Uchwalenie: Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece
Wejscie w życie: 1 stycznia 1983
Ostatnia Zmiana: 5 sierpnia 2019
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Art. 19. 1. Roszczenie o przeniesienie własności lub użytkowania
wieczystego albo o ustanowienie ograniczonego prawa rzeczowego na
nieruchomości może być po upływie roku od dnia wpisu w księdze wieczystej
wykreślone na jednostronne żądanie właściciela lub wieczystego użytkownika,
jeżeli w tym terminie nie złożono wniosku o wpis prawa, którego dotyczy
roszczenie. Jeżeli złożony w tym terminie wniosek nie został uwzględniony,
roszczenie może być wykreślone z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia
odmawiającego uwzględnienia wniosku.
2. Jeżeli uprawniony wykaże przed upływem roku od dnia wpisu, że wystąpił
do sądu o przeniesienie lub ustanowienie prawa określonego w ust. 1, bieg terminu do wykreślenia roszczenia liczy się od dnia zakończenia postępowania, jednakże w razie nieuwzględnienia żądania roszczenie może być wykreślone z chwilą
zakończenia postępowania.
3. W przypadku wpisu roszczenia nabywcy, do którego nie stosuje się
przepisów ustawy z dnia 16 września 2011 r. o ochronie praw nabywcy lokalu
mieszkalnego lub domu jednorodzinnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1805), o
wybudowanie budynku, wyodrębnienie lokalu mieszkalnego i przeniesienie prawa
własności tego lokalu oraz praw niezbędnych do korzystania z lokalu na nabywcę,
albo przeniesienie na nabywcę własności nieruchomości wraz z domem
jednorodzinnym lub użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej
i własności domu jednorodzinnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub
przeniesienie ułamkowej części własności nieruchomości, wraz z prawem do
wyłącznego korzystania z części nieruchomości służącej zaspokajaniu potrzeb
mieszkaniowych oraz roszczenia przyszłego, bieg terminu do wykreślenia takich
roszczeń liczy się od dnia, w którym stały się one wymagalne.
Art. 25. 1. Księga wieczysta zawiera cztery działy, z których:
1) pierwszy obejmuje oznaczenie nieruchomości oraz wpisy praw związanych
z jej własnością;
2) drugi obejmuje wpisy dotyczące własności i użytkowania wieczystego;
3) trzeci przeznaczony jest na wpisy dotyczące ograniczonych praw rzeczowych,
z wyjątkiem hipotek, na wpisy ograniczeń w rozporządzaniu nieruchomością
lub użytkowaniem wieczystym oraz na wpisy innych praw i roszczeń,
z wyjątkiem roszczeń dotyczących hipotek;
4) czwarty przeznaczony jest na wpisy dotyczące hipotek.
2. Księga wieczysta dla spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu
zawiera cztery działy, z których:
1) pierwszy obejmuje oznaczenie lokalu lub domu jednorodzinnego oraz
oznaczenie nieruchomości, z którą jest związany;
2) drugi obejmuje wpisy dotyczące osoby, której przysługuje spółdzielcze
własnościowe prawo do lokalu;
3) trzeci jest przeznaczony na wpisy ograniczeń w rozporządzaniu prawem oraz
wpisy innych praw i roszczeń, z wyjątkiem roszczeń dotyczących hipotek;
4) czwarty jest przeznaczony na wpisy dotyczące hipotek.
3. Księgi wieczyste prowadzi się według ustalonych wzorów, obejmujących
poszczególne działy księgi wieczystej.
4. Wpis dotyczący osoby fizycznej uprawnionej według treści prawa lub
roszczenia, lub osoby fizycznej, której roszczenie zostało zabezpieczone przez wpis
ostrzeżenia, obejmuje jej imię (imiona) i nazwisko (nazwiska), numer PESEL,
chyba że odrębne przepisy nie przewidują nadawania tego numeru, oraz imię ojca
i imię matki.

