Baza orzeczeń sądowych

...dsiębiorstwo państwowe Zakład (...) w G.. Do 1 lutego 1989 r. obowiązywała zasada jednolitej socjalistycznej własności ogólnonarodowej przysługującej niepodzielnie Państwu. Zmiana kodeksu cywilnego w zakresie art. 128 k.c. wprowadziła zasadę, że własność państwowa przysługuje Skarbowi Państwa albo innym państwowym osobom prawnym, jednakże nie spowodowało to jeszcze przejścia praw do mienia ogólnonarodowego pozostającego w zarządzie przedsiębiorstw państwowych na rzecz tych przedsiębiorstw. Sytuacja taka nastąpiła dopiero z...

...edług założeń wskazanych wyżej, do zasiedzenia służebności gruntowej odpowiadającej treścią służebności przesyłu? Odpowiedź w tym przedmiocie wydaje się być twierdząca. Otóż w okresie obowiązywania art. 128 k.c., wyrażającego konstrukcję jednolitej własności państwowej, zasiedzenie własności przez przedsiębiorstwo państwowe na swoją rzecz, także w odniesieniu do działek stanowiących własność osób fizycznych, było niedopuszczalne (por. np. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2009 r., III CZP 70 09,...

...- ze względu na okoliczność, że nieruchomość będąca przedmiotem zasiedzenia stanowiła składnik mienia przedsiębiorstwa Polskie Koleje Państwowe w W. - to, że z dniem 1 lutego 1989 r., na skutek nowelizacji art. 128 k.c., dokonanej ustawą z dnia 31 stycznia 1989 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 3, poz. 11), doszło do uchylenia konstrukcji jednolitej własności państwowej, dzięki czemu państwowe osoby prawne uzyskały zdolność prawną do nabywania prawa własności. Ustawa ta nie przekształciła jednak ex lege stosunkó...

...amach zarządu mieniem państwowym w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa, a więc w istocie były dzierżycielami w stosunku do Skarbu Państwa w rozumieniu art. 338 k.c., co uniemożliwiało im, podobnie jak w przypadku art. 128 k.c., nabycie na swoją rzecz własności ani innych praw rzeczowych. Dopiero wprowadzenie zmian kodeksu cywilnego stworzyło z dniem 1 lutego 1989 roku dla państwowych osób prawnych, a takimi były przedsiębiorstwa państwowe, możliwość nabywania dla siebie własności nieruchomości i innych praw rzeczowych (patrz przykł...

...i do sieci wodociągowej. Działka, na której (...)posadowiło kanał sanitarny wraz z kolektorem stanowiła do dnia 27.05.1990 r. własność Skarbu Państwa (data komunalizacji przedmiotowej nieruchomości). Przepisy art. 128 k.c. w brzmieniu obowiązującym do chwili wejścia w życie ustawy z dnia 31.01.1989 r. o zmianie ustawy Kodeks cywilny (Dz. U. nr 3, poz. 11), tj. do dnia 31.01.1989 r. przewidywały, że własność państwowa przysługuje niepodzielnie państwu, a państwowe osoby prawne w granicach swej zdolności sądowej wykonują jedynie...

...kardze kasacyjnej na obowiązywanie w prawie polskim, kiedy nastąpiło pierwsze zdarzenie składające się na stan faktyczny sprawy, i przez wiele lat później, zasady jednolitej własności państwowej, wywodzonej z art. 128 k.c. w pierwotnym brzmieniu. Zasada jednolitej własności państwowej (mienia państwowego), zwana także zasadą jednolitego funduszu własności państwowej, była różnie rozumiana. Kontrowersja dotyczyła statusu prawnego państwowych osób prawnych względem mienia państwowego znajdującego się w zarządzie tych osób. W...

...m przed 1990 r. stwierdził, że nabycie służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu nastąpiło po upływie dwudziestoletniego okresu posiadania, to jest z dniem 30 czerwca 1989 r. O ile pod rządem art. 128 k.c. w brzmieniu obowiązującym przed rokiem 1989, w sytuacji gdy rzeczą władała państwowa osoba prawna, nabycie prawa następowało na rzecz Skarbu Państwa, o tyle wejście w życie z dniem 1 lutego 1989 r. ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny powodowało, że przedsiębiorstwa państwowe u...

