Wyrok z 6 maja 2026, sygn. II K 130/26

Formularz UK 1

Sygnatura akt

II K 130/26

Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

USTALENIE FAKTÓW

1.Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

Ł. A.

M. A.

1) Ł. A.:

w okresie od 11 stycznia 2022 roku do lutego 2025 roku w G. przy ul. (...) (...) wspólnie i w porozumieniu z M. A., działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, posługując się dokumentacją wskazującą na zasadność przyznania jej zasiłku chorobowego, usiłowała doprowadzić (...)w G. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie pracowników (...)w błąd polegający na próbie wykazania, że Ł. A. podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym w związku z zawartą pomiędzy nią jako pracownikiem, a (...) (...)a w G. jako pracodawcą umową o pracę, podczas gdy w rzeczywistości wyżej wymienionym ubezpieczeniom nie podlegała z uwagi na pozorność tejże umowy, gdzie do wypłaty pieniędzy w łącznej kwocie 108.038,92 zł nie doszło z uwagi na zakwestionowanie przez (...) ważności wyżej wymienionej umowy o pracę i wydanie wobec Ł. A. odmownych decyzji administracyjnych.

2) M. A.:

w okresie od 11 stycznia 2022 roku do lutego 2025 roku w G. przy ul. (...) (...)wspólnie i w porozumieniu z Ł. A., działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, posługując się dokumentacją wskazującą na zasadność przyznania jej zasiłku chorobowego, usiłował doprowadzić (...)w G. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie pracowników (...) w błąd polegający na próbie wykazania, że Ł. A. podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym w związku z zawartą pomiędzy nią jako pracownikiem, a (...) (...)a w G. jako pracodawcą umową o pracę, podczas gdy w rzeczywistości wyżej wymienionym ubezpieczeniom nie podlegała z uwagi na pozorność tejże umowy, gdzie do wypłaty pieniędzy w łącznej kwocie 108.038,92 zł nie doszło z uwagi na zakwestionowanie przez(...) ważności wyżej wymienionej umowy o pracę i wydanie wobec Ł. A. odmownych decyzji administracyjnych.

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

Dowód

Numer karty

Ł. A. i M. A. są małżeństwem od 25 sierpnia 2018 r.

M. A. od 2011 r. prowadził działalność gospodarczą związaną ze sprzedażą drewna, a w 2016 r. założył spółkę (...) (...)

Ł. A. w dniu 15 września 2016 r. założyła własną działalność gospodarczą, której przedmiotem była sprzedaż drewna i materiałów budowlanych. Działalność założyła w celu świadczenia usług na rzecz (...) (...) Ł. A. pełniła w spółce rolę handlowca. W ramach prowadzonej działalności osiągała dochód w wysokości średnio 50.000 zł miesięcznie.

W 2019 r. z uwagi na niemożność naturalnego poczęcia Ł. A. jednokrotnie poddała się inseminacji domacicznej, zakończonej niepowodzeniem.

Od 2020 r. Ł. A. posiada w spółce 20 udziałów.

W 2021 r. M. A. podjął działania związane z otwarciem spółki-siostry (...) w(...). Z uwagi na nadmiar obowiązków postanowił oddelegować część zadań. W tym celu w dniu 13 września 2021 r. zatrudnił Ł. A. na umowę o pracę na stanowisku dyrektora ds. sprzedaży ustalając jej wynagrodzenie na poziomie 15.000 zł netto. Ł. A. oprócz dotychczasowych obowiązków handlowca przejęła część obowiązków M. A. w postaci nadzoru nad pozostałymi handlowcami, ustalania miesięcznych targetów i pilnowania ich realizacji, rozwiązywania problemów załadunku i rozładunku.

W dniu 26 listopada 2021 r. Ł. A. przeszła na zwolnienie lekarskie z powodu ciąży. W okresie zwolnienia lekarskiego jej obowiązki ponownie wykonywał M. A..

Decyzją z dnia 31 marca 2022 r. (...) stwierdził, iż Ł. A. jako pracownik u płatnika składek (...) (...) nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu od dnia 13 września 2021 r. wskazując w uzasadnieniu jako przyczynę pozorność zawartej umowy o pracę.

