Wyrok z 23 kwietnia 2026, sygn. II Ka 151/26

Przewodniczący:

SSO Agnieszka Karłowicz

Protokolant:

st. sekr. sąd. Agnieszka Walerczak

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II Ka 151/26

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

2

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 28 stycznia 2026 r. sygn. akt II K 1024/25

1.1.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☒ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.1.3. Granice zaskarżenia

1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☒ w części

☐co do winy

☐co do kary

☒co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐art. 439 k.p.k.

☒brak zarzutów

1.1.4. Wnioski

☐uchylenie

☒zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

1.2.1. Ustalenie faktów

1.2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

1.2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

1.2.2. Ocena dowodów

1.2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

.  STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

Treść zarzutów z apelacji wniesionej przez obrońcę:

I.  błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mający wpływ na jego treść poprzez dokonanie wadliwej oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu przypisanego oskarżonemu, w szczególności oceny strony przedmiotowej przestępstwa zarzucanego oskarżonemu, co doprowadziło do niewłaściwej kwalifikacji czynu;

II.  w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku mający wpływ na treść orzeczenia, a wyrażający się wadliwym ustaleniem, że jedynie orzeczona wobec oskarżonego bezwzględna kara pozbawienia wolności w wymiarze 10 miesięcy winna podziałać na niego wychowawczo, wdrożyć go do przestrzegania porządku prawnego oraz zapobiec jego powrotowi do przestępstwa w przyszłości, w sytuacji gdy, X. L. odbywa karę pozbawienia wolności za czyny popełnione w analogicznym czasie co występek zarzucany w niniejszym postępowaniu i złożył w sprawie wyjaśnienia, w których przyznał się do zarzucanego mu czynu, wyraził autentyczny żal i skruchę oraz całkowicie przewartościował swoje życie czego przykładem jest nienaganne zachowanie w trakcie odbywania kary, a ponadto należy wziąć pod uwagę wartość skradzionego mienia, co winno skutkować ustaleniem, że adekwatną karą w stosunku do oskarżonego wydaje się kara pozbawienia wolności w wymiarze 1 miesiąca oraz kara 10 miesięcy ograniczenia wolności, która utrwali właściwe postawy u X. L. oraz spełni swoją rolę w zakresie prewencji ogólnej kształtującą świadomość prawną społeczeństwa;

III.  rażącą niewspółmierność orzeczonej kary 10 miesięcy pozbawienia wolności, przejawiającą się w wymierzeniu kary nadmiernie surowej w realiach sprawy, z pominięciem istotnych okoliczności łagodzących w szczególności pełnego przyznania się do winy, autentycznego żalu i skruchy, marginalnego przekroczenia progu przepołowienia i umiarkowanej społecznej szkodliwości czynu oraz faktu, iż oskarżony odbywa już kary pozbawienia wolności za czyny podobne, a zatem dodatkowa kara izolacyjna w niniejszej sprawie nie realizuje w sposób proporcjonalny celów prewencji indywidualnej, co winno skutkować orzeczeniem kary o charakterze wolnościowym względnie tzw. kary mieszanej;

Treść zarzutów z apelacji wniesionej przez oskarżonego:

I.  skarżący kwestionuje rozstrzygnięcie co do kosztów, wskazując, że nie jest w stanie ich ponieść. Pełna treść zarzutu na karcie 149.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Ze względu na ten sam kierunek zaskarżenia, na korzyść oskarżonego, zarzuty obu apelacji zostały rozpoznane łącznie. Apelacje obrońcy oraz oskarżonego nie zasługiwały na uwzględnienie, bowiem żaden z podniesionych w nich zarzutów nie okazał się trafny, ani też nie ujawniły się uchybienia podlegające uwzględnieniu z urzędu w rozumieniu art. 439 k.p.k. oraz art. 440 k.p.k.

