Wyrok z 29 sierpnia 2025, sygn. I C 491/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 29 sierpnia 2025 r.

Sąd Okręgowy w Olsztynie I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący:	Sędzia Beata Bihuń

po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2025 r. w Olsztynie

na posiedzeniu niejawnym

sprawy z powództwa Banku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W.

przeciwko K. J.

o zapłatę

I.  Na podstawie art. 224 § 3 kpc zamyka rozprawę;

II.  Zasądza od pozwanego K. J. na rzecz powoda Banku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. kwotę 149.417,39 zł (sto czterdzieści dziewięć tysięcy czterysta siedemnaście złotych i 39/100) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 30.06.2025 r. do dnia zapłaty;

III.  W pozostałej części powództwo oddala;

IV.  Kuratorowi radcy prawnemu D. W. przyznać wynagrodzenie w wysokości 13.284,00 zł (trzynaście tysięcy dwieście osiemdziesiąt cztery złote) za reprezentowanie pozwanego, które do kwoty 6.642,00 zł
(sześć tysięcy sześćset czterdzieści dwa złote) wypłacić z zaliczki uiszczonej przez powoda, a w pozostałej części ze Skarbu Państwa;

V.  Zasądza od pozwanego K. J. na rzecz powoda Banku (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. kwotę 20.014,12 zł (dwadzieścia tysięcy czternaście złotych i 12/100)) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów procesu;

VI.  Nakazuje ściągnąć od pozwanego K. J. na rzecz Skarbu Państwa kwotę 6.642,00 zł (sześć tysięcy sześćset czterdzieści dwa złote) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych.

Sygn. akt I C 491/25

UZASADNIENIE

Powód Bank (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w W. w pozwie skierowanym przeciwko K. J. wniósł o zasądzenie na jego rzecz kwoty 210.853,46 zł wraz z odsetkami i kosztami procesu. Na dochodzoną kwotę składały się: 171.213,79 zł tytułem niespłaconego kapitału, 39.608,67 zł tytułem odsetek umownych naliczonych za okres od 11 marca 2021 r. do 29 czerwca 2023 r., 32 zł z tytułu opłat. Ponadto powód domagał się zasądzenia odsetek maksymalnych za opóźnienie od łącznej kwoty 210.822,46 zł, poczynając od dnia 30 czerwca 2023 r. do dnia zapłaty, a także odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 39.640,67 zł, stanowiącej skapitalizowane odsetki, od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Powód wniósł również o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu według norm przepisanych.

W uzasadnieniu wskazał, że w dniu 5 października 2018 r. strony zawarły umowę złotowego mieszkaniowego kredytu hipotecznego, na mocy której bank oddał do dyspozycji pozwanego środki pieniężne w wysokości 185.000 zł. Pozwany zobowiązał się do ich zwrotu wraz z odsetkami w określonych ratach kapitałowo-odsetkowych. Z uwagi na nieterminowe regulowanie zobowiązań bank pismem z dnia 9 grudnia 2020 r. wezwał pozwanego do spłaty zaległości, a następnie pismem z dnia 7 stycznia 2021 r. wypowiedział umowę kredytu. Wskutek wypowiedzenia całość zadłużenia stała się wymagalna z dniem 8 lutego 2021 r. Powód podał, że na dzień 30 czerwca 2023 r., zgodnie z wyciągiem z ksiąg bankowych, łączne zadłużenie pozwanego wynosiło 210.853,46 zł, w tym 171.213,79 zł niespłaconego kapitału, 39.608,67 zł odsetek umownych oraz 32 zł opłat. Bank podniósł, że wyciąg z ksiąg bankowych w zestawieniu z pozostałymi dokumentami stanowi wystarczający dowód istnienia roszczenia. Podkreślił, że wzywał pozwanego do zapłaty oraz wskazywał na możliwość restrukturyzacji zadłużenia, a wobec braku reakcji wypowiedzenie umowy należy uznać za skuteczne. W jego ocenie pozwany, pomimo kierowanych wezwań, nie regulował zobowiązań, dlatego dochodzone roszczenie jest zasadne zarówno co do zasady, jak i co do wysokości. (pozew k. 4-7)