W dniu 15 kwietnia 2022 r. Ł. A. powróciła do pracy i pracowała aż do porodu w dniu 22 maja 2022 r.

W dniu 1 czerwca 2023 r. powróciła do pracy w firmie na pół etatu i pracowała aż do stycznia 2024 r.

wyjaśnienia Ł. A.

306-307, 414v, 468

wyjaśnienia M. A.

3016-317, 415-415v, 468

zeznania E. Z.

19-20,415v-416

zeznania A. T. (1)

232-233, 416-416v

zeznania C. P.

236, 416v-417

zeznania E. A.

250-251, 268-269

zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa

1-18

protokół oględzin akt

31-222

aneks do umowy o pracę

429-432

raport o należnych składkach

433-454

Ł. A. nie była dotychczas karana sądownie.

dane dot. karalności

301

M. A. nie był dotychczas karany sądownie.

dane dot. karalności

300

1.Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

Ł. A.

M. A.

1) Ł. A.:

w okresie od 11 stycznia 2022 roku do lutego 2025 roku w G. przy ul. (...) (...)wspólnie i w porozumieniu z M. A., działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, posługując się dokumentacją wskazującą na zasadność przyznania jej zasiłku chorobowego, usiłowała doprowadzić (...) w G. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie pracowników (...)w błąd polegający na próbie wykazania, że Ł. A. podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym w związku z zawartą pomiędzy nią jako pracownikiem, a (...) (...)a w G. jako pracodawcą umową o pracę, podczas gdy w rzeczywistości wyżej wymienionym ubezpieczeniom nie podlegała z uwagi na pozorność tejże umowy, gdzie do wypłaty pieniędzy w łącznej kwocie 108.038,92 zł nie doszło z uwagi na zakwestionowanie przez (...) ważności wyżej wymienionej umowy o pracę i wydanie wobec Ł. A. odmownych decyzji administracyjnych.

2) M. A.:

w okresie od 11 stycznia 2022 roku do lutego 2025 roku w G. przy ul. (...) (...)wspólnie i w porozumieniu z Ł. A., działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, posługując się dokumentacją wskazującą na zasadność przyznania jej zasiłku chorobowego, usiłował doprowadzić (...) w G. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie pracowników (...) w błąd polegający na próbie wykazania, że Ł. A. podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym w związku z zawartą pomiędzy nią jako pracownikiem, a (...) (...) a w G. jako pracodawcą umową o pracę, podczas gdy w rzeczywistości wyżej wymienionym ubezpieczeniom nie podlegała z uwagi na pozorność tejże umowy, gdzie do wypłaty pieniędzy w łącznej kwocie 108.038,92 zł nie doszło z uwagi na zakwestionowanie przez (...) ważności wyżej wymienionej umowy o pracę i wydanie wobec Ł. A. odmownych decyzji administracyjnych.

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

Dowód

Numer karty

Ł. A. w okresie od 11 stycznia 2022 roku do lutego 2025 roku w G. przy ul. (...) (...) wspólnie i w porozumieniu z M. A., działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, posługując się dokumentacją wskazującą na zasadność przyznania jej zasiłku chorobowego, usiłowała doprowadzić (...) w G. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie pracowników (...) w błąd polegający na próbie wykazania, że Ł. A. podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym w związku z zawartą pomiędzy nią jako pracownikiem, a (...) (...) a w G. jako pracodawcą umową o pracę, podczas gdy w rzeczywistości wyżej wymienionym ubezpieczeniom nie podlegała z uwagi na pozorność tejże umowy, gdzie do wypłaty pieniędzy w łącznej kwocie 108.038,92 zł nie doszło z uwagi na zakwestionowanie przez(...)ważności wyżej wymienionej umowy o pracę i wydanie wobec Ł. A. odmownych decyzji administracyjnych

brak dowodów potwierdzających wskazane okoliczności

M. A. w okresie od 11 stycznia 2022 roku do lutego 2025 roku w G. przy ul. (...) (...) wspólnie i w porozumieniu z Ł. A., działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, posługując się dokumentacją wskazującą na zasadność przyznania jej zasiłku chorobowego, usiłował doprowadzić (...) w G. do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie pracowników (...)w błąd polegający na próbie wykazania, że Ł. A. podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym w związku z zawartą pomiędzy nią jako pracownikiem, a (...) (...) a w G. jako pracodawcą umową o pracę, podczas gdy w rzeczywistości wyżej wymienionym ubezpieczeniom nie podlegała z uwagi na pozorność tejże umowy, gdzie do wypłaty pieniędzy w łącznej kwocie 108.038,92 zł nie doszło z uwagi na zakwestionowanie przez(...) ważności wyżej wymienionej umowy o pracę i wydanie wobec Ł. A. odmownych decyzji administracyjnych

brak dowodów potwierdzających wskazane okoliczności

OCena DOWOdów

1.Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

wyjaśnienia Ł. A.

