Wyrok z 11 lipca 2017, sygn. II K 363/17

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 11 lipca 2017 r.

Sąd Rejonowy w Olsztynie, w II Wydziale Karnym, w składzie:

Przewodniczący: SSR Katarzyna Zabuska,

Protokolant: stażysta Dominika Majewska,

bez udziału Prokuratora,

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2017 r.

sprawy

R. F., syna A. i G. z domu K., urodzonego (...) w O.,

oskarżonego o to, że:

w dniu 09 maja 2016 r. w O. na ul. (...) prowadził w ruchu lądowym po drodze publicznej pojazd mechaniczny marki F. (...) o nr rej. (...) znajdując się w stanie nietrzeźwości ( I badanie godz. 01:03 wynik 1, 39 mg/l, II badanie godz. 01:20 wynik 1,38 mg/l, III badanie godz. 02:08 wynik 1, 39 mg/l, IV badanie godz. 02:40 wynik 1, 23 mg/l, V badanie godz. 03:12 wynik 1,26 mg/l w wydychanym powietrzu), przy czym czynu tego dopuścił się będąc wcześniej prawomocnie skazany przez Sąd Rejonowy w Olsztynie sygn. akt II K- 981/10 za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, czym jednocześnie naruszył zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych orzeczony wymienionym wyrokiem i obowiązujący w okresie od 06 października 2010 r. do 06 sierpnia 2019 r., przy czym czynu tego dopuścił się w okresie 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności za umyślne przestępstwo podobne,

tj. o czyn z art. 178a § 4 kk w zw. z art. 64 § 1 kk

I. oskarżonego R. F. uznaje za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, z tym ustaleniem, że wyniki badań dotyczą stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu i za to z mocy art. 178a § 4 kk w zw. z art. 64 § 1 kk skazuje go a na podstawie art. 178a § 4 kk wymierza mu karę 2 ( dwóch) lat pozbawienia wolności;

II. na podstawie art. 42 § 3 kk orzeka wobec oskarżonego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych dożywotnio;

III. na podstawie art. 43a § 2 kk orzeka świadczenie pieniężne w kwocie 10.000 (dziesięć tysięcy) złotych na rzecz Funduszu (...)

IV. na podstawie art. 624 § 1 kpk i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23.06.1973 r. o opłatach w sprawach karnych (Dz. U. z 1983 r. Nr 49 poz. 223 ze zm.) zwalnia oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych w całości.

Sygn. akt II K 363/17

UZASADNIENIE

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

R. F. jest osobą wielokrotnie karaną. Wyrokiem Sądu Rejonowego wO. z dnia 26 października 2001 r. w sprawie II K 789/01 został skazany za dwa czyny z art. 244 kk oraz za czyn z art. 178a§ 1 kk. Wymierzono mu karę łączną 1 roku pozbawienia wolności. Wskazanym wyrokiem orzeczono środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 lat.

Następnie, wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia 3 sierpnia 2006 r. w sprawie II K 374/06 został skazany za czyn z art. 178a§ 1 kk w zw. z art. 244 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 64§ 1 kk na karę 1 roku pozbawienia wolności. Orzeczono również zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 6 lat. Karę pozbawienia wolności oskarżony odbywał w okresie 17.01.2008-19.12.2008r. Na poczet kary zaliczono okres od 5 lipca 2006 r. do 3 sierpnia 2006 r.

Wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia 28 września 2010 r. w sprawie II K 981/10 został skazany za czyn z art. 178a§1 kk w zw. z art. 244 kk w zw. z art. 11§ 2 kk w zw. z art. 64 § 1 kk. Wymierzono mu karę 10 miesięcy pozbawienia wolności oraz orzeczono 8 lat zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Wyrok uprawomocnił się 6 października 2010 r.

Karę pozbawienia wolności w tej sprawie oskarżony odbywał w okresie 25.01.2011 r.-25.11.2011r.

Wyrokiem Sądu Rejonowego w O.z dnia 14 grudnia 2012 r. w sprawie o sygn. akt II K 1301/12 został skazany za czyn z art. 207 § 1 kk na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na okres 5 lat. Postanowieniem z dnia 02 lipca 2013 r. zarządzono wykonanie warunkowo zawieszonej kary.

Następnie, wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia 4 września 2013 r. w sprawie II K 818/13 został skazany za czyny z art. 190a § 1 kk w zw. z art. 190 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk w zw. z art. 12 kk, z art. 288 § 1 kk oraz z art. 244 kk w zw. z art. 12 kk. Wymieniono karę łączną 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności.