...owy przytoczył poglądy orzecznictwa, z których wynika, że ze względu na przewidzianą do 1989 r., zarówno przez ówczesną ustawę konstytucyjną, jak i kodeks cywilny zasadę jedności własności państwowej (d. art. 128 k.c.), tak grunty zarządzane w ramach przedsiębiorstwa państwowego, jak i mienie państwowego przedsiębiorstwa energetycznego nie stanowiło własności tych podmiotów (przedsiębiorstw) w rozumieniu art. 140 k.c. Kolejne ustawy o charakterze wywłaszczeniowym: z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieru...

...ergetyczne, których dotyczy roszczenie powoda zostały usytuowane na nieruchomościach leśnych i według pozwanego w latach sześćdziesiątych, w czasie obowiązywania przepisów o jednolitej własności państwowej (art. 128 k.c. w brzmieniu obowiązującym do dnia 1 lutego 1989 r.), to do korzystania z nich mogło dojść na podstawie decyzji Ministra Leśnictwa i Przemysłu wydawanych w oparciu o art. 7 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1949 r. o państwowym gospodarstwie leśnym (Dz.U. Nr 63, poz. 494). o dopuszczeniu do korzystania z obsz...

...eń posadowionych na nieruchomościach, które do 1989r. stanowiły własność państwową jest 5 grudnia 1990r. Stanowisko to oparł na przepisach ustawy z 28 lipca 1990r. o zmianie Kodeksu cywilnego, która uchyliła art.128 k.c. i art.177 k.c. oraz dokonała wydłużenia o 10 lat terminu zasiedzenia - do 20 lat przy dobrej wierze. Na tej podstawie stwierdził, że wejście w posiadanie po dniu 1 października 1990r. prowadziło do zasiedzenia dopiero po 20 latach, przy posiadaniu w dobrej wierze przyjmowanym na datę objęcia nieruchomości w posiada...

...omawianą powyżej kwestią powstało zagadnienie możliwości zaliczenia do okresu posiadania, prowadzącego do zasiedzenia, czasu w jakim obowiązywała zasada jednolitej własności państwowej wyrażona w przepisie art. 128 § 1 k.c. w brzmieniu obowiązującym do dnia 1 lutego 1989r. W tym zakresie wykształciły się w orzecznictwie i doktrynie dwie koncepcje. Pierwsza z nich bazując na treści przepisu art. 128 § 2 k.c. zakładała, że przedsiębiorstwo państwowe zarządzając mieniem państwowym, w relacjach z osobami trzecimi występowało...

...asiedzenie. Istotne jest jedynie, czy łączny okres posiadania przez te podmioty jest wystarczający do zasiedzenia przez Skarb Państwa. Zgodnie z zasadą jednolitej własności państwowej, którą wyrażała treść art. 128 k.c., w jego pierwotnym brzmieniu, przyjmowano powszechnie, że własność ogólnonarodowa przysługuje niepodzielnie Państwu. Jednostki organizacyjne Skarbu Państwa i państwowe osoby prawne wykonywały jedynie uprawnienia wynikające z własności państwowej. W konsekwencji także posiadanie nieruchomości przez te podmioty...

...e do wszystkich uczestników obrotu prawnego, z takim jednak ograniczeniem, że do wejścia w życie ustawy z 31 stycznia 1989 r. o zmianie ustawy Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 3, poz. 11), którą ustawodawca znowelizował art. 128 k.c., przedsiębiorstwa państwowe nie mogły być podmiotami praw rzeczowych lecz wykonywały je w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa. Dopiero znowelizowanie art. 128 k.c. umożliwiło państwowym osobom prawnym nabywanie własności nieruchomości i ograniczonych praw rzeczowych nie do zasobu Skarbu Państwa, lecz do własnego...

...prawa. I tak w polskim systemie prawnym w okresie do dnia 1 lutego 1989r. obowiązywała zasada jednolitej socjalistycznej własności ogólnonarodowej (państwowej) przysługującej początkowo niepodzielnie Państwu (art. 128 k.c.), a po zmianie art. 128 k.c. w okresie do dnia 1 października 1990 r. - Skarbowi Państwa i państwowym osobom prawnym. W następstwie zmian ustrojowych nastąpiło upodmiotowienie jednostek samorządu terytorialnego oraz uwłaszczenie ich mieniem państwowym, w tym prawem własności nieruchomości. Pierwszy etap komunaliz...

...twa jest w stosunkach cywilnoprawnych podmiotem praw i obowiązków, które dotyczą mienia państwowego nie należącego do innych państwowych osób prawnych. Z przepisów kodeksu cywilnego skreślone zostały zarazem art. 128 k.c. i 141 k.c. odnoszące się do zarządu mieniem państwowym sprawowanego przez państwowe osoby prawne. Zatem transakcja z 10 listopada 1993r. była już tylko wtórnym obrotem przez zupełnie samodzielne w sensie prawnym przedsiębiorstwo (...) przysługującym mu prawem wieczystego użytkowania i własnością wzniesionych...

