Wyrok z 17 października 2024, sygn. I C 357/23

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 17 października 2024 roku

Sąd Rejonowy w Sopocie, I Wydział Cywilny, w składzie:

Przewodniczący: Sędzia Anna Potyraj

Protokolant: Magdalena Organista

po rozpoznaniu na rozprawie 08 października 2024 roku w I.

sprawy z powództwa V. W.

przeciwko (...) Spółce Akcyjnej z siedzibą w I.

o zapłatę

oddala powództwo;

zasądza od powoda V. W. na rzecz pozwanego (...) Towarzystwa (...) Spółki Akcyjnej w I. kwotę 917 zł (dziewięćset siedemnaście złotych) z tytułu zwrotu kosztów procesu z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty;

nakazuje ściągnąć od powoda V. W. na rzecz Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Sopocie kwotę 1024,89 zł (tysiąc dwadzieścia cztery złote i osiemdziesiąt dziewięć groszy) z tytułu wydatków wyłożonych tymczasowo ze Skarbu Państwa.

Sygnatura akt I C 357/23

UZASADNIENIE

Powód V. W. w pozwie wniesionym przeciwko (...) Towarzystwu (...) S. A. w I. wniósł o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda:

a)  kwoty 1.101,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 2 października 2021 r. do dnia zapłaty tytułem częściowego odszkodowania za szkodę powstałą w dniu 1 września 2021 r. w mieniu należącym do poszkodowanego H. I.,

b)  kwoty 500 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wytoczenia powództwa do dnia zapłaty tytułem poniesionych przez powoda wydatków związanych z wykonaniem wyceny kosztów przywrócenia mienia poszkodowanego po szkodzie;

oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu wskazano, że w dniu 1 września 2024 r. powstała szkoda polegająca na uszkodzeniu mienia należącego do poszkodowanego H. I.. W chwili zdarzenia mienie to objęte było ochroną ubezpieczeniową z tytułu umowy ubezpieczenia – polisa numer (...). Pozwany zarejestrował szkodę pod numerem (...) i w toku postępowania likwidacyjnego wypłacił tytułem odszkodowania łącznie kwotę 822,92 zł. Na podstawie umowy cesji powód nabył wszelkie prawa do odszkodowania, które przysługiwały poszkodowanemu wobec pozwanego. Wypłacona przez pozwanego kwota odszkodowania została znacząco zaniżona i nie umożliwia przywrócenia uszkodzonego mienia do stanu sprzed szkody. Pozwany nie uwzględnił w sporządzonej wycenie wszystkich uzasadnionych technologicznie prac niezbędnych do przywrócenia mienia do stanu sprzed szkody. Prawidłowo ustalone koszty przywrócenia mienia do stanu sprzed szkody wynoszą 2.446,04 zł. Ponieważ pozwany wypłacił poszkodowanemu kwotę 822,92 zł, do zapłaty pozostaje wynikająca stąd różnica. Powód zaznaczył, że dochodzi jedynie części należnego odszkodowania. Dodatkowo powód domaga się zwrotu kosztów prywatnej ekspertyzy uzyskanej w celu prawidłowego oszacowania wysokości szkody.

(pozew – k. 4-6)

Nakazem zapłaty z dnia 12 maja 2023 r. Referendarz sądowy Sądu Rejonowego w Sopocie uwzględnił żądanie pozwu w całości.

(nakaz zapłaty – k. 28)

Pozwany w sprzeciwie zaskarżył powyższy nakaz zapłaty w części, wnosząc o oddalenie powództwa w części ponad kwotę 516,78 zł oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu pozwany wskazał, że dopłacił powodowi kwotę 516,78 zł i dlatego wniósł o oddalenie powództwa ponad wypłaconą powodowi kwotę.

