Uzasadnienie z 20 października 2025, sygn. VIII Ua 30/25

UZASADNIENIE

całości wyroku z dnia 3 października 2025 roku

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 23.04.2025 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi, po rozpoznaniu sprawy X U upr 327/24 A. M. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddziałowi w Ł. o zasiłek chorobowy, na skutek odwołania od decyzji z dnia 23.04.2024 r. nr (...), zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał A. M. prawo do zasiłku chorobowego za okres od 21.01.2024 r. do 29.03.2024 r. oraz zasądził od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w Ł. na rzecz odwołującej 360 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Przedmiotowe rozstrzygnięcie Sąd Rejonowy oparł na następujących ustaleniach faktycznych i rozważaniach prawnych:

A. M. w okresie od 1.03.2022 r. do 12.01.2024 r. podlegała ubezpieczeniu chorobowemu z tytułu zatrudnienia w (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością Spółką komandytową z/s w Ł. z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę. Wyrejestrowanie nastąpiło z powodu ustania tytułu ubezpieczenia.

Dnia 8.01.2024 r. wnioskodawczyni zawarła z E. (...) M. K. umowę zlecenia. Umowa została zawarta na okres od 8.01.2024 r. do 31.03.2024 r.

W okresie od 8.01.2024 r. do 12.01.2024 r. wnioskodawczyni z tytułu zawartej umowy zlecenia była zgłoszona do ubezpieczenia zdrowotnego, z uwagi na zbieg z tytułem do ubezpieczenia ze stosunkiem pracy.

A. M. zwróciła się do płatnika składek M. K. o zgłoszenie jej do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego.

W dniu 21.01.2024 r. wnioskodawczyni stała się niezdolna do pracy.

W spornym okresie wnioskodawczyni nie wykonywała zawartej umowy zlecenia.

Wnioskodawczyni poprosiła płatnika składek o korektę zgłoszenia do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, gdy okazało się, że nie została ona w sposób prawidłowy zgłoszona przez płatnika.

Tytuł ubezpieczenia wnioskodawczyni z tytułu wykonywania umowy zlecenia ustał w dniu 31 marca 2024 roku.

Wnioskiem z dnia 19 marca 2024 roku A. M. wystąpiła o zasiłek chorobowy za okres od 21 stycznia 2024 roku do 29 marca 2024 roku.

Po upływie terminu wnioskodawczyni została zgłoszona przez płatnika składek M. K. do ubezpieczeń społecznych, w tym do ubezpieczenia chorobowego za okres od 13 stycznia 2024 roku do 29 lutego 2024 roku.

Do korekty zgłoszenia wnioskodawczyni do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego doszło w kwietniu 2024 roku.

Sąd I instancji wskazał, że powyższe fakty odtworzył na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach organu rentowego, dokumentów załączonych do akt sprawy oraz zeznań wnioskodawczyni, podkreślając, że okoliczności faktyczne w znacznej mierze nie były sporne, a spór ma przede wszystkim charakter prawny.

Zdaniem Sądu Rejonowego odwołanie jest zasadne.

Sąd I instancji wskazał, że ubezpieczona domagała się zmiany zaskarżonej decyzji i przyznania jej prawa do zasiłku chorobowego za okres od 21.01.2024 r. do 29.03.2024 ro.

Sąd a quo stwierdził, że do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tytułu zawartej umowy zlecenia wnioskodawczyni podlegała od 13.01.2024 r., a niezdolna do pracy z powodu choroby stała się od 21.01.2024 r.

Następnie Sąd meriti wyjaśnił, że zgodnie z art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (tj. Dz. U. z 2023 roku, poz. 2780, z późn. zm.) ubezpieczony nabywa prawo do zasiłku chorobowego:

1) po upływie 30 dni nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego - jeżeli podlega obowiązkowo temu ubezpieczeniu;

2) po upływie 90 dni nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego - jeżeli jest ubezpieczony dobrowolnie.

Do okresów ubezpieczenia chorobowego, o których mowa w ust. 1, wlicza się poprzednie okresy ubezpieczenia chorobowego, jeżeli przerwa między nimi nie przekroczyła 30 dni lub była spowodowana urlopem wychowawczym, urlopem bezpłatnym albo odbywaniem czynnej służby wojskowej przez żołnierza niezawodowego.

Sąd Rejonowy wyjaśnił, że zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy, zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego.

Sąd a quo argumentował, że trwanie ubezpieczenia chorobowego jest związane z posiadaniem tytułu ubezpieczenia chorobowego, wskazując, że zgodnie z art. 3 pkt 1 ww. ustawy, tytułem ubezpieczenia chorobowego jest zatrudnienie lub inna działalność, których podjęcie rodzi obowiązek ubezpieczenia chorobowego lub uprawnienie do objęcia tym ubezpieczeniem na zasadach dobrowolności w rozumieniu przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Dalej Sąd I instancji wyjaśnił, że okres trwania ubezpieczenia chorobowego to czas, w którym ubezpieczony ma obowiązek opłacania składki lub czas zwolnienia z obowiązku opłacenia składki, zaznaczając, że okresy trwania ubezpieczenia chorobowego oraz trwania tytułu ubezpieczenia chorobowego nie zawsze będą pokrywały się ze sobą w czasie, bo o ile okres trwania ubezpieczenia chorobowego będzie zawsze zawierał się w okresie trwania tytułu ubezpieczenia (jako, że zakres tego pojęcia jest węższy), o tyle nie zawsze będzie zachodziła relacja odwrotna.

Następnie Sąd Rejonowy wskazał, że zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt. 4 i art. 12 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych z dnia 13.10.1998 r. (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 497) osoby wykonujące pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wpadkowemu. Ubezpieczeniu chorobowemu osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia podlegają dobrowolnie na swój wniosek (art. 11 ust. 2 ustawy systemowej).

Sąd meriti wyjaśnił, że wyjątek od reguły art. 6 ust. 1 przewidziany jest w art. 7 ustawy zasiłkowej, w którym postanowiono, że zasiłek chorobowy przysługuje również osobie, która stała się niezdolna do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli niezdolność do pracy trwała bez przerwy co najmniej 30 dni i powstała:

1) nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego;

2) nie później niż w ciągu 3 miesięcy od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego - w razie choroby zakaźnej, której okres wylęgania jest dłuższy niż 14 dni, lub innej choroby, której objawy chorobowe ujawniają się po okresie dłuższym niż 14 dni od początku choroby.

