Uzasadnienie z 11 marca 2024, sygn. III Ca 477/23

UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 29 grudnia 2022 r. Sąd Rejonowy w Pabianicach w sprawie z powództwa A. Ł. przeciwko M. R. o zapłatę:

1.  z pozwu złożonego 1 czerwca 2022 r. zasądził od M. R. na rzecz A. Ł. kwoty: a) 11.443,43 złote wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 288 złotych od dnia 16 lutego 2021 r. do dnia zapłaty, b) 4.367 złotych tytułem kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty,

2.  z pozwu złożonego 19 października 2022 r. zasądził od M. R. na rzecz A. Ł. kwoty: a) 1.152,12 złote wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 20 października 2022 r. do dnia zapłaty, b) 387 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty,

3.  oddalił powództwo co do odsetek ustawowych za dzień 19 października 2022 r.

Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany, zaskarżając wydane rozstrzygnięcie w części, tj. co do punktu 1. oraz punktu 2. wyroku. Skarżący wydanemu orzeczeniu zarzucił:

⚫

naruszenie art. 233 § 1 k.p.c., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego i odmowę wiarygodności zeznaniom pozwanego i świadka A. S. a w konsekwencji błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu przez sąd, iż:

-

powódka nie podniosła wysokości czynszu w czasie trwania umowy;

-

umowa najmu nie została skutecznie rozwiązana we wrześniu 2021 r.;

-

pozwany nie zapłacił czynszu i opłat eksploatacyjnych w za okres od 1 lutego 2021 r. do 31 sierpnia 2021 r.;

-

pozwany zobowiązany był do zapłaty opłaty za energię elektryczną w wysokości 960,72 zł za 10.2021 tj. w okresie gdy, co jest bezsporne, nie przebywał na wynajmowanej nieruchomości, pozwany nie był zobowiązany do zapłaty opłat eksploatacyjnych w październiku 2021 r.,

w konsekwencji uwzględnienie powództwa, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż pozwany płacił wyższy czynsz niż wskazany w umowie, umowa najmu została rozwiązana we wrześniu 2021 r. pozwany zapłacił czynsz i opłaty eksploatacyjne za okres od dnia 1 lutego 2021 r. do 31 sierpnia 2021 r.

⚫

Naruszenie art.235 ² pkt 3 k.p.c. - poprzez oddalenie wniosku dowodowego o zwrócenie się do (...) S.A. Oddział w Ł. o udzielenie informacji czy w okresie od 1 września 2021 r do 1 września 2022 r. została stwierdzona nadpłata w rachunku za energię elektryczną na nieruchomości przy ul. (...) w P. podczas gdy dowód ten był przydatny do ustalenia czy taka nadpłata nastąpiła i ustalenie ostatecznej należności za energię elektryczną.

⚫

Naruszenie art. 5 k.c. poprzez uwzględnienie powództwa w zakresie czynszu najmu za okres od września 2021 r. do grudnia 2021 r. w sytuacji, gdy wystąpienie przez powódkę z tym roszczeniem było nadużyciem prawa podmiotowego w związku z faktem, iż strony miały świadomość, iż umowa najmu nie obowiązuje od początku września 2021 r.

W konkluzji skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych. Alternatywnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji oraz pozostawienie sądowi I instancji rozstrzygnięcia o kosztach procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja pozwanego była bezzasadna i jako taka podlegała oddaleniu.

Zdaniem Sądu Okręgowego, wyrok Sądu Rejonowego jest prawidłowy. Podniesione przez apelującą zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Sąd Okręgowy podziela zarówno ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd I instancji, i przyjmuje je jako własne, jak i dokonaną ocenę prawną.

Wobec sformułowania przez skarżącego zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, należało odnieść się do zarzutów naruszenia przepisów procedury w pierwszej kolejności, gdyż wnioski w tym zakresie z istoty swej determinują rozważania, co do kolejnych zarzutów apelacyjnych. Jedynie nieobarczone błędem ustalenia faktyczne, będące wynikiem należycie przeprowadzonego postępowania, mogą być bowiem podstawą oceny prawidłowości kwestionowanego rozstrzygnięcia w kontekście twierdzeń o naruszeniu przepisów prawa materialnego.

Zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. nie zasługuje na uwzględnienie. Zarzut naruszenia przepisu art. 233 § 1 k.p.c. byłby skuteczny tylko wówczas, gdyby apelujący wykazał uchybienie podstawowym regułom służącym ocenie wiarygodności i mocy poszczególnych dowodów, tj. regułom logicznego myślenia, zasadzie doświadczenia życiowego i właściwego kojarzenia faktów (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 2005 r., sygn. akt III CK 314/05, LEX nr 172176). Prawidłowo skonstruowany zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. powinien być połączony z zarzutem błędnych ustaleń faktycznych. W apelacji powinno zostać zatem wyjaśnione, które dowody, w jakim zakresie i dlaczego, zdaniem strony skarżącej, zostały przez Sąd ocenione z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów i w konsekwencji, które ustalenia faktyczne tego Sądu są wadliwe i jakie powinny być ustalenia prawidłowe, ewentualnie jakich ustaleń zabrakło w zaskarżonym wyroku (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 14 grudnia 2016 r., sygn. akt I ACa 719/16, LEX nr 2200318). Tym wymogom nie odpowiada apelacja strony pozwanej. Zarzut skarżącego sprowadza się do zakwestionowania odmowy wiary jego zeznaniom oraz zeznaniom jego partnerki A. S.. Wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd Rejonowy nie dał wiary jedynie zeznaniom pozwanego, co do tego, iż powódka po dwóch miesiącach trwania umowy najmu podwyższyła mu czynsz do kwoty 1.000 zł, a następnie w 2020 r. do 1.500 zł miesięcznie oraz, że pobrana kaucja wynosiła 3.000 zł. Zdaniem Sądu Odwoławczego, prawidłowo Sąd ocenił zeznania na tą okoliczność jako sprzeczne z treścią pozostałego materiału dowodowego w sprawie, w szczególności z treścią dowodów z dokumentów. Wbrew argumentacji apelującego, ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, żeby pozwany płacił wyższy czynsz niż wskazany w umowie, jak również by pozwany zapłacił czynsz i opłaty eksploatacyjne za okres od dnia 1 lutego 2021 r. do 31 sierpnia 2021 r. Skarżący poza gołosłowną argumentacją nie przedstawił jakiegokolwiek dowodu na potwierdzenie swoich twierdzeń, zatem należało odmówić im wiarygodności.

Zarzut naruszenia art.235 ² pkt 3 k.p.c. jest bezzasadny. W niniejszej sprawie powódka przedstawiła zestawienie wpłat potwierdzające wysokość opłat za prąd. Zatem, rację ma Sąd pierwszej instancji, iż okoliczność czy została stwierdzona nadpłata w rachunku za energię elektryczną na nieruchomości przy ul. (...) w P. stanowi dowód nieprzydatny w tym sensie, że był zbędny do rozstrzygnięcia sprawy. Należy podkreślić, że dopuszczalne jest pominięcie dowodu, jeżeli teza dowodowa wskazuje, że chodzi o okoliczność, która nie ma i nie może mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia, w żadnym zakresie, czyli co do zasady ani co do wysokości.

Bezzasadny jest zarzut naruszenia art 5 k.c. Zgodnie ze wskazanym przepisem nie można czynić ze swego prawa użytku, który by był sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony. W orzecznictwie sądów powszechnych trafnie wskazuje się, że „niewątpliwie klauzula z art. 5 nie ma charakteru nadrzędnego w stosunku do pozostałych przepisów prawa przez odwołanie się do społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa czy zasad współżycia społecznego nie można podważać mocy obowiązującej przepisów prawnych” (Wyrok SA w Szczecinie z 10.06.2015 r., I ACa 148/15, LEX nr 1793887). Zdaniem Sądu Okręgowego w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły okoliczności wskazujące, aby uzasadnionym było oddalenie roszczenia powódki z powodu jego sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. Klauzula generalna ujęta w art 5 k.c. ma na celu zapobieganie stosowaniu prawa w sposób schematyczny, prowadzący do skutków niemoralnych lub rozmijających się z celem, dla którego dane prawo zostało ustanowione. Powołany przepis ma wprawdzie charakter wyjątkowy, niemniej przewidziana w nim możliwość odmowy udzielenia ochrony prawnej musi być uzasadniona istnieniem okoliczności rażących i nieakceptowanych w świetle powszechnie uznawanych w społeczeństwie wartości (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 28 października 2015 r., sygn. II CSK 831/14, LEX nr 1938674). W rozpoznawanej sprawie powódce przysługiwało prawo dochodzenia objętego pozwem roszczenia, co szczegółowo uzasadnił Sąd I instancji. Apelujący nie złożył powódce pisemnego oświadczenie w celu wypowiedzenia umowy najmu, która to jest umową o charakterze konsensualnym, natomiast skuteczne wypowiedzenie zawartej przez strony umowy najmu nastąpiło wskutek oświadczenia powódki, poprzez doręczenie pozwanemu w dniu 11 stycznia 2022 r oświadczenia, które miało skutek natychmiastowy, wobec niedotrzymania przez apelującego obowiązku zapłaty czynszu.

Z uwagi na bezzasadność podniesionych zarzutów i prawidłowość kontrolowanego rozstrzygnięcia apelacja pozwanego podlegała oddaleniu na podstawie art. 385 k.p.c.

O kosztach postępowania apelacyjnego sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 k.p.c.. Mając na uwadze, iż apelujący przegrał proces, a powód poniósł koszty związane z udziałem w postępowaniu apelacyjnym, należało zwrócić mu żądane koszty. Na koszty te składały się koszty ustanowienia pełnomocnika w sprawie w kwocie 1800 zł, ustalone na podstawie § 2 pkt 5 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1935).