Pozwany kwestionując kosztorys powoda, podkreślił, iż powód nie wykazał, że poszkodowany rzeczywiście poniósł koszty remontu w wysokości dochodzonej w pozwie. Pozwany zarzucił, że powód nie załączył żadnych zdjęć ani innych dokumentów, na podstawie których biegły mógłby ocenić wysokość szkody na mieniu poszkodowanego. Według pozwanego, kosztorys powoda zawiera wiele nieprawidłowych pozycji, m. in. transport gruzu z nieruchomości, gdy wystarczające było użycie worków big-bag, które są dostarczane i odbierane przez ich dostawcę. Pozwany zakwestionował nadto żądanie zwrotu kosztów prywatnej ekspertyzy zarzucając, że powód wystawił fakturę niejako sam na siebie (z uwagi na powiązania osobowe spółki (...) Sp. z o. o. z powodem), nie załączył potwierdzenia uiszczenia kwoty widniejącej na fakturze, nadto wydatek z tego tytułu powinien być kwalifikowany jako koszt prowadzonej przez powoda działalności gospodarczej. Co więcej, zwrot kosztu sporządzenia prywatnej ekspertyzy wymaga pisemnej zgody ubezpieczyciela (§ 6 ust. 2 pkt 1 in fine OWU). Kwestia ewentualnego sprecyzowania roszczenia po przeprowadzeniu postępowania dowodowego wskazuje, iż powód nie jest przekonany o prawidłowości sporządzonego kosztorysu, wnosząc o powołanie biegłego celem dokonania ponownych wyliczeń. Brak jest również adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy szkodą a kosztami ekspertyzy. Pozwany zakwestionował również żądanie odsetek od dnia 2 października 2022 r., wskazując, że nie miał możliwości wcześniejszego zapoznania się z kalkulacją sporządzoną na zlecenie powoda.

(sprzeciw pozwanego od nakazu zapłaty – k. 32-37)

W piśmie procesowym z dnia 17 lipca 2023 r. powód zaprzeczył, aby otrzymał od pozwanego uzupełniające odszkodowanie w kwocie 516,78 zł. Powód wskazał również, że opłacił fakturę za sporządzenie kosztorysu załączonego do pozwu.

(pismo procesowe powoda z dnia 17 lipca 2023 r. – k. 62-70 )

Pozwany w piśmie z dnia 26 września 2024 r. zgłosił zarzut braku po stronie powoda legitymacji procesowej czynnej, argumentując, że w umowie cesji nie wskazano, jakiej wysokości świadczenie pieniężne miał otrzymać cedent (poszkodowany) a więc nie wykazano kauzy przelewu.

(pismo procesowe pozwanego z 26 września 2024 r. – k. 230-230v)

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 1 września 2021 r. doszło do zalania (w rozumieniu potocznym) piwnic w budynku mieszkalnym należącym do H. I. w miejscowości R. (...).

(okoliczność niesporna, dokumentacja fotograficzna w aktach szkody na płycie CD – k. 71)

W dacie zdarzenia w piwnicy przedmiotowego budynku nie było posadzki, chudego betonu, był grunt. W piwnicy nie było wykonanej izolacji przeciwwilgociowej i/lub nie było wykonanej izolacji pionowej fundamentów i/lub była uszkodzona izolacja pionowa fundamentów. Do szkody doszło nie wskutek zalania przez stolarkę drzwiową czy z wyższych części budynku, ale na skutek przedostawania się wód gruntowych przez podłoża w piwnicy lub fundamenty w okresie.

(dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu budownictwa K. V. – k. 123-184; dokumentacja fotograficzna w aktach szkody na płycie CD – k. 71 )

Wspominany budynek mieszkalny (dom) na dzień zaistnienia wskazanej szkody objęty był umową ubezpieczenia mienia w pozwanym zakładzie ubezpieczeń. Umowa ubezpieczenia była potwierdzona polisą o numerze (...). Została zawarta w wariancie III - z rozszerzeniem o powódź. Integralną część umowy ubezpieczenia stanowiły Ogólne warunki ubezpieczeń pozakomunikacyjnych (...) o symbolu C-E7-PK-01/19 (zw. dalej: (...)).

