od 14 lipca 2012r. do 31 marca 2014r. po 600 zł miesięcznie. Po tym jak otrzymała od pełnomocnika powoda pismo wskazujące na fakt, iż część z należności jest przedawniona zdecydowała się zmodyfikować swoje wcześniejsze stanowisko zawarte we wniosku egzekucyjnym wskazując, iż na poczet alimentów zaległych co do których powód zarzucił ich przedawnienie dokonuje zaliczenia kolejnych wpłat dokonywanych przez powoda od 2014r. w wyniku czego modyfikując swój wniosek domagała się egzekwowania alimentów za okres od marca 2013r. do stycznia 2015r.
Zgodnie z art. 451 § 1 k.c. dłużnik mający względem tego samego wierzyciela kilka długów tego samego rodzaju może przy spełnieniu świadczenia wskazać, który dług chce zaspokoić. Jednakże to, co przypada na poczet danego długu, wierzyciel może przede wszystkim zaliczyć na związane z tym długiem zaległe należności uboczne oraz na zalegające świadczenia główne. Z kolei w myśl art. 451§ 2 k.c. jeżeli dłużnik nie wskazał, który z kilku długów chce zaspokoić, a przyjął pokwitowanie, w którym wierzyciel zaliczył otrzymane świadczenie na poczet jednego z tych długów, dłużnik nie może już żądać zaliczenia na poczet innego długu.
Przyjęcie założenia , że wierzyciel może w każdym czasie w sposób dowolny zmieniać sposób zaliczenia wpłat czynionych w ramach świadczeń okresowych jest niedopuszczalne. Skoro przedstawicielka ustawowa pozwanych kierując do Komornika pierwotny wniosek egzekucyjny oczekiwała egzekucji alimentów za okres od 14 lipca 2012r. do 31 marca 2014r. to oznacza , iż wpłaty jakie dokonywał powód na poczet alimentów poczynając od kwietnia 2014r. (pomimo, że powód nie wskazywał za jaki konkretnie miesiąc alimenty świadczy) były zaliczane przez nią na poczet alimentów bieżących. Zaliczenie to następowało w sposób dorozumiany, a potwierdzeniem takiego zaliczenia było w istocie złożenie pierwotnego wniosku egzekucyjnego który może być traktowany jako swoiste pokwitowanie. Skoro zatem przedstawicielka ustawowa małoletnich wierzycieli dokonywała zarachowania wpłat poczynając od kwietnia 2014r. na poczet alimentów bieżących, a powód tego nie zakwestionował to należy przyjąć, iż w takiej sytuacji nie ma możliwości zmiany już raz dokonanego zarachowania.
Przechodząc do dalszych rozważań należy przypomnieć, iż stosownie do treści art. 840 § 1 k.p.c. dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub części albo ograniczenia, jeżeli:
1. przeczy zdarzeniom, na których oparto wydanie klauzuli wykonalności, a w szczególności gdy kwestionuje istnienie obowiązku stwierdzonego tytułem egzekucyjnym niebędącym orzeczeniem sądu albo, gdy kwestionuje przejście obowiązku mimo istnienia formalnego dokumentu stwierdzającego to przejście;
2. po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może powództwo oprzeć także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, a także zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zgłoszenie tego zarzutu w sprawie było z mocy ustawy' niedopuszczalne;
3. małżonek, przeciwko któremu Sąd nadał klauzulę wykonalności na podstawie art. 787, wykaże, że egzekwowane świadczenie wierzycielowi nie należy się, przy czym małżonkowi temu przysługują zarzuty nic tylko z własnego prawa, lecz także zarzuty, których jego małżonek wcześniej nie mógł podnieść.
W niniejszym postępowaniu powód powoływał się po pierwsze na przedawnienie po drugie zaś na spełnienie świadczenia.
W okolicznościach sprawy powództwo w znacznej części okazało się być zasadne.
Zgodnie z art. 125§ 1 k.c. roszczenie stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu powołanego do rozpoznawania spraw danego rodzaju albo orzeczeniem sądu polubownego, jak również roszczenie stwierdzone ugodą zawartą przed sądem albo przed sądem polubownym albo ugodą zawartą przed mediatorem i zatwierdzoną przez sąd, przedawnia się z upływem lat dziesięciu, chociażby termin przedawnienia roszczeń tego rodzaju był krótszy. Jeżeli stwierdzone w ten sposób roszczenie obejmuje świadczenia okresowe, roszczenie o świadczenia okresowe należne w przyszłości ulega przedawnieniu trzyletniemu.
Roszczenie alimentacyjne wynika z prawomocnego wyroku rozwodowego z czerwca 2012r., a zatem alimenty należne w przyszłości ulegają przedawnieniu trzyletniemu. Przedstawicielka ustawowa pozwanych domagała się egzekwowania alimentów należnych małoletnim za okres od 14 lipca 2012r. do 31 marca 2014r. przy czym z wnioskiem o egzekucję wystąpiła dopiero w dniu 25 lutego 2016r. Uwzględniając bezskuteczność w realiach sprawy modyfikacji wniosku egzekucyjnego alimenty za okres od 14 lipca 2012r. do końca 24 lutego 2013r. uległy przedawnieniu. Powód nie zdołał wykazać aby świadczył alimenty za okres marca i kwietnia 2013r. i w tym zakresie apelacja nie mogła odnieść zamierzonego skutku, a powództwo zostało słusznie przez Sąd Rejonowy oddalone.
W dalszej części z uwagi na oświadczenie przedstawicielki ustawowej co do alimentów za okres maj 2013 - grudzień 2013r. przyjąć należy, iż brak podstaw do egzekwowania tych alimentów z uwagi na spełnienie świadczenia przez powoda podobnie jeśli chodzi o okres styczeń – marzec 2014r. Sąd Okręgowy przyjął, iż pozwany wywiązał się z alimentów płacąc przedstawicielce ustawowej świadczenia za ten okres. W pozostałym zakresie powód dysponował dowodami wpłat za wyjątkiem czerwca i września 2015r. W uwzględnieniu wniosku pełnomocnika powoda Sąd zażądał od przedstawicielki ustawowej pozwanych wyciągu z rachunku bankowego na który wpływały alimenty i w tym zakresie wynika z niego , iż istotnie powód uregulował alimenty za te dwa miesiące za które to miesiące nie dysponował dowodami wpłat z uwagi na ich zagubienie.
Reasumując wyrok Sądu Rejonowego podlegał zmianie w punkcie 1 poprzez pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności za okres od 14 lipca 2012r. do 24 lutego 2013r. oraz od 1 maja 2013r. do 29 lutego 2016r. oraz w punkcie drugim poprzez nieobciążenie pozwanych na podstawie art. 102 k.p.c. obowiązkiem zwrotu na rzecz powoda kosztów procesu, a to na podstawie art. 386§ 1 k.p.c.
W pozostałym zakresie apelacja powoda podlegała oddaleniu, a to na podstawie art. 385 k.p.c.
Na podstawie art. 102 k.p.c. Sąd nie obciążył pozwanych obowiązkiem zwrotu na rzecz powoda kosztów procesu za instancję odwoławczą uwzględniając charakter roszczenia jak i pokrewieństwo między stronami. .
SSA w SO Grzegorz Ślęzak SSO Jarosław Gołębiowski SSO Dariusz Mizera