Uzasadnienie z 24 lutego 2026, sygn. IV U 754/24

UZASADNIENIE

Ubezpieczony F. X. pismem z dnia 22 lipca 2024 r. (data prezentaty tut. Sądu k. 3) wniósł odwołanie od decyzji organu rentowego – Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I. z dnia 3 kwietnia 2024 r. znak (...), którą organ na podstawie art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa oraz art. 6 ust. 1 pkt 2, art. 9 ust. 1 i art. 58 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych odmówił prawa do świadczenia rehabilitacyjnego od 24 lipca 2023 r. do 20 grudnia 2023 r. z ubezpieczenia wypadkowego w wysokości 100% po orzeczeniu Komisji Lekarskiej.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ rentowy wskazał, że Lekarz Orzecznik ZUS orzeczeniem z dnia 25 września 2023 r. orzekł o celowości przyznania świadczenia rehabilitacyjnego w związku z ogólnym stanem zdrowia. Decyzją z dnia 29 września 2023 r. znak: (...) przyznano ubezpieczonemu prawo do świadczenia rehabilitacyjnego z ogólnego stanu zdrowia od 24 lipca 2023 r. do 20 grudnia 2023 r. w wysokości 75% podstawy wymiaru. Komisja Lekarska ZUS orzeczeniem z dnia 12 marca 2024 r. orzekła, że świadczenie rehabilitacyjne orzeczone orzeczeniem Lekarza Orzecznika z dnia 25 września 2023 r. nie pozostawało w związku z wypadkiem przy pracy z dnia 19 grudnia 2021 r., tym samym ubezpieczony nie miał prawa do świadczenia rehabilitacyjnego z ubezpieczenia wypadkowego.

Nadto, ubezpieczony wniósł również odwołanie od decyzji organu rentowego – Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I. z dnia 3 kwietnia 2024 r. znak (...), którą organ na podstawie art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa oraz art. 6 ust. 1 pkt 2 i art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych przyznała prawo do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 21 grudnia 2023 r. do 19 marca 2024 r. w wysokości 75% podstawy wymiaru oraz odmówił prawa do świadczenia rehabilitacyjnego za powyższy okres z ubezpieczenia wypadkowego w wysokości 100%.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ rentowy wskazał, że Komisja Lekarska ZUS orzeczeniem z dnia 12 marca 2024 r. orzekła o celowości przyznania ubezpieczonemu świadczenia rehabilitacyjnego w związku z ogólnym stanem zdrowia oraz że świadczenie rehabilitacyjne nie pozostaje w związku z wypadkiem przy pracy, tym samym nie miał on prawa do świadczenia rehabilitacyjnego z ubezpieczenia wypadkowego.

Zaskarżając decyzję ubezpieczony wniósł o sprostowanie protokołu powypadkowego na podstawie art. 189 k.p.c. i uznanie w pełni następstw wynikłych z tego urazów jako wypadek w pracy z dnia 19 grudnia 2021 r. oraz wniósł o uznanie sprzeciwu wobec orzeczenia Lekarza Orzecznika z dnia 31 stycznia 2024 r. druk OL-4 i ustalenie świadczenia rehabilitacyjnego do pełnego okresu 1 roku, tj. do dnia 23 lipca 2024 r. W uzasadnieniu swojego stanowiska ubezpieczony wskazał, że jako ratownik medyczny zatrudniony w (...) we I., w dniu 19 grudnia 2021 r. uległ wypadkowi przy pracy, polegającemu na upadku z dużą energią na obie kończyny górne podczas przenoszenia pacjenta. Bezpośrednio po zdarzeniu zgłosił silny ból obu rąk, przy czym dominujące objawy dotyczyły lewego nadgarstka. Ubezpieczony został zbadany w Szpitalu (...), gdzie zalecono dalszą diagnostykę w przypadku utrzymywania się lub pojawienia nowych objawów pourazowych. Po około dwóch tygodniach od zdarzenia, gdy dolegliwości lewego nadgarstka zaczęły ustępować, narastały objawy bólowe i ograniczenia ruchomości prawej kończyny górnej, objawy te nie występowały nigdy przed wypadkiem. W kolejnych miesiącach ubezpieczony był wielokrotnie diagnozowany i leczony – wykonano RTG, USG, rezonans magnetyczny barku i kręgosłupa szyjnego, badanie EMG oraz liczne cykle rehabilitacji. Badania obrazowe i EMG wykazały zmiany pourazowe, w tym uszkodzenie splotu barkowego prawego na poziomie pnia górnego i pęczka bocznego, a także cechy przewlekłego stanu zapalnego w obrębie stawu ramiennego. Lekarze neurolodzy i fizjoterapeuci jednoznacznie wiązali te zmiany z urazem z 19 grudnia 2021 r. Mimo intensywnej i długotrwałej rehabilitacji nie uzyskano poprawy pozwalającej na powrót do pracy, a kolejne opinie fizjoterapeutów i lekarzy specjalistów wskazywały na utrwalony charakter zmian pourazowych, utrzymujące się silne dolegliwości bólowe oraz znaczne ograniczenie ruchomości prawej kończyny górnej, uniemożliwiające wykonywanie pracy zawodowej ratownika medycznego.

Dalej ubezpieczony podniósł, że zespół powypadkowy pracodawcy w protokole nr (...) oraz (...) uznał wypadek jedynie w zakresie urazu lewej ręki, odmawiając uznania następstw dotyczących prawej kończyny. W protokołach tych znalazły się informacje sprzeczne z dokumentacją medyczną i zeznaniami świadka, m.in. nieprawdziwe twierdzenie, że ból prawej ręki pojawił się dopiero w połowie lutego 2022 r., podczas gdy zgłoszenie wypadku oraz zeznania świadka jednoznacznie potwierdzają zgłoszenie bólu obu kończyn bezpośrednio po zdarzeniu oraz narastanie objawów prawej ręki już po dwóch tygodniach od wypadku.

W ocenie ubezpieczonego zgromadzona dokumentacja medyczna, wyniki badań obrazowych i elektromiograficznych oraz opinie specjalistów jednoznacznie potwierdzały, że doznał wysokoenergetycznego urazu obu kończyn górnych, a następstwa dotyczące prawej kończyny górnej pozostawały w bezpośrednim związku przyczynowym z wypadkiem z 19 grudnia 2021 r. Komisja lekarska ZUS, wydając decyzję nr (...), nie odniosła się do meritum zarzutów ubezpieczonego, pominęła kluczowe dowody oraz oparła się na niepełnych i nieprawdziwych ustaleniach protokołu powypadkowego, co skutkowało błędną oceną stanu zdrowia i związku przyczynowego między wypadkiem a następstwami urazu prawej kończyny (k. 3-8).

Odpowiadając na odwołanie, organ rentowy wniósł o odrzucenie odwołania i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a z ostrożności procesowej o oddalenie odwołania z uwagi na brak podstaw prawnych do jego uwzględnienia i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ rentowy wskazał, że pismo, od którego ubezpieczony wniósł środek zaskarżenia, nie stanowił decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w rozumieniu art. 477 ⁹ § 1 k.p.c. Odwołanie zostało skierowane od orzeczenia Komisji Lekarskiej, które nie podlega samodzielnemu zaskarżeniu do sądu, a jedynie stanowi element wewnętrznej procedury orzeczniczej poprzedzającej wydanie decyzji administracyjnej. Z ostrożności procesowej organ rentowy przedstawił przebieg postępowania orzeczniczego i decyzje wydane w sprawie ubezpieczonego tym samym podtrzymując stanowisko oraz argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji (k. 9-10).

Pismem procesowym z dnia 17 września 2024 r. (data prezentaty tut. Sądu k. 19) ubezpieczony sprecyzował, iż odwołuję się zarówno od orzeczenia Komisji Lekarskiej ZUS z dnia 12 marca 2024 r. jak i wynikającej z tego orzeczenia decyzji z dnia 3 kwietnia 2024 r., a także zaznaczył, iż w jego sprawie zostały wydane dwa różne orzeczenia Komisji Lekarskiej ZUS z dnia 12 marca 2024 r. oraz dwie różne decyzje administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2024 r. (k. 19).

Na dalszym etapie postępowania strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska w sprawie.

Na rozprawie w dniu 24 lutego 2026 r. ubezpieczony oświadczył, że odwołanie dotyczy decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I. z dnia 3 kwietnia 2024 r. znak (...) odmawiającej prawa do świadczenia rehabilitacyjnego od 24 lipca 2023 r. do 20 grudnia 2023 r. z ubezpieczenia wypadkowego oraz decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I. z dnia 3 kwietnia 2024 r. znak (...) odmawiającej prawa do świadczenia rehabilitacyjnego od 21 grudnia 2023 r. do 19 marca 2024 r. z ubezpieczenia wypadkowego. Jednocześnie ubezpieczony cofnął wniosek o ustalenie i sprostowanie protokołu wypadkowego na podstawie art. 189 k.p.c. ze zrzeczeniem się roszczenia (k. 103).

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

Ubezpieczony F. X. urodził się (...) Od 18 maja 2004 r. do 23 grudnia 2023 r. była zatrudniony w (...) we I.. W okresie od 18 maja 2004 r. do 31 marca 2005 r. wykonywał pracę jako sanitariusz, natomiast od 1 kwietnia 2005 r. do 23 grudnia 2023 r. wykonywał pracę jako ratownik medyczny w wymiarze 0,45 etatu.

okoliczności bezsporne, a nadto:

dokumentacja dotycząca zatrudnienia – akta osobowe ubezpieczonego przedłożone przez płatnika składek (...) (...) we I..