W dniu 13 listopada 2023 r. pod sygn. akt (...)tut. Sąd wydał w postępowaniu upominawczym nakaz zapłaty uwzględniający w całości dochodzone roszczenie. (k. 75)

Postanowieniem z dnia 29 maja 2024 r. tut. Sąd na mocy art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. zawiesił postępowanie. (k. 88)

Zarządzeniem z 18 lutego 2025 r. ustanowiono dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego kuratora. (k. 121)

Kurator pozwanego w przypisanym terminie skutecznie złożył sprzeciw od powyższego nakazu zapłaty, zaskarżając go w całości. Wniósł przy tym o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na jej rzecz kosztów procesu według norm przepisanych.

Argumentując powyższe wskazał, że powód nie udowodnił zasadności dochodzonego roszczenia, albowiem ograniczył się do przedłożenia wyciągu z ksiąg bankowych, który ma charakter dokumentu prywatnego i sam przez się nie przesądza ani o istnieniu, ani o wysokości zobowiązania. Podniósł, iż bank nie przedstawił pełnej historii spłat ani szczegółowego sposobu wyliczenia należności głównej oraz odsetek, co uniemożliwia weryfikację dochodzonej kwoty. Kurator zwrócił uwagę na wątpliwości co do skuteczności wypowiedzenia umowy, wskazując, że powód nie wykazał dochowania trybu przewidzianego w umowie i w art. 75c Prawa bankowego, a treść samego oświadczenia z 7 stycznia 2021 r. była niejednoznaczna. Podkreślił, że wypowiedzenie umowy nastąpiło przy nieznacznej zaległości, co stanowi przejaw nadużycia prawa podmiotowego w rozumieniu art. 5 k.c. (sprzeciw od nakazu zapłaty k. 131-142)

Postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2025 r. tut Sąd podjął zawieszone postępowanie. (k.143)

W odpowiedzi na sprzeciw powód podtrzymał w całości swoje żądanie pozwu. Wniósł o uwzględnienie powództwa w całości oraz zasądzenie od pozwanego na jego rzecz zwrotu kosztów postepowania, według norm przepisanych.

Wskazał, że zebrany materiał dowodowy, obejmujący umowę kredytu, wyciąg z ksiąg bankowych, podsumowanie historii rachunku oraz wezwania kierowane do pozwanego jednoznacznie potwierdza istnienie i wysokość zadłużenia. Zdaniem powoda pozwany zaprzestał regulowania należnych rat, co doprowadziło do powstania zaległości, a następnie skutecznego wypowiedzenia umowy kredytu. Bank podkreślił, że zarówno wezwanie do zapłaty, jak i wypowiedzenie umowy zostały prawidłowo doręczone na adres korespondencyjny wskazany w umowie. Zauważył, iż pozwany nie zgłaszał zmiany adresu, a zatem wszelkie pisma kierowane były zgodnie z postanowieniami kontraktu. W ocenie powoda, skoro dłużnik miał możliwość zapoznania się z treścią korespondencji, oświadczenia banku wywołały skutek prawny zgodnie z art. 61 § 1 k.c. Powód zaznaczył również, że sam fakt nieodbierania przesyłek nie może działać na korzyść pozwanego. Wyciąg z ksiąg bankowych, w zestawieniu z innymi dokumentami, stanowi spójny i wiarygodny materiał dowodowy, który w pełni uzasadnia zgłoszone roszczenie. (odpowiedź na sprzeciw k. 150-152)

W piśmie z dnia 11 sierpnia 2025 r. kurator pozwanego podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. (k. 166)

Sąd ustalił, co następuje:

W dniu 5 października 2018 r. pozwany K. J. zawarł z powodem Bankiem (...) Spółką Akcyjną z siedzibą w W. umowę złotowego mieszkaniowego kredytu hipotecznego nr (...) na kwotę 185.000 zł, przeznaczonego na finansowanie zakupu lokalu mieszkalnego położonego w O. przy ul. (...).