Sąd a quo argumentował, że poza przytoczonymi przesłankami pozytywnymi prawa do zasiłku chorobowego po ustaniu tytułu ubezpieczenia, ustawodawca ustanowił również przesłanki negatywne, których zaistnienie powoduje ustanie prawa do tego szczególnego rodzaju świadczenia. Jedną z nich przewiduje art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej, w którym postanowiono, że zasiłek chorobowy nie przysługuje za okres po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli osoba niezdolna do pracy kontynuuje działalność zarobkową lub podjęła działalność zarobkową stanowiącą tytuł do objęcia obowiązkowo lub dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym albo zapewniającą prawo do świadczeń za okres niezdolności do pracy z powodu choroby.

Sąd Rejonowy wskazał, że w myśl art. 11 ust. 2 osoby wykonujące umowę zlecenia dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu podlegają na swój wniosek.

W badanej sprawie sąd a quo stwierdził, że A. M. niewątpliwie spełniła pozytywne przesłanki nabycia prawa do zasiłku chorobowego po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, uregulowane w art. 7 pkt 1 ustawy zasiłkowej, wskazując, że tytuł ten ustał z dniem 13.01.2024 r., a od dnia 21.01.2024 r. była ona niezdolna do pracy z powodu choroby, zaznaczając, że ww. okoliczności nie kwestionował organ rentowy.

Sąd I instancji wskazał, że spór w n/n sprawie dotyczył prawa do zasiłku chorobowego za przypadający po ustaniu zatrudnienia okres od 21.01.2024 r. do 29.03.2024 r., a jego istota sprowadza się do rozstrzygnięcia zagadnienia, czy wnioskodawczyni w okresie niezdolności do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego wynikającego ze stosunku pracy z firmą (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością Spółką komandytową z siedzibą w Ł. kontynuowała działalność zarobkową na podstawie umowy zlecenia w firmie (...), w związku z czym w myśl art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej, utraciła prawo do zasiłku chorobowego za ten okres.

Odnosząc się do powyższej spornej kwestii sąd Rejonowy wskazał, że zasiłek chorobowy przysługuje w razie niezdolności do pracy spowodowanej chorobą, a więc jego funkcja substytutu zarobku polega na zabezpieczeniu środków niezbędnych do utrzymania w okresie trwania choroby. Taką zasadniczą funkcję spełnia zasiłek chorobowy w okresie trwania tytułu ubezpieczenia chorobowego. Prawo do zasiłku chorobowego po ustaniu tytułu ubezpieczenia jest natomiast wyjątkiem od ogólnej zasady przysługiwania prawa do zasiłku chorobowego w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego.

Sąd Rejonowy argumentował, że wyjątkowość ta wyraża się w przyznaniu prawa do świadczenia w okresie, za który nie jest opłacana składka, osobom niepodlegającym ubezpieczeniu. Zasiłek chorobowy zastępuje bowiem utracony zarobek. Ryzykiem chronionym jest w tym przypadku niemożność wykonywania (kontynuowania lub podjęcia) każdej działalności zarobkowej, zarówno tej, której wykonywanie dawało tytuł do objęcia ubezpieczeniem, jak i wykonywanej równolegle z taką działalnością, a ponadto jakiejkolwiek nowej działalności dającej źródło utrzymania. Jeżeli po ustaniu tytułu ubezpieczenia dojdzie do kontynuowania lub podjęcia działalności zostanie ona objęta ubezpieczeniem chorobowym. Wówczas zdarzenie ubezpieczeniowe (choroba) będzie pozostawać w związku z nowym tytułem ubezpieczeniowym.

Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej pozbawienie prawa do zasiłku następuje zarówno w przypadku niezdolności do pracy powstałej w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego, jak i po jego ustaniu, w przypadku „kontynuowania” lub „podjęcia” działalności zarobkowej stanowiącej tytuł do objęcia dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. Ustawa przy tym nie definiuje pojęcia działalności zarobkowej. Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych także pojęcia tego nie wyjaśnia. Sąd a quo wyjaśnił, że wykładnia pojęcia działalności zarobkowej poprzez porównanie przepisu art. 13 ust. 1 pkt 2 z art. 17 ust. 1 ustawy zasiłkowej – przewidującego utratę prawa do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia, w razie wykonywania pracy zarobkowej lub niezgodnego z przeznaczeniem wykorzystania zwolnienia lekarskiego – prowadzi do wniosku, iż zakres przedmiotowy pojęcia "działalności zarobkowej" jest szerszy od pojęcia "praca zarobkowa" i obejmuje różne formy prowadzenia działalności, w ramach której ubezpieczony uzyskuje dochód. Inaczej mówiąc, działalność zarobkowa to działalność stanowiąca źródło dochodu z tytułu własnej pracy, niezależnie od podstawy jej wykonywania.

Sąd Rejonowy podkreślił, że tylko faktyczne kontynuowanie lub podjęcie działalności zarobkowej stanowiącej tytuł do objęcia dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym powoduje z jednej strony pozbawienie prawa do zasiłku chorobowego z tytułu niezdolności do pracy powstałej w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego i trwającej po jego ustaniu (art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej), a z drugiej strony - objęcie ubezpieczeniem chorobowym z nowego tytułu. Wówczas zdarzenie ubezpieczeniowe (choroba) będzie pozostawać w związku z tym nowym tytułem ubezpieczenia. Obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym wynika bowiem z ustawy, a nie z czynności prawnej. Oznacza to, że wniosek zainteresowanego o objęcie ubezpieczeniem rodzi stosunek prawny dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego tylko wtedy, gdy zainteresowany spełnia ustawowe warunki podlegania ubezpieczeniom społecznym, a więc gdy taka działalność jest przez niego faktycznie prowadzona.

Sąd I instancji zaakcentował, że dla stosowania art. 13 ustawy zasiłkowej istotne nie jest formalne zawarcie umowy, ale faktyczne wykonywanie działalności zarobkowej stanowiącej tytuł do objęcia obowiązkowo lub dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym, wywodząc z powyższego, że objęcie ubezpieczeniem jest zatem zależne od faktycznego wykonywania pracy na podstawie umowy zlecenia, a nie jedynie od formalnego jej zawarcia.