W dniu 19 grudnia 2021 r. ubezpieczony, wykonując obowiązki służbowe w ramach Zespołu (...), uczestniczył w interwencji domowej, podczas której podjęto decyzję o konieczności przetransportowania pacjenta do szpitala. Po wyniesieniu pacjenta z budynku na miękkich noszach i umieszczeniu go na noszach transportowych, ubezpieczony – wykonując dalsze czynności związane z przygotowaniem pacjenta do przewozu – poślizgnął się na błocie pośniegowym znajdującym się przed posesją. W wyniku utraty równowagi doszło do upadku z dużą energią, z podparciem na obie kończyny górne.

Bezpośrednio po zdarzeniu ubezpieczony zgłosił współpracownikowi wystąpienie silnego bólu w obu rękach. Z uwagi na doznany uraz dalsze czynności związane z transportem pacjenta do ambulansu wykonywał drugi ratownik medyczny. Po przybyciu do szpitala ubezpieczony udał się na Szpitalny Oddział Ratunkowy celem przeprowadzenia diagnostyki i uzyskania pomocy medycznej. Po zaopatrzeniu medycznym kontynuował pracę do końca dyżuru, ograniczając jednak obciążanie kończyny górnej.

W dniu 22 grudnia 2021 r. ubezpieczony zgłosił swojemu bezpośredniemu przełożonemu wypadek w pracy.

Pracodawca ubezpieczonego w protokole nr (...) ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy z dnia 23 maja 2022 r. ustalił, że bezpośrednią przyczyną wypadku było poślizgnięcie się na błocie pośniegowym, a skutkiem wypadku było stłuczenie innej części nadgarstka i ręki. W ramach analizy okoliczności zdarzenia nie stwierdzono naruszenia obowiązujących przepisów z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy, ani innych regulacji dotyczących ochrony życia i zdrowia. Ponadto wykluczono, aby ubezpieczony znajdował się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środków odurzających.

Pracodawca ubezpieczonego stwierdził, że zdarzenie było wypadkiem przy pracy, gdyż zdarzenie było nagłe, spowodowane przyczyną zewnętrzną powodującą uraz i pozostającą w związku z pracą.

Do protokołu powypadkowego nr (...) z dnia 23 maja 2022 r. ubezpieczony złożył zastrzeżenia, w których nie zgadzał się z faktem pominięcia urazu prawej kończyny górnej mającego związek ze zgłoszonym wypadkiem przy pracy. Zespół powypadkowy w związku z brakiem przedłożenia nowych dokumentów medycznych mogących wpłynąć na zmianę dotychczasowych ustaleń protokołem nr (...) z dnia 1 czerwca 2022 r. zespół powypadkowy potrzymał swojego stanowisko ponownie potwierdzając, że zdarzenie było wypadkiem przy pracy, gdyż zdarzenie było nagłe, spowodowane przyczyną zewnętrzną powodującą uraz i pozostającą w związku z pracą. W protokole nie znajdowała się zmiana w zakresie określonego skutku wypadku.

Po otrzymaniu protokołu powypadkowego nr (...) ubezpieczony pismem z dnia 10 czerwca 2022 r. ponownie wyraził zastrzeżenia co do treści protokołu.

Ubezpieczony w dniu 19 grudnia 2021 r. pełnił ostatni dyżur w pracy, a następny miał wyznaczony w dniu 8 stycznia 2022 r. w związku z czym nie korzystał ze zwolnienia lekarskiego.

Ubezpieczony przed dniem 19 grudnia 2021 r. nie pozostawał w leczeniu z powodu jakichkolwiek schorzeń, nie zgłaszał dolegliwości bólowych ani ograniczeń funkcjonalnych, a jego stan zdrowia pozwalał na pełną aktywność zawodową i fizyczną, w tym prowadzenie zajęć z zakresu nurkowania oraz wspinaczki. Około 2006 r. ubezpieczony uczestniczył w wypadku komunikacyjnym, w wyniku którego doznał skręcenia kręgosłupa szyjnego oraz urazu lewej ręki. Leczenie zakończyło się w ciągu około roku, a wszystkie objawy ustąpiły. Od tamtego czasu, aż do dnia wypadku przy pracy z 19 grudnia 2021 r., ubezpieczony nie doznał żadnych urazów ani nie chorował na schorzenia mogące wpływać na sprawność narządu ruchu. Po 19 grudnia 2021 r. nie wystąpiły również żadne inne zdarzenia urazowe poza tym związanym z doznanym wypadkiem przy pracy.

Dowód: korespondencja e-mail z dn. 22.12.2021 r. – akta organu rentowego,

protokół nr (...) ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy z dn. 01.06.2022 r., (k. 32-33),

pismo ubezpieczonego z dn. 10.06.2022 r., (k. 34),

notatka służbowa z dn. 10.06.2022 r., (k. 35),

zarządzenie z dn. 26.05.2022 r., (k. 36),

pismo ubezpieczonego z dn. 24.05.2022 r., (k. 37),

protokół nr (...) ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy z dn. 23.05.2022 r. wraz z załącznikami, (k. 38-39, 43-52),

zgłoszenie wypadku z dn. 21.04.2022 r., (k. 40),

oświadczenie współpracownika z dn. 22.04.2022 r., (k. 41),

wyjaśnienia poszkodowanego w wypadku z dn. 10.05.2022 r., (k. 42),

przesłuchanie ubezpieczonego F. X. na rozprawie w dn. 27.03.2025 r., (k. 57v.-58).

W dniu 19 grudnia 2021 r. ubezpieczony był hospitalizowany na Szpitalnym Oddziale Ratunkowym gdzie rozpoznano u niego stłuczenie innej części nadgarstka i ręki. W trakcie pobytu wykonano mu badania diagnostyczne i z zaleceniami wypisano do domu.

W badaniu RTG stawu ramiennego prawego z dnia 17 lutego 2022 r. stwierdzono u ubezpieczonego nieco zwężoną szparę stawu barkowo-obojczykowego prawego z wczesnymi zmianami zwyrodnieniowymi. Poza tym części kostne barku prawego nie wykazywał zmian.

W badaniu RTG kręgosłupa szyjnego z dnia 17 lutego 2022 r. stwierdzono u ubezpieczonego lewoboczne skrzywienie kręgosłupa szyjnego i odprostowanie jego lordozy. Cechy uogólnionego zaniku kostnego. Zmiany zwyrodnieniowe - wytwórcze trzonów C4-C7 z obniżeniem wysokości krążków międzykręgowych C5-C6 i C6-C7 w ich lokalizacji widoczny jest objaw próżniowy. Pozostałe krążki międzykręgowe wysokości odpowiedniej.

W dniu 1 marca 2022 r. ubezpieczony otrzymał skierowanie na cykl zabiegów fizjoterapeutycznych w związku z uszkodzeniem barku, które wykonywał do dnia 28 marca 2022 r.

Od 4 kwietnia 2022 r. ubezpieczony pozostawał pod stałą opieką fizjoterapeuty z uwagi na dolegliwości dotyczące prawej kończyny górnej oraz stawu barkowego. W ramach prowadzonego postępowania terapeutycznego stosowano m.in. techniki suchego igłowania oraz terapię manualną. W trakcie leczenia odnotowano stopniową poprawę funkcji prawej kończyny górnej oraz zmniejszenie dolegliwości bólowych. Jednocześnie stan zdrowia ubezpieczonego nadal wymagał kontynuacji fizjoterapii.

W zaświadczeniu lekarskim z 25 kwietnia 2022 r. stwierdzono u ubezpieczonego uszkodzenia w obrębie barku. W treści zaświadczenia wskazano ponadto, że początkowo dolegliwości bólowe w ramieniu miały charakter nieznaczny, jednak stopniowo nasilające się objawy doprowadziły do sytuacji, w której ubezpieczony utracił możliwość uniesienia kończyny górnej. Do tego czasu stosowano jedynie leczenie objawowe o charakterze farmakologicznym. W związku z narastaniem dolegliwości wdrożono diagnostykę specjalistyczną, a następnie objęto ubezpieczonego leczeniem ortopedycznym oraz fizjoterapeutycznym.

W badaniu RM prawego stawu barkowego z dnia 6 lutego 2023 r. stwierdzono u ubezpieczonego drobną torbiel w tylnej części głowy kości ramiennej, niewielką ilość płynu w stawie i wzdłuż (...) oraz zmiany zwyrodnieniowe w stawie obojczykowo-barkowym. Poza tym aparat więzadłowy, obrąbki stawowe oraz części kostne i chrzestne stawu ramiennego prawego w barku bez wykazanych zmian.

W badaniu RM kręgosłupa szyjnego z dnia 7 lutego 2023 r. stwierdzono u ubezpieczonego wyrównanie lordozy kręgosłupa szyjnego z tendencją do kyfotycznego ustawienia. Pośrodkowo-prawoboczna wypuklina krążka m/k C5/6 uciskająca worek oponowy od strony prawej i prawy korzeń nerwowy. Centralne wypukliny krążków m/k C4/5, C6/7 i C7/Thl z uciśnięciem worka oponowego. Zmiany zwyrodnieniowe w trzonach kręgowych i w obrębie krążków m/k na poziomach dyskopatii.

W badaniu EMG z dnia 29 marca 2023 r. stwierdzono u ubezpieczonego umiarkowane uszkodzenie splotu ramiennego prawego na poziomie pnia górnego i pęczka bocznego.