Zabezpieczeniem wierzytelności banku wynikającej z umowy była hipoteka umowna do kwoty 370.000 zł, ustanowiona na wskazanej nieruchomości

Zgodnie z treścią umowy, kredyt oprocentowany był zmienną stopą procentową, ustalaną jako suma wskaźnika referencyjnego WIBOR 3M oraz marży banku (§ 8 ust. 1–2 umowy). Jednocześnie zastrzeżono, że wysokość oprocentowania nie może przekroczyć odsetek maksymalnych, o których mowa w art. 359 § 2 ¹ k.c., natomiast w razie zaległości w spłacie bank uprawniony jest do naliczania odsetek maksymalnych za opóźnienie (§ 22 ust. 2 umowy).

Umowa przewidywała spłatę zobowiązania w równych ratach kapitałowo-odsetkowych, płatnych co miesiąc (§ 9 umowy). Strony określiły kolejność zaliczania wpłat: w pierwszej kolejności na koszty dochodzenia roszczeń i windykacji, następnie na opłaty i prowizje, odsetki od zadłużenia przeterminowanego, odsetki bieżące, a dopiero w ostatniej kolejności na spłatę kapitału (§ 12 umowy).

W zakresie sankcji za naruszenie obowiązków umownych, w § 21 i § 22 umowy przewidziano uprawnienie banku do wypowiedzenia umowy z zachowaniem 30-dniowego terminu wypowiedzenia w razie braku spłaty.

Umowa nakładała przy tym na bank obowiązek przeprowadzenia procedury windykacyjnej, obejmującej: wysłanie dwóch listów zwykłych, po 7 dniach i po 30 dniach braku spłaty, wezwania do zapłaty w 60. dniu zaległości, a dopiero w razie bezskuteczności tych działań, doręczenie wypowiedzenia listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru (§ 22 ust. 9 umowy). W § 25 umowy przewidziano dodatkowo, iż wszelkie oświadczenia banku doręczone na adres wskazany w umowie uważa się za skutecznie doręczone także w przypadku ich nieodebrania przez kredytobiorcę.

(dowód: umowa kredytu k. 22-39)

Pozwany początkowo spłacał kredyt w sposób prawidłowy, jednak od drugiej połowy 2020 r. zaczął popadać w opóźnienia.

(dowód: podsumowanie historii spłaty k. 44-47)

Pismem z dnia 9 grudnia 2020 r. powód wezwał pozwanego do zapłaty zaległości przeterminowanej w wysokości 1.426,95 zł. Pismo to zostało doręczone pozwanemu 15 grudnia 2020 r.

(dowód: wezwanie do zapłaty k. 51, potwierdzenie odbioru k. 52–53)

Wobec braku spłaty całości zadłużenia, powód pismem z dnia 7 stycznia 2021 r. wypowiedział umowę kredytu, wskazując 30-dniowy okres wypowiedzenia liczony od dnia doręczenia pisma. Bank podał, że saldo całkowitego zadłużenia wynosiło wówczas 178.680,46 zł, z czego bieżące zadłużenie przeterminowane 1.410,84 zł, obejmujące 1.150,65 zł kapitału oraz 260,19 zł odsetek. Wypowiedzenie to zostało doręczone pozwanemu 18 stycznia 2021 r.

(dowód: wypowiedzenie umowy k. 50, potwierdzenie odbioru k. 52)

W dniu 22 listopada 2022 r. powód skierował do pozwanego ostateczne wezwanie przedsądowe, w którym określił wymagalne saldo zadłużenia na kwotę 196.551,90 zł, w tym 171.213,79 zł kapitału oraz 25.338,11 zł odsetek. Przesyłka była dwukrotnie awizowana i nie została odebrana przez pozwanego.

(dowód: wezwanie przedsądowe k. 48–48v, potwierdzenie odbioru k. 49)

Na dzień 30 czerwca 2023 r. bank sporządził wyciąg z ksiąg rachunkowych, w którym wykazano łączne zadłużenie pozwanego w wysokości 210.853,46 zł, obejmujące: 171.213,79 zł niespłaconego kapitału, 39.608,67 zł odsetek umownych oraz 32 zł opłat.