Oskarżona nie przyznała się do popełnienia zarzucanego jej czynu i wyjaśniła, że jest związana z działalnością spółki prawie od samego początku. Chciała pomóc mężowi, bo otwierał nową(...). Przed zatrudnieniem na umowę o pracę pełniła rolę handlowca i była na prowizji. Zatrudnienie na umowę o pracę spowodowało, że mogła się skupić na nadzorze handlowców, negocjowaniu cen, wprowadzaniu nowych rozwiązań. Zeznała, że przez 7 lat starali się mężem o dziecko, w końcu stwierdzono u niej bezpłodność. Wówczas się poddała i zaczęła więcej pracować. Któregoś dnia w pracy źle się poczuła. Okazało się, że jednak jest w ciąży. Poszła na zwolnienie lekarskie bo lekarz powiedział, że ma się nie denerwować. Po urodzeniu dziecka wróciła do pracy. Pracowała od czerwca 2023 r. do stycznia 2024 r., bowiem w lutym 2024 r. urodziła kolejne dziecko. W grudniu 2023 r. swoje obowiązki przekazała A. T. (1) i to ona została kierownikiem ds. sprzedaży. Oskarżona zeznała, że przez sprawę z (...) zdecydowała się zająć domem i dziećmi i zrezygnowała z pracy.

Sąd dał w całości wiarę wyjaśnieniom oskarżonej albowiem były spójne wewnętrznie i zewnętrznie, logiczne i znalazły odzwierciedlenie w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. Wszelkie okoliczności, co do których wyjaśniała oskarżona Sąd uznał za szczere i zgodne z rzeczywistością. Były to wyjaśnienia szczegółowe. Oskarżona nie ukrywała przy tym faktu, że po powzięciu wiedzy o niepłodności zdecydowała się wraz z mężem na jednokrotną próbę inseminacji domacicznej, po której niepowodzeniu zrezygnowali z dalszych starań. Nie ukrywała także faktu konfliktu oskarżonych ze świadkiem R. A., choć przy ocenie jej zachowania oskarżona nie była nastawiona do świadka emocjonalnie. Ponadto, po odczytaniu zeznań złożonych przez R. A. pod nieobecność oskarżonych, można było zauważyć, że oskarżona jest szczerze zszokowana niektórymi depozycjami świadka, które pojawiły się po raz pierwszy w sprawie.

wyjaśnienia M. A.

Oskarżony nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu i wyjaśnił, że jego żona pracowała dla spółki od samego początku. W trakcie pandemii mieli dużo zamówień, firma się rozwijała. To wymusiło pomysł otwarcia (...) Podczas otwierania (...) doradcy finansowi zwrócili mu uwagę, że jego żona jest na działalności gospodarczej i zasugerowali, by przeszła na umowę o pracę. Krótko po podpisaniu umowy o pracę okazało się, że oskarżona jest w ciąży. Z uwagi na fakt, że była to zagrożona ciąża, musiała pójść na zwolnienie lekarskie. Nie zatrudnił nikogo na miejsce żony, bowiem praca była skomplikowana i dużo czasu zajęłoby jej przeszkolenie. Nadto bał się, że ta osoba zabierze jego know-how i pójdzie do konkurencji. Ł. A. wróciła do pracy na pół etatu w czerwcu 2023 r. Wynagrodzenie było proporcjonalne. Wykonywała wówczas jego czynności, odciążyła go w obowiązkach, nie zajmowała się sprzedażą. Gdy jego żona poszła urodziła drugie dziecko, jej obowiązki przejęła A. T. (1), która do dziś pełni rolę kierownika ds. sprzedaży. Oskarżony wyjaśnił, że najbardziej zaufaną osobą w jego życiu jest jego żona i nie widział innej osoby na stanowisku dyrektora ds. sprzedaży.