W dniu 12 kwietnia 2023 r. ubezpieczony odbył konsultację w poradni neurologicznej, podczas której rozpoznano u niego zaburzenia w obrębie splotu ramiennego. W wystawionym zaświadczeniu lekarskim wskazano na stan po wypadku przy pracy z 2021 r., obejmujący uraz pośredni prawego barku oraz uszkodzenie prawego splotu barkowego. W ramach przeprowadzonej konsultacji zalecono kontynuację leczenia rehabilitacyjnego, a także przedłużono okres niezdolności do pracy, wystawiając kolejne zwolnienie lekarskie.

Kolejno w dniach 10 maja 2023 r., 15 czerwca 2023 r., 6 lipca 2023 r. oraz 3 sierpnia 2023 r. ubezpieczony odbywał kolejne konsultacje specjalistyczne pozostające w związku z uprzednio rozpoznanymi schorzeniami. W trakcie tych wizyt kontynuowano dotychczasowe leczenie w ramach zwolnienia lekarskiego, a także wskazywano na konieczność dalszego podejmowania i kontynuowania rehabilitacji z uwagi na utrzymujące się następstwa urazu.

Ubezpieczony w związku dolegliwościami doznanymi po urazie barku prawego i uszkodzeni splotu barkowego prawego otrzymywał kilkukrotnie skierowania na rehabilitację. W okresie od 11 lipca 2023 r. do 24 lipca 2023 r. odbywał on serię zabiegów fizjoterapeutycznych.

Od 20 września 2023 r. do 3 października 2023 r. ubezpieczony odbywał serię zabiegów fizjoterapeutycznych, jak również od 2 listopada 2023 r. do 15 listopada 2023 r. Kolejno od 19 stycznia 2024 r. do 8 lutego 2024 r. ubezpieczony odbył kolejną serię zabiegów fizjoterapeutycznych, niemniej ze względu na stan zdrowia zalecono dalszą rehabilitację i wykonywanie ćwiczeń w domu.

Nadto w okresie od 10 lipca 2024 r. do 23 lipca 2024 r. ubezpieczony w dalszym ciągu wykonywał serię zabiegów fizjoterapeutycznych, a w opinii lekarza fizjoterapeuty pod opieką którego ubezpieczony pozostawał stwierdzone zmiany i prowadzone w tym zakresie leczenie rehabilitacyjne wynikały z urazu jakiego ubezpieczony doznał w trakcie wykonywania pracy zawodowej w dniu 19 grudnia 2021 r.

Ubezpieczony, przebywając na Szpitalnym Oddziale Ratunkowym, nie zgłaszał dolegliwości dotyczących ramienia, gdyż w tamtym czasie dolegliwością dominującą był silny ból nadgarstka. Dopiero po upływie pewnego czasu pojawiły się istotne dolegliwości bólowe prawego ramienia, szczególnie podczas wykonywania czynności wymagających dźwigania. Pomimo zastosowania silniejszych leków przeciwbólowych dolegliwości nie ustępowały, w związku z czym ubezpieczony otrzymał skierowanie na diagnostykę w obrębie prawego ramienia. Badania wykazały zmiany pourazowe, co skutkowało rozpoczęciem od marca 2022 r. kompleksowego leczenia w tym zakresie.

Dowód: karta informacyjna z dn. 19.12.2021 r. – akta organu rentowego,

wynik badania RTG z dn. 17.02.2022 r. – akta organu rentowego,

wynik badania RTG z dn. 17.02.2022 r. – akta organu rentowego,

skierowanie z dn. 01.03.2022 r. – akta organu rentowego,

karta informacyjna z dn. 28.03.2022 r. – akta organu rentowego,

zaświadczenie lekarskie z dn. 21.04.2022 r. – akta organu rentowego,

zaświadczenie lekarskie z dn. 25.04.2022 r. – akta organu rentowego,

wynik badania MR z dn. 06.02.2023 r. – akta organu rentowego,

wynik badania MR z dn. 07.02.2023 r. – akta organu rentowego,

wynik badania EMG z dn. 29.03.2023 r. – akta organu rentowego,

karta wizyty z dn. 12.04.2023 r. – akta organu rentowego,

zaświadczenie lekarskie z dn. 12.04.2023 r. – akta organu rentowego,

skierowanie z dn. 24.04.2023 r. – akta organu rentowego,

skierowanie z dn. 29.04.2023 r. – akta organu rentowego,

karta wizyty z dn. 10.05.2023 r. – akta organu rentowego,

karta wizyty z dn. 15.06.2023 r. – akta organu rentowego,

karta wizyty z dn. 06.07.2023 r. – akta organu rentowego,

karta wizyty z dn. 03.08.2023 r. – akta organu rentowego,

karta informacyjna z dn. 24.07.2023 r. – akta organu rentowego,

karta informacyjna z dn. 03.10.2023 r. – akta organu rentowego,

karta informacyjna z dn. 15.11.2023 r. – akta organu rentowego,

karta informacyjna z dn. 08.02.2024 r. – akta organu rentowego,

opinia z dn. 01.07.2024 r. – akta organu rentowego,

karta informacyjna z dn. 23.07.2024 r. – akta organu rentowego,

przesłuchanie ubezpieczonego F. X. na rozprawie w dn. 27.03.2025 r., (k. 57v.-58).

W dniu 10 stycznia 2024 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I. uznał zdarzenie z dnia 19 grudnia 2021 r. za wypadek przy pracy. Z dniem 23 lipca 2024 r. ubezpieczony wykorzystał pełny 182 dniowy okres zasiłkowy.

Okoliczności bezsporne, a nadto:

Decyzją z dnia 3 kwietnia 2024 r. znak: (...) organ rentowy odmówił ubezpieczonemu prawa do świadczeni rehabilitacyjnego od 24 lipca 2023 r. do 20 grudnia 2023 r. z ubezpieczenia wypadkowego w wysokości 100%.

Decyzją z dnia 3 kwietnia 2024 r. znak: (...) organ rentowy przyznał prawo do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 21 grudnia 2023 r. do 19 marca 2024 r. w wysokości 75% podstawy wymiaru oraz odmówił prawa do świadczenia rehabilitacyjnego za powyższy okres z ubezpieczenia wypadkowego.

Dowód: decyzja znak: (...) z dn. 03.04.2024 r. – akta organu rentowego,

decyzja znak: (...) z dn. 03.04.2024 r. – akta organu rentowego.

U ubezpieczonego rozpoznano przebyty uraz prawego barku z wtórnym uszkodzeniem splotu ramiennego prawego na poziomie pnia górnego i pęczka bocznego z utrwaloną dysfunkcją, przebyty uraz prawego i lewego nadgarstka dobrze wygojony oraz podejrzenie rozpoczynającej się koksartrozy bez związku z przebytym urazem z dnia 19 grudnia 2021 r.

W badaniu neurologicznym stwierdzono u ubezpieczonego logiczny kontakt słowny, ruchomość gałek ocznych prawidłową, nerwy czaszkowe unerwiają symetrycznie, próba H. ujemna, ograniczenie bólowe ruchomości prawego barku przy jego unoszeniu, słabszy lewy odruch promieniowy, nieco słabsza siła przy zginaniu prawego stawu łokciowego, osłabiony uścisk dłoni prawej, nieco osłabione odwodzenia palców IV i V dłoni prawej, zborność kończyn górnych i dolnych prawidłowa, objawy korzeniowe w kończynach dolnych ujemne, bez patologicznych objawów piramidowych, objawy oponowe ujemne, bez innych nieprawidłowości.