(dowód: wyciąg z ksiąg bankowych k. 40)

Od dnia 30 czerwca 2023 r. (dzień sporządzenia wyciągu) pozwany dokonał wpłat na poczet zadłużenia w łącznej wysokości 61.436,07 zł, w tym ostatnią w dniu 1 lipca 2025 r.

(dowód: historia operacji na rachunku kredytu k. 161-162v)

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w części.

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, w szczególności umowy kredytu, wezwań do zapłaty, wypowiedzenia umowy, ostatecznego wezwania przedsądowego, wyciągu z ksiąg bankowych oraz historii spłat, których autentyczność nie była kwestionowana przez strony i które nie budziły wątpliwości Sądu co do ich wiarygodności. Umowa kredytu hipotecznego z dnia 5 października 2018 r. została podpisana przez strony i stanowiła podstawę stosunku zobowiązaniowego. Również wezwania do zapłaty, wypowiedzenie umowy oraz ostateczne wezwanie przedsądowe były dokumentami prywatnymi, których treść odpowiadała twierdzeniom stron. Wyciąg z ksiąg bankowych z dnia 30 czerwca 2023 r. stanowi dokument prywatny w rozumieniu art. 245 k.p.c. i dowodzi jedynie tego, że osoby które go podpisały złożyły oświadczenie zawarte w jego treści. Sam przez się nie przesądza więc o wysokości dochodzonego roszczenia. W zestawieniu jednak z umową kredytu oraz historią operacji na rachunku pozwalał na ustalenie zakresu zadłużenia. Sąd dał wiarę również dokumentom przedstawionym przez pozwanego dotyczącym dokonanych spłat po 30 czerwca 2023 r., albowiem ich autentyczność nie była kwestionowana przez stronę powodową, a fakt dokonywania wpłat znajdował potwierdzenie w historii rachunku kredytowego.

Na wstępie, dla porządku rozważań, wskazać należy, że zgodnie z art. 224 § 1 k.p.c. przewodniczący zamyka rozprawę po przeprowadzeniu dowodów i udzieleniu głosu stronom. Z kolei § 3 tego przepisu stanowi, iż jeżeli przyczyni się to do sprawniejszego rozpoznania sprawy, a wyznaczanie kolejnych posiedzeń jest zbędne, sąd może zamknąć rozprawę na posiedzeniu niejawnym. Strony powinny być przy tym uprzedzone o możliwości zamknięcia rozprawy w takim trybie i mieć umożliwione zajęcie stanowiska w piśmie procesowym w terminie nie krótszym niż 7 dni. Rozprawa powinna zostać zamknięta w terminie miesiąca od dnia, w którym upłynął termin do złożenia przez strony pism. Postanowienie w tym przedmiocie mogą wydać jedynie sędziowie, przed którymi odbyło się ostatnie posiedzenie jawne bezpośrednio poprzedzające zamknięcie rozprawy. Przepis art. 224 § 3 k.p.c. odnosi się zatem do sytuacji, w której rozprawa została wyznaczona, lecz po jej odroczeniu nie wyznacza się kolejnego posiedzenia z udziałem stron, a zamknięcie rozprawy następuje na posiedzeniu niejawnym.

W niniejszej sprawie Sąd postanowił zamknąć rozprawę w tym właśnie trybie, o czym orzeczono w punkcie I sentencji wyroku.

Przechodząc do merytorycznej ocenny zarzutów wskazać należy, że podstawą stosunku prawnego łączącego strony była umowa kredytu hipotecznego zawarta w dniu 5 października 2018 r. Stosownie do treści art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe, przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu.

Z treści umowy zawartej pomiędzy stronami wynikało, że bank przekazał pozwanemu kwotę 185.000 zł z przeznaczeniem na finansowanie zakupu lokalu mieszkalnego. Pozwany zobowiązał się do spłaty tego zobowiązania w równych miesięcznych ratach kapitałowo-odsetkowych, zgodnie z harmonogramem ustalonym w umowie. Kredyt był oprocentowany według zmiennej stopy procentowej, określonej jako suma wskaźnika referencyjnego WIBOR 3M i marży banku. W przypadku zaległości umowa przewidywała możliwość naliczania odsetek maksymalnych za opóźnienie.