Dodatkowo sąd a quo wskazał, że skoro zasiłek chorobowy po ustaniu określonego (pracowniczego) tytułu obowiązkowego ubezpieczenia chorobowego nie przysługuje w razie podjęcia lub kontynuowania tylko takiej działalności zarobkowej stanowiącej tytuł do objęcia obowiązkowo lub dobrowolnie kolejnym lub nowym ubezpieczeniem chorobowym, która zapewnia "źródło utrzymania", w tym choćby minimalny standard ochrony ubezpieczeniowej, a zatem zapewnia taką wysokość świadczeń zasiłkowych za okres orzeczonej niezdolności do pracy, która nie powinna być symboliczna, a nie ustalana w wysokości "oderwanej" lub pomijającej zasady ustalania podstawy wymiaru świadczeń dla osób, którym przysługuje ochrona zasiłkowa po ustaniu poprzedniego tytułu ubezpieczenia chorobowego, to tym bardziej należy przyjąć, iż nie było podstaw do pozbawienia wnioskodawczyni prawa do zasiłku za cały okres niezdolności do pracy.

Sąd Rejonowy argumentował, że wyłączenie prawa do zasiłku chorobowego na podstawie art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej dotyczy sytuacji, gdy osoba niezdolna do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego nie podlega żadnemu ubezpieczeniu natomiast kontynuuje lub podejmuje działalność zarobkową uprawniającą ją do objęcia dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. Wskazana konstrukcja przesłanki "nienabycia" prawa do tego zasiłku pozwala więc na stwierdzenie, że ryzykiem chronionym powołanego przepisu jest niemożność wykonywania (kontynuowania lub podjęcia) każdej działalności zarobkowej, a także nowej działalności dającej źródło utrzymania. Pojęcie „innej działalności zarobkowej” z art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy musi przejawiać się rzeczywistą aktywnością ubezpieczonego ukierunkowaną na uzyskanie zarobku.

W przedmiotowej sprawie Sąd I instancji ustalił, że A. M. w okresie objętym decyzją, tj. od 21.01.2024 r. do 29.03.2024 r., po ustaniu tytułu do ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia w (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością Spółką komandytową z siedzibą w Ł. faktycznie nie wykonywała działalności zarobkowej, nie realizując w żaden sposób umowy zlecenia. Wnioskodawczyni po zawarciu umowy zlecenia w dniu 8.01.2024 r. mogła świadczyć usługi jedynie przez 13 dni, za które otrzymała wynagrodzenie w lutym 2024 r. Zgodnie z zawartą umową zlecenia wynagrodzenie wypłacane wnioskodawczyni było po wykonaniu usług. Zarówno w lutym i marcu 2024 r. wnioskodawczyni nie podejmowała żadnych czynności w ramach zawartej umowy i nie otrzymała z jej tytułu żadnego wynagrodzenia.

W ocenie sądu a quo wnioskodawczyni zgodnie z art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy zasiłkowej przysługiwało w całym spornym okresie prawo do zasiłku chorobowego z uwagi na zachowanie ciągłości ubezpieczenia chorobowego.

Zdaniem Sądu I instancji wnioskodawczyni nie może ponosić negatywnych konsekwencji zaniedbania obowiązków przez płatnika składek – zleceniodawcę, w zakresie dopełnienia formalności związanych ze zgłoszeniem do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Umowa zlecenia nie powoduje automatycznego objęcia ubezpieczeniem chorobowym – zleceniobiorca musi wyrazić wolę przystąpienia do tego ubezpieczenia. Sąd I instancji stwierdził, że A. M. zgłosiła swemu zleceniodawcy w dniu podpisania umowy, że do takiego ubezpieczenia chce przystąpić. Obowiązkiem zleceniodawcy jako płatnika składek jest nie tylko przyjęcie takiego zgłoszenia, ale również terminowe przekazanie dokumentów do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Brak zgłoszenia zleceniobiorcy do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego mimo jego woli, nie może skutkować pozbawieniem prawa do świadczeń chorobowych. Ubezpieczony nie ma bowiem wpływu na to, czy pracodawca wywiąże się z formalności – nie może samodzielnie zgłosić się do ubezpieczenia, a jedynie zgłosić chęć przystąpienia do ubezpieczenia.

Ponadto Sąd Rejonowy stwierdził, że nawet gdyby zleceniodawca M. K. nie zgłosił A. M. do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego to wnioskodawczyni przysługiwałby zasiłek chorobowy na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy zasiłkowej, a to z uwagi na fakt, iż obowiązkowe ubezpieczenie chorobowe z (...) trwało do 13.01.2024 r., a zwolnienie lekarskie zostało wystawione na okres od dnia 21.01.2024 r. i trwało do dnia 29.03.2024 r., nieprzerwanie powyżej 30 dni, co stanowi, że cały ten okres mieścił się w okresie zasiłkowym zgodnie z art. 8 ww. ustawy.

Konkludując sąd a quo uznał, że w sprawie nie wypełniła się zatem dyspozycja art. 13 ust. 1 pkt. 2 ustawy zasiłkowej, gdyż po ustaniu tytułu ubezpieczenia w postaci umowy o pracę i od momentu rozpoczęcia zwolnienia lekarskiego wnioskodawczyni nie kontynuował działalności zarobkowej stanowiącej tytuł do objęcia dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym. Sąd I instancji podkreślił, że organ rentowy nie podważył skutecznie okoliczności, że wnioskodawczyni nie wykonywała żadnych czynności związanych z realizacją zlecenia na rzecz M. K. w okresie, którego dotyczyła zaskarżona decyzja.

W rezultacie powyższych rozważań Sąd a quo, na podstawie art. 477 ¹⁴ § 2 k.p.c., zmienił zaskarżoną decyzję z 23.04.2024 r. zgodnie z treścią pkt 1. wyroku.

O kosztach procesu, na które złożyły jedynie koszty zastępstwa procesowego, Sąd Rejonowy orzekł na podstawie art. 98 § 1 k.p.c., zasądzając obowiązek ich zwrotu od ZUS (...) Oddziału w Ł., jako strony przegrywającej, na rzecz wnioskodawczyni kwotę 360 zł wynikającą z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokacie (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1964 z późn. zm.), razem z ustawowymi odsetkami zgodnie z art. 98 §1 ¹ k.p.c.

