Wyrok z 24 marca 2026, sygn. IV U 186/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 24 marca 2026r.

Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu Wydział IV Pracy

i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie następującym:

Przewodniczący: Sędzia Maja Ambrożek

Protokolant: Maciej Tomaszewski

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2026r. we Wrocławiu

sprawy z odwołania U. I.

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we A.

z dnia 23 stycznia 2025r. znak: (...)-ZAS

w sprawie U. I.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział we A.

o świadczenie rehabilitacyjne

I.  zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje wnioskodawcy U. I. prawo do świadczenia rehabilitacyjnego na okres 12 miesięcy,

II.  koszty postępowania zalicza na rachunek Skarbu Państwa.

sygn. akt IV U 186/25

UZASADNIENIE

pkt I. wyroku z dnia 24 marca 2026 r.

Pismem z dnia 31 stycznia 2025 r. ubezpieczony U. I. wniósł odwołanie od decyzji organu rentowego - Zakłada Ubezpieczeń Społecznych Oddział we A. z dnia 23 stycznia 2025 r. znak: (...), którą organ na podstawie art. 18 ust. 1-6 ustawy z dnia z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa oraz art. 83 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych po rozpatrzeniu wniosku z 25 stycznia 2024 r. odmówił ubezpieczonemu prawa do świadczenia rehabilitacyjnego.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ rentowy wskazał, że Komisja Lekarska ZUS orzeczeniem z dnia 20 stycznia 2025 r. orzekła, że stan zdrowia ubezpieczonego nie uzasadnia przyznania mu prawa do świadczenia rehabilitacyjnego, wobec czego organ rentowy ustalił brak przesłanek warunkujących przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego.

Zaskarżając powyższą decyzję ubezpieczony wniósł o jej zmianę i ponowną analizę jego stanu zdrowia. Uzasadniając odwołanie wnioskodawca wskazał, że od 27 czerwca 2024 r. jest na zwolnieniu lekarskim, a stan jego zdrowia nie uległ poprawie. Podał, że posiada m.in. wielopoziomowe, zaawansowane zmiany zwyrodnieniowe krążków międzykręgowych z przepuklinami i uciskiem na nerwy, zmiany przeciążeniowe w stawach międzykręgowych oraz dyskopatię wszystkich odcinków kręgosłupa. Powyższe schorzenia powodują u ubezpieczonego ciągły ból w odcinku szyjnym, który promieniuje do prawej ręki, ból prawego barku oraz niemożność stania dłużej niż 10 minut. Nadto, na tle ww. chorób układu ruchu ubezpieczony w przeszłości doświadczał trwających ok. 30 minut epizodów zaburzeń mowy. W takim stanie rzeczy prowadzenie tira powoduje u ubezpieczonego silny ból pleców, promieniujący do prawej i lewej kończyny, a nadto powodujący mrowienie tylnej powierzchni prawego uda. Z uwagi na opisane wyżej dolegliwości ubezpieczony stwarza zagrożenie dla innych użytkowników dróg. W końcu wnioskodawca podał, że jest wdowcem i aktualnie nie posiada żadnych środków do życia. Nadto, od 7 sierpnia 2024 r. do 31 października 2027 r. został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności.

Odpowiadając na odwołanie, organ rentowy wniósł o jego oddalenie z uwagi na brak podstaw do jego uwzględnienia. Uzasadniając swoje stanowisko organ podtrzymał stanowisko oraz argumentację zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wskazał przy tym, że

zostały one oparte na podstawie orzeczenie Lekarza Orzecznika ZUS oraz Komisji Lekarskiej ZUS.

Na rozprawie w dniu 24 marca 2026 r. wnioskodawca wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji zgodnie z opinią sądowo-lekarską z dnia 27 października 2025 r.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Ubezpieczony U. I. urodził się (...) Ostatnio był zatrudniony na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego.

Okoliczności bezsporne

W drugiej połowie 2024 r. u ubezpieczonego nasiliły się przewlekłe bóle kręgosłupa. Wnioskodawca skarżył się wówczas na bóle w odcinku szyjnym z promieniowaniem do kończyny górnej prawej oraz odcinka L/S (głównie rano), a także wzmożone dolegliwości bólowe barku prawego z ograniczeniem ruchomości w tym stawie. W badaniu fizykalnym lekarz POZ stwierdził u ubezpieczonego m.in. tkliwość barku prawego i ramienia prawego przy palpacji, bólowe ograniczenie unoszenia i rotacji w tym stawie, nieco wzmożone napięcie mięśni przykręgosłupowych karku, odcinka Th i L oraz tkliwość okolicy kręgosłupa szyjnego, piersiowego i lędźwiowego przy palpacji. Postawione wówczas rozpoznanie obejmowało inne uszkodzenia barku, zaburzenia korzeni i splotów nerwowych oraz nadciśnienie tętnicze. Ubezpieczono skierowano na badania diagnostyczne, wystawiono mu też recepty na leki przeciwbólowe. Nadto zalecono kontrolę w poradni ortopedycznej oraz neurologicznej.

Dowód:

z akt organu rentowego:

- historia wizyt;

- historia zdrowia i choroby z dnia 24 lipca 2024 r.

W czerwcu i lipcu 2024 r. u ubezpieczonego przeprowadzono RTG kręgosłupa oraz barku. Badania te wykazały niewielkie lewoboczne skrzywienie kręgosłupa lędźwiowego, spłycenie lordozy lędźwiowej, przewężenie przestrzeni międzytrzonowych na poziomach od L1 do S1, osteofitozę na przednich i bocznych krawędziach trzonów kręgów L1-L5, zmiany zwyrodnieniowe w stawach międzywyrostkowych na poziomie pogranicza lędźwiowo-krzyżowego, zwapnienia w ścianie aorty brzusznej, zwężenie przestrzeni podbarkowej, przebudowę sklerotycznej głowy kości ramiennej oraz zwężenie szpary stawu barkowo-obojczykowego.

3 sierpnia 2024 r. ubezpieczony poddał się badaniu MR kręgosłupa szyjnego i lędźwiowego.

W badaniu tym stwierdzono m.in. kifotyczne wygięcie kręgosłupa szyjnego, liczne przepukliny krążków międzykręgowych oraz degeneracyjne obniżenie sygnału i wysokości krążków międzykręgowych.

Dowód:

z akt organu rentowego:

- opis badania radiologicznego z dnia 27 czerwca 2024 r. z dnia 9 lipca 2024 r.;

- opis badania MR kręgosłupa szyjnego i lędźwiowego z dnia 3 sierpnia 2024 r.

9 lipca 2024 r. ubezpieczony złożył wniosek o rehabilitację leczniczą w ramach prewencji rentowej ZUS w zakresie schorzeń narządu ruchu. W treści wniosku jako rozpoznanie główne wskazano dyskopatię wielopoziomową. Ubezpieczonemu zalecono konsultację neurochirurgiczną.

W opinii lekarskiej z dnia 28 sierpnia 2024 r. Lekarz Orzecznik ZUS stwierdził, że brak jest wskazań do rehabilitacji w ramach prewencji ZUS, gdyż ubezpieczony nie jest zagrożony długotrwałą niezdolnością do pracy. Od ww. orzeczenia ubezpieczony wniósł sprzeciw. Opinią z dnia 10 września 2024 r. Komisja Lekarska ZUS orzekła o celowości przeprowadzenia rehabilitacji narządów ruchu w ramach procedur ZUS.

Dowód:

z akt organu rentowego:

- wniosek z dnia 9 lipca 2024 r. PR-4;

- opinia lekarska Lekarza Orzecznika ZUS z dnia 28 sierpnia 2024 r.;

- sprzeciw wobec Lekarza Orzecznika OL-4 z dnia 4 września 2024 r.;

- opinia lekarska Komisji Lekarskiej ZUS z dnia 10 września 2024 r.

W sierpniu i wrześniu 2024 r. ubezpieczony był konsultowany u ortopedy oraz neurologa. W toku ww. wizyt wnioskodawca nadal narzekał na utrzymujące się bóle kręgosłupa oraz barku. Wystawiono mu wówczas skierowanie na rehabilitację.

Dowód:

z akt organu rentowego:

- historia zdrowia i choroby z dnia 28 sierpnia 2024 r.;

- historia zdrowia i choroby z dnia 18 września 2024 r.

W okresie od 4 września 2024 r. do 17 września 2024 r. oraz od 20 września 2024 r. do 3 października 2024 r. ubezpieczony poddawał się rehabilitacji (m.in. prądy K., pole magnetyczne, krioterapia, ćwiczenia).

W okresie od 12 listopada 2024 r. do 5 grudnia 2024 r. ubezpieczony przebywał na rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej ZUS w schorzeniach narządu ruchu. W wyniku rehabilitacji osiągnięto poprawę stanu ogólnego i miejscowego. Ubezpieczonemu zalecono wówczas systematyczne wykonywanie ćwiczeń według instruktażu wyuczonego podczas pobytu na turnusie rehabilitacyjnym, kontynuację rehabilitacji oraz kontrolę u lekarza prowadzącego.

Dowód:

z akt organu rentowego:

- zaświadczenie o udzielonych świadczeniach zdrowotnych z dnia 19 września 2024 r.;

- podsumowanie wykonanych zabiegów z dnia 10 października 2024 r.;

- informacja o przebytej rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej ZUS w schorzeniach narządu ruchu;

- karta pomiarowa narządu ruchu.

Ubezpieczony wyczerpał 182-dniowy okres zasiłkowy z dniem 25 grudnia 2024 r.

Wnioskiem z dnia 30 października 2024 r. ubezpieczony wniósł o przyznanie mu świadczenia rehabilitacyjnego w związku z ogólnym stanem zdrowia. Tego samego dnia ubezpieczony złożył zaświadczenie o stanie zdrowia OL-9, z którego wynika, że cierpi on na wielopoziomową dyskopatię wszystkich odcinków kręgosłupa (choroba podstawowa), a także nadciśnienie tętnicze i zaburzenia metaboliczne (choroby współistniejące).

Orzeczeniem z dnia 30 grudnia 2024 r. Lekarz Orzecznik ZUS stwierdził, że ubezpieczony nie jest niezdolny do pracy, w związku z czym brak jest okoliczności uzasadniających ustalenie uprawnień do świadczenia rehabilitacyjnego. W treści wskazano, że dotychczasowym leczeniem przywrócona została niezbędna sprawność umożliwiająca podjęcie pracy zarobkowej. Dalsza kontrola i specjalistyczne postępowanie terapeutyczne powinny być kontynuowane poza godzinami pracy.

8 stycznia 2025 r. ubezpieczony złożył kolejne zaświadczenie o stanie zdrowia OL-9, w którym wskazano m.in., że u ubezpieczonego nie odnotowano poprawy po rehabilitacji i leczeniu uzdrowiskowym.

Od orzeczenia Lekarza Orzecznika ZUS z dnia 30 grudnia 2024 r. ubezpieczony złożył sprzeciw. Orzeczeniem z dnia 20 stycznia 2025 r. Komisja Lekarska ZUS podtrzymała stanowisko Lekarza Orzecznika ZUS.

Decyzją z dnia 23 stycznia 2025 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział we A. odmówił ubezpieczonemu prawa do świadczenia rehabilitacyjnego w oparciu o orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS.

Dowód:

z akt organu rentowego:

- wniosek o świadczenie rehabilitacyjne z dnia 30 października 2024 r.;

- zaświadczenie o stanie zdrowia OL-9 z dnia 30 października 2024 r.;

- orzeczenie Lekarza Orzecznika ZUS z dnia 30 grudnia 2024 r.;

- zaświadczenie o stanie zdrowia OL-9 z dnia 8 stycznia 2025 r;

- sprzeciw wobec Lekarza Orzecznika OL-4 z dnia 13 stycznia 2025 r.;

- orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS z dnia 20 stycznia 2025 r.;

- decyzja (...) Oddział we A. z dnia 23 stycznia 2025 r.

Orzeczeniem z dnia 9 października 2024 r. ubezpieczony został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności od dnia 7 sierpnia 2024 r. do 31 października 2027 r. Jako przyczynę niepełnosprawności podano 05-(...)

Dowód:

- orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia 9 października 2024 r. - w aktach organu rentowego.

W 2025 r. ubezpieczony kontynuował leczenie neurologiczne i ortopedyczne, a także rehabilitację. Ubezpieczony ciągle zgłaszał bóle kręgosłupa oraz barku, wskazując jednocześnie na niewielką poprawę po odbytej rehabilitacji.

W drugiej połowie 2025 r. ubezpieczony ok. 3-4 razy upadł ze względu na zdrętwienie prawej kończyny dolnej. Zgłaszał też nawracające zaburzenia widzenia. Na tym tle lekarz neurolog rozpoznał u niego inne przemijające napady niedokrwienia mózgu i zespoły pokrewne.

Dowód:

- zaświadczenie o stanie zdrowia OL-9 z dnia 20 marca 2025 r., k. 43-43v;

- karta wizyty z dnia 11 czerwca 2025 r., k. 44-45;

- harmonogram zabiegów, k. 46, k. 56;

- historia wizyt z dnia 9 lipca 2025 r., k. 55;

- zaświadczenie z dnia 9 września 2025 r., k. 57;

- informacja dla lekarza POZ, k. 60;

- zaświadczenie o udzielonych świadczeniach z dnia 24 lipca 2024 r., k. 61;

- wynik badania (...) z dnia 13 października 2025 r., k. 67;

- opis badania radiologicznego z dnia 19 czerwca 2025 r., k. 68.

Biegły sądowy z zakresu ortopedii lek. med. E. J. oraz biegły sądowy z zakresu neurologii lek. med. K. A. rozpoznali u ubezpieczonego zmiany zwyrodnieniowo-dyskopatyczne kręgosłupa, zespół bólowy kręgosłupa, stan po zerwaniu głowy długiej mięśnia dwugłowego lewego, nadciśnienie tętnicze oraz zmiany zwyrodnieniowe barków (w dokumentacji).

W ocenie ww. biegłych ubezpieczony po 25 grudnia 2024 r. był zdolny do pracy zgody z posiadanymi kwalifikacjami. Nie zachodzą okoliczności uzasadniające przebadanie ubezpieczonego przez innych biegłych. W przeprowadzonym badaniu podmiotowym i przedmiotowym biegli stwierdzili dobry stan ogólny badanego. Choć u ubezpieczonego rozpoznaje się niewielki, przykręgosłupowy, zapewne przewlekły zespół bólowy kręgosłupa lędźwiowego, to nie daje to podstaw do orzeczenia niezdolności do pracy w zawodzie kierowcy. Badanie neurologiczne nie ujawnia objawów ogniskowego uszkodzenia układu nerwowego, funkcja kończyn jest dobra, stawy obwodowe są zwarte i stabilne. Nie odnotowano też objawów ogniskowego uszkodzenia (...). Badania obrazowe kręgosłupa ujawniają dość zaawansowane i wielopoziomowe zmiany zwyrodnieniowe i dyskopatyczne, a stan ten jest przeciwwskazaniem do wykonywania ciężkiej pracy fizycznej, w szczególności wymagającej przeciążania kręgosłupa. Takiej pracy powód jednak nigdy nie wykonywał. Biegli dodali, że nie rozumieją też, na jakiej podstawie orzeczenia u powoda umiarkowanego stopnia niepełnosprawności.

Dowód:

- opinia sądowo-lekarska z dnia 26 maja 2025 r., k. 27-28.

Biegły sądowy z zakresu ortopedii lek. med. J. U. oraz biegły sądowy z zakresu neurologii lek. med. N. I. rozpoznali u ubezpieczonego wielopoziomowe zmiany zwyrodnieniowo-dyskopatyczne kręgosłupa z uciskiem korzeni nerwowych, upadki o nieustalonej etiologii (najpewniej z powodu przemijających incydentów ucisku korzeni nerwowych w odcinku lędźwiowo-krzyżowym, polineuropatię czuciowo-ruchową, zmiany zwyrodnieniowe prawego i lewego stawu barkowego, podejrzenie migren z aurą, zaburzenia depresyjne oraz nadciśnienie tętnicze.

Zdaniem biegłych, zważywszy na charakter i zaawansowanie zmian w obrębie kręgosłupa, udokumentowane objawy neurologiczne, przebieg leczenia oraz rokowanie, zasadne jest przyjęcie, że wnioskodawca po dniu 25 grudnia 2024 r. pozostawał nadal niezdolny do pracy na dotychczasowym stanowisku, a dalsze leczenie i rehabilitacja dawały uzasadnioną nadzieję na poprawę funkcjonalną. W tych okolicznościach przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego na pełny, dwunastomiesięczny okres należy uznać za medycznie uzasadnione. Odmienność stanowiska drugiego zespołu biegłych wynikał przede wszystkim z różnic w ustaleniach dotyczących stanu neurologicznego ubezpieczonego oraz z odmiennej oceny znaczenia tych ustaleń w kontekście wykonywanej przez niego pracy. W szczególności wcześniejsi biegli nie stwierdzili w badaniu żadnych objawów uszkodzenia układu nerwowego ani cech zajęcia korzeni nerwowych, podczas gdy występujące u ubezpieczonego objawy jednoznacznie wskazują na aktywne objawy korzeniowe. Ponadto biegli przeoczyli cechy osłabienia prawej kończyny dolnej, w szczególności w zakresie siły mięśniowej. Wcześniejsi biegli nie uwzględnili w sposób wystarczający tego, że charakter pracy powoda jako kierowcy samochodu ciężarowego wiąże się z istotnym i stałym obciążaniem kręgosłupa, zarówno w postaci długotrwałej pozycji siedzącej i narażenia na wibracje, jak i okresowych przeciążeń statycznych i dynamicznych, co w warunkach udokumentowanych zmian zwyrodnieniowo-dyskopatycznych oraz objawów neurologicznych ma kluczowe znaczenie dla oceny zdolności dla bezpiecznego i odpowiedzialnego wykonywania tego zawodu.

Ocena pierwszego zespołu biegłych została oparta na założeniu, że w toku rehabilitacji doszło do poprawy stanu zdrowia. Poprawa ta była jednak niepełna i jedynie częściowa, co wynika zarówno z dalszego utrzymywania się dolegliwości bólowych i objawów korzeniowych, jak i kontynuacji leczenia. Brak jest zatem racjonalnych podstaw medycznych do uznania, że stwierdzona, niepełna poprawa mogła zostać uznana za wystarczający warunek do przyjęcia pełnej zdolności do pracy na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego, wymagającym znacznych obciążeń narządu ruchu i wysokiego poziomu sprawności psychofizycznej.

Nie ma potrzeby badania powoda przez biegłych innych specjalności. Odczuwane przez niego dolegliwości leżą w pełni w zakresie ekspertyzy biegłych neurologa i ortopedy.

Dowód:

- opinia sądowo-lekarska z dnia 27 października 2025 r., k. 71-84.

Sąd zważył, co następuje:

Odwołanie jako zasadne podlegało uwzględnieniu.

W niniejszej sprawie odwołujący się U. I. domagał się zmiany decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) we A. z dnia 23 stycznia 2025 r. znak: (...), odmawiającej mu prawa do świadczenia rehabilitacyjnego poprzez przyznanie jej prawa do ww. świadczenia. Z kolei organ rentowy wnosił o oddalenie odwołania.

Ustalając stan faktyczny w niniejszej sprawie Sąd działał w oparciu o zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy wskazany w treści uzasadnienia, tj. o dowody z dokumentów przedłożonych przez strony oraz znajdujące się w aktach organu rentowego, stanowiących dowody w sprawie na podstawie art. 243 ² k.p.c. Ich wiarygodność i autentyczność nie budziła wątpliwości stron ani Sądu. Jednocześnie, z uwagi na to, iż podstawowa kwestia sporna w niniejszej sprawie, a więc to, czy odwołującemu się należało przyznać prawo do świadczenia rehabilitacyjnego, wymagała zasięgnięcia wiadomości specjalnych, Sąd swoje ustalenia faktyczne w tym zakresie oparł na dowodzie z opinii biegłego sądowego z zakresu neurologii lek. med. J. U. oraz biegłego sądowego z zakresu neurologii lek. med. N. I.. Z przyczyn, które zostały szerzej omówione w dalszej części uzasadnienia Sąd uznał ww. opinię za mogącą stanowić podstawę ustaleń faktycznych w sprawie, odmawiając jednocześnie wiarygodności wcześniejszej opinii biegłego sądowego z zakresu ortopedii lek. med. E. J. oraz biegłego sądowego z zakresu neurologii lek. med. K. A.. Nadto, ze względu na to, że ww. opinia biegłego sądowego z zakresu neurologii lek. med. J. U. oraz biegłego sądowego z zakresu neurologii lek. med. N. I. była dla Sądu w pełni wiarygodna, na podstawie art. 235 ² § 1 pkt 5 k.p.c. Sąd pominął dowód z opinii uzupełniającej ww. zespołu biegłych lub innego zespołu biegłych tych samych specjalności.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. z 2025 r. poz. 501, t.j.; dalej jako ustawa zasiłkowa) świadczenia pieniężne na warunkach i w wysokości określonych ustawą przysługują osobom objętym ubezpieczeniem w razie choroby i macierzyństwa określonym w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 350, t.j.; dalej jako ustawa systemowa).

Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy zasiłkowej świadczenie rehabilitacyjne przysługuje ubezpieczonemu, który po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, a dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy. Świadczenie rehabilitacyjne przysługuje przez okres niezbędny do przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy (art. 18 ust. 2). O okolicznościach, o których mowa w ust. 1 i 2, orzeka lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 3). Od orzeczenia lekarza orzecznika ubezpieczonemu przysługuje sprzeciw do komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w terminie i na zasadach przewidzianych w przepisach o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 4). Od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przysługuje odwołanie wniesione za pośrednictwem Oddziału ZUS do Sądu Rejonowego – Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych właściwego według miejsca zamieszkania, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji.

Celem świadczenia rehabilitacyjnego jest umożliwienie osobie niezdolnej do pracy kontynuowania leczenia lub rehabilitacji w sytuacji, gdy okres zasiłku chorobowego jest zbyt krótki do odzyskania pełnej zdolności do pracy - a lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stwierdzi, że dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy.

Niezdolność do pracy oceniana jako przesłanka nabycia prawa, zarówno do zasiłku chorobowego, jak i do świadczenia rehabilitacyjnego, musi dotyczyć pracy (stanowiska), w zakresie której została orzeczona, a nie do jakiejkolwiek innej pracy. Innymi słowy, chodzi o niezdolność do pracy wskutek choroby odnoszonej do pracy (stanowiska) wykonywanej przed zachorowaniem (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 2015 r., II UK 118/14, LEX nr 1652389). Sąd Najwyższy w powołanej uchwale uznał więc, że niezdolność do pracy jako przesłanka prawa do świadczeń z ubezpieczenia chorobowego przewidzianych ustawą zasiłkową, to będący skutkiem choroby stan organizmu odbiegający od stanu zapewniającego mu normalne funkcjonowanie, powodujący czasową niemożność wykonywania dotychczasowej pracy, to znaczy pracy wykonywanej przed zachorowaniem. Pojęcie to ma autonomiczny charakter i odnosi się do wszystkich świadczeń z "ubezpieczenia chorobowego", których warunkiem przyznania jest niezdolność do pracy z powodu choroby. Należy też powtórzyć za wywodem Sądu Najwyższego zawartym w uzasadnieniu powołanej wyżej uchwały z dnia 2 lutego 2016 r., sygn. akt III UZP 16/15, że świadczenie rehabilitacyjne jest kolejnym (krótkoterminowym) świadczeniem pieniężnym przysługującym z tytułu czasowej niezdolności do pracy. Świadczenie rehabilitacyjne wypełnia lukę pomiędzy okresem po wyczerpaniu okresu zasiłkowego a przed stwierdzeniem trwałej niezdolności do pracy. Jest więc swego rodzaju świadczeniem przejściowym pomiędzy zasiłkiem chorobowym a rentą z tytułu niezdolności do pracy Stanowi przedłużenie zasiłku chorobowego, zapewniając ubezpieczonemu pomoc pieniężną w sytuacjach wymagających dłuższego leczenia. Przy czym, jako świadczenie na dokończenie leczenia, pozostaje związane z kontynuacją leczenia schorzenia, które było podstawą do stwierdzenia niezdolności do pracy dla potrzeb ustalenia prawa do zasiłku chorobowego. Świadczenie rehabilitacyjne chroni tę samą rodzajowo sytuację co zasiłek chorobowy - czasową niezdolność do pracy dotychczasowej i ma takie samo zadanie jak zasiłek chorobowy. Prawo do świadczenia rehabilitacyjnego różni się zaś tym od prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, że wymaga stwierdzenia niezdolności czasowej, ale jednocześnie niezdolność ta nie może stanowić trwałej przeszkody w wykonywaniu pracy. Wobec tego, że celem świadczenia rehabilitacyjnego jest dokończenie leczenia rozpoczętego w okresie zasiłkowym, świadczenie to ma charakter swoistego przedłużenia zasiłku chorobowego (I. Jędrasik-Jankowska: Pojęcia i konstrukcje prawne ubezpieczenia społecznego, Warszawa 2013, s. 362).

W sprawie bezsporne było, iż z dniem 25 grudnia 2024 r. ubezpieczony wyczerpał okres zasiłkowy, a decyzją z dnia 23 stycznia 2025 r. znak: (...) organ rentowy odmówił mu przyznania świadczenia rehabilitacyjnego. Sporne pozostawało natomiast to, czy po 25 grudnia 2024 r. ubezpieczony był nadal niezdolny do pracy i mogło przysługiwać mu prawo do świadczenia rehabilitacyjnego. Stwierdzenie okoliczności istotnych dla rozpoznania niniejszej sprawy wymagało wiadomości specjalnych i musiało znaleźć oparcie w dowodzie z opinii biegłego sądowego. Pełne wyjaśnienie spornych okoliczności wymagało bowiem wiadomości specjalnych, jakimi Sąd nie dysponował.

Na okoliczność ustalenia, czy odwołujący się po dniu 25 grudnia 2024 r. był nadal niezdolny do pracy na dotychczasowym stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego, a dalsze leczenie i rehabilitacja rokowały nadzieję odzyskania zdolności do pracy i czy może mieć przyznane prawo do dalszego świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli tak to na jaki okres, czy zachodzi konieczność badania przez innych biegłych sądowych oraz czy zasadne jest orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS, postanowieniem z dnia 14 marca 2025 r. Sąd dopuścił dowód z opinii biegłych sądowych lekarza ortopedy oraz neurologa.

W ocenie biegłego sądowego z zakresu ortopedii lek. med. E. J. oraz biegłego sądowego z zakresu neurologii lek. med. K. A. u ubezpieczonej rozpoznaje się zmiany zwyrodnieniowo-dyskopatyczne kręgosłupa, zespół bólowy kręgosłupa, stan po zerwaniu głowy długiej mięśnia dwugłowego lewego, nadciśnienie tętnicze oraz zmiany zwyrodnieniowe barków (w dokumentacji).

Biegli wskazali, że ich zdaniem po 25 grudnia 2024 r. ubezpieczony był zdolny do pracy zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami. Wskazywali przy tym, że stan ogólny badanego jest dobry (w tym brak jest nieprawidłowości w obrazie neurologicznym), a odczuwane przez ubezpieczonego dolegliwości ze strony kręgosłupa (niewielki, przykręgosłupowy, zapewne przewlekły zespół bólowy kręgosłupa lędźwiowego) nie dają podstaw do orzeczenia niezdolności do pracy w zawodzie kierowcy. Biegli stanęli na stanowisku, że choć występujące u ubezpieczonego zmiany zwyrodnieniowe i dyskopatyczne kręgosłupa stanowią przeciwwskazanie do wykonywania ciężkich prac fizycznych, to pracy wykonywanej przez powoda do takiej kategorii zaliczyć nie można.

Do powyższej opinii zastrzeżenia wniósł ubezpieczony. Wskazywał, że biegli nie zapoznali się z wynikami badań nagranymi na płytach CD. Podał nadto, że cały czas jest w trakcie badań i, ze względu na brak poprawy stanu zdrowia, zamierza kontynuować leczenie rehabilitacyjne. Zarzucił też, że, wbrew treści opinii, jako kierowca samochodu ciężarowego wykonywał ciężką pracę fizyczną przy załadunku i rozładunku ciężkich przedmiotów.

W tym miejscu podkreślić należy, że w orzecznictwie wskazuje się, że jakkolwiek opinia biegłego/biegłych jest oparta na wiadomościach specjalnych, to podlega ona ocenie sądu w oparciu o cały zebrany w sprawie materiał (art. 233 § 1 k.p.c.), a zatem, na tle tego materiału, koniecznym jest stwierdzenie, czy ustosunkowała się ona do wynikających z innych dowodów faktów mogących stanowić podstawę ocen w opinii zawartych oraz czy opierając się na tym materiale w sposób logiczny i jasny przedstawia tok rozumowania prowadzący do sformułowanych w niej wniosków ( vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 lutego 2015 r., sygn. IV CSK 275/14, publ. 1651019).

Analizując całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie Sąd powziął wątpliwości co do trafności wniosków wyżej opisanej opinii biegłych, w tym zwłaszcza w zakresie zaprezentowanego tam stanu neurologicznego ubezpieczonego. Z dokumentacji medycznej znajdującej się w aktach sprawy jednoznacznie wynika bowiem, że ubezpieczony od 2024 r. leczył się neurologicznie, przy czym od 2025 r. występują u niego nawracające drętwienia kończyny dolnej oraz zaburzenia widzenia. Nadto, poważne wątpliwości Sądu wzbudziły wnioski przedmiotowej opinii w zakresie zdolności ubezpieczonego do pracy na ostatnio zajmowanym stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego. Jak słusznie podnosił ubezpieczony, wbrew temu, co wskazywali biegli, w oparciu o zasady doświadczenia życiowego uznać należy, że do obowiązków kierowcy samochodu ciężarowego, obok samego prowadzenia samochodu, należą także czynności związane z załadunkiem oraz rozładunkiem. Mając powyższe na uwadze, postanowieniem z dnia 10 września 2025 r. Sąd dopuścił dowód z opinii biegłych sądowych lekarza ortopedy i neurologa (innych niż biegli, którzy wydali opinię w sprawie) na okoliczności wskazane w postanowieniu dowodowym z dnia 17 października 2024 r.

Drugi zespół biegłych rozpoznał u ubezpieczonego wielopoziomowe zmiany zwyrodnieniowo-dyskopatyczne kręgosłupa z uciskiem korzeni nerwowych, upadki o nieustalonej etiologii (najpewniej z powodu przemijających incydentów ucisku korzeni nerwowych w odcinku lędźwiowo-krzyżowym), polineuropatię czuciowo-ruchową, zmiany zwyrodnieniowe prawego i lewego stawu barkowego, podejrzenie migren z aurą, zaburzenia depresyjne oraz nadciśnienie tętnicze.

W ocenie biegłych, zważywszy na charakter i zaawansowanie zmian w obrębie kręgosłupa, udokumentowane objawy neurologiczne, przebieg leczenia oraz rokowanie, zasadne jest przyjęcie, że wnioskodawca po dniu 25 grudnia 2024 r. pozostawał nadal niezdolny do pracy na dotychczasowym stanowisku, a dalsze leczenie i rehabilitacja dawały uzasadnioną nadzieję na poprawę funkcjonalną. W tych okolicznościach medycznie uzasadnione jest przyznanie wnioskodawcy świadczenia rehabilitacyjnego na pełny, dwunastomiesięczny okres.

Odnosząc się do odmienności stanowisk powołanych w sprawie zespołów biegłych biegli wskazali, że wynikał on przede wszystkim z różnic w ustaleniach dotyczących stanu neurologicznego ubezpieczonego oraz z odmiennej oceny znaczenia tych ustaleń w kontekście wykonywanej przez niego pracy. W szczególności wcześniejsi biegli nie stwierdzili w badaniu żadnych objawów uszkodzenia układu nerwowego ani cech zajęcia korzeni nerwowych, podczas gdy występujące u ubezpieczonego objawy jednoznacznie wskazują na aktywne objawy korzeniowe. Ponadto biegli przeoczyli cechy osłabienia prawej kończyny dolnej, w szczególności w zakresie siły mięśniowej. Biegli podkreślili nadto, że wcześniejsi biegli nie uwzględnili w sposób wystarczający tego, że charakter pracy powoda jako kierowcy samochodu ciężarowego wiąże się z istotnym i stałym obciążaniem kręgosłupa, zarówno w postaci długotrwałej pozycji siedzącej i narażenia na wibracje, jak i okresowych przeciążeń statycznych i dynamicznych, co w warunkach udokumentowanych zmian zwyrodnieniowo-dyskopatycznych oraz objawów neurologicznych ma kluczowe znaczenie dla oceny zdolności dla bezpiecznego i odpowiedzialnego wykonywania tego zawodu. Zdaniem drugiego zespołu biegłych ocena pierwszego zespołu biegłych została oparta na założeniu, że w toku rehabilitacji doszło do poprawy stanu zdrowia. Poprawa ta była jednak niepełna i jedynie częściowa, co wynika zarówno z dalszego utrzymywania się dolegliwości bólowych i objawów korzeniowych, jak i kontynuacji leczenia. Brak jest zatem racjonalnych podstaw medycznych do uznania, że stwierdzona, niepełna poprawa mogła zostać uznana za wystarczający warunek do przyjęcia pełnej zdolności do pracy na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego, wymagającym znacznych obciążeń narządu ruchu i wysokiego poziomu sprawności psychofizycznej.

Biegli jednoznacznie wskazali, że nie ma potrzeby badania powoda przez biegłych innych specjalności. Odczuwane przez niego dolegliwości leżą w pełni w zakresie ekspertyzy biegłych neurologa i ortopedy.

Do ww. opinii zastrzeżenia wniósł organ rentowy. Podał, że zarówno Komisja Lekarska ZUS, jak i pierwszy zespół biegłych, orzekli już w przedmiocie zasadności przyznania ubezpieczonemu prawa do świadczenia rehabilitacyjnego, a obie ww. opinie zostały sporządzone przez cenionych specjalistów. Nadmienił też, że biegli opiniujący w sprawie jako pierwsi są bardziej doświadczeni od biegłych, którzy sporządzili opinię z dnia 27 października 2025 r.

Zdaniem Sądu zarzuty do opinii podnoszone przez organ rentowy w niniejszym postępowaniu nie wnosiły absolutnie niczego istotnego do sprawy. Organ nie powołał się na żadne nowe dowody, które nie byłyby znane biegłym w momencie opiniowania i ewentualnie mogłyby rzucić nowe światło na ocenę stanu zdrowia ubezpieczonego. W swojej istocie stanowiły tylko nieuzasadniona polemikę z treścią drugiej opinii.

W ocenie Sądu druga opinia biegłych jest spójna, logiczna i wyczerpująca. Biegli w sposób szeroki nakreślili stan zdrowia ubezpieczonego (w tym w szczególności występujące u niego schorzenia neurologiczne), a także wpływ odczuwanych przez niego dolegliwości na jego zdolność do pracy na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego. Zawarte w opinii uzasadnienie przedstawia logiczny, sekwencyjny proces, na podstawie którego biegli doszli do zaprezentowanych przez siebie wniosków, co czyni je znacznie pełniejszym, niż uzasadnienie pierwszej opinii biegłych. Co również istotne, biegli w sposób wyczerpujący odnieśli się do treści pierwszej opinii sporządzonej w sprawie, wyjaśniając przy tym przyczyny rozbieżności stanowisk obu zespołów biegłych. W związku z powyższym, Sąd nie widział potrzeby dopuszczenia dowodu z opinii uzupełniającej lub innego zespołu biegłych tych samych specjalności, albowiem wszystkie okoliczności istotne dla postępowania zostały wyjaśnione w drodze przeprowadzonego dowodu z drugiej opinii biegłych ortopedy i neurologa.

W tym miejscu Sąd pragnie wskazać, iż zgodnie z wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 9 lutego 2016 r. sygn. akt XIII Ga 764/15: „Sąd ma obowiązek dopuszczenia dowodu z dalszej opinii gdy zachodzi taka potrzeba, a więc wtedy, gdy opinia, którą dysponuje, zawiera istotne luki, bo nie odpowiada na postawione tezy dowodowe, jest niejasna, czyli nienależycie uzasadniona lub nieweryfikowalna, tj. gdy przedstawiona przez eksperta analiza nie pozwala organowi orzekającemu skontrolować jego rozumowania co do trafności jego wniosków końcowych (post. SN z 19 sierpnia 2009 r., III CSK 7/09, Legalis). Ustalenia, wymagające wiadomości specjalnych, aby mogły stać się składnikiem materiału dowodowego poddawanego ocenie, muszą przybrać formę określoną w art. 278 i n. k.p.c., to znaczy postać opinii biegłego (biegłych) lub odpowiedniego instytutu. (…) Z przyjmowanej powszechnie zasady, iż sąd jest najwyższym biegłym, nie można wyprowadzać wniosku, że może biegłego zastępować, a to oznacza, że jeżeli do poczynienia ustaleń istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy potrzebne są wiadomości specjalne, sąd nie może dokonywać ich sam, nawet gdyby miał w tej dziedzinie odpowiednie kwalifikacje merytoryczne; posiadanie takich kompetencji ułatwia jedynie ocenę opinii biegłego (wyr. SN z 26 października 2006 r., I CSK 166/06, Legalis). (…) Opinia biegłego nie ma w sprawie znaczenia rozstrzygającego i podlega ocenie jak każdy środek dowodowy, jednak w oparciu o właściwe dla jej oceny na płaszczyźnie merytorycznej kryteria, które stanowią: poziom wiedzy biegłego, podstawy teoretyczne opinii, sposób motywowania sformułowanego stanowiska, stopień stanowczości wyrażonych w niej ocen, zgodność z zasadami logiki i wiedzy powszechnej. Biegły wyraża opinię o tej części materiału dowodowego, którą wskazuje dla celów jej wydania sąd, nie dokonuje natomiast wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego sprawy, co jest obowiązkiem sądu orzekającego (wyr. SN z 12 lutego 2015 r., IV CSK 275/14, Legalis). Jakkolwiek opinia biegłych jest oparta na wiadomościach specjalnych, to podlega ona ocenie sądu na podstawie całego zebranego w sprawie materiału, a zatem, na tle tego materiału, konieczne jest stwierdzenie, czy ustosunkowała się ona do wynikających z innych dowodów faktów mogących stanowić podstawę ocen w opinii zawartych oraz czy opierając się na tym materiale w sposób logiczny i jasny, przedstawia tok rozumowania prowadzący do sformułowanych w niej wniosków. Jeżeli opinia biegłych wymogów tych nie spełnia, wniosek strony o powołanie innych biegłych uznać należy za zasadny. (…) Wykazywanie okoliczności, uzasadniających powołanie kolejnego biegłego pozostaje w gestii strony. To strona powinna wykazać się niezbędną aktywnością i wykazać błędy, sprzeczności lub inne wady w opiniach biegłych, które dyskwalifikują istniejące opinie ewentualnie uzasadniają powołanie dodatkowych opinii (wyr. SN z 16 września 2009 r., I UK 102/09, Legalis). Należy uznać, że sąd nie ma obowiązku dopuszczenia dowodu z opinii kolejnych biegłych, czy też z opinii instytutu w każdym wypadku, gdy złożona opinia jest niekorzystna dla strony, ale ma obowiązek dopuszczenia takiego dowodu wówczas, gdy zachodzi tego potrzeba (…) (wyr. SN z 1 września 2009 r., I PK 83/09, Legalis)”. W konsekwencji stwierdzić należy, iż to wyłącznie od Sądu zależy, którą z wydanych opinii uzna za wiarygodną i podzieli jej stanowisko, po wszechstronnym rozważeniu zgromadzonego materiału dowodowego i cech opinii, o których wyżej mowa.

Mając powyższe na uwadze, Sąd w punkcie I sentencji wyroku, na mocy przepisu art. 477 ¹⁴ § 2 k.p.c., zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał wnioskodawcy prawo do świadczenia rehabilitacyjnego na okres dwunastu miesięcy.