Sąd dał w całości wiarę wyjaśnieniom oskarżonego albowiem były spójne, logiczne i znalazły odzwierciedlenie w pozostałym materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. Oskarżony szczerze, nie ukrywając niczego, opisał swoją sytuację zarówno zawodową, jak i rodzinną z ostatnich lat. Nie ukrywał kwestii konfliktu ze świadkiem, wyjaśniając przy tym podłoże niechęci R. A. do niego i jego żony. Również swoją motywację zatrudnienia Ł. A. na umowę o pracę wytłumaczył w sposób logiczny i prowadzący do przekonania, że ta decyzja była uzasadniona zarówno potrzebami firmy, jak i jego potrzebami. Do tej pory bowiem oskarżony miał na tyle dużo obowiązków, że cierpiało na tym jego życie rodzinne, zaś plany otworzenia(...)wymagały przydzielenia jego dotychczasowych obowiązków innej osobie. Logicznym i zgodnym z zasadami doświadczenia życiowego były także twierdzenia oskarżonego, że jedyną osobą godną zaufania i wykwalifikowaną do objęcia stanowiska dyrektorskiego była właśnie Ł. A..

zeznania A. T. (1)

Świadek A. T. (1) zeznała, że od czerwca 2020 roku jest zatrudniona w firmie (...) (...) na stanowisku specjalisty ds. handlu i sprzedaży. Od samego początku swojej pracy widywała w firmie (...). Zeznała, że oskarżona pełniła funkcję dyrektora ds. handlowych i miała nadzór nad pracownikami. Nadto szukała kontrahentów, prowadziła rozmowy i negocjowała ceny. W trakcie jej nieobecności obowiązki przejmował M. A.. W grudniu 2023 r. i styczniu 2024r. Ł. A. przyuczała ją do pracy dyrektora ds. handlowych i przekazała część swoich obowiązków. Od lutego 2024r. w całości przejęła obowiązki Ł. A. i została dyrektorem ds. handlowych. Razem z prowizją jej zarobki są podobne do zarobków oskarżonej w momencie, gdy pełniła ona funkcję dyrektora ds. handlowych. Świadek zeznała, że gdy Ł. A. została dyrektorem ds. handlowych to w firmie nie było nikogo innego z podobnym doświadczeniem.

Sąd dał wiarę zeznaniom świadka albowiem były spójne, logiczne i znalazły odzwierciedlenie w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. Powyższego nie zmienia także fakt, że świadek nadal pracuje w firmie oskarżonego.

zeznania C. P.

Świadek C. P. zeznał, że pracował w (...) (...) od czerwca 2021 r. do marca 2021 r. Gdy przyszedł do firmy to Ł. A. pracowała jako dyrektor ds. handlowych. Nadzorowała pracę pozostałych pracowników i pozyskiwała kontrahentów. Po przejściu przez Ł. A. na zwolnienie, większość jej obowiązków przejął M. A.. Świadek zeznał, że krótko przed jego odejściem z firmy (...) dostała awans na dyrektora ds. handlowych.

Sąd dał wiarę zeznaniom świadka albowiem były spójne, logiczne i znalazły odzwierciedlenie w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. Nie było powodów, by odmówić wiarygodności świadkowi, który już w żaden sposób nie jest związany z oskarżonymi.

zeznania E. A.

Świadek E. A. zeznał, że jest współwłaścicielem spółki. Pracuje jednoosobowo w biurze w X.. Wielokrotnie kontaktował się z oskarżoną w sprawach służbowych kiedy była jej pracownikiem. Przed zawarciem umowy o pracę Ł. A. była na samozatrudnieniu i wykonywała zlecenia dla spółki (...). Zeznał, ze nie wie na czym polegało szkolenie z zakresu BHP

Sąd w całości dał wiarę zeznaniom świadka, które były szczere, spójne z pozostałym materiałem dowodowym, któremu Sąd dał wiarę.

zeznania E. Z.

