Postanowienie SN z 11 marca 2008, sygn. II CZ 117/07
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Przedmiot
o rozgraniczenie
Typ sprawy
sprawa nieprocesowa
Etap
skarga kasacyjna
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
uczestnik postępowania
uczestnik
Data orzeczenia
11 marca 2008
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział II
Przewodniczący
SSN Helena Ciepła
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 11 marca 2008 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Helena Ciepła (przewodniczący)
SSN Henryk Pietrzkowski
SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca)
w sprawie z wniosku Gminy S.
przy uczestnictwie C. S., Z. K., J. M., S. M., A. W., P. W., W. L. oraz Z. L.
o rozgraniczenie,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 marca 2008 r.,
zażalenia uczestników postępowania W. L. i Z. L.
na postanowienie Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 16 listopada 2007 r., sygn. akt III Ca
(…),
oddala zażalenie.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy w Ł. w związku z wniesieniem przez W. L. - uczestnika
postępowania o rozgraniczenie apelacji od postanowienia Sądu Rejonowego w Z.,
postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2007 r. odmówił temu uczestnikowi oraz Z. L.
dalszego udziału w tym postępowaniu, jako osobom niezainteresowanym jego
wynikiem. Jednocześnie w tym samym postanowieniu Sąd Okręgowy odrzucił apelację
W. L.
Od powyższego postanowienia skargę kasacyjną wnieśli W. L. i Z. L.
Postanowieniem z dnia 16 listopada 2007 r. Sąd Okręgowy w Ł. odrzucił tę skargę jako
niedopuszczalną albowiem zaskarżone orzeczenie nie ma charakteru postanowienia co
2
do istoty sprawy, jak również jego przedmiotem nie jest odrzucenie wniosku albo
umorzenie postępowania.
W zażaleniu na to postanowienie W. L. oraz Z. L. zarzucili naruszenie art. 5191
k.p.c.
przez uznanie, że postanowienie Sądu Okręgowego Ł. z dnia 22 sierpnia 2007 r. nie ma
charakteru postanowienia co do istoty sprawy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Problematyka dopuszczalności skargi kasacyjnej w postępowaniu
nieprocesowym sprawach z zakresu prawa rzeczowego została uregulowana w art. 5191
§ 1 k.p.c. Według jego brzmienia, w sprawach tych skarga kasacyjna przysługuje
jedynie od wydanych przez Sąd drugiej instancji postanowień co do istoty sprawy oraz
od postanowień w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania
kończących postępowanie w sprawie. Zaskarżone przez uczestników postanowienia o
odmowie ich dalszego udziału w postępowaniu i odrzuceniu apelacji nie mieszczą się w
żadnej z wymienionych w art. 5191
§ 1 k.p.c. kategorii orzeczeń. Postanowienia co do
istoty sprawy są to orzeczenia merytoryczne, rozstrzygające w stanowczy sposób
kwestie materialnoprawne. Jeżeli osoba będąca uczestnikiem postępowania nie jest
zainteresowana jego wynikiem, sąd może odmówić jego dalszego udziału w sprawie
wydając w tym przedmiocie postanowienie, na które przysługuje zażalenie (por.
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 1 października 1999 r., II CKN 606/99, OSNC
2000, Nr 4, poz. 68). Jak trafnie podnosi się w doktrynie jest to orzeczenie częściowe,
kończące od strony podmiotowej postępowanie w sprawie. Jeśli zostanie wydane
dopiero w drugiej instancji, przysługuje na nie zażalenie do Sądu Najwyższego o ile
zostaną spełnione kryteria z art. 3941
§ 2 k.p.c. W rozpoznawanej sprawie opisane
orzeczenie zostało wydane łacznie z postanowieniem o odrzuceniu apelacji osób,
którym odmówiono udziału w dalszym postępowaniu. Wobec tego postanowieniem
Sądu drugiej instancji, kończącym postępowanie w sprawie jest postanowienie o
odrzuceniu apelacji, na które przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego na ogólnych
zasadach z art. 3941
§ 2 k.p.c.
Z treści art. 5191
§ 1 k.p.c. wynika, że uznanie zaskarżonego postanowienia za
orzeczenie kończące postępowanie w sprawie nie przesądza dopuszczalności skargi
kasacyjnej. Pomimo tego uzasadnienie zażalenia ogranicza się do wykazania, że
zaskarżone skargą kasacyjną postanowienie kończy postępowanie w sprawie.
Jeszcze raz należy podkreślić, że poza postanowieniami, co do istoty sprawy,
skarga kasacyjna w postępowaniu nieprocesowym w sprawach z zakresu prawa
3
rzeczowego przysługuje tylko od tych postanowień kończących postępowanie, które
zostały wydane w przedmiocie odrzucenia wniosku oraz umorzenia postępowania.