W badaniu ortopedycznym stwierdzono u ubezpieczonego m.in. ruchy kręgosłupa szyjnego skrajne bolesne przy pochylaniu do boków, nieco bardziej do boku prawego i w rotacjach z lekko wzmożonym napięciem mięśni przykręgosłupowych, tkliwość palpacyjna mięśni karku po stronie prawej i lewej. Objaw X. po stronie prawej i lewej ujemny. Czucie palców zachowane. Próba H. ujemna. Oś kręgosłupa piersiowego zachowana, krzywizna fizjologiczna prawidłowa, ruchy lekko ograniczone w skłonie w prawo i lewo, w zgięciu do przodu i tyłu - niebolesne, tkliwość uciskowa przy palpacji, napięcie mięśni przykręgosłupowych prawidłowe. Klatka piersiowa prawidłowo wysklepiona, symetryczna o prawidłowej ruchomości oddechowej, niebolesna na ucisk i przy ruchach oddechowych. Oś kręgosłupa lędźwiowego prawidłowa, lordoza zachowana, napięcie mięśni przykręgosłupowych nieco wzmożone, lekkie ograniczenie ruchu, próba palce-podłoga ok. 30 cm. Bez bolesności uciskowej i przy wstrząsaniu w ok. L1-2-3-4-5-S1, ruchy niebolesne w skłonie w prawo i lewo, objawy S.'a po obu stronach ujemne. Prawidłowo chodzi na palcach i na piętach. Chód dwunożny, naprzemienny, bez utykania. Obrysy obu stawów barkowych nieco asymetryczne, z widocznymi, lekkimi objawami zaniku mięśnia naramiennego prawego, objaw opadania ramienia słabo widoczny, bolesny łuk odwodzenia od 85 ° do 135 °, test odwiedzeniowy dodatni, test przywiedzeniowy ujemny, test rotacji zewnętrznej słabo dodatni, objaw klawisza ujemny. Ruchy barku lewego w normie. Ruchy barku prawego lekko bolesne, bez niestabilności, bez wyraźnej bolesności uciskowej stawu. Bez wysięku w stawie barkowym prawym i lewym. Ruchy łokcia prawego i lewego niebolesne, bez niestabilności bez bolesności uciskowej w ok. nadkłykcia przyśrodkowego i bocznego, bez obrzęku. Ruchy nadgarstków niebolesne, bez niestabilności bez bolesności uciskowej stawu, bez obrzęków. Lekko zaburzony obrys okolicy nadgarstka lewego bez cech zaniku mięśni kłębu, skóra prawidłowo ucieplona, bez cech stanu zapalnego, objaw Z. ujemny, test balotowania kości księżycowatej/H. ujemny, objawy niestabilności (...) nieobecne, objawy uszkodzenia (...) nieobecne, w rzucie kości łódeczkowatej bez bólu, czucie powierzchowne i głębokie w zachowane, ruchomość palców w zachowana. Tętno na tętnicy promieniowej i łokciowej wyczuwalne, gra naczyniowa prawidłowa. Bez obrzęku w obrębie palców ręki prawej i lewej, ruchy pełne w stawach międzypaliczkowych bliższym i dalszym, niebolesne, prawidłowo zaciska rękę w pięść, oś palców zachowana, stabilność zachowana, bez zaczerwienienia i bez zaburzeń ukrwienia. Siła uchwytu ręki prawej osłabiona. Obrysy bioder symetryczne. Ruchy biodra prawego i lewego niebolesne, chód bez utykania. Kolana w osi. Obrysy stawów kolanowych symetryczne. Ruchy kolana prawego i lewego pełne, niebolesne, bez niestabilności, bez bolesności uciskowej szpary przyśrodkowej stawu i przy ucisku na rzepkę, przeprost niebolesny. Testy łąkotkowe ujemne, bez wysięku w stawie. Obrysy stawu skokowego prawego i lewego symetryczne, nieposzerzone. Ruchy stawu skokowego prawego i lewego pełne, bez niestabilności, niebolesne, bez bolesności uciskowej stawu, bez wysięku w stawie, bez obrzęku. Bez bolesności uciskowej stopy bez obrzęku tej okolicy, ruchy pełne, niebolesne. Chodzenie na palcach i piętach niebolesne.

Ubezpieczony był osobą cierpiąca z powodu poważnego urazu struktur prawego barku, skutkującego jego niezdolnością do pracy. Ujawnienie się bólu barku dopiero po 2 tygodniach od urazu nie jest rzadkością. Bardzo często po urazie ręki (np. złamanie nadgarstka, uraz dłoni czy stłuczenie) pacjenci koncentrują się na miejscu bezpośredniego uszkodzenia. Ból barku może ujawnić się z opóźnieniem - po kilku dniach czy nawet 1-2 tygodniach - z kilku powodów. Po pierwsze, w mechanizmie upadku mogło dojść do niewielkiego uszkodzenia struktur barku (np. naderwania stożka rotatorów, stłuczenia torebki stawowej czy przeciążenia ścięgien), które początkowo nie dawało wyraźnych objawów, a ból rozwinął się dopiero wraz z narastającym stanem zapalnym. Po drugie, często spotyka się tzw. ból wtórny wynikający z unieruchomienia i odciążania ręki - przez zmianę wzorca ruchowego pacjent nadmiernie obciąża bark, co prowadzi do przeciążenia i dolegliwości bólowych po pewnym czasie. W populacji pacjentów po urazach kończyny górnej dolegliwości barku rozwijają się wtórnie nawet u kilkunastu do kilkudziesięciu procent osób, a pierwsze objawy mogą wystąpić właśnie w okresie 1-3 tygodni od urazu. Najczęściej nie świadczy to o „nowym" uszkodzeniu, tylko o ujawnieniu się problemu przeciążeniowo-zapalnego. Możliwe również, że dolegliwości ze strony barku były w początkowym okresie maskowane stosowaniem leków przeciwbólowych. U ubezpieczonego nie doszło do złamania, tylko do gwałtownego urazu przeciążeniowego i w dodatku po stronie przeciwnej, a urazy jakich doznał w dniu 19 grudnia 2021 r. były istotne i wystarczająco mocne, aby mogły doprowadzić do urazu barku.

Niezdolność do pracy ubezpieczonego w okresie od 24 lipca 2023 r. do 19 marca 2024 r. była w bezpośrednim związku przyczynowo-skutkowym z przebytym wypadkiem przy pracy z dnia 19 grudnia 2021 r. Tym samym, w okresie od 24 lipca 2023 r. do 19 marca 2024 r. ubezpieczony był niezdolny do pracy z powodu następstw powypadkowych w związku z przebytym urazem przy pracy z dnia 19 grudnia 2021 r. Przebyty uraz prawego barku skutkowały trwałą dysfunkcją i uniemożliwiły mu powrót do pracy. Opóźnione wystąpienie dolegliwości bólowych barku jest zjawiskiem typowym i nie wykluczało związku z przebytym urazem, a suma okoliczności wskazywała, że niezdolność do pracy była konsekwencją wypadku z dnia 19 grudnia 2021 r.

Ustalenia organu rentowego, oparte zarówno na opinii lekarza orzecznika ZUS, jak i opinii lekarza konsultanta, pomijały istotne elementy dokumentacji medycznej. Wskazano w nich, że świadczenia rehabilitacyjne oraz częściowa niezdolność do pracy nie pozostają w związku z wypadkiem przy pracy, argumentując to brakiem potwierdzenia urazu barku prawego w dokumentacji powypadkowej oraz uznaniem jedynie przeciążeniowego urazu nadgarstka lewego jako skutku zdarzenia. Jednocześnie podniesiono, że leczenie i rehabilitacja nie doprowadziły do poprawy umożliwiającej powrót do pracy. Dokumentacja medyczna jednoznacznie wskazywała na umiarkowane uszkodzenie splotu ramiennego prawego na poziomie pnia górnego i pęczka bocznego. Charakter tego uszkodzenia przemawiał za jego pourazową etiologią, zwłaszcza że brak było jakichkolwiek danych o wcześniejszych schorzeniach, predyspozycjach czy incydentach mogących wywołać podobne zmiany. Brak wzmianki o urazie barku w protokole powypadkowym nie wykluczał jego wystąpienia, zwłaszcza że objawy pojawiły się z pewnym opóźnieniem, lecz były konsekwentnie odnotowywane przez personel medyczny na kolejnych etapach leczenia. Opinia lekarza orzecznika ZUS oraz opinia konsultanta nie uwzględniają pełnego przebiegu leczenia, opisów specjalistycznych ani utrzymujących się ograniczeń funkcjonalnych prawej kończyny górnej, które uniemożliwiały ubezpieczonemu powrót do pracy.

W odniesieniu do ubezpieczonego nie zachodziła konieczności badania przez innych biegłych sądowych.

Dowód: opinia biegłych lekarzy sądowych z zakresu ortopedii i chirurgii urazowej oraz z zakresu neurologii z dn. 14.07.2025 r., (k. 64-76).

Pracodawca ubezpieczonego wypłacił mu zasiłek chorobowy w zaniżonej wysokości. Ubezpieczony pozostawał nadal niezdolny do pracy, jednak – wobec cofnięcia świadczenia rehabilitacyjnego – nie miał możliwości dokonania rejestracji jako osoba bezrobotna. W konsekwencji, od sierpnia 2024 r. podjął zatrudnienie w przychodni w wymiarze 1/8 etatu. Przed tym okresem, a po wypadku przy pracy, ubezpieczony nie wykonywał żadnej pracy zarobkowej.

Dowód: przesłuchanie ubezpieczonego F. X. na rozprawie w dn. 27.03.2025 r., (k. 57v.-58).

Sąd Rejonowy zważył co następuje:

Odwołanie, jako zasadne, podlegało uwzględnieniu. Wniosek organu rentowego o jego odrzucenie nie znalazł podstaw prawnych i nie zasługiwał na uwzględnienie. Natomiast postępowanie w zakresie, w jakim odwołujący się cofnął żądanie wraz ze zrzeczeniem się roszczenia, podlegało umorzeniu.

W niniejszej sprawie odwołujący się F. X. ostatecznie domagał się zmiany decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I. z dnia 3 kwietnia 2024 r. znak: (...) oraz decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I. z dnia 3 kwietnia 2024 r. znak: (...) poprzez przyznanie mu odpowiednio prawa do świadczeni rehabilitacyjnego od 24 lipca 2023 r. do 20 grudnia 2023 r. z ubezpieczenia wypadkowego oraz prawa do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 21 grudnia 2023 r. do 19 marca 2024 r. również z ubezpieczenia wypadkowego. Z kolei organ rentowy wnosił o odrzucenie odwołania, względnie o jego oddalenie oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Ustalając stan faktyczny w niniejszej sprawie Sąd działał w oparciu o zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy wskazany w treści uzasadnienia, tj. o dowody z dokumentów przedłożonych przez strony oraz znajdujące się w aktach organu rentowego, a także dowodu z dokumentów znajdujące się w aktach osobowych odwołującego się przedłożonych przez płatnika składek (...) (...) we I. dopuszczonych przez Sąd jako dowód w sprawie na podstawie art. 243 ² k.p.c., których wiarygodność i autentyczność nie budziła wątpliwości stron ani Sądu. Sąd swoje ustalenia faktyczne oparł także na w pełni wiarygodnym – w ocenie Sądu - dowodzie z przesłuchania odwołującego się. Jednocześnie, z uwagi na to, iż podstawowa kwestia sporna w niniejszej sprawie, a więc to czy odwołującemu się należało przyznać prawo do świadczenia rehabilitacyjnego z ubezpieczenia wypadkowego, wymagała zasięgnięcia wiadomości specjalnych, Sąd swoje ustalenia faktyczne w tym zakresie oparł na dowodzie z opinii biegłych lekarzy sądowych z zakresu ortopedii i chirurgii urazowej oraz z zakresu neurologii. Z przyczyn, które zostały szeroko omówione w dalszej części uzasadnienia, Sąd uznał sporządzoną na potrzeby sprawy opinię za kompletną, logiczną i w sposób wyczerpujący odpowiadającą na pytania Sądu, a w konsekwencji mogącą stanowić podstawę ustaleń faktycznych w sprawie.

