Wyrok z 10 listopada 2022, sygn. VIII C 590/20
W skrócie
Pokaż pozostałe podstawy prawne (1)
Sygn. akt VIII C 590/20
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
dnia 10 listopada 2022 roku
Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi w VIII Wydziale Cywilnym
w składzie: przewodniczący: Sędzia Bartek Męcina
protokolant: st. sekr. sąd. Ewa Ławniczak
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2022 roku w Ł.
sprawy z powództwa A. S.
przeciwko Miejskiemu Centrum Medycznemu im. (...) w Ł.
o zapłatę
1. zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 27.468 zł (dwadzieścia siedem tysięcy czterysta sześćdziesiąt osiem złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie:
a) od kwoty 15.000 zł (piętnaście tysięcy złotych) od dnia 25 września 2019 r. do dnia zapłaty,
b) od kwoty 12.468 zł (dwanaście tysięcy czterysta sześćdziesiąt osiem złotych) od dnia 17 lutego 2022 r. do dnia zapłaty,
2. oddala powództwo w pozostałej części,
3. zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 3.024 zł (trzy tysiące dwadzieścia cztery złote) tytułem zwrotu kosztów procesu,
4. nakazuje pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa- Sądu Rejonowego dla Łodzi- Widzewa w Łodzi kwotę 1.339,16 zł (jeden tysiąc trzysta trzydzieści dziewięć złotych szesnaście groszy) tytułem tymczasowo poniesionych kosztów sądowych w postaci wynagrodzenia biegłego.
Sygn. akt VIII C 590/20
UZASADNIENIE
W dniu 8 czerwca 2020 roku A. S., reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, wytoczyła przeciwko Miejskiemu Centrum Medycznemu im. (...) w Ł. powództwo o zapłatę kwoty 14.500 zł tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 26 lipca 2019 roku do dnia zapłaty i kwoty 500 zł tytułem odszkodowania z tytułu zwiększonych potrzeb, na które składają się koszty leczenia, dojazdów do placówek medycznych, koszty opieki osób trzecich i zakupu leków wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 25 września 2019 r. do dnia zapłaty, ponadto powódka wniosła o zasądzenie od pozwanego zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu pełnomocnik powódki wyjaśnił, że w dniu 15 kwietnia 2019 roku powódka została przewieziona do pozwanego z powodu złamania C. prawej kończyny górnej, którego doznała na skutek upadku na chodniku. Po podaniu znieczulenia i nastawieniu złamania, powódce założono opatrunek gipsowy, po czym wypisano do domu. W dniu 26 kwietnia 2019 r. powódka przeszła zlecone badanie kontrolne, które nie wykazało żadnych nieprawidłowości. Jednak A. S. zaczęła odczuwać ból pod opatrunkiem gipsowym w związku z czym ponownie udała się do pozwanego. W placówce medycznej rozcięto i rozchylono opatrunek gipsowy i zalecono dalszą opiekę w poradni ortopedycznej. W dniu 12 czerwca 2019 r. po wykonaniu badania w Szpitalu (...) św. J. B. w Ł. stwierdzono brak zrostu kostnego odłamów ręki, widoczną wąską szczelinę przełomu oraz silne odwapnienie dalszego odłamu. W wyniku nieprawidłowego leczenia przez pozwanego doszło u A. S. do pourazowego zaniku plamistego kości nadgarstka, w związku z czym powódka odczuwa ciągły ból, nie może chwytać przedmiotów. Powódka potrzebuje pomocy innych osób m.in. w przygotowywaniu posiłków i robieniu zakupów.
(pozew k. 3- 5)
Postanowieniem z dnia 29 czerwca 2020 r. referendarz sądowy w tut. Sądzie zwolnił powódkę od kosztów sądowych w całości.
(postanowienie k. 87)
W odpowiedzi na pozew pozwany, reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika, wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powódki zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu pełnomocnik pozwanego potwierdził, że w dniu 15 kwietnia 2019 r. założono powódce w Miejskim Centrum Medycznym im. (...) w Ł. opatrunek gipsowy po uprzednim nastawieniu z powodu złamania nasady dalszej kości promieniowej prawej z przemieszczeniem, a następnie w dniu 9 maja 2019 r. opatrunek gipsowy został przecięty i rozchylony na całej jego długości z powodu niewielkiego obrzęku i bólu. Po 6 tygodniach zdjęto gips i skierowano na rehabilitację. W ocenie strony pozwanej wszystkie czynności lekarzy Miejskiego Centrum Medycznego im. (...) w Ł. zostały przeprowadzone prawidłowo.