Świadek E. Z. zeznała, że z uwagi na to, że okres zatrudnienia był krótki a podstawa wymiaru zasiłku chorobowego bardzo wysoka, w sprawie wszczęto postępowanie. Po przeprowadzeniu postępowania orzeczono, że umowa była pozorna, zaś oskarżona nie podlega ubezpieczeniu. Odmówiono jej prawa do zasiłku chorobowego. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie Ł. A. a Sąd Apelacyjny oddalił jej apelację. Również Sąd Rejonowy oddalił odwołanie oskarżonej.

Sąd dał wiarę zeznaniom świadka albowiem były spójne, logiczne i znalazły odzwierciedlenie w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. Świadek jako osoba całkowicie obca dla oskarżonych, zaś zatrudniona w ZUS-ie, nie miała powodów, by składać nieprawdziwe zeznania.

1.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

Zeznania R. A.

Świadek R. A. podczas zeznań złożonych 31 października 2025 r. wskazała, że w okolicy sierpnia/września 2021 r. gdy dowiedziała się o ciąży oskarżonej zapytała ją jakie ma składki społeczne i zdrowotne bowiem oskarżona myślała, że jak płaci wysokie podatki, to będzie mieć wysokie zasiłki. Nie wiedziała, że ta rozmowa doprowadzi do zatrudnienia Ł. A. na umowę o pracę. Świadek zeznała, że oskarżeni na szybko po pójściu na zwolnienie załatwiali z datą wsteczną zaświadczenie od lekarza medycyny pracy dla oskarżonej. Oskarżonej brakowało również szkolenia BHP. Zeznała, że prawnik firmy informowała jakie będzie zadawać pytania i instruowała aby na niewygodne pytania odpowiadać "nie wiem, nie pamiętam". Świadek zeznała, że gdy oskarżona poszła na zwolnienie to oficjalnie jej obowiązki przejął M. A. a nieoficjalnie oskarżona nadal pracowała. Według świadka oskarżeni zawierając umowę o pracę mieli pełną świadomość, że oskarżona jest w ciąży. Zeznała, że została przez oskarżonych zmuszona do podpisania gotowych pism do (...) pod groźbą utraty pracy. Wskazała, że zwolniła się z firmy, bowiem oskarżenia wywierali zbyt dużą presję i musiała cały czas, nawet w trakcie urlopu, być przy komputerze. Zeznając przed Sądem w dniu 31 marca 2026 r. świadek zeznała, że

Sąd nie dał wiary zeznaniom świadka albowiem były niespójne i sprzeczne z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, któremu Sąd dał wiarę. Sąd miał na uwadze, iż świadek jest silnie skonfliktowana z oskarżonymi, bowiem z uwagi na porzucenie przez nią pracy w spółce (...) zostało to uwzględnione w wystawionym świadectwie pracy a także został złożony przeciwko R. A. przez spółkę pozew do sądu. Pomimo zakończenia sprawy ugodą, świadek w dalszym ciągu darzy oskarżonych dużą niechęcią. Wskazać należy, iż zeznając w sprawie dotyczącej zatrudnienia oskarżonej w 2022 r., kiedy to R. A. nie była jeszcze skonfliktowana z oskarżonymi, zeznała, że o ciąży dowiedziała się dopiero po kilku dniach nieobecności oskarżonej w pracy, w listopadzie 2021 r. Tymczasem w zeznaniach z października 2025 r., gdy pomiędzy nią a oskarżonymi istniał konflikt, wskazała, że o ciąży dowiedziała się w sierpniu lub wrześniu 2021 r., a zawierając umowę o pracę oskarżeni zdawali sobie sprawę z ciąży Ł. A.. Znamiennym jest, że podczas zeznań w marcu 2026 r. świadek podała jeszcze inne okoliczności dowiedzenia się o ciąży oskarżonej a nadto wskazała, że była to ciąża z in vitro. Nadto świadek w swoich ostatnich zeznaniach wskazywała na karygodne zachowania oskarżonych w pracy względem niej oraz A. T. (1) i C. P., które to okoliczności nie znalazły potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, w tym w zeznaniach A. T. (2) i C. P..