Zgodnie z § 2 OWU w rozumieniu umowy przez powódź należy rozumieć zalanie terenów w następstwie podniesienia się wody w korytach wód płynących, stojących lub w następstwie podniesienia się poziomu morskich wód przybrzeżnych; przez wartość odtworzeniową - wartość, która odpowiada kosztom odtworzenia mienia do stanu majątkowego sprzed szkody, lecz nieulepszonego. Wartość odtworzeniowa dla domu, mieszkania, domku letniskowego, domu w budowie, budynku gospodarczego, architektury ogrodu – jest to koszt odbudowy w tym samym miejscu lub koszt remontu, z uwzględnieniem analogicznych technologii, konstrukcji i standardu wykończenia, przy zastosowaniu dotychczasowych wymiarów i materiałów; przez wartość rynkową - wartość, która odpowiada cenie zakupu na rynku lokalnym; zdarzenia losowe: to m. in. zalanie – działanie cieczy w domu, mieszkaniu, domku letniskowym, domu w budowie, budynku gospodarczym lub architekturze ogrodu, które prowadzi do powstania szkody, w wyniku m.in. opadów atmosferycznych.

Zgodnie z § 4 ust. 1 OWU, ubezpieczenie (...) obejmuje jego utratę, zniszczenie lub uszkodzenie, w bezpośrednim następstwie zdarzenia, które wystąpiło nagle, nieprzewidzianie i niezależnie od woli Ubezpieczonego, a ponadto miało charakter losowy i niepewny.

Zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 17 OWU, ubezpieczenie (...) nie obejmuje szkód, które powstały na skutek niewłaściwego wykonawstwa lub projektu, wad ukrytych oraz innych wad materiałowych, chyba że w następstwie wystąpiło inne zdarzenie objęte ubezpieczeniem, wówczas zachodzi odpowiedzialność wyłącznie za skutki takiego zdarzenia.

Zgodnie z § 5 ust. 2 pkt 1 OWU, ochrona ubezpieczeniowa nie obejmuje również szkód wywołanych działaniem wód podziemnych, chyba że są skutkiem opadów atmosferycznych lub powodzi i zakres ubezpieczenia został rozszerzony o powódź.

Zgodnie z § 5 ust. 3 pkt 1 OWU, w wariancie III (...) nie odpowiada za szkody spowodowane samoistną przyczyną wewnętrzną, brakiem konserwacji, zużyciem eksploatacyjnym, błędem w montażu lub samoistną awarią, chyba że w następstwie tych przyczyn wystąpiło inne zdarzenie objęte ubezpieczeniem; w takim przypadku (...) ponosi odpowiedzialność wyłącznie za skutki takiego zdarzenia.

Zgodnie z § 6 ust. 2 pkt 1 OWU, jeśli (...) zgodnie z umową ubezpieczenia ponosi odpowiedzialność za powstałą szkodę w granicach sum ubezpieczenia poszczególnych przedmiotów ubezpieczenia, odszkodowanie obejmuje również koszty powołania rzeczoznawców w celu ustalenia wysokości lub okoliczności powstania szkody – jeżeli (...) wyraziła pisemną zgodę na ich powołanie.

(okoliczności niesporne, nadto: polisa – k. 18, OWU C-E7-PK-01/19 – k. 19-24v)

Poszkodowany zgłosił szkodę z dnia 1 września 2021 roku pozwanemu zakładowi ubezpieczeń. Po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego pozwany decyzją z dnia 15 września 2021 roku przyznał poszkodowanemu odszkodowanie w kwocie 822,92 zł.

(dowód: kosztorys pozwanego – kosztorys naprawy (...) w aktach szkody – k. 71)

W dniu 20 marca 2023 r. zawarta została pomiędzy powodem a ww. poszkodowanym umowa cesji praw do odszkodowania, w treści której wskazano, że powód nabył prawa do odszkodowania, jakie przysługiwały poszkodowanemu wobec pozwanego z tytułu ww. szkody.

(dowód: umowa cesji wraz z pełnomocnictwem – k. 8-10)

Dla celów ustalenia kosztów przywrócenia mienia do stanu sprzed zdarzenia z 1 września 2021 r., na zlecenie powoda, firma (...) Sp. z o.o. w I. sporządziła kosztorys remontu budynku, szacując wydatek na przywrócenie mienia do stanu sprzed zalania na kwotę 2.446,04 zł.

W dniu 13 kwietnia 2023 r. firma (...) Sp. z o.o. w I. wystawiła fakturę VAT na kwotę 615,00 zł (500 zł netto) tytułem wykonania powyższego kosztorysu z terminem zapłaty do 13 maja 2023 r. Powód uregulował należność wskazaną na fakturze.

(dowód: kosztorys na zlecenie powoda – k. 13-16, faktura VAT – k. 17, decyzja z 15.09.2021 r. – k. 12-12v, potwierdzenie przelewu – k. 74)

Wysokość kosztów przywrócenia budynku do stanu sprzed szkody z uwzględnieniem postanowień polisy i OWU, tj. wyceny wszystkich niezbędnych w tym celu prac naprawczych wg stanu na dzień zdarzenia i cen aktualnych:

- na dzień zdarzenia wynosi 2.014,35 brutto,

- na dzień sporządzenia opinii (25 marca 2024 r.) 2.712,41 zł brutto.

(dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu budownictwa K. V. – k. 123- 184)

Sąd zważył, co następuje:

Ustalając stan faktyczny w sprawie Sąd oparł się na dokumentach załączonych do akt sprawy i zapisanych w elektronicznych aktach szkody, wymienionych powyżej oraz na opinii biegłego sądowego z zakresu budownictwa K. V.. Wiarygodność dokumentów nie była kwestionowana przez strony postępowania ani nie budziła wątpliwości Sądu. Z tym że prywatne kalkulacje kosztów remontu budynku po szkodzie z dnia 1 września 2021 roku, sporządzone na zlecenie stron Sąd uznał za wyjaśnienie stanowisk stron. Z uwagi na spór co do wysokości szkody, ustalenie tej okoliczności wymagało przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu budownictwa.

Sąd ocenił jako wiarygodną opinię biegłego sądowego z zakresu budownictwa K. V.. Została ona sporządzona w sposób rzetelny i staranny na podstawie zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego oraz oględzin miejsca szkody przez biegłego. Biegły w sposób skrupulatny przedstawił aktualny stan budynku, z uwzględnieniem przeprowadzonego remontu i odnotował różnice co do stanu izolacji piwnic budynku w dacie powstania szkody. W ocenie Sądu wskazanie przez biegłego na wadliwość wykonania (lub niewykonanie) izolacji piwnic jako przyczyny powstania szkody nie może być podstawą do stawiania biegłemu jakichkolwiek zarzutów. Po pierwsze, biegły był zobowiązany do ustalenia wysokości kosztów przywrócenia nieruchomości poszkodowanego do stanu sprzed zdarzenia z dnia 1 września 2021 roku z uwzględnieniem postanowień polisy i OWU. Zatem powołanie się przez biegłego w opinii na zawarte w OWU postanowienia dot. wyłączenia odpowiedzialności pozwanego ubezpieczyciela w żadnym razie nie wykracza poza zakres tezy dowodowej dla biegłego. Po drugie, biegły nie poprzestał na wskazaniu przyczyn powstania szkody i tego, że mogą one powodować wyłączenie odpowiedzialności pozwanego za szkodę, ale zgodnie z tezą dowodową przedstawił kosztorysy remontu mienia w celu przywrócenia go do stanu sprzed zdarzenia w 2 wariantach, tj. z uwzględnieniem cen i stawek obowiązujących w dacie powstania szkody i w dacie wydania opinii. Biegły nie wchodził więc w rolę Sądu, a jedynie przedstawił swoje spostrzeżenia co do stanu technicznego miejsca zdarzenia i przyczyn powstania szkody, które były udokumentowane i uzasadnione materiałem fotograficznym z akt szkody, pozostawiając Sądowi ocenę trafności tych spostrzeżeń i ich skutków dla określenia odpowiedzialności pozwanego. Wnioski biegłego, że w piwnicach budynku poszkodowanego w dacie powstania szkody nie było wykonanej izolacji przeciwwilgociowej i/lub izolacji pionowej fundamentów lub była ona uszkodzona, są przekonywające, bowiem wskazują na to zdjęcia piwnic w dacie szkody (grunt w piwnicy, brak posadzki, chudego betonu, woda w piwnicy, która przeniknęła do wnętrza z poziomu gruntu bez żadnych barier izolacyjnych). Dlatego w ocenie Sądu opinia była przekonywająco uzasadniona i trafnie wskazała mechanizm powstania szkody.

Strona powodowa wniosła o pominięcie dowodu z opinii biegłego sądowego K. V., wskazując, iż wykroczył on poza zakres tezy dowodowej i analizował okoliczności między stronami niesporne, które nie powinny być przedmiotem postępowania dowodowego w niniejszym procesie. Sąd ten wniosek strony powodowej oddalił na rozprawie 17 września 2024 r., wskazując, że Sąd ma obowiązek stosowania prawa materialnego, w tym norm wynikających z postanowień umownych łączących strony – z urzędu.

Sąd zważył, że zdaniem powoda niedopuszczalne było badanie przyczyn powstania szkody, skoro pozwany nie kwestionował swojej odpowiedzialności za szkodę co do zasady. Zdaniem Sądu, ze stanowiskiem powoda nie można się zgodzić. Zgodnie z art. 229 k.c., nie wymagają również dowodu fakty przyznane w toku postępowania przez stronę przeciwną, jeżeli przyznanie nie budzi wątpliwości. Należy odróżnić przyznanie faktów, które jest oświadczeniem wiedzy strony o tym, że twierdzenia faktyczne przeciwnika są prawdziwe, od uznania powództwa, które jest oświadczeniem woli i dotyczy zarówno uznania żądania zawartego w powództwie, jak i faktów stanowiących jego uzasadnienie. Zgodnie z art. 213 § 2 k.p.c., Sąd jest związany uznaniem powództwa. Natomiast nie jest związany przyznaniem okoliczności faktycznych w trybie art. 229 k.p.c. (tak Sąd Najwyższy w wyroku z 04.10.2011 r., I UK 125/11, E.; oraz w wyroku z 18.10.2013 r., III CNP 28/12, E.). Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 1996 roku w sprawie (...) (OSNC 1996, nr 6, poz. 87), zgodnie z którym „brak sporu co do przyznanych faktów nie zwalnia też sądu od obowiązku przeprowadzenia oceny danego stosunku prawnego przy uwzględnieniu ustalonego stanu faktycznego i obowiązujących przepisów prawnych”. Uwzględniając to stanowisko, Sąd zważył, że fakt, że przyczyna powstania szkody była poza zakresem ochrony ubezpieczeniowej – mimo jego przyznania przez pozwanego – został podważony w toku postępowania dowodowego. Był to fakt istotny z punktu widzenia przedmiotu żądania pozwu i nie mógł być ignorowany przez Sąd. Dlatego uwzględniając wiarygodność opinii biegłego K. V., Sąd odmiennie niż w toku postępowania likwidacyjnego pozwany, uznał, że szkoda zalaniowa została spowodowana wadliwości izolacji piwnic.

Sąd na podstawie art. 235 ² § 1 pkt 4 k.p.c. pominął dowód z przesłuchania w charakterze świadka H. I., ponieważ nie odbierał on korespondencji sądowej, nie stawił się na rozprawę. Przeprowadzenie dowodu okazało się więc niemożliwe. Pozwany wnioskujący o przeprowadzenie tego dowodu nie dołożył starań, aby osoba ta stawiła się na rozprawę ani nie przedstawił danych kontaktowych do świadka, które umożliwiłyby przeprowadzenie dowodu z jego przesłuchania.

W niniejszej sprawie powód domagał się zasądzenia od pozwanego kwoty 1.101,00 zł wraz z odsetkami tytułem odszkodowania za uszkodzenia powstałe w dniu 1 września 2021 r. w budynku mieszkalnym w miejscowości R. pod (...), należącym do H. I., oraz zwrotu kwoty 500 zł wraz z odsetkami z uwagi na wydatki poniesione w związku z wykonaniem prywatnej kalkulacji naprawy. Pozwany kwestionował kwotę żądania ponad 516,78 zł.

Sąd zważył, że pozwany kwestionował istnienie po stronie powoda legitymacji procesowej do wystąpienia z przedmiotowym powództwem, co wynikać miało z umownego przelewu wierzytelności.