Nadto Sąd, działając na podstawie art. 235 ² § 1 pkt 5 k.p.c., postanowił pominąć dowód z opinii uzupełniającej biegłych ortopedy chirurga urazowego – traumatologa i neurologa oraz z opinii zespołu innych biegłych tej samej specjalności, uznając je za zmierzające do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania. W ocenie Sądu, przeprowadzenie wskazanych dowodów nie wniosłoby istotnych informacji ponad te, które zostały już ujawnione w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie, a tym samym nie przyczyniłoby się do wyjaśnienia okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia. Szczegółowe motywy, którymi kierował się Sąd przy ocenie zasadności wniosku o przeprowadzenie tych dowodów, zostaną przedstawione w dalszej części niniejszego uzasadnienia, w kontekście całości zgromadzonego materiału dowodowego.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do wniosku organu rentowego o odrzucenie odwołania, Sąd zważył, że jedną z przesłanek odrzucenia odwołania w sprawach o świadczenia z ubezpieczeń społecznych zostały uregulowane w art. 477 ⁹ § 3 ¹ k.p.c.

Zgodnie z tym przepisem sąd odrzuca odwołanie w sprawach, w których prawo do świadczenia uzależnione jest od stwierdzenia niezdolności do pracy, niezdolności do samodzielnej egzystencji albo ustalenia stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, jeżeli podstawę decyzji organu rentowego stanowi orzeczenie lekarza orzecznika ZUS, a osoba zainteresowana nie wniosła sprzeciwu od tego orzeczenia do komisji lekarskiej ZUS, zaś odwołanie oparte jest wyłącznie na zarzutach dotyczących tego orzeczenia. Ustawodawca wprowadził tym samym obowiązek wyczerpania dwuinstancyjnego postępowania orzeczniczego przed organem rentowym jako warunku dopuszczalności drogi sądowej. Dopiero wniesienie sprzeciwu do komisji lekarskiej i uzyskanie orzeczenia drugoinstancyjnego otwiera drogę do sądowej kontroli legalności decyzji organu rentowego. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów apelacyjnych, które podkreślają, że art. 477 ⁹ § 3 ¹ k.p.c. sankcjonuje konieczność uprzedniego wykorzystania trybu administracyjnego ( por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 31 października 2013 r., sygn. akt III AUz 126/13, LEX nr 1388928; postanowienie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 25 października 2013 r., sygn. akt III AUz 141/13, LEX nr 1391981).

W świetle powyższych regulacji Sąd dokonał oceny zasadności wniosku organu rentowego o odrzucenie odwołania. Organ rentowy argumentował, że odwołujący w treści pierwotnego odwołania wskazał, iż kwestionuje orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS nr (...), co – zdaniem organu – miało świadczyć o braku sprecyzowania, iż odwołanie dotyczy decyzji administracyjnej, a tym samym o niedopuszczalności drogi sądowej. Należy jednak zauważyć, że odwołujący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych odwołania, a w odpowiedzi jednoznacznie wskazał, iż odwołuje się od dwóch konkretnych decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I.. Tym samym usunął pierwotne niejasności i sprecyzował przedmiot zaskarżenia zgodnie z wymogami procedury.

W konsekwencji, skoro odwołujący ostatecznie wskazał decyzje będące przedmiotem zaskarżenia, a odwołanie nie opierało się wyłącznie na zarzutach dotyczących orzeczenia lekarza orzecznika lub komisji lekarskiej, nie zaistniały przesłanki z art. 477 ⁹ § 3 ¹ k.p.c. obligujące sąd do odrzucenia odwołania. Brak było również jakichkolwiek innych podstaw formalnych lub materialnych, które uzasadniałyby zastosowanie instytucji odrzucenia odwołania, zatem wniosek organu rentowego w tym zakresie nie zasługiwał zatem na uwzględnienie.

Przechodząc do oceny merytorycznej zasadności zgłoszonych przez odwołującego się żądań, wskazać należy.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. z 2025 r. poz. 501, t.j.; dalej jako ustawa zasiłkowa) świadczenia pieniężne na warunkach i w wysokości określonych ustawą przysługują osobom objętym ubezpieczeniem w razie choroby i macierzyństwa określonym w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 350, t.j.; dalej jako ustawa systemowa).

Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy zasiłkowej świadczenie rehabilitacyjne przysługuje ubezpieczonemu, który po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, a dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy. Świadczenie rehabilitacyjne przysługuje przez okres niezbędny do przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy (art. 18 ust. 2). O okolicznościach, o których mowa w ust. 1 i 2, orzeka lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 3). Od orzeczenia lekarza orzecznika ubezpieczonemu przysługuje sprzeciw do komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w terminie i na zasadach przewidzianych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 4). Od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje odwołanie wniesione za pośrednictwem Oddziału ZUS do Sądu Rejonowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych właściwego według miejsca zamieszkania, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji.

Celem świadczenia rehabilitacyjnego jest umożliwienie osobie niezdolnej do pracy kontynuowania leczenia lub rehabilitacji w sytuacji, gdy okres zasiłku chorobowego jest zbyt krótki do odzyskania pełnej zdolności do pracy - a lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stwierdzi, że dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy.

Niezdolność do pracy oceniana jako przesłanka nabycia prawa, zarówno do zasiłku chorobowego, jak i do świadczenia rehabilitacyjnego, musi dotyczyć pracy (stanowiska), w zakresie której została orzeczona, a nie do jakiejkolwiek innej pracy. Innymi słowy, chodzi o niezdolność do pracy wskutek choroby odnoszonej do pracy (stanowiska) wykonywanej przed zachorowaniem (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 2015 r., II UK 118/14, LEX nr 1652389). Sąd Najwyższy w powołanej uchwale uznał więc, że niezdolność do pracy jako przesłanka prawa do świadczeń z ubezpieczenia chorobowego przewidzianych ustawą zasiłkową, to będący skutkiem choroby stan organizmu odbiegający od stanu zapewniającego mu normalne funkcjonowanie, powodujący czasową niemożność wykonywania dotychczasowej pracy, to znaczy pracy wykonywanej przed zachorowaniem. Pojęcie to ma autonomiczny charakter i odnosi się do wszystkich świadczeń z "ubezpieczenia chorobowego", których warunkiem przyznania jest niezdolność do pracy z powodu choroby. Należy też powtórzyć za wywodem Sądu Najwyższego zawartym w uzasadnieniu powołanej wyżej uchwały z dnia 2 lutego 2016 r., sygn. akt III UZP 16/15, że świadczenie rehabilitacyjne jest kolejnym (krótkoterminowym) świadczeniem pieniężnym przysługującym z tytułu czasowej niezdolności do pracy. Świadczenie rehabilitacyjne wypełnia lukę pomiędzy okresem po wyczerpaniu okresu zasiłkowego a przed stwierdzeniem trwałej niezdolności do pracy. Jest więc swego rodzaju świadczeniem przejściowym pomiędzy zasiłkiem chorobowym a rentą z tytułu niezdolności do pracy (I. Jędrasik-Jankowska: Pojęcia i konstrukcje prawne ubezpieczenia społecznego, Warszawa 2013, s. 362). Stanowi przedłużenie zasiłku chorobowego, zapewniając ubezpieczonemu pomoc pieniężną w sytuacjach wymagających dłuższego leczenia. Przy czym, jako świadczenie na dokończenie leczenia, pozostaje związane z kontynuacją leczenia schorzenia, które było podstawą do stwierdzenia niezdolności do pracy dla potrzeb ustalenia prawa do zasiłku chorobowego. Świadczenie rehabilitacyjne chroni tę samą rodzajowo sytuację co zasiłek chorobowy - czasową niezdolność do pracy dotychczasowej i ma takie samo zadanie jak zasiłek chorobowy. Prawo do świadczenia rehabilitacyjnego różni się zaś tym od prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, że wymaga stwierdzenia niezdolności czasowej, ale jednocześnie niezdolność ta nie może stanowić trwałej przeszkody w wykonywaniu pracy. Wobec tego, że celem świadczenia rehabilitacyjnego jest dokończenie leczenia rozpoczętego w okresie zasiłkowym, świadczenie to ma charakter swoistego przedłużenia zasiłku chorobowego.

W myśl art. 6 ust 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1644 t.j.; zw. dalej ustawą wypadkową) z tytułu wypadku przy pracy lub choroby zawodowej przysługuje świadczenie rehabilitacyjne.

Z kolei zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy wypadkowej zasiłek chorobowy i świadczenie rehabilitacyjne z ubezpieczenia wypadkowego przysługują w wysokości 100 % podstawy wymiaru.