Bezspornym pozostawało zatem, że strony łączyła ważna i skuteczna umowa kredytu bankowego, a pozwany otrzymał środki pieniężne stanowiące przedmiot zobowiązania. Obowiązek zwrotu kredytu wraz z odsetkami wynikał wprost z art. 69 ust. 1 Prawa bankowego oraz z postanowień umowy.

Z materiału dowodowego wynikało, że pozwany początkowo spłacał zobowiązanie, jednak od drugiej połowy 2020 r. pojawiły się zaległości. Powód udokumentował wezwanie do zapłaty z dnia 9 grudnia 2020 r., w którym wskazał kwotę zadłużenia przeterminowanego 1.426,95 zł. Wezwanie to zostało doręczone pozwanemu w dniu 15 grudnia 2020 r.

Skoro pozwany nie uregulował zaległości, powód pismem z dnia 7 stycznia 2021 r. wypowiedział umowę kredytu, wskazując, iż saldo całkowitego zadłużenia wynosiło wówczas 178.680,46 zł. Wypowiedzenie zostało doręczone pozwanemu 18 stycznia 2021 r. i przewidywało 30-dniowy termin wypowiedzenia.

W świetle art. 75c ust. 1 Prawa bankowego bank przed wypowiedzeniem umowy powinien wezwać kredytobiorcę do zapłaty zaległości, wyznaczając dodatkowy termin, nie krótszy niż 14 dni roboczych, i poinformować go o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia. Z treści przedstawionych dokumentów wynikało, że takie wezwanie zostało skierowane, a jego doręczenie miało miejsce 15 grudnia 2020 r.

Sąd przyjął zatem, że powód dochował wymogów formalnych wynikających z art. 75c ust. 1-2 Prawa bankowego i był uprawniony do złożenia oświadczenia o wypowiedzeniu umowy.

Pozwany, reprezentowany przez kuratora, podnosił zarzut nieskuteczności wypowiedzenia umowy, wskazując przede wszystkim na niewielką wysokość zaległości w chwili wypowiedzenia oraz na brak jednoznaczności w treści oświadczenia.

Niewątpliwie kwota zadłużenia przeterminowanego w dacie wypowiedzenia wynosiła 1.410,84 zł, co stanowiło nieznaczny procent całego kredytu. Jednak należy mieć na uwadze, że już sama zwłoka w spłacie rat kredytu stanowi naruszenie obowiązków wynikających z umowy. Umowa kredytu jest stosunkiem długoterminowym, opartym na zaufaniu banku do kredytobiorcy. Nieterminowe regulowanie należności, nawet w niewielkiej wysokości, uprawnia bank do skorzystania z instrumentów przewidzianych w umowie, o ile działa w granicach wyznaczonych przez prawo.

Treść wypowiedzenia z dnia 7 stycznia 2021 r. wskazywała zarówno wysokość całkowitego zadłużenia, jak i kwotę bieżących zaległości. Określono w nim także termin wypowiedzenia tj. 30 dni od daty doręczenia. W ocenie Sądu pismo to spełniało wymogi przewidziane w prawie bankowym oraz w samej umowie. Pozwany miał możliwość zapoznania się z jego treścią i podjęcia działań w celu restrukturyzacji zadłużenia, czego jednak nie uczynił.

Nie sposób zatem podzielić stanowiska kuratora, jakoby wypowiedzenie było niejednoznaczne bądź pozbawione skutku prawnego.

Powód w dniu 22 listopada 2022 r. wystosował do pozwanego ostateczne wezwanie przedsądowe, w którym wskazał saldo zadłużenia 196.551,90 zł. Przesyłka ta została dwukrotnie awizowana i nieodebrana.

Kurator zarzucał, że stosowanie fikcji doręczenia w relacjach konsumenckich prowadzi do naruszenia praw kredytobiorcy i stanowi niedozwolone postanowienie umowne. Należy jednak wskazać, że art. 61 § 1 k.c. stanowi, iż oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że w razie nieodebrania przesyłki awizowanej dwukrotnie, adresat miał realną możliwość zapoznania się z treścią pisma. Nie jest zatem konieczne, aby faktycznie pismo odebrał i zapoznał się z jego treścią.