Art. 251. 1. Księgi wieczyste są zakładane i prowadzone w systemie
teleinformatycznym.
2. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób
zakładania oraz prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie teleinformatycznym,
uwzględniając strukturę księgi wieczystej określoną w art. 25.
Art. 36. 1. Sądy, organy administracji rządowej i jednostek samorządu
terytorialnego oraz notariusze sporządzający akty poświadczenia dziedziczenia
zawiadamiają sąd właściwy do prowadzenia księgi wieczystej o każdej zmianie
właściciela nieruchomości, dla której założona jest księga wieczysta.
2. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór
zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1.
3. W razie otrzymania zawiadomienia sąd z urzędu dokonuje wpisu
ostrzeżenia, że stan prawny nieruchomości ujawniony w księdze wieczystej stał się
niezgodny z rzeczywistym stanem prawnym. Zawiadomienie o wpisie ostrzeżenia
zawiera pouczenie o obowiązku złożenia wniosku o ujawnienie prawa własności
w terminie miesiąca od daty doręczenia zawiadomienia.
4. Sąd może wymierzyć opieszałemu właścicielowi grzywnę w wysokości od
500 do 10 000 zł w celu spowodowania ujawnienia prawa własności. W razie
ujawnienia prawa własności nieruchomości, grzywny nieuiszczone mogą być
umorzone w całości lub części.
5. Na postanowienie sądu o nałożeniu grzywny przysługuje zażalenie.

Art. 361. 1. Akta ksiąg wieczystych przechowuje się w sądzie.
2. Akta księgi wieczystej może przeglądać, w obecności pracownika sądu,
osoba mająca interes prawny oraz notariusz.
3. Nie wydaje się dokumentów znajdujących się w aktach ksiąg wieczystych,
jeżeli dokumenty te stanowią podstawę wpisu.
4. Odpisy dokumentów znajdujących się w aktach ksiąg wieczystych wydaje
się na żądanie osób mających interes prawny lub na żądanie sądu, prokuratora,
notariusza, organu administracji rządowej albo jednostki samorządu terytorialnego.
5. Odpisy dokumentów znajdujących się w aktach ksiąg wieczystych wydaje
się także na żądanie Bankowego Funduszu Gwarancyjnego w zakresie ustawowo
realizowanych zadań.

Art. 362. (uchylony).

Art. 363. 1. Minister Sprawiedliwości utrzymuje centralną bazę danych ksiąg
wieczystych stanowiącą ogólnokrajowy zbiór ksiąg wieczystych prowadzonych
w systemie teleinformatycznym.
2. Minister Sprawiedliwości zapewnia bezpieczeństwo centralnej bazy
danych ksiąg wieczystych, w szczególności ochronę przed nieuprawnionym
dostępem osób trzecich, zniszczeniem oraz utratą danych.