W sprawie pozostawało bezsporne, że z dniem 23 lipca 2023 r. odwołujący się wyczerpał pełny okres zasiłkowy przewidziany przepisami ustawy zasiłkowej. Nie budziło również wątpliwości, iż w dniu 19 grudnia 2021 r. odwołujący się uległ wypadkowi przy pracy, a zdarzenie to zostało uznane przez organ rentowy za wypadek przy pracy w rozumieniu art. 3 ustawy wypadkowej. Bezsporne było ponadto, że po wyczerpaniu okresu zasiłkowego odwołujący się pozostawał nadal niezdolny do pracy, co znalazło odzwierciedlenie w decyzjach organu rentowego przyznających mu prawo do świadczenia rehabilitacyjnego na łączny okres ośmiu miesięcy, począwszy od dnia 24 lipca 2023 r.

Spór między stronami koncentrował się natomiast na kwestii, czy przyznane odwołującemu się świadczenie rehabilitacyjne pozostawało w adekwatnym związku przyczynowym z wypadkiem przy pracy z dnia 19 grudnia 2021 r., a tym samym – czy świadczenie to winno zostać zakwalifikowane jako świadczenie z ubezpieczenia wypadkowego. Organ rentowy twierdził, że brak było podstaw do przyjęcia takiego związku, powołując się na ustalenia Komisji Lekarskiej ZUS, a także dokumentację powypadkową która jako jedyny skutek powypadkowy uznała uraz przeciążeniowy nadgarstka lewego, przy jednoczesnym braku potwierdzenia urazu barku prawego. Stwierdzenie okoliczności istotnych dla rozpoznania niniejszej sprawy wymagało wiadomości specjalnych i musiało znaleźć oparcie w dowodzie z opinii biegłego sądowego. Pełne wyjaśnienie spornych okoliczności wymagało bowiem wiadomości specjalnych, jakimi Sąd nie dysponował.

Na fakt ustalenia czy niezdolności do pracy odwołującego się F. X. od dnia 24 lipca 2023 r. do dnia 19 marca 2024 r. spowodowana były wypadkiem przy pracy, jakiemu uległ w dniu 19 grudnia 2021 r., czy miała związek z tym wypadkiem, przez jaki okres odwołujący się był niezdolny do pracy z powodu wypadku przy pracy z dnia 19 grudnia 2021 r., czy w okresie od 24 lipca 2023 r. do 19 marca 2024 r. odwołujący się był niezdolny do pracy z powodu wypadku przy pracy, czy zachodziła konieczność badania go przez innych biegłych oraz czy zasadne było orzeczenie komisji lekarskiej ZUS, Sąd dopuścił dowód z opinii zespołu biegłych lekarzy sądowych ortopedy i neurologa.

Powołany w sprawie zespół biegłych lekarzy sądowych z zakresu ortopedii i chirurgii urazowej oraz z zakresu neurologii rozpoznał u odwołującego się przebyty uraz prawego barku z wtórnym uszkodzeniem splotu ramiennego prawego na poziomie pnia górnego i pęczka bocznego z utrwaloną dysfunkcją, przebyty uraz prawego i lewego nadgarstka dobrze wygojony oraz podejrzenie rozpoczynającej się koksartrozy bez związku z przebytym urazem z dnia 19 grudnia 2021 r. W związku z rozpoznanymi dolegliwościami niezdolność do pracy odwołującego się w okresie od 24 lipca 2023 r. do 19 marca 2024 r. zdaniem biegłych sądowych była w bezpośrednim związku przyczynowo-skutkowym z przebytym wypadkiem przy pracy z dnia 19 grudnia 2021 r. Tym samym, w okresie od 24 lipca 2023 r. do 19 marca 2024 r. był niezdolny do pracy z powodu następstw powypadkowych w związku z przebytym urazem przy pracy z dnia 19 grudnia 2021 r. Przebyty uraz prawego barku skutkowały trwałą dysfunkcją i uniemożliwiły mu powrót do pracy. Opóźnione wystąpienie dolegliwości bólowych barku było zjawiskiem typowym i nie wykluczało związku z przebytym urazem, a suma okoliczności wskazywała, że niezdolność do pracy była konsekwencją wypadku z dnia 19 grudnia 2021 r.

W badaniu neurologicznym biegły stwierdził u odwołującego się logiczny kontakt słowny, ruchomość gałek ocznych prawidłową, nerwy czaszkowe unerwiają symetrycznie, próba H. ujemna, ograniczenie bólowe ruchomości prawego barku przy jego unoszeniu, słabszy lewy odruch promieniowy, nieco słabsza siła przy zginaniu prawego stawu łokciowego, osłabiony uścisk dłoni prawej, nieco osłabione odwodzenia palców IV i V dłoni prawej, zborność kończyn górnych i dolnych prawidłowa, objawy korzeniowe w kończynach dolnych ujemne, bez patologicznych objawów piramidowych, objawy oponowe ujemne, bez innych nieprawidłowości.

W badaniu ortopedycznym biegły stwierdził natomiast m.in. ruchy kręgosłupa szyjnego skrajne bolesne przy pochylaniu do boków, nieco bardziej do boku prawego i w rotacjach z lekko wzmożonym napięciem mięśni przykręgosłupowych, tkliwość palpacyjną mięśni karku po stronie prawej i lewej. Biegły wskazywał również na obrysy obu stawów barkowych nieco asymetryczne, z widocznymi, lekkimi objawami zaniku mięśnia naramiennego prawego, objaw opadania ramienia słabo widoczny, bolesny łuk odwodzenia od 85 ° do 135 °, test odwiedzeniowy dodatni, test przywiedzeniowy ujemny, test rotacji zewnętrznej słabo dodatni, objaw klawisza ujemny. Ruchy barku lewego w normie. Ruchy barku prawego lekko bolesne, bez niestabilności, bez wyraźnej bolesności uciskowej stawu. Bez wysięku w stawie barkowym prawym i lewym. Ruchy łokcia prawego i lewego niebolesne, bez niestabilności bez bolesności uciskowej w ok. nadkłykcia przyśrodkowego i bocznego, bez obrzęku.

W uzasadnieniu wydanej przez siebie opinii biegli sądowi wskazali, że zebrana w aktach dokumentacja medyczna nie pozostawia wątpliwości, że odwołujący się był osobą cierpiąca z powodu poważnego urazu struktur prawego barku, skutkującego jego niezdolnością do pracy. Z medycznego punktu widzenia ujawnienie się bólu barku dopiero po 2 tygodniach od urazu nie jest rzadkością. Biegli wyjaśniali, że bardzo często po urazie ręki (np. złamanie nadgarstka, uraz dłoni czy stłuczenie) pacjenci koncentrują się na miejscu bezpośredniego uszkodzenia. Ból barku może ujawnić się z opóźnieniem - po kilku dniach czy nawet 1-2 tygodniach - z kilku powodów. Po pierwsze, w mechanizmie upadku mogło dojść do niewielkiego uszkodzenia struktur barku (np. naderwania stożka rotatorów, stłuczenia torebki stawowej czy przeciążenia ścięgien), które początkowo nie dawało wyraźnych objawów, a ból rozwinął się dopiero wraz z narastającym stanem zapalnym. Po drugie, jak tłumaczyli biegli sądowi, często spotyka się tzw. ból wtórny wynikający z unieruchomienia i odciążania ręki - przez zmianę wzorca ruchowego pacjent nadmiernie obciąża bark, co prowadzi do przeciążenia i dolegliwości bólowych po pewnym czasie. W literaturze opisuje się, że w populacji pacjentów po urazach kończyny górnej dolegliwości barku rozwijają się wtórnie nawet u kilkunastu do kilkudziesięciu procent osób, a pierwsze objawy mogą wystąpić właśnie w okresie 1-3 tygodni od urazu. Najczęściej nie świadczy to o „nowym" uszkodzeniu, tylko o ujawnieniu się problemu przeciążeniowo-zapalnego. Było także możliwe, że dolegliwości ze strony barku były w początkowym okresie maskowane stosowaniem leków przeciwbólowych (z uwagi na bóle w zakresie lewego nadgarstka).

Dalej biegli wskazali, iż w analizowanym przypadku nie doszło do złamania, tylko do gwałtownego urazu przeciążeniowego i w dodatku po stronie przeciwnej. Uraz ręki lewej był jednak na tyle nasilony, że złamanie było podejrzewane i odwołujący wymagał diagnostyki na (...), w tym wykonania badania RTG. Świadczy to pośrednio o dużej sile uderzenia i w takim wypadku było dość prawdopodobne, że również i uraz w zakresie prawej kończyny górnej mógł być znaczny. Urazy jakich doznał odwołujący w dniu 19 grudnia 2021 r. były istotne i wystarczająco mocne, aby mogły doprowadzić do urazu barku. Z medycznego punktu widzenia ból barku mógł rzeczywiście ujawnić się dopiero po kilkunastu dniach. Dlatego tłumaczenie odwołującego, że jako pracownik służby zdrowia próbował w początkowym okresie radzić sobie bez oficjalnej wizyty u lekarza wydają się jak najbardziej prawdopodobne, logiczne i racjonalne. Odwołujący mógł w początkowym okresie oczekiwać, że dolegliwości ze strony barku ustąpią samoistnie. Co więcej biegli podnieśli, że ustalenia organu rentowego, oparte zarówno na opinii lekarza orzecznika ZUS, jak i opinii lekarza konsultanta, pomijały istotne elementy dokumentacji medycznej. Wskazano w nich, że świadczenia rehabilitacyjne oraz częściowa niezdolność do pracy nie pozostają w związku z wypadkiem przy pracy, argumentując to brakiem potwierdzenia urazu barku prawego w dokumentacji powypadkowej oraz uznaniem jedynie przeciążeniowego urazu nadgarstka lewego jako skutku zdarzenia. Jednocześnie podniesiono, że leczenie i rehabilitacja nie doprowadziły do poprawy umożliwiającej powrót do pracy. Dokumentacja medyczna jednoznacznie wskazywała na umiarkowane uszkodzenie splotu ramiennego prawego na poziomie pnia górnego i pęczka bocznego. Charakter tego uszkodzenia przemawiał za jego pourazową etiologią, zwłaszcza że brak było jakichkolwiek danych o wcześniejszych schorzeniach, predyspozycjach czy incydentach mogących wywołać podobne zmiany. Brak wzmianki o urazie barku w protokole powypadkowym nie wykluczał jego wystąpienia, zwłaszcza że objawy pojawiły się z pewnym opóźnieniem, lecz były konsekwentnie odnotowywane przez personel medyczny na kolejnych etapach leczenia. Opinia lekarza orzecznika ZUS oraz opinia konsultanta nie uwzględniają pełnego przebiegu leczenia, opisów specjalistycznych ani utrzymujących się ograniczeń funkcjonalnych prawej kończyny górnej, które uniemożliwiały ubezpieczonemu powrót do pracy. Na marginesie biegli wskazali, że w odniesieniu do odwołującego się nie zachodziła konieczności badania przez innych biegłych sądowych.