(odpowiedź na pozew k. 92- 93)
W piśmie z dnia 21 stycznia 2022 r. pełnomocnik powódki rozszerzył powództwo do kwoty 24.500 zł tytułem zadośćuczynienia z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 25 września 2019 r. do dnia zapłaty co do kwoty 14.500 zł oraz od dnia doręczenia pisma pozwanemu co do kwoty 10.000 zł do dnia zapłaty oraz do kwoty 8.268 zł tytułem odszkodowania obejmującego koszty opieki osób trzecich z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 500 zł od dnia 25 września 2019 r. do dnia zapłaty, a od kwoty 7.768 zł od dnia doręczenia pisma pozwanemu do dnia zapłaty. W uzasadnieniu pełnomocnik powódki wskazał, że wnosi o zasądzenie kwoty 24.500 zł tytułem zadośćuczynienia z uwagi na treść opinii biegłego ortopedy, który uznał, że u powódki doszło do powstania stałego uszczerbku w wysokości 7%, co przy przyjęciu 3.500 zł za jeden procent uszczerbku dało właśnie kwotę 24.500 zł. Treść opinii biegłego ortopedy spowodowała również podwyższenie żądania w zakresie odszkodowania do kwoty 8.268 zł. Ponieważ biegły ortopeda wskazał, że powódka wymagała pomocy osób trzecich przez okres 4 miesięcy po 3 godziny, a przez okres 1 miesiąca po 1 godzinie dziennie, przy przyjęciu stawki ustalonej przez (...) w 2019 r. na poziomie 21,20 zł, dało to kwotę 8.268 zł.
(pismo procesowe k. 181- 182)
W piśmie z dnia 7 marca 2022 r. strona pozwana podtrzymała swoje stanowisko wnosząc o oddalenie powództwa również w rozszerzonym kształcie. Zdaniem pozwanego co najmniej 5 czynników miało wpływ na powikłania w leczeniu powódki, a mianowicie poza złamaniem, toczeń układowy, wieloletnie leczenie sterydami, wieloletnia cukrzyca typu II oraz wystąpienie pourazowego zespołu (...).
(pismo procesowe k. 198- 199)
W toku dalszego trwania procesu stanowiska stron nie uległy zmianie, przy czym na rozprawie w dniu 20 października 2022 r. pełnomocnik powoda wyjaśnił, że w pozwie z powodu oczywistej omyłki pisarskiej błędnie wskazano datę naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 14.500 zł tytułem zadośćuczynienia na dzień 26 lipca 2019 r., a prawidłową datę wskazano w piśmie zawierającym rozszerzenie powództwa, czyli 25 września 2019 r.
(protokół rozprawy k. 237- 239)
Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 15 kwietnia 2019 roku A. S. przewróciła się i z powodu bólu prawej ręki została przewieziona do (...) Pogotowia (...) przy ul. (...) w Ł.. Po wykonaniu zdjęcia RTG powódka została przewieziona do szpitala im. K. J. w Ł., gdzie stwierdzono złamanie C. prawej kończyny górnej. Po podaniu znieczulenia i nastawieniu złamania, powódce założono opatrunek gipsowy, po czym wypisano do domu i zalecono wizytę kontrolną po upływie ok. 10 dni. Zarówno przed założeniem opatrunku gipsowego, jak i po jego założeniu wykonano zdjęcie RTG. Ponieważ A. S. wciąż odczuwała ból oraz miała obrzęk palców, po kilku dniach udała się do pozwanego szpitala, gdzie jednak nie udzielono jej pomocy. W dniu 26 kwietnia 2019 r. powódka udała się na wizytę kontrolną, podczas której wykonano zdjęcie RTG. Ponieważ ból ręki nie ustępował, w dniu 9 maja 2019 r. A. S. ponownie pojechała do szpitala im. K. J. w Ł., gdzie na skutek nalegania przez powódkę, lekarz zadecydował o rozcięciu opatrunku gipsowego przez całą jego długość i owinięciu bandażem elastycznym. Kolejny raz A. S. przybyła na Izbę Przyjęć pozwanego szpitala