Apelację od powyższego rozstrzygnięcia wywiódł organ rentowy, zaskarżając w całości przedmiotowy wyrok, któremu zarzucił:

1/ błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że wnioskodawczyni przysługuje prawo do zasiłku chorobowego za okres od 21.01.2024 r. do 29.03.2024 r. z tytułu zawartej umowy zlecenia z płatnikiem składek E. (...) M. K. wbrew temu, że w okresie od 8.01.2024 r. do 21.01.2024 r. była zgłoszona jedynie do ubezpieczenia zdrowotnego, gdyż był zbieg ze stosunkiem pracy. Natomiast od 13.01.2024 r. do 29.02.2024 r. wnioskodawczyni została zgłoszona do ubezpieczeń społecznych, lecz bez dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, a zatem zgłoszenie z opóźnieniem, bo z dniem 8.04.2024 r., tj. po upływie 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczenia uniemożliwia objęcie dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym od dnia wskazanego we wniosku,

2/ naruszenie prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. z 2023 r., poz. 2780 ze zm.) przejawiające się tym, ze płatnik składek E. M. K. dopiero w dniu 8.04.2024 r. złożył dokument zgłoszeniowy (...) z dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym dla wnioskodawczyni od 13.01.2024 r. z tytułu umowy zlecenia. A. wskazał, że w świetle art. 14 ust. 1 i 1 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych objęcie dobrowolnie ubezpieczeniami emerytalnym, rentowymi i chorobowym następuje od dnia wskazanego we wniosku o objęcie tymi ubezpieczeniami, nie wcześniejszej jednak niż od dnia, w którym wniosek został zgłoszony, z zastrzeżeniem ust. 1a. Objęcie dobrowolne ubezpieczeniem chorobowym następuje od dnia wskazanego we wniosku tylko wówczas, gdy zgłoszenie do ubezpieczeń emerytalnego i rentowych zostanie dokonane w terminie określonym w art. 36 ust. 4, tj. w terminie 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczenia. Strona apelująca podniosła, że z akt sprawy wynika, iż w okresie od 1.03.2022 r. do 12.01.2024 r. wnioskodawczyni podlegała ubezpieczeniu chorobowemu z tytułu zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. sp. k. na podstawie umowy o pracę, a w okresie od 8.01.2024 r. do 12.01.2024 r. wnioskodawczyni z tytułu umowy zlecenia była zgłoszona jedynie do ubezpieczenia zdrowotnego, gdyż był zbieg ze stosunkiem pracy i od 13.01.2024 r. do 29.02.2024 r. została zgłoszona do ubezpieczeń społecznych bez dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, a zatem zgłoszenie z dniem 8.04.2024 r. tj. po upływie 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczeniowego uniemożliwia objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym od dnia wskazanego we wniosku,

3/ naruszenie prawa procesowego, tj. art. 233 k,p.c. przejawiające się tym, że sąd przyjął za wiarygodne twierdzenia wnioskodawczyni, że zwróciła się do płatnika składek M. K. o zgłoszenie jej do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego już w dacie 8.01.2024 r., jednakże, co podkreślił apelant, twierdzenia ubezpieczonej w żaden sposób nie zostały zweryfikowane przez sąd I instancji poprzez dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z zeznań płatnika na potwierdzenie ww. faktu oraz potwierdzenie w jakiej dacie to oświadczenie o zgłoszenie do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego dotarło do płatnika – w konkluzji apelant wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z zeznań płatnika M. K. na potwierdzenie lub zaprzeczenie faktu czy ubezpieczona A. M. w ogóle zwróciła się do niego o zgłoszenie do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, a jeśli tak to w jakiej dacie to nastąpiło.

Wobec powyższych zarzutów apelacyjnych strona pozwana wniosła o zmianę wyroku w całości i oddalenie odwołania od decyzji z dnia 23.04.2024 r. albo o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi I instancji.

Na rozprawie apelacyjnej w dniu 26.09.2025 r. pełnomocnik ZUS poparł apelację, natomiast pełnomocnik wnioskodawczyni wniósł o jej oddalenie w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego wg norm przepisanych.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja okazała się zasadna i skutkuje zmianą zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie odwołania, zgodnie z żądaniem strony apelującej.

Dla porządku wywodu przypomnienia wymaga, że spór w przedmiotowej sprawie sprowadzał się do rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego, a mianowanie, czy ubezpieczona powinna zostać pozbawiona prawa do zasiłku chorobowego za okres orzeczonej niezdolności do pracy w oparciu o art. 13 ust. 1 pkt 2 z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 501, dalej także: ustawa zasiłkowa) w okresie od 21.01.2024 r. do 29.03.2024 r.

Organ rentowy, zarówno na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, jak i drugoinstancyjnego, konsekwentnie podnosił, że skoro po ustaniu zatrudnienia pracowniczego w (...) sp. z o.o. sp. k. z/s w Ł., w którym wnioskodawczyni pozostawała od 1.03.2022 r. do 12.01.2024 r., odwołująca kontynuowała umowę zlecenia z dnia 8.01.2024 r. zawartą z E. (...) M. K. na okres od 8.01.2024 r. do 31.03.2024 r. na zasadzie dobrowolności, to w konsekwencji tego powódka nie miała prawa do zasiłku chorobowego za okres od 21.01.2024 r. do 29.03.2024 r. Z tytułu zawartej umowy zlecenia powódka mogła bowiem przystąpić do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, czego jednak nie uczyniła w terminie 7 dni od powstania obowiązku ubezpieczenia, co uniemożliwia objęcie dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym z tytułu umowy zlecenia od dnia 13.01.2024 r., który został wskazany we wniosku (...) złożonym przez płatnika składek dopiero w dniu 8.04.2024 r. - w ramach korekty zgłoszenia wnioskodawczyni do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego dokonanej przez zleceniodawcę jako płatnika.

Wstępnie zaznaczyć należy, że okoliczności pozostawania przez powódkę w pracowniczym zatrudnieniu od 1.03.2022 r. do 12.01.2024 r. oraz zawarcia przez powódkę umowy zlecenia w dniu 8.01.2024 r. na okres od 8.01.2024 r. do 31.03.2024 r. a także, że w okresie od 8.01.2024 r. do 12.01.2024 r. ubezpieczona była zgłoszona z tytułu umowy zlecenia jedynie do ubezpieczenia zdrowotnego, ponieważ był zbieg ze stosunkiem pracy do 13.01.2024 r. - nie są sporne. Nie ulega zatem wątpliwości, że z tytułu stosunku pracy wnioskodawczyni podlegała obowiązkowi ubezpieczenia społecznego (w tym także chorobowego) w myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 350, dalej też: ustawa systemowa). Objęcie ubezpieczeniem stosunku pracy jest realizacją zasady pierwszeństwa tego tytułu ubezpieczenia w zbiegu z pozostałymi, co odzwierciedla zresztą art. 9 ust. 1 ustawy systemowej.

Poza tym nie jest też sporne to, że wnioskodawczyni wykonywała umowę zlecenia z dnia 8.01.2024 r. w styczniu 2024 r. do dnia powstania jej niezdolności do pracy z powodu choroby, czyli do dnia 21.01.2024 r. oraz to, że odwołująca otrzymała z tego tytułu od zleceniodawcy wynagrodzenie wypłacone jej przelewem z dnia 9.02.2024 r. w kwocie 2475 zł /przelew - k. 8/. Powyższe oznacza, że nie można twierdzić, że ww. umowa zlecenia z dnia 8.01.2024 r. nie była wykonywana przez jej strony, a jedynie zawarta formalnie, a to z kolei oznacza, że skoro umowa zlecenia z dnia 8.01.2024r. była umową ważną i była wykonywana, stanowiąc działalność zarobkową w rozumieniu art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej, to w konsekwencji należy też uznać, że wnioskodawczyni, jako zleceniobiorca miała ważny tytuł do objęcia jej dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym oraz że przedmiotowa umowa zlecenia stanowiła tytuł do ubezpieczeń po ustaniu ubezpieczenia pracowniczego powódki od dnia 13.01.2024 r. (art. 6 ust. 1 pkt 4 w związku z art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych).

Zgodnie z art. 14 ust. 1 i 1 a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem emerytalnym, rentowymi i chorobowym następuje od dnia wskazanego we wniosku o objęcie tymi ubezpieczeniami, nie wcześniej jednak niż od dnia, w którym wniosek został zgłoszony, z zastrzeżeniem ust. 1 a.

Wyjaśnić także należy, że objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym następuje od dnia wskazanego we wniosku tylko wówczas, gdy zgłoszenie do ubezpieczeń emerytalnego i rentowych zostanie dokonane w terminie określonym w art. 36 ust. 4 ustawy systemowej, czyli w terminie 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczenia.

Wobec podniesionych w apelacji zarzutów błędnych ustaleń faktycznych i naruszenia art. 233 k.p.c. oraz przytoczonej na ich uzasadnienie argumentacji przez pozwanego, Sąd (...) instancji zważył, że dla sprawy kluczowe okazało się przeprowadzenie uzupełniająco postępowania dowodowego celem zbadania i ustalenia, czy wnioskodawczyni faktycznie, tak, jak twierdziła w postępowaniu przed Sądem Rejonowym, zgłosiła płatnikowi składek M. K., z którym zawarła umowę zlecenia z dnia 8.01.2024 r. oświadczenie, że chce zostać objęta dobrowolnym ubezpieczeniem z tytułu ww. umowy zlecenia, a jeśli tak - to w jakiej dacie złożyła takie oświadczenie temu płatnikowi. Analiza akt sprawy dokonana przez Sąd (...) instancji potwierdziła bowiem zastrzeżenia strony apelującej, że kwestie te nie zostały w żaden sposób zweryfikowane przez sąd meriti, który swoje ustalenie w zakresie złożenia przez wnioskodawczynię zleceniodawcy oświadczenia o chęci objęcia jej dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym z tytułu zawartej umowy zlecenia z dnia 8.01.2024 r., oparł jedynie na zeznaniach powódki, co jednak nie znalazło oparcia w żadnym dokumencie zalegającym w aktach sprawy, które zostały zgromadzone w postępowaniu w pierwszej instancji.

Mając na uwadze, że ustalenie ww. okoliczności było istotne dla rozstrzygnięcia sporu w rozpoznawanej sprawy, Sąd Okręgowy, działając jako sąd drugiej instancji, który w aktualnie obowiązującym w polskim cywilnym systemie procesowym modelu pełnej apelacji, pozostaje w postępowaniu apelacyjnym sądem merytorycznym, uzupełniająco zarządził w postępowaniu wywołanym apelacją pozwanego przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego w ww. zakresie i w tym celu zwrócił się do płatnika składek M. K. o nadesłanie pełnej dokumentacji dotyczącej zawarcia z A. M. umowy zlecenia, w szczególności zawiązanej ze zgłoszeniem do ubezpieczenia społecznego oraz korekt w tym zakresie, a także oświadczenia zleceniobiorcy co do wniosku o objęcie ubezpieczeniem chorobowym. Podkreślić należy, że prawidłowe rozstrzygnięcie każdej sprawy cywilnej uzależnione jest od spełnienia przez sąd orzekający dwóch naczelnych obowiązków procesowych: przeprowadzenia postępowania dowodowego w sposób zgodny z przepisami procedury cywilnej oraz dokonania wszechstronnej oceny wszystkich okoliczności ujawnionych w toku procesu, zaś rozstrzygnięcie sądu winno znajdować swoje oparcie w przepisach prawa materialnego, odpowiednio zastosowanych ustalonej podstawy faktycznej. Tylko bowiem prawidłowo ustalony stan faktyczny w zakresie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sporu faktów może stanowić podstawę do przeprowadzenia weryfikacji prawidłowości oceny jurydycznej sądu a quo co do żądania powódki na podstawie mających zastosowanie w n/n sprawie przepisów prawa materialnego.

Po złożeniu przez płatnika składek M. K. dokumentów dotyczących zwartej z powódką umowy zlecenia z dnia 8.01.2024 r., Sąd (...) instancji ustalił, że niewątpliwie w terminie 7 dni od dnia powstania tytułu do ubezpieczenia w związku z zawartą umową zlecenia z dnia 8.01.2024 r. płatnik składek nie zgłosił powódki do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tego tytułu. Analiza złożonego oświadczenia powódki, jako zleceniobiorcy, które zalega w aktach sprawy za kartą 106, wykazała natomiast, że oświadczenie to nie jest opatrzone żadną datą jego sporządzenia, co uniemożliwia ustalenie, kiedy faktycznie zostało to oświadczenie podpisane przez powódkę, jak i kiedy rzeczywiście zostało ono złożone przez powódkę, jako zleceniobiorcę, płatnikowi składek będącemu zleceniodawcą. Ponadto Sąd (...) instancji stwierdził, że przyjęcie, iż omawiane oświadczenie powódki, jako zleceniobiorcy zostało przez nią złożone zleceniodawcy jeszcze w trakcie trwania jej zatrudnienia pracowniczego nie jest możliwe, także i z tej przyczyny, że rzeczone oświadczenie powódki nie zawiera w części zatytułowanej „Informacja o zatrudnieniu” w punkcie 1 zaznaczenia, że powódka jest objęta ubezpieczeniem z tytułu stosunku pracy i z tego tytułu osiąga przychód (wynagrodzenie określone w umowie) równe co najmniej minimalnemu wynagrodzeniu (brutto 3010,00 zł w 2022 r. bez względu na wielkość etatu), a jedynie zaznaczono w tym punkcie, że zleceniobiorca nie jest emerytem lub rencistą. Takiej treści oświadczenie o chęci podlegania dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu, które przy tym - jak wyżej wskazano - nie zostało opatrzone przy podpisie powódki żadną datą, zdaniem Sądu (...) instancji, nie daje podstaw do ustalenia, że zostało ono złożone przez wnioskodawczynię przed ustaniem jej stosunku pracy, w którym pozostawała do 12.01.2024 r.

Jednakże, jeśli by nawet hipotetycznie założyć (choć zaznaczyć należy, że nie ma ku temu uzasadnionych podstaw w świetle całokształtu zebranego materiału dowodowego zarówno w postępowaniu I –, jak i (...) - instancyjnym), że ww. oświadczenie powódki, jako zleceniobiorcy zostało przez nią jedynie niestarannie wypełnione i że powódka, jednak złożyła takie oświadczenie płatnikowi składek, jako zleceniodawcy, gdy pozostawała w stosunku pracy z drugim płatnikiem, zgłaszając chęć podlegania dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu z tytułu umowy zlecenia od 13.01.2024 r., to i tak, w świetle złożonych przez zleceniodawcę formularzy (...) dotyczących jej zgłoszenia przez płatnika składek do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tytułu umowy zlecenia od 13.01.2024 r. wynika, iż zleceniodawca dokonał tego zgłoszenia odwołującej się do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tytułu umowy zlecenia z dnia 8.01.2024 r. dopiero w dniu 8.04.2024 r., a zatem po upływie ustawowego terminu 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczenia. W takiej zaś sytuacji nie ma możliwości przywrócenia terminu do dokonania zgłoszenia powódki do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tytułu umowy zlecenia od dnia 8.01.2024 r. Powódka może jedynie wystąpić ze stosownymi roszczeniami wobec zleceniodawcy, jeśli twierdzi, że nie wypełnił on spoczywających na nim jako płatniku składek powinności dokonania w ustawowym terminie stosownego zgłoszenia wnioskodawczyni do ZUS z tytułu dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego zgodnie ze złożonym mu przez wnioskodawczynię oświadczeniem o chęci podlegania temu ubezpieczeniu z tytułu umowy zlecenia.

Dokonując oceny prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd (...) instancji zważył, że stosownie do literalnego brzmienia art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej, zasiłek chorobowy z tytułu niezdolności do pracy powstałej w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego, jak i z tytułu niezdolności do pracy powstałej po ustaniu tytułu ubezpieczenia nie przysługuje za okres po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli osoba niezdolna do pracy kontynuuje działalność zarobkową lub podjęła działalność zarobkową stanowiącą tytuł do objęcia obowiązkowo lub dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym albo zapewniającą prawo do świadczeń za okres niezdolności do pracy z powodu choroby.

Zgodnie zaś z art. 13 ust. 2 ustawy zasiłkowej zasiłek chorobowy nie przysługuje za okres niezdolności do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli ubezpieczenie to ustało po wyczerpaniu prawa do zasiłku chorobowego.

Wyłączenie prawa do zasiłku chorobowego na podstawie art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej, dotyczy sytuacji, gdy osoba niezdolna do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego nie podlega żadnemu ubezpieczeniu, natomiast kontynuuje lub podejmuje działalność zarobkową uprawniającą ją do objęcia dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym (por. postanowienie SN z dnia 29 października 2003 r., (...) UK 176/03, Legalis nr 235655).

Przyczyny odmowy prawa do świadczenia ujęte zostały w art. 13 ust. 1 i 2 ustawy, którego poszczególne elementy opisują (przez negację) ryzyko chronione świadczeniem chorobowym z tytułu niezdolności do pracy powstałej w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego, jak i z tytułu niezdolności do pracy powstałej po ustaniu tytułu ubezpieczenia. Możliwość kontynuowania działalności zarobkowej wskazuje na to, że choroba nie ogranicza zdolności do pracy, a zatem nie zachodzą przesłanki przyznania prawa do zasiłku. Zdarzenie ubezpieczeniowe (zachorowanie) pozostaje już w związku z nowym tytułem ubezpieczenia, a prawo do zasiłku przewidzianego w art. 7 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2022 r. poz. 1732), odpadnie wobec braku potrzeby wprowadzenia tej szczególnej ochrony (por. uchwała SN z 30 sierpnia 2001 r., III ZP 11/01).

Zauważenia przy tym wymaga, że pojęcie działalności zarobkowej, niezdefiniowane ani na gruncie ustawy zasiłkowej ani w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych, należy rozumieć szeroko. W sensie rodzajowym wchodzi tu w grę każda praca (działalność) zarobkowa, mogąca stanowić źródło dochodów (H. Pławucka, glosa do uchwały SN z dnia 30 sierpnia 2001 r., III ZP 11/200, OSP 2002, z. 12, poz. 599).

Kontynuacja, czy też podjęcie stosunku prawnego w rozumieniu art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej wiąże się bowiem z wykonywaniem działalności zarobkowej, jako potencjalnego źródła zarobkowania, będącego tytułem do objęcia dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. W art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej ustawodawca kładzie akcent na czynnik zarobkowy, a więc każdy przejaw zachowania człowieka, który przynosi dochód. Dlatego istotne jest szczegółowe ustalenie okoliczności faktycznych dotyczących kontynuowania umowy zlecenia po ustaniu stosunku pracy, a następnie dokonanie ich prawnej oceny pod kątem, czy umowa zlecenia trwała po rozwiązaniu umowy o pracę.

Pojęcie "innej działalności zarobkowej" z art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej, musi przejawiać się rzeczywistą aktywnością ubezpieczonego ukierunkowaną na uzyskanie zarobku (tak wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach, III AUa 67/99, OSA 2000/7-8/37). Potwierdzają to poglądy prezentowane przez Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały z dnia 30 sierpnia 2001 r. (III ZP 11/01, OSP 2002/1/18) oraz Sąd Apelacyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 27 lutego 2001 r. (III AUa 91/01, OSA 2001/11/42).

Jak trafnie wskazał SN w wyroku z 19.06.2024 r. (...) 132/23 (L.), regulacja art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej, pozbawia ubezpieczonego prawa do zasiłku chorobowego jedynie za taki okres po ustaniu zatrudnienia, w którym osoba zainteresowana rzeczywiście kontynuuje wykonywanie działalności zarobkowej stanowiącej tytuł objęcia jej obowiązkowym lub dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym albo zapewniającej prawo do świadczeń za okres niezdolności do pracy z powodu choroby.

Nadto Sąd (...) instancji miał na uwadze, że SN w postanowieniu z 25.10.2018 r. III UZP 7/18 (L.) słusznie stwierdził, że zasiłek chorobowy, o którym stanowi art. 7 ustawy zasiłkowej, ma charakter wyjątkowy, gdyż przysługuje osobie, która nie podlega ubezpieczeniu chorobowemu wskutek utraty takiego tytułu związanego z ochroną ryzyka socjalnego (zdrowie), bez ekwiwalentu zmaterializowanego w postaci składki na to ubezpieczenie. Zatem uprawnienie do zasiłku realizuje się przez „niezdolność do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia” (por. wyrok Sądu Najwyższego z 25 lipca 2006 r., I UK 42/06, OSNP 2006 nr 15-16, poz. 232 oraz uzasadnienie uchwały tego Sądu z 12 czerwca 2002 r., III UZP 4/02, OSNAPiUS 2002 nr 24, poz. 601).

Odnosząc się do niniejszej sprawy, Sąd Okręgowy uznał, że nie może budzić żadnych wątpliwości, że umowa zlecenie z dnia 8.01.2024 r. łącząca skarżącą ze zleceniodawcą (...) M. K. była faktycznie wykonywana przez strony do czasu choroby powódki czyli do 21.01.2024 r. i że powódka jako zleceniobiorca w związku z wykonywaniem tej umowy otrzymała wynagrodzenie w formie przelewu od zleceniodawcy, co zresztą nie było sporne i na co powódka sama powołała się w uzasadnieniu złożonego odwołania (k. 4-5), załączając na potwierdzenie tego przelew z dnia 9.02.2024 r. dotyczący wypłaconego jej przez zleceniodawcę wynagrodzenia za styczeń 2024 r. w kwocie 2475 zł (przelew k. 8).

Jak słusznie wskazuje się w orzecznictwie "zasiłek chorobowy po ustaniu określonego (pracowniczego) tytułu obowiązkowego ubezpieczenia chorobowego nie przysługuje w razie podjęcia lub kontynuowania tylko takiej działalności zarobkowej stanowiącej tytuł do objęcia obowiązkowo lub dobrowolnie kolejnym lub nowym ubezpieczeniem chorobowym, która zapewnia "źródło utrzymania", w tym choćby minimalny standard ochrony ubezpieczeniowej, a zatem zapewnia taką wysokość świadczeń zasiłkowych za okres orzeczonej niezdolności do pracy, która nie powinna być symboliczna ani ustalana w wysokości "oderwanej" lub pomijającej zasady ustalania podstawy wymiaru świadczeń dla osób, którym przysługuje ochrona zasiłkowa po ustaniu poprzedniego tytułu ubezpieczenia chorobowego" (wyrok SN z dnia 4 października 2018 r., III UZP 5/18). Jak dalej podaje SN: "zasiłek chorobowy po ustaniu określonego tytułu ubezpieczenia chorobowego nie przysługuje tylko za te okresy orzeczonej niezdolności do pracy, w których została podjęta lub jest faktycznie kontynuowana działalność zarobkowa stanowiąca kolejny lub nowy tytuł podlegania ubezpieczeniu chorobowemu, co nie dotyczy innych okresów zasiłkowych, w których już taka działalność nie była wykonywana.

W przypadku umów zlecenia, dla spełnienia przesłanki negatywnej prawa do zasiłku chorobowego z tytułu niezdolności do pracy, wskazanej w art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, kontynuowania wcześniej podjętej działalności zarobkowej, konieczne jest wykazanie rzeczywistej aktywności, ukierunkowanej na uzyskanie dochodu, a nie sam fakt formalnego związania zawartymi wcześniej umowami zlecenia (zob. postanowienie SN z 9.06.2022 r., (...) 463/21, L.).

Oznacza to, że w realiach niniejszej sprawy wobec tego, że strony wykonywały umowę zlecenia z dnia 8.01.2024 r. w styczniu 2024 r. przed powstaniem niezdolności do pracy powódki od dnia 21.01.2024 r. i że odwołująca otrzymała od zleceniodawcy przelew wynagrodzenia za styczeń 2024 r. w kwocie 2475 zł (k. 8), pozwany ZUS słusznie uznał, że wnioskodawczyni powinna być pozbawiona świadczeń chorobowych za cały okres po ustaniu pracowniczego tytułu ubezpieczenia chorobowego, tj. za okresy orzeczonej niezdolności do pracy od 21.01.2024 r. do 29.03.2024 r., skoro nie była zgłoszona do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tytułu umowy zlecenia z dnia 8.01.2024 r., a umowa ta stanowiła dla niej od dnia 13.01.2024 r. tytuł do objęcia ubezpieczeniem społecznym po ustaniu ubezpieczenia społecznego z tytułu zatrudnienia pracowniczego w dniu 12.01.2024 r. (por. a contrario wyroki Sądu Najwyższego, w których wskazano okoliczności, gdy zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonym m.in. z 25 lutego 2008 r., I UK 249/07, z 4 czerwca 2012 r., I UK 13/12, z 9 stycznia 2012 r., I UK 212/11, L.).