Art. 364. 1. Informacji z centralnej bazy danych ksiąg wieczystych udziela
Centralna Informacja Ksiąg Wieczystych, zwana dalej „Centralną Informacją”,
z ekspozyturami przy wydziałach sądów rejonowych prowadzących księgi
wieczyste.
2. Centralna Informacja wydaje na wniosek odpisy ksiąg wieczystych,
wyciągi z ksiąg wieczystych oraz zaświadczenia o zamknięciu ksiąg wieczystych.
3. Odpisy, wyciągi i zaświadczenia, o których mowa w ust. 2, wydawane
przez Centralną Informację mają moc dokumentów wydawanych przez sąd.
4. W przypadku złożenia za pośrednictwem systemu teleinformatycznego
wniosku o wydanie dokumentów, o których mowa w ust. 2, Centralna Informacja
umożliwia samodzielne wydrukowanie tych dokumentów za pośrednictwem
systemu teleinformatycznego. Wydruki tych dokumentów mają moc dokumentów
wydawanych przez sąd, jeżeli posiadają cechy umożliwiające ich weryfikację
z danymi zawartymi w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych.
5. Centralna Informacja umożliwia, za pośrednictwem systemu
teleinformatycznego, przeglądanie ksiąg wieczystych.
6. Każdy, kto zna numer księgi wieczystej, może bezpłatnie przeglądać księgę
wieczystą za pośrednictwem systemu teleinformatycznego.
7. Wydruki treści wyświetlonych w trybie przeglądania księgi wieczystej nie
posiadają mocy dokumentów wydawanych przez sąd.
8. Jeżeli jest to niezbędne do realizacji zadań ustawowych, o zgodę do
Ministra Sprawiedliwości na wielokrotne, nieograniczone w czasie wyszukiwanie
ksiąg wieczystych w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych mogą wystąpić:
1) sądy;
2) prokuratura;
2a) minister właściwy do spraw wewnętrznych;
3) (uchylony)
4) organy celne;
5) administracyjne organy egzekucyjne;
6) organy podatkowe;
7) komornicy sądowi;
7a) Inspektor Nadzoru Wewnętrznego;
8) Policja;
9) Najwyższa Izba Kontroli;
10) Straż Graniczna;
11) Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego;
12) Agencja Wywiadu;
13) Centralne Biuro Antykorupcyjne;
14) Służba Kontrwywiadu Wojskowego;
15) Służba Wywiadu Wojskowego;
16) Zakład Ubezpieczeń Społecznych;
17) Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej;
18) notariusze;
19) Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa;
20) Generalny Inspektor Informacji Finansowej;
21) Żandarmeria Wojskowa;
22) Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich;
23) organy Krajowej Administracji Skarbowej;
24) Krajowy Zasób Nieruchomości.
9. O zgodę, o której mowa w ust. 8, może wystąpić także podmiot
uprawniony do występowania w imieniu grupy podmiotów, o których mowa
w ust. 8 pkt 18, 10 i 18.
10. Minister Sprawiedliwości odmawia zgody na wielokrotne, nieograniczone
w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych, w drodze decyzji, jeżeli:
1) podmiot występujący o zgodę nie jest podmiotem wymienionym w ust. 8;
2) nie wykazano, że wielokrotne, nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg
wieczystych jest niezbędne do realizacji zadań ustawowych;
3) nie istnieją warunki techniczne po stronie Centralnej Informacji.
11. Minister Sprawiedliwości cofa, w drodze decyzji, zgodę na wielokrotne,
nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych w centralnej bazie
danych ksiąg wieczystych, jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa w ust. 10
pkt 1 i 3.
12. Centralna Informacja, po otrzymaniu zgody, o której mowa w ust. 8, przez
podmiot wymieniony w tym przepisie i na jego wniosek, umożliwia za
pośrednictwem systemu teleinformatycznego wyszukanie ksiąg wieczystych
w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych.
13. Minister Sprawiedliwości wyraża zgodę, w drodze decyzji, na
wielokrotne, nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych
w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych, bez konieczności każdorazowego
składania wniosku do Centralnej Informacji o wyszukanie ksiąg wieczystych przez
podmiot wymieniony w ust. 8, jeżeli:
1) posiada on urządzenia lub systemy teleinformatyczne umożliwiające
identyfikację osoby uzyskującej dane z centralnej bazy danych ksiąg
wieczystych, zakresu danych oraz daty ich uzyskania;
2) posiada on zabezpieczenia techniczne i organizacyjne chroniące przed
wykorzystaniem uzyskanych danych niezgodnie z celem;
3) jest to uzasadnione specyfiką i zakresem realizowanych zadań ustawowych;
4) po stronie Centralnej Informacji istnieją odpowiednie warunki techniczne.
14. Minister Sprawiedliwości odmawia, w drodze decyzji, zgody na
wielokrotne, nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych, bez
konieczności każdorazowego składania wniosku, jeżeli nie zostały spełnione
przesłanki, o których mowa w ust. 13.
15. Minister Sprawiedliwości cofa, w drodze decyzji, zgodę na wielokrotne,
nieograniczone w czasie wyszukiwanie ksiąg wieczystych w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych, bez konieczności każdorazowego składania wniosku, jeżeli przestały istnieć przesłanki, o których mowa w ust. 13.
16. Centralna Informacja umożliwia organom prowadzącym kataster
nieruchomości, dla nieruchomości z określonej miejscowości, gminy lub powiatu,
w celu weryfikacji zgodności danych ewidencji gruntów i budynków z danymi
zawartymi w księgach wieczystych bezpłatne pozyskiwanie, za pośrednictwem
systemu teleinformatycznego, danych zawartych w dziale pierwszym i drugim
ksiąg wieczystych, bez prawa udostępniania osobom trzecim.
17. Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia:
1) sposób funkcjonowania Centralnej Informacji oraz jej strukturę
organizacyjną,
2) tryb składania wniosków i rodzaje dokumentów wydawanych przez Centralną
Informację,
3) wzory wniosków składanych do Centralnej Informacji, w tym zakres danych
we wniosku składanym za pośrednictwem systemu teleinformatycznego,
4) tryb postępowania z wnioskami i sposób pobierania od nich opłaty,
5) tryb przeglądania księgi wieczystej,
6) cechy dokumentów mających moc dokumentów wydawanych przez sąd,
wydrukowanych samodzielnie oraz sposób i tryb ich weryfikacji z danymi
zawartymi w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych,
7) warunki techniczne i organizacyjne wykonania decyzji, o której mowa
w ust. 13,
8) tryb, sposób i kryteria wyszukiwania ksiąg wieczystych
– uwzględniając zasadę jawności ksiąg wieczystych i powszechność dostępu do
nich, szybkość postępowania, zakres danych zawartych we wniosku, konieczność
zapewnienia możliwości weryfikacji samodzielnie wydrukowanego dokumentu
z danymi zawartymi w centralnej bazie danych ksiąg wieczystych oraz konieczność
zapewnienia ochrony centralnej bazy danych ksiąg wieczystych przed
nieuprawnionym dostępem osób trzecich, a także treść i strukturę księgi wieczystej.