w dniu 17 maja 2019 r., uskarżając się znów na ból prawej ręki. Lekarz po odchyleniu przeciętego gipsu, opisaniu obrzęku, zwolnił powódkę do domu zalecając kontynuowanie leczenia w poradni. W dniu 24 maja 2019 r. zdjęto powódce opatrunek gipsowy, jednak ból ręki nie minął. W dniu 12 czerwca 2019 r. po wykonaniu badania powódki w Szpitalu (...) św. J. B. w Ł. stwierdzono brak zrostu kostnego i silne odwapnienie dalszego odłamu. Podczas wizyty, która miała miejsce następnego dnia, chirurg zlecił zabiegi fizjoterapeutyczne. W okresie od 12 do 22 listopada 2019 r. powódka przebywała w Klinice (...), gdzie postawiono rozpoznanie zespołu przewlekłego bólu regionalnego prawej kończyny górnej. W dniach od 1 do 4 lutego 2021 r. powódka ponownie przebywała w Klinice (...). Podczas pobytu, w dniu 2 lutego 2021 r. wykonano artroplastykę wg. A. z augmentacją, a po operacji unieruchomiono kończynę w przedramiennej szynie gipsowej. Wypisując A. S. do domu zalecono utrzymanie unieruchomienia przez 6 tygodni
(przesłuchanie powódki – elektroniczny protokół rozprawy z dnia 20 października 2022 roku, dokumentacja medyczna k. 7- 80)
W wyniku zdarzenia z dnia
15 kwietnia 2019 roku powódka doznała złamania dalszej nasady prawej kości promieniowej i odłamania wyrostka rylcowatego prawej kości łokciowej. W toku zastosowanego leczenia zachowawczego doszło do wtórnego przemieszczenia odłamów i powstania objawów niestabilności dalszego stawu promieniowo-łokciowego. W toku leczenia powódki w pozwanym szpitalu doszło do nieprawidłowości w postaci przeoczenia zaistnienia wtórnego przemieszczenia odłamów prawej kości promieniowej i związanego z tym braku odpowiedniej zmiany postępowania. W pozwanym szpitalu wykonano zdjęcia RTG bezpośrednio po nastawieniu w dniu 15 kwietnia 2019 r. oraz w dniu 26 kwietnia 2019 r. Należało po upływie 5- 7 dni po raz kolejny sprawdzić ustawienie odłamów. Z uwagi na to, że doszło do rozcinania i rozchylenia opatrunku gipsowego, kiedy powódka zgłosiła się w dniu 17 maja 2019 r. do Izby Przyjęć w pozwanym szpitalu, lekarz ograniczył się do rozchylenia przeciętego gipsu i opisaniu niewielkiego obrzęku. Tymczasem lekarz powinien zlecić wykonanie zdjęć RTG i po stwierdzeniu wtórnych przemieszczeń odłamów podjąć decyzję o ich operacyjnej korekcji. Uszczerbek na zdrowiu powódki po zdarzeniu z dnia 15 kwietnia 2019 r. w zakresie narządów ruchu jest stały i wynosi 17%, przy czym nawet przy prawidłowym leczeniu złamania dalszej nasady prawej kości promieniowej ze złamaniem wyrostka rylcowatego prawej kości łokciowej zwykle dochodzi do pozostawania stałego uszczerbku na zdrowiu w wysokości 10 %, dlatego też można uznać, że na skutek nieprawidłowości zaistniałych w leczeniu zastosowanym u powódki w pozwanym szpitalu doszło do powstania uszczerbku w wysokości 7%.
Zakres cierpień fizycznych powódki związany z doznanymi obrażeniami narządów ruchu był znaczny, co miało związek z doznawanym bólem, pozostawaniem
łącznie przez 12 tygodni w ciężkich i niewygodnych unieruchomieniach gipsowych, zabiegiem operacyjnym, zabiegami i ćwiczeniami usprawniającymi oraz odczuwanymi ograniczeniami w sprawności. Dolegliwości bólowe wymagały systematycznego stosowania leków przeciwbólowych. Koszt leczenia przeciwbólowego w okresie 2 pierwszych miesięcy mógł wynieść około 40 zł miesięcznie, a przez kolejne miesiące około 10 zł miesięcznie.