Świadek zeznając powyższe chciała doprowadzić do sytuacji, w której oskarżeni poniosą konsekwencje na gruncie prawa karnego. Składane przez nią zeznania były bardzo emocjonalne i nakierowane na przedstawienie oskarżonych w jak najgorszym świetle. Już sam fakt ustanowienia przez silnie skonfliktowanego z oskarżonymi świadka pełnomocnika, a następnie złożenie wniosku o jej przesłuchanie pod nieobecność oskarżonych wskazuje, że chciała uniknąć bezpośredniej konfrontacji z oskarżonymi, przy zapewnieniu sobie swobody wypowiedzenia się w sprawie w sposób obszerny i jak najbardziej oczerniający oskarżonych. Świadek podawała szczegóły swojej współpracy z oskarżonymi zupełnie niezwiązane ze sprawą, dotyczące sytuacji, które miały bardzo źle wpłynąć na nią psychicznie.

Motywem działania świadka był także fakt, że pracownikiem, który awansował w firmie oskarżonego była A. T. (1), mimo że była młodsza. R. A. sama wspomniała oskarżonemu w czasie zagranicznego wyjazdu służbowego, że może przydałby mu się ktoś do pomocy. Ku jej zaskoczeniu awans dostała inna pracownica.

Poboczną kwestią świadczącą o nieszczerości zeznań świadka były także depozycje dotyczące podejścia oskarżonych do kwestii szczepień na (...) (...). Świadek podała, że oskarżeni nie wierzyli w pandemię i wymagali od pracowników identycznego zdania w tym przedmiocie. Oskarżeni przedłożyli natomiast zaświadczenia o przyjęciu przez nich szczepień przeciwko (...) (...).

PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Oskarżony

☐3.1. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

☐3.2. Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

☐3.3. Warunkowe umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

☐3.4. Umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

☒3.5. Uniewinnienie

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

W ocenie Sądu analiza materiału dowodowego zgromadzonego w toku niniejszej sprawy nie pozwala przyjąć, że oskarżeni dopuścili się czynów zarzucanych im w akcie oskarżenia.

Podkreślenia wymaga, że oszustwo o którym mowa w art. 286 § 1 kk należy do specyficznych przestępstw przeciwko mieniu. Polega bowiem ono na doprowadzeniu innej osoby do niekorzystnego rozporządzenia mieniem za pomocą wprowadzenia w błąd lub wyzyskania błędu innej osoby lub na wykorzystaniu jej niezdolności do należytego pojmowania podejmowanych działań. Istotnym czynnikiem sprawczym dla niekorzystnej dyspozycji majątkowej jest tu przede wszystkim fałsz. Do znamion przestępstwa z art. 286 § 1 kk należą trzy oszukańcze sposoby jego popełnienia: wprowadzenie innej osoby w błąd, wyzyskanie błędu, wyzyskanie niezdolności innej osoby do należytego pojmowania przedsiębranego działania. Pierwszy i drugi opiera się na błędzie pokrzywdzonego, którego wyobrażenie o rzeczywistości nie odpowiada faktom w zakresie istotnym dla podjęcia decyzji o określonym rozporządzeniu mieniem (wyr. SN z 2.12.2002 r., IV KKN 135/00, Prok. i Pr. – wkł. 2003, Nr 6, poz. 8). Sprawca albo błąd ten wywołuje, przedstawiając pokrzywdzonemu fałszywy obraz rzeczywistości, albo wykorzystuje fakt, że pokrzywdzony z innego powodu jest już w błędzie. Trzeci sposób popełnienia oszustwa wiąże się ze szczególnymi cechami osoby dokonującej rozporządzenia mieniem. Oszustwo może być popełnione tylko umyślnie, a przy tym stanowi przestępstwo kierunkowe, znamienne celem, którego treścią jest osiągnięcie korzyści majątkowej. Sprawca powinien obejmować wszystkie znamiona oszustwa zamiarem bezpośrednim (post. SN z 4.1.2011 r., III KK 181/10, OSNKW 2011, Nr 3, poz. 27; wyr. SN z 14.1.2004 r., IV KK 192/03, Prok. i Pr. – wkł. 2004, Nr 9, poz. 5)

W realiach niniejszej sprawy brak jest podstaw do przyjęcia, aby oskarżeni działali z zamiarem wprowadzenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w błąd co do rzeczywistego charakteru zatrudnienia Ł. A. w (...) Sp. z o.o.

