Postanowienie SN z 15 listopada 2013, sygn. II KK 291/13
Data orzeczenia
15 listopada 2013
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna, Wydział II
Przewodniczący
SSN Kazimierz Klugiewicz
Tagi
Podstawa prawna
Pokaż pozostałe podstawy prawne (14)
POSTANOWIENIE
Dnia 15 listopada 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kazimierz Klugiewicz
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 kpk
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 15 listopada 2013 r.,
sprawy M. S.
skazanego z art. 13 § 1 kk w zw. z art. 279 § 1 kk i in.
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku Sądu Okręgowego w W.
z dnia 8 kwietnia 2013 r.,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w W.
z dnia 10 lipca 2012 r.,
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić kasację, jako oczywiście bezzasadną;
2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. J. T.- J. –
Kancelaria Adwokacka – kwotę 442,80 zł (czterysta czterdzieści
dwa złote i osiemdziesiąt groszy) – w tym 23 % podatku VAT –
tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej
skazanemu z urzędu w postępowaniu kasacyjnym;
3. zwolnić skazanego od kosztów sądowych postępowania
kasacyjnego i poniesionymi w jego toku wydatkami obciążyć
Skarb Państwa.
U Z A S A D N I E N I E
Wyrokiem Sądu Rejonowego w W. z dnia 10 lipca 2012 roku, oskarżony M.
S. został uznany za winnego popełnienia przestępstwa z art. 13 § 1 k.k. zw. z art.
279 § 1 k.k. w zw. z art. 12 kk w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to na tej podstawie
2
skazano go, a na podstawie art. 14 § 1 k.k. w zw. z art. 279 § 1 k.k. wymierzono mu
karę 2 (dwóch) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności.
Apelację od powyższego wyroku wnieśli obrońca oskarżonego oraz
osobiście oskarżony M. S.
Obrońca oskarżonego M. S. zaskarżonemu wyrokowi zarzucił: błąd w
ustaleniach faktycznych, mogący mieć wpływ na treść wydanego orzeczenia,
polegający na przyjęciu, że oskarżony M. S. dopuścił się popełnienia zarzucanego
mu czynu, przy czym zebrany materiał dowodowy nie pozwala na dokonanie tak
jednoznacznych ustaleń, oraz obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na
treść orzeczenia poprzez naruszenie art. 7 k.p.k., tj. przekroczenie zasady
swobodnej oceny dowodów, a także art. 5 § 2 k.p.k. poprzez rozstrzygnięcie nie
dających się usunąć wątpliwości na niekorzyść oskarżonego.
W konkluzji obrońca oskarżonego M. S. wniósł o zmianę zaskarżonego
orzeczenia i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu; ewentualnie o
uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego
rozpoznania Sądowi Rejonowemu.
W swojej osobistej apelacji oskarżony M. S. sformułował zarzuty:
1) obrazy przepisów postępowania mające wpływ na treść wyroku, a
mianowicie: art. 2 § 2 k.p.k., art. 4 k.p.k., art. 5 § 2 k.p.k. i art. 7 k.p.k., art. 173
k.p.k., art. 201 k.p.k., art. 263 § 3a k.p.k.,
2) obrazy prawa materialnego, tj. art. 279 § 1 k.k., art. 288 § 1 k.k. i art. 283
k.k.,
3) rażącej niewspółmierności kary.
W konkluzji skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie
go od zarzucanego mu czynu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i
przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2013 roku, utrzymał w mocy
zaskarżony wyrok, uznając apelacje za oczywiście bezzasadne.
Kasację od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 8
kwietnia 2013 roku wniósł obrońca skazanego M. S., zarzucając rażące naruszenie
przepisów procedury – art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 173 k.p.k. w zw. z art. 5 § 2
k.p.k. mające bezpośredni wpływ na treść wydanego w sprawie rozstrzygnięcia,
3
skutkujące błędnym uznaniem Sądu, że przeprowadzone wbrew wszelkim regułom
wskazanym w ww. przepisie oraz rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 2
czerwca 2003 r. w sprawie warunków technicznych przeprowadzenia
okazania, okazanie świadkowi P.S. skazanych M. S. i M. T. było bez znaczenia dla
rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy z uwagi na treść wyjaśnień złożonych przez
oskarżonych, w sytuacji, gdy wyjaśnienia skazanych, na które powołuje się Sąd w
zaskarżonym wyroku zostały przez nich w toku rozprawy odwołane, a z całościowej
analizy treści zeznań świadka P. S., które stały się zasadniczą podstawą wyroku
wynika, że prawidłowe przeprowadzenie czynności okazania mogło doprowadzić do
sytuacji, w której skazany M. S. nie zostałby wskazany jako osoba uczestnicząca w
zdarzeniu będącym przedmiotem niniejszego postępowania i w konsekwencji brak
byłoby jakichkolwiek dowodów na winę i sprawstwo skazanego.
Podnosząc powyższe obrońca skazanego wniósł o uchylenie zaskarżonego
wyroku i uniewinnienie skazanego M. S. od popełnienia zarzucanego mu czynu,
ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy właściwemu
Sądowi do ponownego rozpoznania.
Prokurator Prokuratury Okręgowej w W. w odpowiedzi na kasację obrońcy
skazanego M. S. wniósł o jej oddalenie, jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.