Gwoli ścisłości zaakcentować jedynie w tym miejscu należy, że odwołująca, która stała się niezdolna do pracy z dniem 21.01.2024 r., nie kontynuowała działalności zarobkowej z tytułu umowy zlecenia z dnia 8.01.2024 r. po ustaniu pracowniczego ubezpieczenia dopiero od dnia powstania ww. niezdolności do pracy w związku z chorobą, ale dla sprawy istotne jest jedynie to, że przed dniem powstania niezdolności do pracy (przed 21.01.2024 r.) umowa zlecenia z dnia 8.01.2024 r. była przez jej strony wykonywana w styczniu 2024 r. i była ona ważnym tytułem do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, a od dnia 13.01.2024 r. (po zakończeniu stosunku pracy w dniu 12.01.2024 r.) rzeczona umowa zlecenia z dnia 8.01.2024 r. stanowiła ważny tytuł do objęcia powódki ubezpieczeniem społecznym.

Oznacza to, że została spełniona negatywna przesłanka, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.

Jednocześnie rację ma strona apelująca, że wnioskodawczyni miała możliwość zgłoszenia się do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tytułu umowy cywilnoprawnej (co wynika z art. 11 ust. 2 w związku z art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy systemowej), jednak z takiej możliwości w okolicznościach niniejszej sprawy nie skorzystała w terminie 7 dni od dnia powstania tytułu do ubezpieczenia, gdyż nie potwierdza tego ani oświadczenie powódki jako zleceniobiorcy zalegające w aktach sprawy za kartą 106, z przyczyn szeroko omówionej we wcześniejszej części rozważań Sądu (...) instancji, których powielanie w tym miejscu jest zbędne, ani też nie potwierdza tego formularz (...) zgłoszenia jej do tego ubezpieczenia od 13.01.2024 r. złożony przez zleceniodawcę do ZUS dopiero 8.04.2024 r., a zatem po upływie ww. 7-dniowego ustawowego terminu do dokonania zgłoszenia do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tytułu umowy zlecenia z dnia 8.01.2024 r.

W świetle ustalonych faktów w ramach uzupełniającego postępowania dowodowego przed Sądem (...) instancji, należy uznać, że powódka miała realną możliwość uzyskania ochrony ubezpieczeniowej w związku z zawarciem ważnej i wykonywanej przez jej strony umowy zlecenia z dnia 8.01.2024 r., lecz nie skorzystała z takiej możliwości, gdyż nie została w ustawowym terminie 7 dni zgłoszona przez zleceniodawcę do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tytułu ww. umowy zlecenia od 13.01.2024 r. i nie ma możliwości przywrócenia terminu do zgłoszenia do tego ubezpieczenia.

Nadto wskazać należy, że błędnie sąd meriti uznał, że wnioskodawczyni spełniła warunki z art. 7 ust.1 ustawy zasiłkowej do zasiłku chorobowego za sporny okres pomimo niezgłoszenia jej przez zleceniodawcę do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego z tytułu umowy zlecenia z dnia 8.01.2024 r., albowiem okolicznością wyłączającą prawo powódki do zasiłku chorobowego za okres od 21.01.2024 r. do 29.03.2024 r. po ustaniu ubezpieczenia pracowniczego od dnia 13.01.2024 r. było posiadanie przez wnioskodawczynię innego tytułu do objęcia jej dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym po dniu 12.01.2024 r. w związku z ważną umową zlecenia z dnia 8.01.2024 r., którą strony rzeczywiście wykonywały w styczniu 2024 r. do dnia 21.01.2024 r., gdy powódka stała się niezdolna do pracy, gdyż istnienie stosunku zlecenia wynikającego z umowy zlecenia z dnia 8.01.2024 r. po ustaniu obowiązkowego ubezpieczenia chorobowego z tytułu zatrudnienia pracowniczego, stanowiło działalność zarobkową wnioskodawczyni w rozumieniu art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej.

Mając na względzie powyższe rozważania, zdaniem Sądu (...) instancji, za trafne należało w efekcie uznać podniesione w apelacji zarzuty dotyczące błędnie ustalonych istotnych dla rozstrzygnięcia sporu okoliczności faktycznych przez sąd meriti, jak i naruszenia przez Sąd I instancji przepisów prawa procesowego, tj. art. 233 k.p.c., co ostatecznie skutkowało również naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, gdyż zleceniodawca jako płatnik składek złożył dopiero w dniu 8.04.2024 r. dokument zgłoszeniowy (...) z dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym dla wnioskodawczyni od 13.01.2024 r. z tytułu umowy zlecenia, a zatem po upływie ustawowego terminu 7 dni od dnia powstania tytułu do objęcia ubezpieczeniem. W efekcie uzupełniająco przeprowadzonego postępowania dowodowego, w omówionym wyżej zakresie, Sąd (...) instancji stwierdził, że rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego narusza art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, gdyż powódka po ustaniu w dniu 12.01.2024 r. obowiązkowego ubezpieczenia chorobowego z tytułu umowy o pracę, posiadała inny tytuł stanowiący podstawę do objęcia jej od dnia 13.01.2024 r. dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym z tytułu stosunku zlecenia wynikającego z ważnej umowy zlecenia z dnia 8.01.2024 r., którą strony wykonywały do dnia 21.01.2024 r., kiedy powstała niezdolność do pracy powódki, a zatem stosunek zlecenia stanowił działalnością zarobkową wnioskodawczyni w rozumieniu ww. przepisu art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej, natomiast powódka nie została zgłoszona do tego ubezpieczenia w terminie 7 dni od dnia powstania tytułu do objęcia ubezpieczeniem, zaś termin do dokonania zgłoszenia do przedmiotowego ubezpieczenia nie podlega przywróceniu.

Mając na uwadze powyższe Sąd (...) instancji, na skutek apelacji strony pozwanej, na mocy art. 386 par. 1 k.p.c., zmienił zaskarżony wyrok w punkcie 1 i 2 sentencji, w ten sposób, że oddalił w odwołanie, jako w całości bezzasadne.