Do opinii zespołu biegłych lekarzy sądowych z zakresu ortopedii i chirurgii urazowej oraz z zakresu neurologii, zastrzeżenia złożył tylko organ rentowy. W zastrzeżeniach organ wskazał, że opinia zespołu biegłych lekarzy sądowych nie zasługiwała na uwzględnienie w zakresie, w jakim przyjęto w niej istnienie bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy wypadkiem przy pracy z 19 grudnia 2021 r. a niezdolnością do pracy ubezpieczonego w okresie od 24 lipca 2023 r. do 19 marca 2024 r. Ustalenia biegłych pozostawały w sprzeczności z dokumentacją powypadkową, a w szczególności z protokołem ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy nr (...) z dnia 23 maja 2022 r., który został przez odwołującego się podpisany, co oznaczało, że zaakceptował jego treść. W protokole tym jednoznacznie wskazano, iż jedynym następstwem wypadku było stłuczenie nadgarstka i ręki, bez jakiejkolwiek wzmianki o urazie barku prawego. Organ rentowy podkreślił, że choć brak odnotowania urazu barku w protokole powypadkowym nie wyklucza jego wystąpienia, to biegli nie przedstawili przekonującego uzasadnienia, dlaczego przyjęli, iż ewentualne zmiany w obrębie barku pozostają w związku z wypadkiem z 19 grudnia 2021 r. Organ wskazał, że odwołujący mógł doznać urazu barku w innych okolicznościach, niezwiązanych z pracą, a jeżeli uważał, że protokół powypadkowy nie odzwierciedla rzeczywistego przebiegu zdarzenia, mógł wystąpić do pracodawcy o jego sprostowanie. Z akt sprawy nie wynika jednak, aby taki wniosek został kiedykolwiek złożony. W świetle zastrzeżeń organ rentowy wniósł o dopuszczenie dowodu z opinii uzupełniającej tego samego zespołu biegłych, ewentualnie o przeprowadzenie dowodu z opinii innego zespołu biegłych lekarzy sądowych z zakresu ortopedii, chirurgii urazowej–traumatologii oraz neurologii.

Jak już zostało uprzednio wskazane, Sąd — działając na podstawie art. 235 ² § 1 pkt 5 k.p.c. — postanowił pominąć dowód z opinii uzupełniającej biegłych ortopedy chirurga urazowego – traumatologa i neurologa oraz z opinii zespołu innych biegłych tej samej specjalności, uznając je za zmierzające do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania. W ocenie Sądu, wniosek organu rentowego o dopuszczenie tego dowodu nie zasługiwał na uwzględnienie, albowiem zastrzeżenia zgłoszone do opinii biegłego miały charakter wyłącznie polemiczny i nie wskazywały na jakiekolwiek uchybienia merytoryczne, metodologiczne czy logiczne w sporządzonej opinii.

Biegli sądowi w sposób szczegółowy i kompleksowy odnieśli się do stanu zdrowia odwołującego się, dokonując jego oceny zarówno na podstawie dokumentacji medycznej, jak i przeprowadzonego badania ortopedycznego oraz neurologicznego. Sporządzona opinia była jasna, spójna i wyczerpująca, a jej treść umożliwiła Sądowi dokonanie pełnej i wszechstronnej oceny zasadności zgłoszonych roszczeń. W konsekwencji, Sąd uznał, że materiał dowodowy w sprawie został dostatecznie wyjaśniony, a dalsze prowadzenie postępowania dowodowego w kierunku opinii uzupełniającej bądź opinii innego zespołu biegłych tych samych specjalności byłoby niecelowe.

Samo niezadowolenie strony z treści opinii, która nie jest dla niej korzystna, nie stanowi wystarczającej przesłanki do dopuszczenia kolejnego dowodu z opinii biegłego. Jak trafnie wskazuje się w orzecznictwie, Sąd nie jest zobowiązany do uwzględniania kolejnych wniosków dowodowych strony tak długo, aż strona udowodni korzystną dla siebie tezę. Sąd ma prawo pominąć wnioski dowodowe, jeżeli uzna, że okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia zostały już dostatecznie wyjaśnione (por. wyrok SN z dnia 19 marca 1997 r., II UKN 45/97, OSNP 1998/1/24).

Jak trafnie zauważył Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 24 stycznia 2025 r., sygn. akt I USK 307/23, specyfika dowodu z opinii biegłego polega między innymi na tym, że jeżeli taki dowód został już przez Sąd dopuszczony, to opinii dodatkowego biegłego można żądać jedynie „w razie potrzeby”. Nie można przyjąć, że Sąd zobowiązany jest do dopuszczenia dowodu z kolejnych biegłych w każdym przypadku, gdy złożona opinia jest niekorzystna dla strony, gdyż nie odpowiada jej stanowisku procesowemu. Potrzeba powołania innego biegłego powinna wynikać z okoliczności sprawy, a nie z samego niezadowolenia strony z dotychczas złożonej opinii. Potrzebą taką nie może być przy tym przeświadczenie strony, że dalsze opinie pozwolą na udowodnienie korzystnej dla niej tezy. Samo niezadowolenie strony z oceny przedstawionej przez biegłych nie uzasadnia potrzeby dopuszczenia przez Sąd dowodu z opinii innych biegłych (LEX nr 3821858).

Co więcej Jak trafnie wskazał Sąd Apelacyjny w Rzeszowie w wyroku z dnia 8 lipca 2015 r., (sygn. akt III AUa 363/15) unormowanie wynikające z art. 22 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych wskazuje, że protokół powypadkowy pełni szczególną rolę w postępowaniu o świadczenia z ustawy wypadkowej. Należy go traktować jako główny dowód, za pomocą którego ubezpieczony może wykazać, że przysługują mu świadczenia z ustawy wypadkowej, a jego brak uzasadnia wydanie decyzji odmownej przez organ rentowy, bez prowadzenia jakichkolwiek ustaleń i ocen przy wykorzystaniu innych dowodów przedstawionych przez ubezpieczonego na okoliczność kwalifikacji zdarzenia jako wypadku przy pracy z brzmienia art. 22 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy wynika, że treść protokołu powypadkowego ma szczególny walor dowodowy i moc wiążącą w postępowaniu przed organem rentowym, ponieważ nieuznanie zdarzenia za wypadek przy pracy w protokole powypadkowym uzasadnia wydanie decyzji odmawiającej prawa do świadczeń z ustawy wypadkowej.

Niemniej w postępowaniu prowadzonym na skutek odwołania od decyzji organu rentowego odmawiającej przyznania prawa do świadczenia z tytułu wypadku przy pracy, sąd ubezpieczeń społecznych jest uprawniony do dokonywania samodzielnej oceny, czy dane zdarzenie było wypadkiem przy pracy, w sytuacji gdy poszkodowany odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej przyznania świadczenia z tego tytułu.

Odnosząc się do zastrzeżeń organu rentowego wskazać należy, że odwołujący się kwestionował treść protokołu powypadkowego od samego początku. Złożył zastrzeżenia zarówno do protokołu nr (...), jak i do protokołu nr (...), wskazując, że pominięto w nich uraz prawej kończyny górnej. Zastrzeżenia te zostały złożone w formie pisemnej (m.in. pismo z 24 maja 2022 r., pismo z 10 czerwca 2022 r.), a ich treść pozostaje spójna z późniejszą dokumentacją medyczną. Twierdzenia organu, jakoby odwołujący nie podjął żadnych działań w celu zakwestionowania treści protokołu, były zatem sprzeczne z materiałem dowodowym zebranym sprawie.

Nadto, Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania wiarygodności przesłuchania odwołującego. W trakcie przesłuchania w sposób konsekwentny, logiczny i szczegółowy opisał zarówno przebieg zdarzenia, jak i rozwój dolegliwości po wypadku. Wskazał, że przed 19 grudnia 2021 r. nie cierpiał na żadne schorzenia narządu ruchu, nie zgłaszał dolegliwości bólowych ani ograniczeń funkcjonalnych, a jego stan zdrowia pozwalał na pełną aktywność zawodową i fizyczną. Jednocześnie jednoznacznie podał, że po wypadku nie wystąpiły żadne inne zdarzenia urazowe, które mogłyby tłumaczyć ujawnione zmiany w obrębie prawej kończyny górnej, a zeznania te były spójne z dokumentacją medyczną.