Powódka wymagała częściowej pomocy osób trzecich w wykonywaniu codziennych czynności łącznie przez około 4 miesiące po zdarzeniu podczas dwukrotnego pozostawania w opatrunku gipsowym przedramienno- dłoniowym przez 6 tygodni po urazie i przez kolejne 2 tygodnie po zdjęciu unieruchomienia oraz w takim samym zakresie po zabiegu operacyjnym w dniu 2 lutego 2021 r. Pomoc innych osób w tym czasie była powódce potrzebna przeciętnie w ciągu 3 godzin dziennie. Potrzeba częściowej pomocy osób trzecich w wykonywaniu codziennych czynności występowała również dwukrotnie przez okres 1 miesiąca po zdjęciu gipsu po zdarzeniu i po zdjęciu gipsu po zabiegu operacyjnym w dniu 2 lutego 2021 r. Pomoc innych osób w tym czasie była powódce potrzebna przeciętnie w ciągu jednej godziny dziennie.
Rokowania co do stanu zdrowia powódki na przyszłość są umiarkowane.
(pisemna opinia biegłego ortopedy k. 169- 174)
Decyzja o leczeniu operacyjnym w przypadku wtórnych przemieszczeń odłamów w złamaniach typu C. jest ograniczona czasowo, przyjmuje się, że jest skuteczna tylko w ciągu pierwszych dwóch- trzech tygodni od złamania. W późniejszym okresie bardziej skuteczne jest pozostawienie przemieszczeń, aż do uzyskania zrostu kostnego.
(uzupełniająca pisemna opinia biegłego ortopedy k. 209- 210)
A. S. ma 66 lat, od 6 lat jest emerytką. W 2000 r. zdiagnozowano u powódki tocznia, w związku z czym powódka przyjmuje leki sterydowe. Poza tym A. S. choruje na cukrzycę II stopnia.
(przesłuchanie powódki – elektroniczny protokół rozprawy z dnia 20 października 2022 roku)
Pismem z dnia 24 września 2019 r. pozwany odmówił wypłaty na rzecz A. S. odszkodowania.
(pismo k. 81)
Stawka pełnej odpłatności za jedną roboczogodzinę ustalona przez (...) Komitet Pomocy (...) w okresie od 1 kwietnia 2019 r. do 30 stycznia 2020 r. wynosiła 21,20 zł.
(pismo (...) k. 183)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił bądź jako bezsporny, bądź na podstawie powołanych wyżej dowodów, w tym dowodów z dokumentacji medycznej, przesłuchania powódki oraz opinii biegłego sądowego A. W.. Konfrontując zeznania A. S. z zebraną dokumentacją medyczną z jej leczenia, należy stwierdzić, że powódka pomyliła kolejność oraz daty niektórych wizyt lekarskich. Jednak nie budzi to wątpliwości Sądu z uwagi na dużą ilość konsultacji lekarskich i wizyt w kilku szpitalach. W tym zakresie Sąd zweryfikował relacje powódki opierając się o zapisy w dokumentacji medycznej z jej leczenia, które były również przedmiotem analizy i zostały dokładnie opisane w zasadniczej opinii biegłego sądowego A. W.. Oceniając opinie biegłego ortopedy, zarówno pierwszą pisemną, jak i drugą uzupełniającą, Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania zawartych w ich treści wniosków, opinie te były bowiem rzetelne, jasne, logiczne oraz w sposób wyczerpujący objaśniające budzące wątpliwości kwestie. Obie opinie biegłego sądowego A. W. w pełni odnosiły się do zagadnień będących ich przedmiotem, wnioski biegłego nie budzą przy tym wątpliwości w świetle zasad wiedzy oraz doświadczenia życiowego, a jednocześnie opinie zostały sporządzone w sposób umożliwiający prześledzenie - z punktu widzenia zasad wiedzy, doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania - analizy przez biegłego ortopedy zagadnień będących ich przedmiotem. Wydając opinie biegły sądowy A. W. uwzględnił dokumentację medyczną powódki załączoną do akt sprawy. Odpowiadając na zarzuty strony pozwanej biegły ortopeda wyjaśnił, że w związku z narastającym obrzękiem kończyny po złamaniu prawidłowo rozcięto i rozchylono opatrunek gipsowy, jednakże w ciągu dalszych kilku dni na skutek zmniejszenia się obrzęku doszło do rozluźnienia się gipsu i powstania możliwości wtórnych przemieszczeń odłamów. W związku z tym, kiedy powódka w dniu 17 maja 2019 r. zgłosiła się do Izby Przyjęć w pozwanym szpitalu, należało wykonać zdjęcia RTG i po stwierdzeniu wtórnych przemieszczeń odłamów, podjąć decyzję o ich operacyjnej korekcji. Poza tym biegły sądowy A. W. wyjaśnił, że decyzja o leczeniu operacyjnym w przypadku wtórnych przemieszczeń odłamów w złamaniach typu C. jest ograniczona czasowo, przyjmuje się, że jest skuteczna tylko w ciągu pierwszych dwóch- trzech tygodni od złamania. W późniejszym okresie bardziej skuteczne jest pozostawienie przemieszczeń, aż do uzyskania zrostu kostnego. Dlatego też biegły ortopeda nie znalazł dostatecznych podstaw do uznania, że leczenie powódki realizowane w szpitalu im. J. B., szpitalu im. K., a zwłaszcza w Klinice (...), było nieprawidłowe. Poza tym biegły sądowy A. W. udzielił odpowiedzi, że w zakresie 10 % stały uszczerbek na zdrowiu powódki wynika m.in. ze schorzeń współwystępujących u powódki wskazanych przez stronę pozwaną. W ten sposób w ocenie Sądu biegły ortopeda w sposób jasny, pełny i wyczerpujący odpowiedział na wszystkie zarzuty i pytania sformułowane przez stronę pozwaną.
Dlatego też na rozprawie w dniu 20 października 2022 r. Sąd pominął na podstawie art. 235 2 § 1 pkt. 5 kpc wniosek strony pozwanej o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego ortopedy. Podobnie Sąd ocenił wniosek pełnomocnika pozwanego zgłoszony na rozprawie w dniu 20 października 2022 r. o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego ortopedy, gdyż wskazywana okoliczność, a mianowicie, że zabieg wykonany w marcu 2022 r., a polegający na przecięciu więzadła, nie miał związku z leczeniem powódki w pozwanym szpitalu, nie miała znaczenia dla rozstrzygnięcia roszczenia powódki.
Sąd Rejonowy zważył, co następuje:
Powództwo było zasadne w znacznej części.
Podstawę odpowiedzialności pozwanego należy upatrywać w treści art. 415 kc, zgodnie z którym ten kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.
Nie ulega wątpliwości, w wyniku zdarzenia z dnia
15 kwietnia 2019 roku powódka doznała złamania dalszej nasady prawej kości promieniowej i odłamania wyrostka rylcowatego prawej kości łokciowej. Jak wynika z opinii biegłego sądowego A. W., w toku zastosowanego leczenia zachowawczego doszło do wtórnego przemieszczenia odłamów i powstania objawów niestabilności dalszego stawu promieniowo-łokciowego. W pozwanym szpitalu doszło do nieprawidłowości w postaci przeoczenia zaistnienia wtórnego przemieszczenia odłamów prawej kości promieniowej i związanego z tym braku odpowiedniej zmiany postępowania. W dniu 9 maja 2019 r. podczas wizyty powódki w Izbie Przyjęć pozwanego szpitala, lekarz podjął decyzję o rozcięciu i rozchyleniu opatrunku gipsowego. W związku z tym, kiedy powódka zgłosiła się do pozwanego po raz kolejny w dniu 17 maja 2019 r., lekarz powinien ponownie zlecić wykonanie zdjęć RTG. Dzięki temu mógłby stwierdzić, że doszło do wtórnych przemieszczeń odłamów, co pozwoliłoby na podjęcie decyzji o ich operacyjnej korekcji. Tymczasem lekarz przyjmujący powódkę w Izbie Przyjęć pozwanego szpitala ograniczył się wyłącznie do rozchylenia przeciętego gipsu i opisania niewielkiego obrzęku. Należy powtórzyć za biegłym sądowym A. W., że podjęta w dniu 9 maja 2019 r. decyzja lekarza z Izby Przyjęć pozwanego szpitala o rozcięciu i rozchyleniu opatrunku gipsowego, była prawidłowa, wynikała z narastającego obrzęku kończyny po złamaniu, co powodowało u powódki dolegliwości bólowe. Jednak z powodu zmniejszenia się obrzęku w ciągu dalszych kilku dni nastąpiło rozluźnienie się gipsu, a w konsekwencji doszło do powstania możliwości wtórnych przemieszczeń odłamów. Lekarz z Izby Przyjęć pozwanego szpitala, który przyjmował powódkę w dniu 17 maja 2019 r., powinien przewidzieć powyższe następstwa, w związku z czym zlecić wykonanie zdjęcia RTG i po stwierdzeniu wtórnych przemieszczeń odłamów, podjąć decyzję o ich operacyjnej korekcji, czego jednak nie uczynił.
Stosownie do treści art. 444 § 1 k.p.c., w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty.
Na żądanie poszkodowanego zobowiązany do naprawienia szkody powinien wyłożyć z góry sumę potrzebną na koszty leczenia, a jeżeli poszkodowany stał się inwalidą, także sumę potrzebną na koszty przygotowania do innego zawodu. Natomiast, jeżeli poszkodowany utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy zarobkowej albo jeżeli zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość, może on żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody odpowiedniej renty (§ 2 art. 444 k.c.).
Ponadto, w przypadku uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia, Sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego
za doznaną krzywdę (art. 445 k.c.).
Zgodnie z ugruntowanym w doktrynie i orzecznictwie poglądem, zadośćuczynienie stanowi sposób naprawienia szkody niemajątkowej na osobie, wyrażającej się krzywdą
w postaci doznanych cierpień fizycznych i psychicznych. Inaczej niż przy odszkodowaniu,
w przypadku zadośćuczynienia, ustawodawca nie wprowadza jasnych kryteriów ustalania jego wysokości. Wskazuje jedynie ogólnikowo, iż suma przyznana z tego tytułu winna być odpowiednia.
W judykaturze i piśmiennictwie podkreśla się, że zadośćuczynienie ma charakter kompensacyjny i jako takie musi mieć odczuwalną wartość ekonomiczną, jednocześnie nie może być nadmierne. Wskazuje się na potrzebę poszukiwania obiektywnych i sprawdzalnych kryteriów oceny jego wysokości, choć przy uwzględnieniu indywidualnej sytuacji stron (tak m.in. SN w wyroku z dnia 12 września 2002 roku, IV CKN 1266/00, LEX).
Do podstawowych kryteriów oceny w tym zakresie zalicza się stopień i czas trwania cierpień fizycznych i psychicznych, trwałość obrażeń, prognozy na przyszłość, wiek poszkodowanego, skutki w zakresie życia osobistego oraz zawodowego, konieczność wyrzeczenia się określonych czynności życiowych, korzystania z pomocy innych osób, czy wreszcie stopień przyczynienia się poszkodowanego i winy sprawcy szkody (tak m.in. SN w wyroku z dnia
4 czerwca 1968 roku, I PR 175/68, OSNCP 1968, nr 2, poz.37; w uchwale pełnego składu Izby Cywilnej z dnia 8 grudnia 1973 roku, III CZP 37/73, OSNCP 1974, nr 9, poz.145;
w wyroku z dnia 12 września 2002 roku, IV CKN 1266/00, LEX;
w wyroku z dnia 19 sierpnia 1980 roku, IV CR 238/80, OSNCP 1981, nr 5, poz.81; w wyroku z dnia 30 stycznia 2004 roku, I CK 131/03, OSNC 2004 r, nr 4, poz.40). Przy ustalaniu zadośćuczynienia nie można więc mieć na uwadze wyłącznie procentowego uszczerbku na zdrowiu. Nie odzwierciedla on bowiem psychicznych konsekwencji doznanego urazu. Konieczne jest również uwzględnienia stosunków majątkowych społeczeństwa
i poszkodowanego, tak, aby miało ono dla niego odczuwalną wartość. Zważyć przy tym należy, iż doznanej przez poszkodowanego krzywdy nigdy nie można wprost, według całkowicie obiektywnego i sprawdzalnego kryterium przeliczyć na wysokość zadośćuczynienia. Charakter szkody niemajątkowej decyduje, bowiem o jej niewymierności (por. wyrok SN z dnia 9 lutego 2000 roku, III CKN 582/98, LEX), zaś pojęcie „odpowiedniej sumy zadośćuczynienia” użyte w art. 445 § 1 k.c. ma charakter niedookreślony (por. wyrok SN z dnia 28 września 2001 roku, III CKN 427/00, LEX). W konsekwencji w judykaturze za ugruntowane uznać należy stanowisko, że procentowo określony uszczerbek służy tylko jako pomocniczy środek ustalania rozmiaru odpowiedniego zadośćuczynienia, a należne poszkodowanemu zadośćuczynienie nie może być mechanicznie mierzone przy zastosowaniu stwierdzonego procentu uszczerbku na zdrowiu (por. m.in. wyrok SA w Krakowie z dnia
17 lutego 2016 roku, I ACa 1621/15, LEX; wyrok SN z dnia 18 listopada 1998 roku, II CKN 353/98, LEX). Jak wyjaśnił przy tym Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 28 czerwca 2005 roku (I CK 7/05, LEX) mierzenie krzywdy wyłącznie stopniem uszczerbku na zdrowiu stanowiłoby niedopuszczalne uproszczenie nieznajdujące oparcia w treści art. 445 § 1 k.c. Dlatego też w orzecznictwie wskazuje się, że oceniając wysokość należnej sumy zadośćuczynienia Sąd korzysta z daleko idącej swobody (tak m.in. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 11 lipca 2000 roku, II CKN 1119/98, LEX).
Kryterium pozwalającym na pewną obiektywizację rozmiaru szkody doznanej przez powódkę stanowi w niniejszej sprawie stopień trwałego uszczerbku na jej zdrowiu, który wynosi 7%. Jednak należy pamiętać, że uszczerbek na zdrowiu jest tylko jednym z elementów istotnych dla oceny adekwatności zadośćuczynienia, jego wymiar powinien uwzględnić wszystkie zachodzące w przedmiotowej sprawie okoliczności. Jak wyjaśniono wyżej, zadośćuczynienie przysługuje bowiem za doznaną krzywdę ujmowaną jako cierpienie fizyczne (ból i inne dolegliwości) i cierpienia psychiczne (negatywne odczucia przeżywane
w związku z cierpieniami fizycznymi, niemożnością wykonywania działalności zawodowej
i wyłączeniem z życia codziennego). Sąd zobowiązany był zatem uwzględnić wszystkie zachodzące w przedmiotowej sprawie okoliczności, zwłaszcza takie jak nasilenie cierpień, trwałe następstwa, czy wiek powódki oraz jej wcześniejszy stan zdrowia, sposób życia.
Zakres cierpień fizycznych powódki związany z doznanymi obrażeniami narządów ruchu był znaczny, co miało związek z doznawanym bólem, pozostawaniem
łącznie przez 12 tygodni w ciężkich i niewygodnych unieruchomieniach gipsowych, zabiegiem operacyjnym, zabiegami i ćwiczeniami usprawniającymi oraz odczuwanymi ograniczeniami w sprawności. Dolegliwości bólowe wymagały systematycznego stosowania leków przeciwbólowych.
Uwzględniając powyższe okoliczności, rodzaj i rozmiar doznanej przez A. S. krzywdy, jak też dyrektywę przyznawania umiarkowanego zadośćuczynienia,
w ocenie Sądu dochodzona pozwem z tego tytułu kwota 24.500 zł jest w pełni zasadna.