Z tych względów skarga kasacyjna uczestników podlegała odrzuceniu, jako
niedopuszczalna, a kwestionujące tę decyzję Sądu zażalenie podlega oddaleniu na
podstawie art. 39814
k.p.c. w związku z art. 3941
§ 1 k.p.c.Sygn. akt II CZ 117/07
POSTANOWIENIE
Dnia 11 marca 2008 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Helena Ciepła (przewodniczący)
SSN Henryk Pietrzkowski
SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca)
w sprawie z wniosku Gminy S.
przy uczestnictwie C. S., Z. K., J. M., S. M., A. W., P. W., W. L. oraz Z. L.
o rozgraniczenie,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 marca 2008 r.,
zażalenia uczestników postępowania W. L. i Z. L.
na postanowienie Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 16 listopada 2007 r., sygn. akt III Ca
(…),
oddala zażalenie.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy w Ł. w związku z wniesieniem przez W. L. - uczestnika
postępowania o rozgraniczenie apelacji od postanowienia Sądu Rejonowego w Z.,
postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2007 r. odmówił temu uczestnikowi oraz Z. L.
dalszego udziału w tym postępowaniu, jako osobom niezainteresowanym jego
wynikiem. Jednocześnie w tym samym postanowieniu Sąd Okręgowy odrzucił apelację
W. L.
Od powyższego postanowienia skargę kasacyjną wnieśli W. L. i Z. L.
Postanowieniem z dnia 16 listopada 2007 r. Sąd Okręgowy w Ł. odrzucił tę skargę jako
niedopuszczalną albowiem zaskarżone orzeczenie nie ma charakteru postanowienia co
2
do istoty sprawy, jak również jego przedmiotem nie jest odrzucenie wniosku albo
umorzenie postępowania.
W zażaleniu na to postanowienie W. L. oraz Z. L. zarzucili naruszenie art. 5191
k.p.c.
przez uznanie, że postanowienie Sądu Okręgowego Ł. z dnia 22 sierpnia 2007 r. nie ma
charakteru postanowienia co do istoty sprawy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Problematyka dopuszczalności skargi kasacyjnej w postępowaniu
nieprocesowym sprawach z zakresu prawa rzeczowego została uregulowana w art. 5191
§ 1 k.p.c. Według jego brzmienia, w sprawach tych skarga kasacyjna przysługuje
jedynie od wydanych przez Sąd drugiej instancji postanowień co do istoty sprawy oraz
od postanowień w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania
kończących postępowanie w sprawie. Zaskarżone przez uczestników postanowienia o
odmowie ich dalszego udziału w postępowaniu i odrzuceniu apelacji nie mieszczą się w
żadnej z wymienionych w art. 5191
§ 1 k.p.c. kategorii orzeczeń. Postanowienia co do
istoty sprawy są to orzeczenia merytoryczne, rozstrzygające w stanowczy sposób
kwestie materialnoprawne. Jeżeli osoba będąca uczestnikiem postępowania nie jest
zainteresowana jego wynikiem, sąd może odmówić jego dalszego udziału w sprawie
wydając w tym przedmiocie postanowienie, na które przysługuje zażalenie (por.
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 1 października 1999 r., II CKN 606/99, OSNC
2000, Nr 4, poz. 68). Jak trafnie podnosi się w doktrynie jest to orzeczenie częściowe,
kończące od strony podmiotowej postępowanie w sprawie. Jeśli zostanie wydane
dopiero w drugiej instancji, przysługuje na nie zażalenie do Sądu Najwyższego o ile
zostaną spełnione kryteria z art. 3941
§ 2 k.p.c. W rozpoznawanej sprawie opisane
orzeczenie zostało wydane łacznie z postanowieniem o odrzuceniu apelacji osób,
którym odmówiono udziału w dalszym postępowaniu. Wobec tego postanowieniem
Sądu drugiej instancji, kończącym postępowanie w sprawie jest postanowienie o
odrzuceniu apelacji, na które przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego na ogólnych
zasadach z art. 3941
§ 2 k.p.c.
Z treści art. 5191
§ 1 k.p.c. wynika, że uznanie zaskarżonego postanowienia za
orzeczenie kończące postępowanie w sprawie nie przesądza dopuszczalności skargi
kasacyjnej. Pomimo tego uzasadnienie zażalenia ogranicza się do wykazania, że
zaskarżone skargą kasacyjną postanowienie kończy postępowanie w sprawie.
Jeszcze raz należy podkreślić, że poza postanowieniami, co do istoty sprawy,
skarga kasacyjna w postępowaniu nieprocesowym w sprawach z zakresu prawa
3
rzeczowego przysługuje tylko od tych postanowień kończących postępowanie, które
zostały wydane w przedmiocie odrzucenia wniosku oraz umorzenia postępowania.
Z tych względów skarga kasacyjna uczestników podlegała odrzuceniu, jako
niedopuszczalna, a kwestionujące tę decyzję Sądu zażalenie podlega oddaleniu na
podstawie art. 39814
k.p.c. w związku z art. 3941
§ 1 k.p.c.