(dowody: karta karna k. 104-105, odpis wyroku II K 981/10 k. 42-42v, odpis wyroku w sprawie II K 374/06 k. 44-45, odpis wyroku w sprawie II K 789/01 k. 47-48)

W dniu 8 maja 2016 roku w późnych godzinach wieczornych oskarżony R. F. przebywał na spotkaniu towarzyskim w O. na osiedlu (...). Uczestniczyła w nim także A. W. (1). Wymienieni spożywali alkohol w postaci piwa oraz wódki.

Około godziny 24.00 oskarżony zaproponował A. W. (1), że odwiezie ją do domu do centrum miasta. Wymieniona zgodziła się na propozycję. Wsiedli do należącego do oskarżonego samochodu marki F. (...) o nr rej.(...). Oskarżony kierował pojazdem. Wymienieni pojechali do sklepu (...) na osiedlu (...). Tam zakupili trzy piwa, które spożywali w samochodzie.

W tym czasie, do auta podeszła córka oskarżonego w towarzystwie dwóch nieustalonych mężczyzn. Wymieniona krzyczała do oskarżonego, aby ten nie wracał już do domu. Mężczyźni wyzywali oskarżonego słowami wulgarnymi. Jeden z nich wybił szybę w samochodzie oskarżonego od strony kierowcy.

Oskarżony i A. W. (1) odjechali z miejsca zdarzenia. R. F. pojechał pod swój dom na ul. (...). Stała tam córka oskarżonego z dwoma mężczyznami oraz nieustalona kobieta. Oskarżony poprosił córkę, aby przyniosła mu z domu plastikowe baniaki. Wymieniona zgodnie z prośbą przyniosła oskarżonemu dwa białe plastikowe baniaki, które oskarżony następnie schował do bagażnika samochodu. Oskarżony i A. W. (1) pojechali na drugi koniec ulicy(...). Oskarżony zatrzymał pojazd i stwierdził, że idzie po paliwo, ponieważ nie ma jak zawieźć A. W. (1) do domu, a nie miał pieniędzy na jego zakup.

W tym czasie funkcjonariusze policji przyjechali na ul. (...) w związku ze zgłoszeniem, że miał tam poruszać się kierowca samochodu marki F. z rozbitą szybą.

Oskarżony został zatrzymany w trakcie spuszczania paliwa z samochodu marki (...) nr rej.(...). Na widok funkcjonariuszy policji zaczął uciekać. Został zatrzymany i przebadany na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu.

(dowód: wyjaśnienia oskarżonego R. F. k. 113v, k. 29-29v, k. 91-91v, zeznania świadka M. S. k. 113v-114, k. 9v-10v, zeznania świadka H. C. (1) k. 114, k. 32v, zeznania świadka A. W. (1) k. 114, k. 22-23, protokół z zatrzymania oskarżonego k. 114, k. 6, k. 87)

Pierwsze badanie urządzeniem Alkosensor przeprowadzone o godzinie 1:03 wykazało obecność 1,39 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu. Drugie badanie o godzinie 1:20 wykazało obecność 1,38 mg/l alkoholu w wydychanym przez niego powietrzu. Badanie urządzeniem Alkometr A.20 o godzinie 2:08 wykazało 1,39 mg/l, o godzinie 2:40 - 1,23 mg/l, a o godzinie 03:12 1,26 mg/l alkoholu w wydychanym przez niego powietrzu.

( dowody: protokół z przebiegu badania stanu trzeźwości urządzeniem elektronicznym k. 114, k. 3-4)

Oskarżony R. F. nie jest chory psychicznie ani upośledzony umysłowo. Rozpoznano u niego zespół uzależnienia spowodowany używaniem alkoholu. W czasie objętym zarzutem był on w stanie upojenia alkoholowego zwykłego. Jego zdolność rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem nie była ograniczona w rozumieniu art. 31 § 1 lub § 2 kk.

(dowód: opinia sądowo-psychiatryczna k. k. 114, k. 53-55)

Oskarżony R. F. przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu.

Wyjaśnił, że w dniach 8-9 maja 2016 r. spożywał alkohol u kolegi na imprezie, która odbywała się na osiedlu (...). Wypił wtedy 4-5 piw oraz kilka kieliszków wódki. Po północy postanowił pojechać z koleżanką do lasu w celu odbycia z nią stosunku seksualnego. Pojechali jego samochodem marki F. (...). Nie zdążył dojechać do lasu, ponieważ nadjechała Policja. Oskarżony stwierdził, że „tylko trochę pamięta” z tego dnia, ponieważ był dość mocno pijany. Przyznał, że w samochodzie miał wybitą szybę. Zrobił to chłopak jego córki. Doszło do awantury z tego powodu, że był z dziewczyną w aucie. Oskarżony wyjaśnił, że następnie odjechał z tego miejsca. Postanowił spuścić paliwo z innego pojazdu, ponieważ nie miał pieniędzy aby zatankować na stacji paliw. Wybrał przypadkowy samochód marki (...). Wtedy też został zatrzymany przez policję. Oskarżony zaznaczył, że wszystko działo się na osiedlu (...). Wiedział, że ma zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Wyjaśnił, że z powodu alkoholu „nie myślał”, wsiadł za kierownicę i prowadził pojazd. Chciał także zaimponować dziewczynie. Zaznaczył, że pojazd jest jego własnością. Kupił go od H. C. (1) .(k. 29-29v) W czasie kolejnego przesłuchania oskarżony przyznał, że był wcześniej karany za prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości i odbywał za to karę pozbawienia wolności. Przyznał, że w dniu 9 maja 2016 r. wsiadł ponownie do samochodu pod wpływem alkoholu. Stwierdził, że nie ma nic na swoje usprawiedliwienie. (k. 91-91v)

Sąd zważył, co następuje:

Wyjaśnienia oskarżonego R. F., w najistotniejszym z punktu widzenia możliwości przypisania mu odpowiedzialności karnej zakresie zasługują na wiarę. Korespondują bowiem z wiarygodnymi zeznaniami świadków A. W. (1), M. S. i H. C. (2) oraz zgromadzoną dokumentacją w postaci protokołów badania stanu nietrzeźwości oskarżonego oraz jego zatrzymania. Oskarżony szczerze przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu i opisał okoliczności zdarzenia. Potwierdził, że był na spotkaniu towarzyskim, na którym spożywał alkohol w postaci wódki i piwa a następnie prowadził samochód osobowy marki F. (...).

Wersję oskarżonego potwierdziła świadek A. W. (1), którą wymieniony odwoził z imprezy. Znajdowała się ona także pod wpływem alkoholu. Sąd dał wiarę zeznaniom wymienionej. Nie były one kwestionowane. Zbieżnie z oskarżonym przedstawiła okoliczności zdarzenia. Przyznała, że nie widziała, aby oskarżony na imprezie spożywał alkohol, ale najprawdopodobniej to miało miejsce. Sam oskarżony przyznał, że na spotkaniu wypił około 4-5 piw i kilka kieliszków wódki. Z zeznań świadka A. W. (1) wynika, że oskarżony spożywał alkohol także po zakończeniu imprezy, w czasie kiedy odwoził ją do domu. W drodze powrotnej zatrzymali się przed sklepem gdzie kupili piwa, które następnie spożyli w samochodzie. Oskarżony nie potwierdził tego faktu, jednak nie kwestionował jego zaistnienia. Zważyć należy, iż oskarżony wyjaśnił, że niewiele pamięta z tego dnia, z uwagi na ilość spożytego alkoholu. Wymieniony przyznał, że pamięta awanturę jaka miała miejsce z kolegą jego córki, uszkodzenie szyby w samochodzie a następnie to, że postanowił „spuścić” paliwo z innego pojazdu, ponieważ nie miał pieniędzy aby zatankować na stacji paliw. Okoliczności te co do zasady znajdują odzwierciedlenie w zeznaniach A. W. (1). Korespondują także z zeznaniami świadka M. S., który dokonywał czynności zatrzymania oskarżonego. Wskazał on, że udał się na interwencję na ul. (...) w związku ze zgłoszeniem, że miał tam poruszać się kierowca samochodu marki F., który miał stłuczoną szybę. Zatrzymał oskarżonego w czasie kiedy zabierał on paliwo z samochodu marki F.. Świadek wskazał, że oskarżony znajdował się wówczas pod widocznym wpływem alkoholu, a na miejsce zatrzymania przyszła A. W. (1), która poinformowała policjantów, że oskarżony jeździł bezpośrednio przed zatrzymaniem swoim samochodem, a ona była jego pasażerem. Według relacji świadka M. S., oskarżony na miejscu potwierdził te okoliczności. Sąd dał wiarę zeznaniom świadka M. S.. Wymieniony jest funkcjonariuszem policji. Zeznawał na okoliczności związane z wykonywaniem obowiązków służbowych. Oskarżony jest dla niego osobą obcą. Nie miał by żadnych powodów aby oskarżonego bezpodstawnie obciążać. Zeznania świadka nie były w toku postępowania kwestionowane, znajdują odzwierciedlenie w zeznaniach A. W. (1) i wyjaśnieniach oskarżonego. W konsekwencji, nie budzi wątpliwości, że oskarżony prowadził pojazd matki F. (...), znajdując się w stanie nietrzeźwości. Poziom stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu wskazujący na stan nietrzeźwości znajduje potwierdzenie w wynikach badań przeprowadzonych na urządzeniach Alcosensor i Alkometr.

Sąd dał wiarę oskarżonemu R. F., który przyznał, iż kierując tego dnia pojazdem mechanicznym w stanie nietrzeźwości, wiedział, że ma orzeczony zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Wymieniony przyznał, że był wcześniej karany za prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości i odbywał za to karę pozbawienia wolności. Sąd dał wiarę zeznaniom świadka H. C. (1), która potwierdziła, że oskarżony kupił od niej pojazd marki F. (...).

Na wiarę zasługuje opinia sądowo-psychiatryczna. Wynika z niej, że oskarżony nie jest chory psychicznie ani upośledzony umysłowo. Biegli psychiatrzy rozpoznali u niego zespół uzależnienia spowodowany używaniem alkoholu. W czasie objętym zarzutem był on w stanie upojenia alkoholowego zwykłego. Według biegłych psychiatrów oskarżony nie miał ograniczonej w rozumieniu art. 31 § 1 lub 2 kk zdolności rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem. Opinia biegłych psychiatrów jest pełna, jasna i spójna. Zawiera przekonujące uzasadnienie sformułowanych w niej wniosków. Nie budzi wątpliwości Sądu.

Sąd dał wiarę zgromadzonym w toku postępowania dokumentom, w postaci protokołów badania stanu nietrzeźwości, protokołów zatrzymania oraz odpisów wyroków i danych o karalności oskarżonego. Nie były one kwestionowane.

Nie nasuwa zatem wątpliwości kwalifikacja prawna czynu jako występku z art. 178a § 4 kk.

W ocenie Sądu przeprowadzone na rozprawie dowody wykazały w sposób nie budzący wątpliwości, że oskarżony w dniu 09 maja 2016 r. w O. na ul.(...) prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny marki F. (...) o nr rej. (...), znajdując się w stanie nietrzeźwości (I badanie godz. 01:03 wynik 1, 39 mg/l, II badanie godz. 01:20 wynik 1,38 mg/l, III badanie godz. 02:08 wynik 1, 39 mg/l, IV badanie godz. 02:40 wynik 1, 23 mg/l, V badanie godz. 03:12 wynik 1,26 mg/l w wydychanym powietrzu).

Wskazują na to zeznania świadków A. W. (1), M. S., wyjaśnienia oskarżonego a także opisane wyniki badań alkoholu w wydychanym powietrzu.

Oskarżony zarzucanego mu czynu dopuścił się w dniu 09 maja 2016 r. a więc naruszając zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych orzeczony wyrokiem Sądu Rejonowego w O. sygn. akt II K 981/10, obowiązujący w okresie od 06 października 2010 r. do 06 sierpnia 2019 r.

Oskarżony czynu tego dopuścił się także w ciągu pięciu lat po odbyciu w okresie 25.01.2011 r.-25.11.2011r kary pozbawienia wolności w wymiarze 10 miesięcy orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia 28 września 2010 r. w sprawie II K 981/10 za przestępstwo z art. 178a§1 kk i art. 244 kk w zw. z art. 11§ 2 kk w zw. z art. 64§ 1 kk, a więc za umyślne przestępstwo podobne.

Powyższe uzasadnia przyjęcie kwalifikacji z art. 178a § 4 kk w warunkach recydywy z art. 64 § 1 kk.

Wymierzając karę oskarżonemu, Sąd miał na uwadze całokształt okoliczności łagodzących i obciążających, w szczególności stopień społecznej szkodliwości popełnionego przez niego czynu i stopień winy. Określając wysokość kary, Sąd uwzględnił również cele zapobiegawcze i wychowawcze kary w stosunku do sprawcy, a ponadto potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa.

Jako okoliczności obciążające Sąd uwzględnił przede wszystkim sposób i okoliczności popełnienia zarzucanego mu czynu. Oskarżony spożywał alkohol na spotkaniu towarzyskim a następnie bezpośrednio po jego zakończeniu kierował pojazdem mechanicznym. Nadmienić należy, iż jeszcze w czasie jazdy dokupił alkohol i spożywał go w samochodzie a więc chwilę przed tym jak kierował samochodem. Świadczy to o wyjątkowym zlekceważeniu obowiązującego porządku prawnego. Zważyć należy także, że oskarżony znajdując się w opisanym stanie wiózł pasażera – A. W. (2), narażając ją na niebezpieczeństwo. Jak twierdził oskarżony chciał jej zaimponować. O stopniu lekceważenia przez oskarżonego norm prawnych i traktowaniu instrumentalnie porządku prawnego świadczy także sposób, w jaki próbował on uzyskać paliwo do dalszej jazdy, nie mając pieniędzy na jego zakup.

Do okoliczności obciążających należy zaliczyć znaczny stopień nietrzeźwości oskarżonego, a tym samym niebezpieczeństwo, które stworzył włączając się do ruchu drogowego. Spożywanie alkoholu uniemożliwia bezpieczną jazdę samochodem, pogarsza koordynację ruchów, zmniejsza szybkość reakcji, ogranicza pole widzenia, powoduje błędną ocenę odległości i szybkości, pogorszenie wzroku. Sam oskarżony przyznał, że był w takim stanie upojenia, że niewiele pamięta ze zdarzenia. Oskarżony jechał ulicami w godzinach nocnych, co jednak nie może stanowić o znaczącym zmniejszeniu zagrożenia dla bezpieczeństwa innych uczestników ruchu lądowego, w tym pieszych, którzy poruszali się w tym czasie po osiedlu (...).

Przy wymiarze kary sąd uwzględnił wielokrotną uprzednią karalność oskarżonego za jazdę pojazdem mechanicznym w stanie nietrzeźwości a także za naruszanie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz popełnienie przestępstwa w warunkach recydywy. Jak wynika z wyjaśnień oskarżonego wiedział on o obowiązującym go zakazie prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, a kolejnego jego naruszenia dopuścił się świadomie.

Jako okoliczność łagodzącą Sąd uwzględnił żal i skruchę oskarżonego. W ocenie Sądu tej okoliczności nie należy kwalifikować jako działającej znacząco w kierunku łagodzenia odpowiedzialności karnej na wysoki stopień nietrzeźwości oskarżonego jak i opisane wyżej wielokrotne lekceważenie porządku prawnego oraz uprzednią karalność za przestępstwa podobne.

Tego rodzaju postępowanie jako wyjątkowo nieodpowiedzialne i niebezpieczne zasługuje na stanowczą reakcję prawno-karną.

Mając powyższe okoliczności na względzie, w ocenie Sądu, adekwatną reakcją prawno-karną na popełnione przestępstwo będzie kara 2 lat pozbawienia wolności.

Wymiar orzeczonej kary uwzględnia wysoki stopień społecznej szkodliwości popełnionego czynu i stopień winy. Podkreślić należy, iż oskarżony był wielokrotnie karany za przestępstwa podobne na kary pozbawienia wolności. Analiza danych o karalności wskazuje, że nie wykazuje podatności na działania resocjalizacyjne. Z tego powodu jedynie kara orzeczona w powyższym wymiarze w systemie bezwzględnym spełni cele kary i skłoni oskarżonego do respektowania obowiązującego porządku prawnego oraz uświadomi konsekwencje jego naruszania.

Sąd orzekł obligatoryjny środek karny w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. W ocenie Sądu, brak jest jakichkolwiek okoliczności szczególnych, które uzasadniałyby wymierzenie tego środka karnego na krótszy okres. Tylko dożywotni zakaz pozwoli na wyeliminowanie nagannych i niebezpiecznych zachowań oskarżonego, jako kierowcy pojazdu mechanicznego, dla innych uczestników ruchu lądowego.

Sąd orzekł wobec oskarżonego świadczenie pieniężne w kwocie 10.000 zł na rzecz Funduszu (...) Orzeczenie wymienionego środka karnego, co najmniej w takiej minimalnej wysokości jest bowiem obligatoryjne w przypadku skazania za czyn z art. 178a § 4 kk. Najniższa wysokość świadczenia uwzględnia zaś sytuację materialną oskarżonego, który nie pracuje i utrzymuje się z niskiej renty.

Sąd zwolnił oskarżonego z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych z uwagi na jego trudną sytuację materialną i rodzaj oraz wysokość orzeczonej kary.