Zgodnie z art. 444 § 1 k.c. w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego koszty. Powódka wymagała częściowej pomocy osób trzecich w wykonywaniu codziennych czynności łącznie przez około 4 miesiące po zdarzeniu podczas dwukrotnego pozostawania w opatrunku gipsowym przedramienno- dłoniowym przez 6 tygodni po urazie i przez kolejne 2 tygodnie po zdjęciu unieruchomienia oraz w takim samym zakresie po zabiegu operacyjnym w dniu 2 lutego 2021 r. Pomoc innych osób w okresie 6 tygodni po urazie i w takim samym zakresie po zabiegu operacyjnym w dniu 2 lutego 2021 r., była powódce potrzebna przeciętnie w ciągu 3 godzin dziennie. Potrzeba częściowej pomocy osób trzecich w wykonywaniu codziennych czynności występowała również dwukrotnie przez okres 1 miesiąca po zdjęciu gipsu po zdarzeniu i po zdjęciu gipsu po zabiegu operacyjnym w dniu 2 lutego 2021 r. Pomoc innych osób w tym czasie była powódce potrzebna przeciętnie w ciągu jednej godziny dziennie. Przy czym nie ulega wątpliwości, że w przypadku konieczności korzystania przez powódkę z częściowej pomocy osób trzecich w wykonywaniu codziennych czynności przez 6 tygodni po urazie i przez kolejne 2 tygodnie po zdjęciu unieruchomienia, strona pozwana nie może ponosić z tego tytułu odpowiedzialności odszkodowawczej, gdyż było to wyłącznie następstwem upadku, jakiego doznała powódka w dniu 15 kwietnia 2019 r. Inaczej jest w przypadku okresu 6 tygodni po zabiegu operacyjnym w dniu 2 lutego 2021 r. i przez kolejne 2 tygodnie po zdjęciu unieruchomienia. Skoro przez 6 tygodni po zabiegu operacyjnym w dniu 2 lutego 2021 r. powódka wymagała pomocy osób trzecich w wykonywaniu codziennych czynności przeciętnie w ciągu 3 godzin dziennie, to należne z tego tytułu odszkodowanie przy przyjęciu stawki pełnej odpłatności za jedną roboczogodzinę ustaloną przez (...) Komitet Pomocy (...) w okresie od 1 kwietnia 2019 r. do 30 stycznia 2020 r. w kwocie 21,20 zł., wyniosło 2.671,20 zł (6 tygodni*7dni*21,20 zł). Następnie A. S. potrzebowała pomocy osób trzecich w wykonywaniu codziennych czynności przeciętnie w ciągu 1 godziny dziennie przez kolejne 2 tygodnie po zdjęciu unieruchomienia. Z tego tytułu przysługuje powódce odszkodowanie w kwocie 296,80 zł (2 tygodnie*7 dni*21,20 zł).
Mając powyższe na uwadze Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 2.968 zł tytułem odszkodowania, oddalając powództwo w pozostałym zakresie.
Zasadą prawa cywilnego jest, że dłużnik popada w opóźnienie, jeżeli nie spełnia świadczenia w terminie, w którym stało się ono wymagalne. Niespełnienie świadczenia w terminie powoduje po stronie dłużnika konsekwencje przewidziane w art. 481 § 1 k.c., zgodnie z którym, jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była
z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie (§ 2 art. 481 k.c.). Godzi się przypomnieć, że zobowiązanie z tytułu zadośćuczynienia ma charakter bezterminowy, przekształcenie go w zobowiązanie terminowe następuje zaś
w drodze wezwania wierzyciela skierowanego do dłużnika do spełnienia świadczenia.
W niniejszej sprawie pozwany w dniu 24 września 2019 r. odmówił wypłaty, co uzasadniało zasądzenie odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty żądanych w pozwie (14.500 zł tytułem zadośćuczynienia i 500 zł tytułem odszkodowania) od następnego dnia, czyli od dnia 25 września 2019 r. do dnia zapłaty. Natomiast w zakresie rozszerzonej pismem z dnia 21 stycznia 2022 r. i uwzględnionej części roszczenia (10.000 zł tytułem zadośćuczynienia i 2.468 zł tytułem odszkodowania) odsetki ustawowe za opóźnienie przysługiwały od następnego dnia po doręczeniu stronie pozwanej pisma stanowiącego rozszerzenie powództwa, czyli od dnia 17 lutego 2022 r. do dnia zapłaty.
O kosztach procesu rozstrzygnięto w oparciu o art. 98 k.p.c. w zw. z art. 100 k.p.c. zasądzając od pozwanego na rzecz powódki kwotę 3.024 zł stanowiącą różnicę pomiędzy kosztami faktycznie poniesionymi a kosztami, które strona powodowa powinna ponieść. Powódka wygrała spór w 84 % ponosząc koszty w wysokości 3.600 zł, na które złożyły się koszty zastępstwa procesowego adwokata w kwocie 3.600 zł (§ 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie).
Ponadto na podstawie art. 98 k.p.c. w zw. z art. 100 k.p.c. w zw. z art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Sąd nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego dla Łodzi-Widzewa w Łodzi kwotę 1.339,16 zł tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych. Powyższa kwota stanowiła 84 %, bo w takiej części pozwany uległ w procesie, kosztów sądowych poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa (1.613,45 zł).
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w wyroku.