Kasacja obrońcy skazanego M. S. jest bezzasadna i to w stopniu oczywistym,
uzasadniającym jej oddalenie w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
Przede wszystkim stwierdzić należy, że wywiedzione przez obrońcę
skazanego w kasacji zarzuty stanowią w zasadzie powielenie zarzutów
apelacyjnych zawartych zarówno w apelacji adw. M. M. (s. 3–4 apelacji, k. 657–
658), jak i w osobistej apelacji M. S. (k. 637). Były one zatem przedmiotem kontroli
instancyjnej, której dokonał Sąd Okręgowy w W. Z treści pisemnych motywów
wyroku tego Sądu wynika zaś, że zostały właściwie rozpoznane i omówione.
Kierunek wywiedzionej skargi kasacyjnej czyni koniecznym przypomnienie,
że wysunięcie zarzutów tej samej treści w kasacji narusza zasady procedury karnej,
gdyż zmierza w istocie do ponowienia kontroli odwoławczej wyroku. Traktuje się
tym samym postępowanie kasacyjne jak trzecią instancję, czego przecież Kodeks
postępowania karnego nie przewiduje. W myśl art. 519 k.p.k. kasacja przysługuje
4
od wyroku sądu odwoławczego i może być wniesiona z powodu uchybień, którymi
obciążony jest tenże wyrok (art. 523 § 1 k.p.k.). Podniesione zarzuty muszą więc
mieć charakter kasacyjny, co oznacza, że powinny wskazywać na uchybienia
wymienione w art. 439 k.p.k. lub na inne rażące naruszenia prawa materialnego lub
procesowego, jeżeli mogły one mieć istotny wpływ na treść wyroku sądu
odwoławczego.
Po tych uwagach natury ogólnej stwierdzić należy, że kasacja obrońcy
skazanego opierała się na założeniu, iż decydujący wpływ na poczynione w
sprawie ustalenia faktyczne wywarła „przeprowadzona uprzednio wadliwie
czynność okazania”. Odnosząc się do tego zarzutu wskazać należy, że instytucję
okazania normuje przepis art. 173 k.p.k., a warunki techniczne przeprowadzania
okazania z uwzględnieniem konieczności zapewnienia sprawnego toku
postępowania oraz realizacji gwarancji procesowych jej uczestników zawarte
zostały w wydanym na podstawie art. 173 § 4 k.p.k. rozporządzeniu Ministra
Sprawiedliwości z dnia 2 czerwca 2003 r. w sprawie warunków technicznych
przeprowadzenia okazania (Dz. U. Nr 104, poz. 981). Rzecz jednak w tym, że
stawiając zarzut dokonania nieprawidłowego okazania skazanego P.S. obrońca
całkowicie ignoruje okoliczności faktyczne, w jakich to nastąpiło. Z akt sprawy
jednoznacznie wynika bowiem, że funkcjonariusze Policji uzyskując od P.S.
informację o zdarzeniu, opis sprawców i odzieży, w jaką byli ubrani, dokonali ich
zatrzymania, a po zatrzymaniu i powrocie na miejsce zdarzenia okazali
zatrzymanych świadkowi, który w osobie M. S. rozpoznał sprawcę przestępstwa.
Skoro natomiast do zatrzymania sprawców doszło bezpośrednio po dokonaniu
przestępstwa, niezbędne było niezwłoczne okazanie zatrzymanych naocznemu
świadkowi zdarzenia, aby zweryfikować czy zatrzymano właściwe osoby.
Dokonywanie takich czynności zaliczyć trzeba do niecierpiących zwłoki i w istocie
nie ma możliwości przeprowadzenia ich w inny sposób (zob. postanowienie SN z
dnia 24 maja 2007 r., III KK 54/07, R-OSNKW 2007, poz. 1167).
Wymienione okoliczności, związane z zarzutem naruszenia art. 173 k.p.k.,
zostały dostrzeżone przez Sąd ad quem i prawidłowo omówione w pisemnych
motywach orzeczenia tego Sądu (k. 735–736, t. IV). Nie można zatem
zaakceptować stanowiska autora skargi kasacyjnej, że Sąd Okręgowy naruszył art.
5
433 § 2 k.p.k., skoro rozważył wszystkie zarzuty zawarte w apelacjach od wyroku
Sądu I instancji, w tym także związane z podnoszonym naruszeniem art. 173 k.p.k.
Odnosząc się natomiast do zarzutu obrazy art. 5 § 2 k.p.k. wskazać należy,
że przepis ten wprost odnosi się do istnienia wątpliwości przy ustalaniu stanu
faktycznego po stronie sądu orzekającego. O naruszeniu tego przepisu można
zatem mówić wówczas, gdy sąd ustalając, że zachodzą nie dające się usunąć
wątpliwości, rozstrzygnie je na niekorzyść skazanego, co w niniejszej sprawie,
wbrew przekonaniu obrońcy, nie miało miejsca.
W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy uznał zarzuty skarżącego za
bezzasadne w stopniu oczywistym i w konsekwencji orzekł, jak w części
dyspozytywnej postanowienia.
O wynagrodzeniu obrońcy z urzędu Sąd Najwyższy orzekł zgodnie z § 14 ust.
3 pkt 1 oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września
2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb
Państwa kosztów nieopłaconej pomocy sprawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn.:
Dz. U. z 2013 r., poz. 461).
O kosztach sądowych postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na
podstawie art. 624 § 1 k.p.k., zwalniając M. S. od obowiązku ich ponoszenia.