Art. 365. 1. Centralna Informacja pobiera opłaty od wniosków o wydanie
odpisu księgi wieczystej, wyciągu z księgi wieczystej, zaświadczenia o zamknięciu
księgi wieczystej oraz od wniosku o wyszukanie ksiąg wieczystych.
2. Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do
spraw finansów publicznych, określi, w drodze rozporządzenia, wysokość opłat,
o których mowa w ust. 1, uwzględniając potrzebę pokrycia kosztów
administracyjnych oraz zróżnicowania opłat od wniosków o uzyskanie
poszczególnych dokumentów w zależności od sposobu złożenia wniosku, sposobu
doręczenia dokumentów oraz samodzielnego wydruku dokumentów, o którym
mowa w art. 364 ust. 4, a także konieczność realizacji ustawowych zadań przez
podmiot wnioskujący o wyszukanie ksiąg wieczystych.
3. Nie pobiera się opłat od wniosków o wydanie odpisu księgi wieczystej,
wyciągu z księgi wieczystej, zaświadczenia o zamknięciu księgi wieczystej oraz
wniosku o wyszukanie ksiąg wieczystych złożonego przez podmioty, o których
mowa w art. 364 ust. 8 pkt 16, 7a, 817, 19 i 2224, lub organ administracji
rządowej.
Art. 68. 1. Hipoteka zabezpiecza wierzytelność pieniężną, w tym również
wierzytelność przyszłą.
2. Hipoteka zabezpiecza wierzytelność do oznaczonej sumy pieniężnej. Jeżeli
zabezpieczenie hipoteczne jest nadmierne, właściciel obciążonej nieruchomości
może żądać zmniejszenia sumy hipoteki.
2a. (uchylony)
3. Sumę hipoteki wyraża się w tej samej walucie co zabezpieczona
wierzytelność, jeżeli strony w umowie ustanawiającej hipotekę nie postanowiły
inaczej.

Art. 681. 1. Hipoteka umowna może także zabezpieczać kilka wierzytelności
z różnych stosunków prawnych przysługujących temu samemu wierzycielowi.
2. W umowie ustanawiającej hipotekę należy określić stosunki prawne oraz
wynikające z nich wierzytelności objęte zabezpieczeniem.
3. Wierzyciel hipoteczny może podzielić hipotekę. Oświadczenie o podziale
hipoteki należy złożyć właścicielowi nieruchomości. Podział hipoteki staje się
skuteczny z chwilą wpisu w księdze wieczystej.