Co więcej, protokół powypadkowy – choć stanowi istotny dowód – nie ma charakteru dokumentu rozstrzygającego o zakresie następstw wypadku. Jego ustalenia mogą być weryfikowane w toku postępowania dowodowego, zwłaszcza gdy pojawia się obszerna dokumentacja medyczna wskazująca na inne lub dalsze skutki urazu. W niniejszej sprawie dokumentacja medyczna obejmująca badania RTG, rezonans magnetyczny, badanie EMG oraz liczne konsultacje specjalistyczne jednoznacznie potwierdziły istnienie zmian pourazowych w obrębie prawego barku i splotu ramiennego. Wynik badania EMG z 29 marca 2023 r. wykazał umiarkowane uszkodzenie splotu ramiennego prawego na poziomie pnia górnego i pęczka bocznego, co pozostaje w pełnej zgodzie z mechanizmem upadku opisywanym przez odwołującego się potwierdzony w sporządzonej na potrzeby niniejszej sprawy opinii biegłych. Również lekarze neurolodzy i fizjoterapeuci prowadzący leczenie odwołującego się wiązali te zmiany z urazem z dnia 19 grudnia 2021 r.

Zastrzeżenia organu rentowego pomijały fakt, że opóźnione ujawnienie się dolegliwości barku było zjawiskiem typowym w przypadku urazów przeciążeniowych kończyny górnej. Biegli w sposób przekonujący wyjaśnili, że ból barku może pojawić się po kilku dniach lub nawet po 1–2 tygodniach od urazu, co było zgodne z mechanizmem opisanym przez odwołującego oraz z przebiegiem jego leczenia. Organ rentowy nie przedstawił żadnych dowodów, które podważałyby tę ocenę medyczną.

Z kolei twierdzenie organu, że ubezpieczony mógł doznać urazu barku w innych okolicznościach, ma charakter czysto hipotetyczny i nie znajdują oparcia w materiale dowodowym. Sąd nie dopatrzył się żadnych przesłanek wskazujących na wystąpienie jakiegokolwiek innego zdarzenia urazowego po 19 grudnia 2021 r. Przeciwnie – odwołujący się konsekwentnie temu zaprzeczał, a jego zeznania w tym zakresie były wiarygodne.

Nadmienić warto, iż zgodnie z art. 6 k.c. w zw. z art. 232 k.p.c. ciężar udowodnienia twierdzeń spoczywa na tej stronie, która je zgłasza. Strona, która twierdzi, że określona okoliczność miała miejsce, zobowiązana jest zgłosić dowód lub dowody wykazujące jej istnienie. Strona, która nie przytoczyła wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń, ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnięcia, o ile ciężar dowodu, co do tych okoliczności na niej spoczywał, a Sąd musi wyciągnąć ujemne konsekwencje z braku udowodnienia faktów przytoczonych na uzasadnienie żądań lub zarzutów. Statuowana na podstawie tych przepisów zasada kontradyktoryjności obowiązuje także w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Również zatem w tego rodzaju sprawach Sąd nie ma obowiązku prowadzenia postępowania dowodowego z urzędu. Sąd orzekający nie może ponosić odpowiedzialność za rezultat postępowania dowodowego, którego dysponentem są strony. Ponieważ w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych organ rentowy ma status strony (art. 477 ¹¹ § 1 k.p.c.), obciąża go obowiązek wykazywania (dostępnymi środkami dowodowymi) prawdziwości formułowanych przez niego twierdzeń oraz zasadności dochodzonych racji

W konsekwencji, w niniejszej sprawie Sąd uwzględnił treść opinii biegłych sądowych z zakresu ortopedii i chirurgii urazowej oraz z zakresu neurologii. Przedmiotowa opinia była w ocenie Sądu spójna, logiczna i wyczerpująca. Biegli szczegółowo opisali materiał stanowiący podstawę konkluzji. Z treści opinii wynika, że powstała ona w oparciu o badanie i wywiad z odwołującym się, po dokładnym zapoznaniu się z dokumentacją medyczną zawartą w aktach sprawy. Reasumując, Sąd uznał opinię biegłych sporządzoną i uwzględnioną w niniejszej sprawie za w pełni wiarygodną, podzielając dokonane w niej ustalenia i uznając, że nie ma podstaw do zanegowania prezentowanego przez biegłych stanowiska ani kolejnego uzupełniania go w świetle złożonych przez organ rentowy zastrzeżeń, które stanowiły jedynie nieuzasadnioną z nimi polemikę.

Całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności opinia biegłych sądowych z zakresu ortopedii i chirurgii urazowej oraz z zakresu neurologii, dokumentacja medyczna oraz wyjaśnienia odwołującego się, pozwolił Sądowi na dokonanie ustaleń, zgodnie z którymi stan zdrowia odwołującego się uzasadniał przyznanie mu prawa do świadczenia rehabilitacyjnego od 24 lipca 2023 r. do 19 marca 2024 r. z ubezpieczenia wypadkowego.

Z powyższych względów, Sąd w punkcie I. sentencji wyroku odmówił odrzucenia odwołania.

W punkcie II. sentencjiwyroku, Sąd na podstawie przepisu art. 477 ¹⁴ § 2 k.p.c., zmienił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) we I. z dnia 3 kwietnia 2024 r. znak: (...) w ten sposób, że przyznał odwołującemu się F. X. prawo do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 24 lipca 2023 r. do 20 grudnia 2023 r. z ubezpieczenia wypadkowego w wysokości 100 % podstawy wymiaru.

Nadto w punkcie III. sentencji wyroku, Sąd działając na podstawie art. 477 ¹⁴ § 2 k.p.c., zmienił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) we I. z dnia 3 kwietnia 2024 r. znak: (...) w ten sposób, że przyznał odwołującemu się F. X. prawo do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 21 grudnia 2023 r. do 19 marca 2024 r. z ubezpieczenia wypadkowego w wysokości 100 % podstawy wymiaru.

Z uwagi na fakt, iż odwołujący się na rozprawie w dniu 24 lutego 2026 r. ostatecznie cofnął wniosek o ustalenie i sprostowanie protokołu powypadkowego wraz ze zrzeczeniem się roszczenia, Sąd umorzył w punkcie IV. sentencji wyroku postępowanie w tym zakresie. Zauważyć przy tym należy, że w ocenie Sądu w stanie faktycznym niniejszej sprawy, nie zaszły przesłanki wymienione w art. 203 § 4 k.p.c. ani w art. 469 k.p.c.

Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów zastępstwa procesowego należnych organowi rentowemu, zawarte w punkcie V. sentencji wyroku, znajduje uzasadnienie w treści art. 102 k.p.c. Przepis ten, jako wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik procesu, pozwala sądowi – w wypadkach szczególnie uzasadnionych – odstąpić od obciążania strony przegrywającej kosztami procesu. Analiza utrwalonego orzecznictwa, w tym judykatury Sądu Najwyższego, wskazuje na istotne zróżnicowanie podejścia do stosowania art. 102 k.p.c. w zależności od rodzaju postępowania. W sprawach cywilnych wykładnia tego przepisu ma charakter bardziej rygorystyczny, natomiast w postępowaniach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych – ze względu na ich specyfikę oraz ochronny charakter – przyjmuje się podejście bardziej liberalne, uwzględniające sytuację życiową i procesową strony ubezpieczonego.

W realiach niniejszej sprawy Sąd uznał, że zachodzą przesłanki do zastosowania art. 102 k.p.c. Odwołujący się działał w przekonaniu – subiektywnym, choć nieprawidłowym – o konieczności dochodzenia roszczenia o ustalenie i sprostowanie protokołu powypadkowego dla osiągnięcia korzystnego rozstrzygnięcia w niniejszym postępowaniu. Przekonanie to było w pewnym stopniu zrozumiałe, zważywszy że odwołujący się nie posiadał wiedzy prawniczej i nie był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Jednocześnie Sąd podzielił jego argumentację co do tego, że organ rentowy błędnie przyjął, iż jedynym skutkiem wypadku przy pracy z dnia 19 grudnia 2021 r. było skręcenie lewego nadgarstka. W tym kontekście dążenie odwołującego się do zakwestionowania treści protokołu powypadkowego nie miało charakteru nadużycia prawa procesowego, lecz wynikało z jego obiektywnie usprawiedliwionej potrzeby ochrony własnych praw.

Po udzieleniu przez Sąd stosownego pouczenia odwołujący się ostatecznie cofnął żądanie ustalenia i sprostowania protokołu powypadkowego, jednocześnie zrzekając się roszczenia w tym zakresie. Postawa ta świadczy o jego lojalności procesowej oraz braku zamiaru przedłużania postępowania. W ocenie Sądu okoliczności te – w powiązaniu z charakterem sprawy ubezpieczeniowej oraz sytuacją procesową odwołującego się – stanowiły wypadek szczególnie uzasadniony w rozumieniu art. 102 k.p.c., uzasadniający odstąpienie od obciążania go kosztami zastępstwa procesowego organu rentowego.

Zgodnie z art. 96 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 959 t.j.), strona wnosząca odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków). Zgodnie zaś z art. 98 u.k.s.c., w toku postępowania z zakresu ubezpieczeń społecznych wydatki ponosi Skarb Państwa. Wobec powyższego w punkcie VI. sentencji wyroku Sąd koszty postępowania zaliczył na rachunek Skarbu Państwa.