W niniejszej sprawie jednak Sąd zauważa, że już wcześniej w styczniu 2021 r. doszło do skutecznego wypowiedzenia umowy. Tym samym wezwanie z listopada 2022 r. miało jedynie charakter dodatkowego monitu i nie wpływało na powstanie wymagalności całości zobowiązania, gdyż ta nastąpiła wskutek wypowiedzenia z 2021 r.

Najistotniejszą kwestią wymagającą oceny była wysokość roszczenia dochodzonego przez powoda.

Powód przedłożył wyciąg z ksiąg bankowych z dnia 30 czerwca 2023 r., z którego wynikało, że zadłużenie pozwanego wynosi 210.853,46 zł. Na kwotę tę składało się: 171.213,79 zł kapitału, 39.608,67 zł odsetek umownych oraz 32 zł opłat.

Wyciąg z ksiąg bankowych, zgodnie z art. 95 ust. 1 Prawa bankowego w brzmieniu sprzed nowelizacji, stanowił dokument urzędowy. Jednak po zmianach legislacyjnych jego moc dowodowa została ograniczona, obecnie jest to dokument prywatny w rozumieniu art. 245 k.p.c. Oznacza to, że wyciąg dowodzi jedynie tego, iż osoby które go podpisały złożyły oświadczenie zawarte w tym dokumencie. Nie jest natomiast wystarczającym dowodem na wykazanie wysokości roszczenia.

Wobec tego konieczne było zestawienie wyciągu z innymi dowodami, w tym z treścią umowy oraz historią operacji na rachunku. Sąd uznał, że dokumenty te łącznie pozwalają na ustalenie wysokości zadłużenia.

Należało jednak uwzględnić okoliczność, że po dniu 30 czerwca 2023 r. pozwany dokonywał dalszych spłat na poczet kredytu. Z dokumentów przedłożonych przez pozwanego oraz z historii rachunku wynikało, że łączna suma wpłat wyniosła 61.436,07 zł, przy czym ostatnia wpłata miała miejsce w dniu 1 lipca 2025 r. Powód nie uwzględnił tych spłat w pozwie.

Zgodnie z art. 6 k.c. ciężar dowodu spoczywa na stronie, która z danego faktu wywodzi skutki prawne. Skoro powód dochodził określonej kwoty, powinien był wykazać jej aktualną wysokość. Pominięcie wpłat pozwanego prowadziło do zawyżenia dochodzonego roszczenia.

W konsekwencji Sąd przyjął, że zasadna jest kwota 149.417,39 zł, stanowiąca różnicę pomiędzy wykazanym w wyciągu zadłużeniem a sumą dokonanych później spłat.

Powód domagał się odsetek maksymalnych za opóźnienie od kwoty 210.822,46 zł od dnia 30 czerwca 2023 r. do dnia zapłaty, a także odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 39.640,67 zł tytułem skapitalizowanych odsetek od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Kurator pozwanego zakwestionował to żądanie, podnosząc zarzut niedopuszczalności naliczania odsetek od odsetek.

Zgodnie z art. 481 § 1 i 2 k.c., jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek ustawowych za opóźnienie, chyba że strony zastrzegły w umowie odsetki w wyższej wysokości, z zastrzeżeniem ograniczenia wynikającego z art. 481 § 2 ¹ k.c., który określa maksymalny pułap odsetek. Należy jednocześnie wskazać, że art. 482 § 1 k.c. dopuszcza żądanie odsetek od zaległych odsetek, jeżeli po powstaniu zaległości zostały one skapitalizowane i wierzyciel wniósł o nie w pozwie.

W niniejszej sprawie żądanie powoda w zakresie odsetek od kwoty skapitalizowanych odsetek mieściło się w granicach dopuszczonych przez art. 482 § 1 k.c., a zatem nie stanowiło niedopuszczalnego naliczania tzw. „odsetek od odsetek”. Nie było to bowiem samowolne kapitalizowanie odsetek, lecz dochodzenie odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty objętej pozwem.

Sąd uwzględnił odsetki ustawowe za opóźnienie od zasądzonej kwoty od dnia 30 czerwca 2025 r., tj. od daty, w której możliwe było jednoznaczne ustalenie stanu rozliczeń pomiędzy stronami. Wcześniejsze żądanie odsetek w pełnym zakresie zostało oddalone jako nieudowodnione, natomiast zarzut pozwanego co do niedopuszczalności naliczania odsetek od skapitalizowanych odsetek nie zasługiwał na uwzględnienie.

Kurator pozwanego powoływał się również na art. 5 k.c., wskazując, że wypowiedzenie umowy kredytu przy zaległości wynoszącej niespełna 1.500 zł stanowiło nadużycie prawa podmiotowego i było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Sąd nie podzielił tego zarzutu. Niewątpliwie zadłużenie w chwili wypowiedzenia stanowiło niewielki odsetek całej kwoty kredytu, jednak należy mieć na uwadze charakter stosunku zobowiązaniowego łączącego strony. Umowa kredytu hipotecznego jest kontraktem długoterminowym, opartym na wzajemnym zaufaniu banku i kredytobiorcy, a regularność spłat stanowi podstawowy warunek jego trwania. Pozwany zaprzestał terminowej obsługi zadłużenia i pomimo wezwania do zapłaty nie uregulował należności, czym naruszył postanowienia umowy. W tej sytuacji skorzystanie przez bank z prawa wypowiedzenia nie mogło być uznane za działanie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego ani nadużycie prawa w rozumieniu art. 5 k.c., lecz było realizacją uprawnienia przewidzianego w umowie i w przepisach prawa bankowego.

Konkludując, za częściowo zasadny należało uznać jedynie zarzut dotyczący braku pełnego wykazania wysokości dochodzonego roszczenia, co skutkowało obniżeniem zasądzonej kwoty. Wszystkie pozostałe zarzuty kuratora – odnoszące się do skuteczności wypowiedzenia umowy, zarzutu nadużycia prawa w rozumieniu art. 5 k.c., abuzywności postanowień umownych oraz niedopuszczalności naliczania odsetek od odsetek – okazały się bezzasadne.

Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że roszczenie powoda zasługiwało na uwzględnienie jedynie w części. Powództwo zostało uwzględnione do kwoty 149.417,39 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 30 czerwca 2025 r. do dnia zapłaty, w pozostałym zakresie podlegało oddaleniu. (punkt II i III sentencji wyroku)

O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c., stosując zasadę odpowiedzialności za wynik sprawy. Powództwo zostało uwzględnione w 71%, wobec czego w takim też zakresie pozwany obowiązany jest zwrócić powodowi poniesione koszty.

Na koszty poniesione przez stronę powodową składały się: opłata od pozwu w wysokości 10.543 zł, zaliczka na poczet wynagrodzenia kuratora w wysokości 6.642 zł, koszty doręczenia odpisu pozwu przez komornika w kwocie 183,90 zł, wynagrodzenie pełnomocnika procesowego w kwocie 10.800 zł, a także opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł. Łącznie wydatki te wyniosły 28.185,90 zł.

Wynagrodzenie kuratora ustanowionego dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego zostało ustalone w wysokości 10.800 zł powiększonej o należny podatek VAT, co dało łącznie 13.284 zł. Z tej kwoty część w wysokości 6.642 zł została pokryta z zaliczki uiszczonej przez powoda, zaś pozostała część 6.642 zł -tymczasowo pokryta została ze środków Skarbu Państwa. (punkt IV sentencji wyroku)

Uwzględniając wynik procesu, Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 20.014,12 zł tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty (art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w zw. z art. 108 § 1 k.p.c.). (punkt V sentencji wyroku)

Jednocześnie, stosownie do art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, Sąd nakazał ściągnąć od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 6.642 zł tytułem nieuiszczonej części wynagrodzenia kuratora. (punkt VI sentencji wyroku)