...łaszczyła” uczelnie, również przyznając im ex lege prawo użytkowania wieczystego gruntów. Wspomnianym celem było zaś uregulowanie stanu prawnego gruntów państwowych wobec nowelizacji, a następnie uchylenia art. 128 k.c. wyrażającego zasadę jedności własności państwowej. Wejście w życie wymienionych ustaw nie mogło wywrzeć ujemnych skutków dla osób trzecich, w tym dla samoistnego posiadacza, a w szczególności spowodować przekształcenia ex lege takiego posiadania w posiadanie samoistne. Nie mogła 6 bowiem powodować takich s...

...i. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W okresie obowiązywania art. 128 k.c., wyrażającego konstrukcję jednolitej własności państwowej, zasiedzenie własności przez przedsiębiorstwo państwowe na swoją rzecz, także w odniesieniu do działek stanowiących własność osób fizycznych, było niedopuszczalne (por. np. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2009 r., III CZP 70 09,...

....), która "uwłaszczyła" m.in. państwowe osoby prawne, przyznając im ex lege prawo użytkowania wieczystego gruntów, było uregulowanie stanu prawnego gruntów państwowych wobec nowelizacji, a następnie uchylenia art. 128 k.c. wyrażającego zasadę jedności własności państwowej. Wejście w życie tej ustawy nie mogło zatem wywrzeć ujemnych skutków dla spadkobierców wywłaszczonego właściciela, a w szczególności spowodować wygaśnięcie uprawnienia określonego w art. 69 ust. 1 u.g.g. Na marginesie należy podkreślić, że w niniejsz...

...t. 278 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.. art. 247 w z w z art. 13 § 2 k.p.c., art 228 w zw. z 13 § 2 k.p.c. oraz na naruszeniu prawa materialnego, tj. art. 3051 i art. 3062 w zw. z art. 6 k.c. art. XL § 2 przep. wpr. k.c. art. 128 k.c., art. 6 k.c. art. 2 ust. 1,2 i 3 ustawy z dnia 29 września 1990 r., o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 79, poz. 464), art. 5 k.c. art. 2451 k.c., art. 124 pkt 4 k.c. art. 348 k.c., art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r., o zasadach i trybie wywłaszczania i art. 1 ust. 1 i art. 4 ust. 1 i 2 us...

...nia są wykorzystywane w celu przesyłu energii elektrycznej nieprzerwanie od daty ich wybudowania, dowodzą logicznie ciągłości ich posiadania. Z niebudzących wątpliwości ustaleń poczynionych w oparciu o treść art. 128 kc przed jego zmianą dokonaną ustawą z 31 stycznia 1989 roku oraz o przedłożone dokumenty wynika, że pierwotnie zarząd przedmiotowymi urządzeniami sprawowały w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa – Zakłady (...) oraz Zakład (...). W momencie uwłaszczenia, to jest 5 grudnia 1990 roku, przedsiębiorstwo państwowe Zak...

...ia 1 lutego 1989 r. obowiązywała zasada jedności mienia ogólnonarodowego (inaczej: zasada tzw. jednolitej własności państwowej). Tę zasadę w sferze stosunków cywilnoprawnych wyrażał wówczas przede wszystkim art. 128 § 1 k.c. W granicach swej zdolności prawnej państwowe osoby prawne, w tym przedsiębiorstwa państwowe, wykonywały uprawnienia związane z własnością nieruchomości we własnym imieniu, ale na rzecz Skarbu Państwa jako jedynego dysponenta własności państwowej (art. 128 § 2 k.c.) Uprawnienia takich osób w stosunku do...

...realizując jednak te czynności w ramach zarządu wydzielonym na ich rzecz tym składnikiem mienia o charakterze ogólnonarodowym , przynależnym do Państwa zgodnie z ówcześnie obowiązującą i wynikającą z normy art. 128 §1 kc zasadą jedności mienia ogólnonarodowego. por uchwałę SN z dnia 16 października 1961 , sygn. I CO 20 61 publ. OSN z 1962 poz. 41 a także judykat z 15 września 1966r , sygn. I Cr 80 66, publ. OSNCP 1967 poz. 24 a także uwagi E. Janeczki w opracowaniu Zasiedzenie s 60-62 - Zachodnie Centrum Organizacji 1996r Te i...