W ocenie Sądu zarzut ten był zgłoszony wyłącznie w ramach taktyki procesowej. Bowiem kwestionując legitymację czynną powoda, jednocześnie w sprzeciwie pozwany de facto uznał powództwo co do kwoty 516,78 zł, a więc uznał, że powodowi przysługuje wierzytelność wobec pozwanego w tej kwocie. Pozwany uznał zatem skuteczność i ważność umowy przelewu wierzytelności na rzecz powoda. Kwestionowanie legitymacji czynnej powoda w tej sytuacji jest bezpodstawne.

Niemniej jednak w ocenie Sądu zarzut braku legitymacji czynnej po stronie powodowej nie zasługiwał na uwzględnienie. Powód przedstawił bowiem umowę cesji wierzytelności odszkodowawczej zawartą z poszkodowanym H. I.. Pozwany zakwestionował, aby powód skutecznie nabył wierzytelność dochodzoną pozwem – a to wobec braku kauzy umowy cesji. Z treści art. 510 §§ 1 i 2 k.c. wynika, że przelew jest czynnością kauzalną materialnie, tj. jego ważność zależy od istnienia przyczyny prawnej jego wykonania, która jednak nie musi być ujawniona w treści umowy przelewu. Sądowi z urzędu wiadomo, że powód prowadzi działalność polegającą na skupowaniu wierzytelności odszkodowawczych od poszkodowanych w celu ich dochodzenia w imieniu własnym, ale na rachunek poszkodowanych, pobierając prowizję od wyegzekwowanego odszkodowania uzupełniającego. Niekiedy powód nabywa zaś te wierzytelności w drodze umowy sprzedaży. Zatem przyczyna prawna przelewów wierzytelności na rzecz powoda istnieje, choć nie jest ujawniona w treści umowy cesji. Sąd nie zobowiązywał powoda do przedstawienia tych umów w tej konkretnej sprawie, bowiem niezależnie od kwestii legitymacji czynnej po stronie powoda, powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie z innych przyczyn.

Podstawę żądania powoda stanowił art. 805 § 1 k.c., zgodnie z którym przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. Przy ubezpieczeniu majątkowym świadczenie ubezpieczyciela polega na zapłacie określonego odszkodowania za szkodę powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku, o czym stanowi art. 805 § 2 k.p.c. Umowa ubezpieczenia mienia zawarta przez poszkodowanego H. I. z pozwanym zakładem ubezpieczenia obejmowała ochronę ubezpieczeniową domu w miejscowości (...) w wariancie III, z rozszerzeniem na powódź.

Sąd ustalił na podstawie opinii biegłego z zakresu budownictwa K. V., że przyczyną powstania szkody (zalania piwnic w budynku) było niewłaściwe wykonanie izolacji piwnicy, a mianowicie brak izolacji przeciwwilgociowej w warstwach podłoży poziomych lub brak bądź uszkodzenie izolacji pionowej fundamentów. Biegły na podstawie oględzin budynku stwierdził, iż aktualnie te prace zabezpieczające przed dostaniem się wody i wilgoci na poziomie piwnic zostały wykonane, natomiast dokumentacja zdjęciowa wyraźnie potwierdza, iż w dacie powstania szkody – ich nie było. Świadczy o tym wyraźnie widoczny na zdjęciach grunt w piwnicy. Potwierdza on, że w piwnicy nie była wykonana posadzka, nie było warstwy betonu chudego, nie wykonano lub wykonano wadliwie izolację przeciwwilgociową lub pionową fundamentów. Do zaistnienia szkody doszło poprzez sączenie się wody gruntowej przez warstwy podłoża w piwnicy lub fundamenty, co było możliwe z uwagi na powyżej wskazane wady wykonania izolacji w piwnicy (najpewniej jej braku). Szkoda była więc następstwem niewłaściwego wykonania izolacji pomieszczeń piwnicznych, a więc pozostawała poza zakresem ubezpieczenia. Zgodnie bowiem z § 5 ust. 1 pkt 17 OWU, ubezpieczenie mienia nie obejmuje szkód, które powstały na skutek niewłaściwego wykonawstwa. A więc pozwany ubezpieczyciel nie ponosi odpowiedzialności za szkodę wynikającą z niewłaściwego wykonania izolacji pomieszczeń piwnicy.