Podkreślenia wymaga, iż samo wydanie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzji stwierdzającej niepodleganie ubezpieczeniom społecznym oraz uznającej umowę o pracę za pozorną nie przesądza automatycznie o odpowiedzialności karnej oskarżonych. Ocena ważności i rzeczywistego charakteru stosunku pracy dokonywana na gruncie prawa ubezpieczeń społecznych nie może być wprost utożsamiana z realizacją znamion przestępstwa oszustwa. Sąd karny, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 8 § 1 kpk, samodzielnie dokonuje ustaleń faktycznych i prawnych, niezależnie od rozstrzygnięć organów administracyjnych czy sądów innych jurysdykcji. Niedopuszczalne byłoby zatem automatyczne przyjęcie sprawstwa oskarżonych wyłącznie na podstawie odmownej decyzji ZUS.

W ocenie Sądu przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż zawarta pomiędzy Ł. A. a (...) Sp. z o.o. umowa o pracę nie miała charakteru pozornego. Oskarżeni w sposób logiczny, konsekwentny i przekonujący wyjaśnili przyczyny utworzenia stanowiska dyrektora ds. sprzedaży oraz potrzebę zatrudnienia Ł. A. na podstawie umowy o pracę. Świadczyło o tym chociażby dalsze trwanie umowy o pracę i wykonywanie pracy przez Ł. A. po urodzeniu dziecka. Ł. A. nawiązując stosunek pracy ze spółką (...) (...) podjęła legalną decyzję życiową, która miała z jej perspektywy ustabilizować jej sytuację jako pracownika. Nie bez znaczenia jest przy tym fakt, że przechodząc z samozatrudnienia na umowę o pracę Ł. A. zwiększyły się obowiązki o szeroko pojętą koordynację pracy pozostałych pracowników. Za tym natomiast szło o wiele wyższe wynagrodzenie. Od zatrudnienia na podstawie umowy o pracę Ł. A. zaczęła otrzymywać wynagrodzenie zasadnicze powiększone o utarg ze sprzedaży. Wykonywała bowiem także obowiązki sprzedawcy jak poprzednio. Świadczyła zatem pracę na rzecz spółki.

M. A. od wielu lat prowadził działalność gospodarczą w branży sprzedaży drewna, a od 2016 r. prowadził również działalność w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Ł. A. od 2016 r. prowadziła własną działalność gospodarczą, w ramach której świadczyła usługi na rzecz spółki, pełniąc funkcję handlowca. Uzyskiwała z tego tytułu wysokie dochody, sięgające średnio około 50.000 zł miesięcznie. Od 2020 r. posiadała także udziały w spółce. W 2021 r., w związku z planowanym rozwojem działalności i otwarciem (...), M. A. został zmuszony do oddelegowania części obowiązków związanych z bieżącym funkcjonowaniem przedsiębiorstwa w Polsce. Co więcej oskarżony był przeciążony obowiązkami, ciążyły na nim także problemy rodzinne w postaci niemożności posiadania dziecka, zaś plany rozwoju firmy wymagały znalezienia przez niego tzw. prawej ręki. Idealną osobą na stanowisko dyrektora była właśnie żona oskarżonego. Zgromadzony materiał dowodowy wskazuje, że Ł. A. była osobą posiadającą największe doświadczenie w działalności spółki, znającą jej specyfikę, kontrahentów oraz procesy sprzedażowe. Była także osobą, do której M. A. miał pełne zaufanie. Zatrudnienie jej na stanowisku dyrektora ds. sprzedaży stanowiło zatem racjonalną decyzję organizacyjną i biznesową. Nie był to zatem sztuczny etat utworzony na potrzeby uzyskania przez Ł. A. zasiłku.

Co istotne, zakres obowiązków Ł. A. po zawarciu umowy o pracę uległ rozszerzeniu. Oprócz wykonywanych wcześniej czynności przejęła ona część obowiązków M. A., w szczególności nadzór nad pracą handlowców, ustalanie i kontrolę realizacji targetów sprzedażowych, a także rozwiązywanie problemów związanych z organizacją załadunku i rozładunku towarów. Okoliczności te przeczą twierdzeniu, jakoby umowa została zawarta wyłącznie dla pozoru.

W ocenie Sądu, gdyby doszukiwać się elementów formalnej pozorności relacji pomiędzy stronami, to większe wątpliwości mogłaby budzić wcześniejsza współpraca oparta na formule (...), skoro Ł. A. faktycznie wykonywała pracę na rzecz jednego podmiotu i była silnie związana organizacyjnie ze spółką. Tymczasem zawarcie umowy o pracę odpowiadało rzeczywistemu sposobowi wykonywania przez nią obowiązków.

Sąd miał również na uwadze, iż sama okoliczność zajścia przez oskarżoną w ciążę oraz późniejsze korzystanie ze zwolnienia lekarskiego nie może przesądzać o pozorności zatrudnienia. Wiedza o ciąży nie wyłącza możliwości zawarcia ważnej i rzeczywistej umowy o pracę. Z ustalonego stanu faktycznego wynika ponadto, że Ł. A. po wielu latach starań o dziecko, obawiając się utraty ciąży, skorzystała ze zwolnienia lekarskiego, co w świetle zasad doświadczenia życiowego należy uznać za całkowicie zrozumiałe i racjonalne.

Istotne znaczenie ma również fakt, iż po wydaniu przez(...) decyzji kwestionującej zatrudnienie Ł. A. powróciła do wykonywania pracy w dniu 15 kwietnia 2022 r. i pracowała aż do dnia porodu, a następnie po zakończeniu urlopu związanego z urodzeniem dziecka ponownie podjęła zatrudnienie w czerwcu 2023 r. i kontynuowała je do stycznia 2024 r. Gdyby umowa została zawarta wyłącznie w celu uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego, racjonalnym działaniem byłoby rozwiązanie stosunku pracy po wydaniu przez (...) decyzji odmownej, celem uniknięcia dalszego obowiązku opłacania składek. Taka sytuacja jednak nie miała miejsca.

W świetle zgromadzonego materiału dowodowego brak jest również podstaw do przyjęcia, aby oskarżeni obejmowali swoją świadomością rzekomą pozorność umowy. Przeciwnie, byli oni przekonani o legalności oraz rzeczywistym charakterze zatrudnienia Ł. A.. Przedkładane przez nich dokumenty odzwierciedlały w ich ocenie rzeczywisty stan rzeczy i nie miały na celu wywołania u pracowników (...)błędnego wyobrażenia o rzeczywistości. Nie sposób bowiem przypisać sprawcy działania polegającego na świadomym wprowadzeniu innej osoby w błąd w sytuacji, gdy sam pozostaje przekonany o prawdziwości prezentowanych twierdzeń i działa w przeświadczeniu o zgodności swojego postępowania z prawem. Brak jest zatem podstaw do przyjęcia, iż oskarżeni działali z zamiarem bezpośrednim osiągnięcia korzyści majątkowej poprzez oszukańcze wyłudzenie świadczeń z (...).

Sąd uwzględnił także sytuację majątkową i zawodową oskarżonych. M. A. od wielu lat prowadził prosperującą działalność gospodarczą stanowiącą główne źródło utrzymania rodziny, posiadał ugruntowaną pozycję zawodową, a nadto rozwijał karierę naukową, przygotowując się do podjęcia studiów w szkole doktorskiej. Ł. A. osiągała wcześniej bardzo wysokie dochody z działalności gospodarczej. Łączna wysokość potencjalnie uzyskanego świadczenia stanowiła jedynie niewielki element dochodów rodziny. W ocenie Sądu sprzeczne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego byłoby przyjęcie, iż oskarżeni zdecydowaliby się świadomie popełnić przestępstwo, ryzykując odpowiedzialnością karną, utratą renomy prowadzonej firmy, konsekwencjami zawodowymi oraz destabilizacją funkcjonowania przedsiębiorstwa dla uzyskania świadczenia, które nie miało istotnego znaczenia dla ich sytuacji finansowej.

Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, iż zachowanie oskarżonych nie wyczerpało znamion czynu zabronionego z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 286 § 1 kk w zw. z art. 12 § 1 kk, wobec czego należało ich uniewinnić od popełnienia zarzucanych im czynów.

KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i
środki związane z poddaniem sprawcy próbie

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się
do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięcia
z wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

inne zagadnienia

W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,
a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

7.  KOszty procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

W związku z uniewinnieniem oskarżonych o kosztach orzeczono zgodnie z dyspozycją art. 632 pkt 2 kpk.

Podpis