...instalacją energetyczną w kontekście posadowionej na gruncie powodów stacji transformatorowej, w ewidentny sposób decyduje o tym i rozstrzyga, jaki podmiot w konkretnych okolicznościach jest ich właścicielem; - art. 128 k.c. poprzez jego niezastosowanie i w konsekwencji pominięcie wpływu systemowych zmian stanu prawnego związanego na tle jego obowiązywania, a następnie pominięcie przepisów ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami, na zakres i charakter stosunków własnościowych ówczesnych pańs...

...ebności, mógłby skorzystać z takiego doliczenia, jednak wymagałoby to wskazania poprzedniego posiadacza oraz wykazania, że przeniósł on na wnioskodawcę posiadanie służebności. Zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 128 k.c., w brzmieniu do dnia 31 stycznia 1989 r., własność ogólnonarodowa (państwowa) przysługiwała niepodzielnie Państwu, a w granicach swej zdolności prawnej państwowe osoby prawne wykonywały w imieniu własnym względem zarządzanych przez nie części mienia ogólnonarodowego uprawnienia płynące z własności państ...

...jej nie stanowi merytorycznej przesłanki zasiedzenia (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 14 czerwca 2013 r., V CSK 321 12; z dnia 16 stycznia 2013 r., II CSK 289 12, niepublikowane). W okresie obowiązywania art. 128 k.c. nie było dopuszczalne zasiedzenie przez przedsiębiorstwo państwowe na swoją rzecz, także co do nieruchomości stanowiących własność osób fizycznych (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2009 r., III CZP 70 09, OSNC 2010, nr 5, poz. 64, postanowienie z dnia 20 stycznia 1993 r., II CRN 146 92, ni...

...służebności odpowiadającej służebności przesyłu i jego posiadanie takiej służebności mogło być doliczone do posiadania wykonywanego już po tej dacie. Przeważa jednak stanowisko, że ze względu na treść art. 128 k.c., przed dniem 1 lutego 1989 r. przedsiębiorstwo państwowe nie mogło być posiadaczem samoistnym nieruchomości lub służebności gruntowych, gdyż był nim Skarb Państwa, w którego imieniu i na rzecz władało nieruchomością lub służebnością przedsiębiorstwo państwowe, które w istocie było tylko dzierżycielem...

...iału przedsiębiorstwa (...) zostało utworzone przedsiębiorstwo państwowe pod nazwą Zakład (...) w K.. Z uwagi na obowiązującą do dnia 1 lutego 1990 r. zasadę jednolitości własności państwowej wyrażoną w art. 128 k.c., tak Zakład (...) w ramach Południowego O. Energetycznego, jak i Zakład (...) jako samodzielne przedsiębiorstwo wykonywali władztwo nad poszczególnymi elementami przedsiębiorstwa na rzecz Skarbu Państwa. Za ugruntowaną uznać należy obecnie tę linię orzecznictwa, do której przyłącza się Sąd Apelacyjny w obec...

...tępowaniu stanowiły własność Skarbu Państwa. W okresie kiedy realizowano inwestycję polegającą na budowie linii energetycznej obowiązywała zasada jednolitego funduszu własności państwowej. Na skutek zmiany art. 128 k.c., dokonanej ustawą z dnia 31 stycznia 1989 r. własność państwowa przysługiwała Skarbowi Państwa albo innym państwowym osobom prawnym. Utrwalił się jednak pogląd, że zamiana art. 128 k.c. nie doprowadziła z mocy prawa do przekształcenia uprawnień do mienia państwowego pozostającego dotychczas w zarządzie pa...

...osła skargę kasacyjną, w której zaskarżyła postanowienie Sądu Okręgowego w pkt 1, 3 i 4, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, mianowicie pominięcie wpływu systemowych zmian stanu prawnego, tj. art. 128 k.c., a następnie ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. Nr 79, poz. 464) na zakres i charakter stosunków własnościowych ówczesnych państwowych osób prawnych co do urządzeń wchodzących w skład infrastruktury energetycznej. Zarzuciła także naruszenie art. 47 § 1 i...

...owy przytoczył poglądy orzecznictwa, z których wynika, że ze względu na przewidzianą do 1989 r., zarówno przez ówczesną ustawę konstytucyjną, jak i kodeks cywilny zasadę jedności własności państwowej (d. art. 128 k.c.), tak grunty zarządzane w ramach przedsiębiorstwa państwowego, jak i mienie państwowego przedsiębiorstwa energetycznego nie stanowiło własności tych podmiotów (przedsiębiorstw) w rozumieniu art. 140 k.c. Kolejne ustawy o charakterze wywłaszczeniowym: z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieru...