Postanowienie SN z 18 stycznia 2012, sygn. IV CNP 90/11
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
odrzucono środek zaskarżenia
Przedmiot
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia
Typ sprawy
sprawa nieprocesowa
Etap
apelacja - postępowanie nieprocesowe
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
dział spadku
spadek
Role w sprawie
powód
Skarb Państwa
uczestnik postępowania
apelujący / skarżący
uczestnik
Data orzeczenia
18 stycznia 2012
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział IV
Przewodniczący
SSN Dariusz Dończyk
Podstawa prawna
art. 13
kpc
art. 199
kpc
art. 243
kpc
art. 355
kpc
art. 417
kc
art. 424
kpc
art. 618
kpc
art. 684
kpc
Pokaż pozostałe podstawy prawne (2)
POSTANOWIENIE
Dnia 18 stycznia 2012 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Dariusz Dończyk
w sprawie ze skargi uczestniczki postępowania G. P.
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia
Sądu Okręgowego w S.
z dnia 13 kwietnia 2011 r., w sprawie z wniosku B. P.
przy uczestnictwie K. P. i G. P.
o dział spadku,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 18 stycznia 2012 r.,
odrzuca skargę.
Uzasadnienie
2
Uczestniczka postępowania G. P. wniosła skargę o stwierdzenie
niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w S. z
dnia 13 kwietnia 2011 r. oddalającego jej apelację od postanowienia Sądu
Rejonowego w S. z dnia 14 września 2010 r. w przedmiocie działu spadku. W
skardze, którą zaskarżono postanowienie Sądu Okręgowego w całości, w ramach
podstawy naruszenia przepisów postępowania zarzucono naruszenia: art. 199 § 1
pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., art. 684 k.p.c., art. 355 § 1 k.p.c., art. 617 i art.
618 k.p.c., natomiast w ramach podstawy naruszenia prawa materialnego: art. 20,
art. 215 § 2, art. 218 § 2 i art. 220 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo
spółdzielcze oraz art. 15 i art. 11 ust. 21
ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych.
Skarżąca wniosła o stwierdzenie, że zaskarżone orzeczenie jest niezgodne z art.
618, art. 355 § 1 i art. 684 k.p.c., art. 215 § 2, art. 218 § 2 i art. 220 ustawy z dnia
16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze oraz art. 11 ust. 21
i art. 15 ustawy o
spółdzielniach mieszkaniowych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga o stwierdzenie niezgodności prawomocnego orzeczenia z prawem
powinna spełniać warunki określone w art. 4245
§ 1 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., w tym
uprawdopodobnienie szkody spowodowanej wydaniem zaskarżonego orzeczenia
(art. 4245
§ 1 pkt 4 k.p.c.). Wymaganie to ma związek z art. 4171
§ 2 k.c., który
określa materialne przesłanki odpowiedzialności Skarbu Państwa za wydanie
orzeczenia niezgodnego z prawem. Obliguje to skarżącego do złożenia
oświadczenia, że szkoda wystąpiła, jak również do wskazania jej rodzaju, rozmiaru
i związku przyczynowego pomiędzy wydanym orzeczeniem a szkodą. Skarżący
winien uprawdopodobnić wyrządzenie szkody, a więc ją wykazać przy użyciu
dowodów lub innych środków, niespełniających wymagań wynikających
z przepisów o postępowaniu dowodowym (art. 243 k.p.c.). Skarżąca nie
uprawdopodobniła, że poniosła szkodę i jej wysokości. Twierdzenie o poniesionej
szkodzie jest oparte na założeniu, sprzecznym z ustaleniem dokonanym
w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, że nie wygasło spółdzielcze lokatorskie
prawo do lokalu wraz ze śmiercią męża powódki, z którym to prawem
nierozerwanie jest związane prawo do wkładu mieszkaniowego. Jak jednak podnosi
3
się w skardze, sprawa „o ustanowienie spółdzielczego prawa do przedmiotowego
lokalu na rzecz powódki” (uczestniczki postępowania) zawisła przed Sądem
Okręgowym w S. Zaskarżone skargą orzeczenie jest wiążące jedynie pomiędzy
uczestnikami postępowania działowego, nie wiąże natomiast spółdzielni
mieszkaniowej, w tym sensie, że przesądza w stosunku do niej o wygaśnięciu
spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego oraz o istnieniu i
wysokości wierzytelności z tytułu wkładu mieszkaniowego przysługującej
uczestnikom postępowania działowego. Zaskarżone skargą orzeczenie będzie więc
skuteczne wówczas, gdy – tak jak przyjął Sąd Okręgowy – wygasło spółdzielcze
lokatorskie prawo do lokalu.
W odniesieniu do szkody spowodowanej zaskarżonym orzeczeniem na
skutek wadliwego oszacowania wartości wkładu mieszkaniowego, stwierdzić
należy, iż w skardze w żaden sposób nie uprawdopodobniono doznanej przez to
szkody, powołując się jedynie ogólnie na to, że oszacowanie dokonywane na
podstawie art. 11 ust. 21
ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych jest z reguły
korzystniejsze dla członków spółdzielni. Ponadto oszacowanie wysokości wkładu
mieszkaniowego dokonane na potrzeby działu spadku między uczestnikami tego
postępowania nie jest wiążące dla spółdzielni mieszkaniowej jako dłużnika
z wierzytelności obejmującej zwrot wkładu mieszkaniowego, skoro nie była ona
uczestnikiem postępowania o dział spadku. Sama uczestniczka postępowania
stwierdza w uzasadnieniu skargi, że dokonanie działu spadku w postaci przyznania
jedynie ułamka w wierzytelności przysługującej wobec spółdzielni mieszkaniowej
nie wywołuje żadnych skutków prawnych (…) i nie różni się od postanowienia
o stwierdzeniu nabycia spadku.
Uprawdopodobnieniem wyrządzenia szkody spowodowanej wydaniem
zaskarżonego orzeczenia nie jest również powołanie się na poniesienie kosztów
związanych z udziałem w sprawie zakończonej prawomocnym orzeczeniem
zaskarżonym skargą na jego niezgodność z prawem (por. postanowienia Sądu
Najwyższego: 28 listopada 2006 r., III CNP 46/06, Lex nr 852618, z dnia 27 lipca
2006 r., II BP 11/06, OSNP 2007, nr 15-16, poz. 223, z dnia 25 maja 2007 r.,
III CNP 30/07, Lex Nr 347349, z dnia 16 października 2009 r., IV CNP 54/09,
4
Lex nr 852573). Szkoda tego rodzaju pozostaje bowiem poza związkiem
przyczynowym z wydaniem prawomocnego orzeczenia zaskarżonego skargą.
Z tych względów skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 4248
§ 1
w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.
md.
md