sygn. IV KK 240/13 27 listopada 2013 Sąd Najwyższy

Postanowienie SN z 27 listopada 2013, sygn. IV KK 240/13

Data orzeczenia 27 listopada 2013
Sąd Sąd Najwyższy
Wydział Izba Karna, Wydział IV
Przewodniczący SSN Jerzy Grubba
Tagi
#Sąd Najwyższy #Izba Karna #postanowienie SN
Sygn. akt IV KK 240/13
POSTANOWIENIE
Dnia 27 listopada 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jerzy Grubba
na posiedzeniu w trybie art. 535§3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 27 listopada 2013r.
sprawy A. C.
skazanego z art. 280§1 k.k. w zw. z art. 64§1 k.k. i in.
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 8 stycznia 2013 r., zmieniającego wyrok
Sądu Rejonowego w G. z dnia 28 lutego 2012 r.
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić kasację uznając ją za oczywiście bezzasadną,
2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. K. K. – C.
Kancelaria Adwokacka – kwotę 442,80 (czterysta czterdzieści
dwa złote i 80/100 groszy) zł., w tym 23% VAT, tytułem
wynagrodzenia za czynności wykonane w postępowaniu
kasacyjnym w charakterze obrońcy z urzędu,
3. zwolnić skazanego od ponoszenia kosztów sądowych
postępowania kasacyjnego obciążając nimi Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Kasacja wniesiona w imieniu skazanego jest bezzasadna i to w stopniu
oczywistym.
Skarżący w poszczególnych zarzutach przedstawił szereg zastrzeżeń w jego
ocenie stanowiących o naruszeniu prawa do obrony skazanego, a także wskazał na
2
powiązane z tym wady uzasadnienia wyroku sporządzonego przez Sąd
Odwoławczy. Żaden jednak z tych zarzutów nie może zostać uznany za zasadny.
Pierwszy z zarzutów kasacyjnych związany jest z tym, że skazanemu na
pewnym etapie postępowania prowadzonego w niniejszej sprawie wyznaczono
obrońcę z urzędu, a następnie, po uzyskaniu opinii sporządzonej przez biegłych
psychiatrów, z której wynikało, że poczytalność skazanego zarówno w chwili
popełnienia przypisanego czynu, jak i w czasie postępowania, nie budzi
wątpliwości, w trybie art. 79 § 4 k.p.k. cofnięto wyznaczenie obrońcy. Zarzut
związany z brakiem obrońcy podnosił już w osobistej apelacji skazany, a na
obecnym etapie podniósł go jego obrońca wskazując, że skazanego po cofnięciu
wyznaczenia obrońcy należało odrębnie pouczyć o treści art. 78 § 1 k.p.k.
Zauważyć jednak należy, że obowiązek taki nie wynika z żadnego z przepisów,
które obrona wskazała w kasacji jako naruszone. Art. 16 § 1 k.p.k. co prawda
wskazuje na obowiązek pouczenia oskarżonego o jego uprawnieniach, § 2 tego
przepisu wskazuje na potrzebę informowania o przysługujących uprawnieniach,
lecz nie oznacza to, że każda decyzja procesowa podejmowana przez sąd musi
być powiązana z ponownym pouczeniem o uprawnieniach i obowiązkach
uczestnika procesu. A. C. przy pierwszej czynności procesowej przeprowadzanej
z jego udziałem pouczony został o uprawnieniach i obowiązkach podejrzanego (k.
31 i 29), a z pouczenia tego wynikało, że może on domagać się korzystania z
pomocy obrońcy. Pouczenie to zachowało swoją aktualność podczas całego
procesu prowadzonego z jego udziałem.
Nie można też zasadnie twierdzić, jak czyni to obrona, że odwołanie
wyznaczenia obrońcy w jakimkolwiek stopniu jest „sytuacją nietypową”, skoro
wprost przewiduję ją przywołany wyżej przepis ustawy procesowej i powinna mieć
ona miejsce (i na ogół ma) każdorazowo po uzyskaniu opinii stwierdzającej, że
poczytalność oskarżonego nie nasuwa wątpliwości.
Jako całkowicie bezzasadny należy ocenić drugi z podniesionych w sprawie
zarzutów. Z jednej bowiem strony, orzeczenie Sądu Odwoławczego nie może być
uznane za rażąco niesprawiedliwe, skoro Sąd Rejonowy, jak wskazano to w
odniesieniu do pierwszego z zarzutów kasacyjnych, nie naruszył prawa nie
pouczając ponownie oskarżonego o prawie do korzystania z pomocy obrońcy z
3
urzędu, z drugiej zaś, nie było w tym zakresie potrzeby wychodzenia poza zakres
zaskarżenia – jak wskazuje to art. 440 k.p.k. – skoro w osobistej apelacji
oskarżonego podniesiono zarzut o takim charakterze.
Podobnie ocenić należy trzeci z zarzutów postawionych w kasacji. Z faktu,
że oskarżonemu nie cofnięto wyznaczenia obrońcy ustanowionego z urzędu na
etapie postępowania odwoławczego, nie sposób wyprowadzić jakichkolwiek
negatywnych wniosków w zakresie zapewnienia A. C. prawa do obrony. Jest to
oczywiście niekonsekwencją w stosunku do stanowczego brzmienia art. 79 § 4
k.p.k. i tego, jak w takiej samej sytuacji – prawidłowo – postąpił Sąd I instancji, ale
nie sposób z tego wnioskować o naruszeniu prawa do obrony, przeciwnie doszło w
ten sposób do podwyższenia obowiązującego w tym zakresie standardu. Zauważyć
należy również, że sporządzona przez biegłych opinia, w tym wnioski o
poczytalności oskarżonego, ujawnione zostały na tej samej rozprawie, na której
Sąd Odwoławczy wydał wyrok w sprawie – w dniu 8 stycznia 2013 r.
Nie sposób również przyjąć, że nie omawiając tej, jednoznacznej przecież
sytuacji, związanej z potrzebą ustanowienia kolejnego obrońcy z urzędu i
dopuszczenia nowego dowodu z opinii biegłych psychiatrów, Sąd Odwoławczy
naruszył art. 457 § 3 k.p.k. Wszak uzasadnienie tej decyzji znalazło się w
postanowieniu o dopuszczeniu tego dowodu.
Także okoliczność, iż współoskarżeni korzystali z pomocy obrońców z
urzędu w żaden sposób nie może być postrzegana w kategoriach rażącego
naruszenia prawa mającego wpływ na treść zapadłego w sprawie, w stosunku do
A. C., wyroku.
W tej sytuacji, brak jest podstaw do uwzględnienia podniesionych przez
skarżącego zarzutów.
Powyższe skutkowało uznaniem skargi kasacyjnej za bezzasadną w stopniu
oczywistym.
O kosztach obrony świadczonej w postępowaniu kasacyjnym z urzędu
orzeczono według norm w tym względzie obowiązujących.
Skazanego, uwzględniając jego sytuację materialną, zwolniono od
ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.
4