W pierwszej kolejności odnieść się należy do zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, a związanego z oceną stopnia społecznej szkodliwości czynu, co miało mieć wpływ na przyjętą kwalifikację prawną czynu. Zarzut ten nie zasługuje na aprobatę. Ma on bowiem charakter wyłącznie polemiczny i sprowadza się do przedstawienia własnej, odmiennej oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu, bez wskazania zasadnych przesłanek, które mogłyby podważyć prawidłowość rozumowania Sądu I instancji. Wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd w sposób prawidłowy ocenił stopień społecznej szkodliwości czynu, uwzględniając wszystkie relewantne kryteria określone w art. 115 § 2 k.k. Katalog okoliczności wyznaczających stopień społecznej szkodliwości czynu ma charakter zamknięty. Do elementów przedmiotowych przestępstwa należą: rodzaj i charakter naruszonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, wagę naruszonych przez sprawcę obowiązków. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku prowadzi do wniosku, że Sąd odniósł się zarówno do elementów przedmiotowych czynu, jak i do elementów podmiotowych, w tym stopnia zawinienia sprawcy. Należy podkreślić wysoką uciążliwość przestępstw, takich jak popełnione przez oskarżonego, jawność i premedytację działania oskarżonego mającego świadomość obecności innych osób i istniejącego monitoringu, nagminność tego typu przestępstw oraz nagminność działania oskarżonego, który znany jest pracownikom sklepów z dokonywanych przestępstw. Deklaracje o naprawieniu szkody są gołosłowne, jeżeli z kary karnej nie wynika, aby w innych postępowaniach oskarżony wykonał nałożone obowiązki finansowe. Przy zaistnieniu tego typu okoliczności trudno przyjąć, aby zachowanie oskarżonego należało przyjąć jako wypadek mniejszej wagi na postawie jedynie wartości skradzionego mienia i postawy oskarżonego w toku procesu.

Odnosząc się do zarzutu wskazanego w pkt II apelacji obrońcy, dotyczącego niewłaściwego zastosowania dyrektyw wymiaru kary, należy stwierdzić, iż także on jest niezasadny. Sąd I instancji prawidłowo zastosował dyrektywy określone w art. 53 k.k., dokonując ich wszechstronnej i wyważonej oceny. W szczególności trafnie uznał, że w realiach niniejszej sprawy jedynie kara o charakterze izolacyjnym jest w stanie zrealizować cele zapobiegawcze i wychowawcze wobec oskarżonego, a także cele w zakresie prewencji ogólnej.

Argumentacja skarżącego, odwołująca się do faktu odbywania przez oskarżonego kary pozbawienia wolności za inne czyny, popełnione w zbliżonym okresie, nie może prowadzić do wniosku o nadmiernej surowości orzeczonej kary. Przeciwnie – okoliczność ta świadczy o utrwalonym lekceważeniu przez oskarżonego porządku prawnego oraz o nieskuteczności dotychczas stosowanych wobec niego środków oddziaływania resocjalizacyjnego. Nie sposób zatem przyjąć, że kara o charakterze wolnościowym, czy też kara mieszana, byłaby wystarczająca dla osiągnięcia celów kary, w szczególności w zakresie prewencji indywidualnej. Na marginesie należy wskazać, że oskarżony ma prawo złożyć wniosek o wydanie wyroku łącznego, co ma znaczenie przy toczących się równolegle postępowaniach.

Sąd I instancji nie pominął przy tym okoliczności łagodzących wskazywanych przez obrońcę, takich jak przyznanie się oskarżonego do winy, czy również wartości mienia, którego zaboru dokonał oskarżony. Okoliczności te zostały należycie uwzględnione, jednakże – w kontekście całokształtu okoliczności sprawy, w tym uprzedniej karalności oskarżonego oraz powrotu do przestępstwa – nie mogły skutkować wymierzeniem kary o charakterze nieizolacyjnym. Powrót na drogę przestępczą stanowi bowiem istotny argument przemawiający przeciwko przyjęciu, iż jego zachowanie uległo jakiejkolwiek poprawie i stosuje się on do zasad porządku prawnego, przy czym oskarżony z popełniania przestępstw przeciwko mieniu uczynił sobie sposób na życie

Mając na względzie, między innymi także powyższe, nie znajduje również podstaw zarzut rażącej niewspółmierności kary. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem judykatury, rażąca niewspółmierność kary zachodzi jedynie wówczas, gdy zachodzi wyraźna, oczywista dysproporcja pomiędzy karą wymierzoną a karą sprawiedliwą, wynikającą z prawidłowego zastosowania dyrektyw wymiaru kary. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie występuje. Wymierzona kara 10 miesięcy pozbawienia wolności mieści się w granicach ustawowego zagrożenia, a jej dolegliwość nie przekracza stopnia winy oskarżonego ani stopnia społecznej szkodliwości przypisanego mu czynu. Sąd I instancji uwzględnił wszystkie relewantne okoliczności, nadając im właściwą rangę, a wymierzona kara stanowi wyważoną i adekwatną reakcję karną.