Powód wskazywał na § 5 ust. 2 pkt 1 OWU, zgodnie z którym ochrona ubezpieczeniowa nie obejmuje również szkód wywołanych działaniem wód podziemnych, chyba że są skutkiem opadów atmosferycznych lub powodzi i zakres ubezpieczenia został rozszerzony o powódź. Powód argumentował, że w okolicznościach niniejszej sprawy doszło do podniesienia się poziomu wód gruntowych na skutek opadów atmosferycznych, a ubezpieczenie było rozszerzone o powódź. Dlatego powstała szkoda w mieniu poszkodowanego winna być objęta ochroną przez ubezpieczyciela. W ocenie Sądu taka interpretacja treści umowy jest niezasadna. § 5 ust. 1 pkt 17 OWU stanowi samoistną przesłankę wyłączenia odpowiedzialności ubezpieczyciela i nie podlega uzupełniniu czy wyłączeniu na podstawie § 5 ust. 2 OWU. Z literalnej treści postanowienia § 5 ust. 2 OWU wynika, że zawiera on inne przypadku wyłączenia odpowiedzialności ubezpieczyciela, a nie ograniczenie wyłączeń zawartych w § 5 ust. 1 OWU.

W tej sytuacji w ocenie Sądu odpowiedzialność umowna pozwanego z tytułu umowy ubezpieczenia mienia za szkodę z dnia 1 września 2021 roku jest wyłączona. Dlatego powództwo o dopłatę do odszkodowania jako bezzasadne zostało oddalone na podstawie art. 805 § 1 k.c. stosowanego a contrario w zw. z § 5 ust. 1 pkt 17 OWU.

Sąd zważył, że wobec oddalenia żądania powoda o dopłatę do odszkodowania za szkodę w budynku, oddaleniu podlegało również żądania powoda o zwrot kosztów prywatnej wyceny szkody. Po pierwsze, z uwagi na wyłączenie odpowiedzialności pozwanego za szkodę w mieniu, nie ponosi on na mocy umowy ubezpieczenia odpowiedzialności za koszty związane z ustaleniem rozmiaru szkody. Nadto, nawet w razie gdyby żądanie główne zasługiwało na uwzględnienie, to roszczenie o zwrot kosztów ekspertyzy byłoby niezasadne z uwagi na to, iż koszt ten nie był uzgodniony z pozwanym (§ 6 OWU) oraz stanowił koszt prowadzenia działalności gospodarczej powoda, a nie koszt dochodzenia roszczenia przez poszkodowanego ubezpieczonego. Dlatego na mocy art. 361 k.c. w zw. z art. 805 § 1 k.c. żądanie pozwu także tym zakresie podlegało oddaleniu.

O kosztach procesu Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 98 § 1 k.p.c., zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. Ze względu na oddalenie powództwa w całości, należało uznać powoda za stronę przegrywającą proces i zobowiązaną do zwrotu kosztów procesu poniesionych przez pozwanego.

Na koszty procesu poniesione przez pozwanego składały się:

- kwota 900 zł z tytułu wynagrodzenia pełnomocnika pozwanego będącego radcą prawnym ustalona zgodnie z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1935 ze zm.),

- kwota 17 zł opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa procesowego.

Łącznie pozwany poniósł koszty procesu w kwocie 917 zł i taką też kwotę Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanego, orzekając również na podstawie art. 98 § 1 ¹ k.p.c. od tej kwoty odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

W rozpoznawanej sprawie wynagrodzenie biegłego sądowego wyniosło 1.924,89 zł, które do kwoty 900 zł zostało pokryte z zaliczki uiszczonej przez stronę powodową, w pozostałym natomiast zakresie - tymczasowo ze środków Skarbu Państwa. Sąd zatem na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 959 ze zm.) nakazał ściągnąć od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Sopocie kwotę 1.024,89 zł tytułem zwrotu wydatków wyłożonych tymczasowo ze środków Skarbu Państwa.