Nawiązując, zaś do apelacji oskarżonego, stosownie do brzmienia art. 624 k.p.k., sąd "może zwolnić" od zapłaty kosztów sądowych, a więc nie następuje to obligatoryjnie, lecz wyłącznie fakultatywnie w oparciu o swobodną ocenę orzekającego sądu. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że sąd jest zobligowany do podania przesłanek jedynie wówczas, gdy dochodzi do przekonania, iż zwolnienie od kosztów jest uzasadnione konkretnymi realiami danej sprawy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 maja 2017 r., sygn. akt WZ 5/17). Odnosząc się do apelacji oskarżonego w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach procesu, wskazać należy, iż brak jest podstaw do zastosowania art. 624 § 1 k.p.k. Sama deklaracja trudnej sytuacji majątkowej nie stanowi wystarczającej podstawy do zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, zwłaszcza przy braku wykazania, iż ich uiszczenie byłoby dla oskarżonego niemożliwe lub pociągałoby za sobą nadmierne trudności. Oskarżony jako osoba zdolna do pracy ma potencjalną możliwość wywiązania się z tego obowiązku, choćby w przyszłości, po opuszczeniu zakładu karnego.

Reasumując, Sąd odwoławczy nie dopatrzył się uchybień zarzucanych w apelacjach ani takich, które należałoby uwzględnić z urzędu, wobec czego – na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. – utrzymał zaskarżony wyrok w mocy.

Wniosek

Wnioski z apelacji wniesionej przez obrońcę:

I.  zmianę zaskarżonego orzeczenia i przyjęcie, że czyn zarzucany oskarżonemu X. L. stanowi wypadek mniejszej wagi w rozumieniu art. 278 S 3 kk w zw. z art. 12 S 2 kk w zw. z art. 64 S 1 kk i wymierzenie oskarżonemu kary grzywny w wysokości 250 stawek po 20 zł każda;

lub

II.  zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wydatne złagodzenie orzeczonej kary i wymierzenie X. L. za zarzucany mu czyn przy zastosowaniu art. 37b kk kary 1 miesiąca pozbawienia wolności i kary ograniczenia wolności w wymiarze 10 miesięcy.

Wnioski z apelacji wniesionej przez oskarżonego:

I.  Oskarżony wniósł o umorzenie kosztów sądowych w całości za postępowanie w pierwszej instancji.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Z uwagi na niezasadność podniesionych zarzutów wnioski apelacyjne nie podlegały uwzględnieniu.

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

1.5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1.1.

Przedmiot utrzymania w mocy

1.Wyrok w całości.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Wniesione w sprawie apelacje nie były zasadne i nie zasługiwały na uwzględnienie. Jednocześnie Sąd Okręgowy nie dopatrzył się uchybień podlegających rozpatrzeniu z urzędu.

1.5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

0.1.1.

Przedmiot i zakres zmiany

Zwięźle o powodach zmiany

1.5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

1.5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

☐ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

☐ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

1.5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

1.5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

6.  Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

II.

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok skazujący, przy czym mając na względzie obecne pozostawanie przez niego w izolacji penitencjarnej, konieczność odbycia kolejnej kary pozbawienia wolności, z uwagi na treść art. 624 § 1 k.p.k. Sąd zwolnił oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, przejmując wydatki tego postępowania na rachunek Skarbu Państwa.

7.  PODPIS

1.1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wyrok zaskarżony w całości.

1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐co do winy

☐co do kary

☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐art. 439 k.p.k.

☐brak zarzutów

1.1.4. Wnioski

☐uchylenie

☒zmiana

1.  1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

2

Podmiot wnoszący apelację

Oskarżony

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wyrok zaskarżony w części, co do kosztów postępowania.

2.  1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒na korzyść

☐na niekorzyść

☐w całości

☒w części

☐co do winy

☐co do kary

☒co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

3.  1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐art. 439 k.p.k.

☒brak zarzutów

4.  1.4. Wnioski

☐uchylenie

☒zmiana