Art. 682. 1. W celu zabezpieczenia hipoteką kilku wierzytelności
przysługujących różnym podmiotom, a służącym sfinansowaniu tego samego
przedsięwzięcia, wierzyciele powołują administratora hipoteki. Administratorem
może być jeden z wierzycieli albo osoba trzecia.
2. Umowa powołująca administratora hipoteki powinna zostać zawarta na
piśmie pod rygorem nieważności.
3. Administrator hipoteki zawiera umowę o ustanowienie hipoteki oraz
wykonuje prawa i obowiązki wierzyciela hipotecznego we własnym imieniu, lecz
na rachunek wierzycieli, których wierzytelności są objęte zabezpieczeniem.
W umowie ustanawiającej hipotekę należy określić zakres zabezpieczenia
poszczególnych wierzytelności oraz przedsięwzięcie, którego sfinansowaniu służą.
4. Do ustanowienia hipoteki na rzecz administratora hipoteki nie stosuje się
art. 95 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (Dz. U. z 2018 r. poz.
2187, z późn. zm.).
5. W księdze wieczystej jako wierzyciela hipotecznego wpisuje się
administratora hipoteki. Na wniosek wierzycieli, których wierzytelności są objęte
zabezpieczeniem, sąd dokonuje zmiany wpisu administratora hipoteki.
51. W przypadku gdy administratorem hipoteki jest osoba fizyczna, w księdze
wieczystej wpisuje się jej imię (imiona) i nazwisko (nazwiska), numer PESEL, chyba że odrębne przepisy nie przewidują nadawania tego numeru, oraz imię ojca
i imię matki.
6. W razie wygaśnięcia umowy powołującej administratora hipoteki
i niepowołania nowego administratora każdy z wierzycieli, których wierzytelności
są objęte zabezpieczeniem, może żądać podziału hipoteki. Przepisy o zniesieniu
współwłasności stosuje się odpowiednio.
7. Przepis ust. 6 stosuje się również w braku zgody wszystkich wierzycieli na
zmianę administratora hipoteki.

Art. 683. Można zastąpić zabezpieczoną wierzytelność inną wierzytelnością
tego samego wierzyciela. Do zmiany zabezpieczonej wierzytelności stosuje się
przepisy o zmianie treści hipoteki. Zgoda osób, którym przysługują prawa z
pierwszeństwem równym lub niższym, nie jest potrzebna.

Art. 684. 1. Na zmianę waluty zabezpieczonej wierzytelności oraz inne
zmiany zabezpieczonej wierzytelności w drodze czynności prawnej zwiększające
zakres zaspokojenia z nieruchomości obciążonej wymagana jest zgoda właściciela
nieruchomości, jeżeli nie jest on dłużnikiem osobistym. Oświadczenie właściciela
nieruchomości powinno być złożone którejkolwiek ze stron w formie pisemnej pod
rygorem nieważności.
2. Zmiany zabezpieczonej wierzytelności, o których mowa w ust. 1, są
bezskuteczne w stosunku do właściciela nieruchomości, dopóki nie wyraził na nie
zgody.
Art. 76. 1. W razie podziału nieruchomości hipoteka obciążająca
nieruchomość obciąża wszystkie nieruchomości utworzone przez podział (hipoteka
łączna). Hipoteka na części ułamkowej nieruchomości obciąża w tym samym
zakresie części ułamkowe wszystkich nieruchomości utworzonych przez podział.3)
11. Hipoteka na części ułamkowej nieruchomości obciąża nieruchomość
otrzymaną w wyniku zniesienia współwłasności przez współwłaściciela, którego
udział był obciążony tą hipoteką.
12. Jeżeli współwłaścicielowi nieruchomości, którego udział był obciążony
hipoteką, przysługuje spłata, na wierzytelności z tego tytułu jego wierzycielowi
hipotecznemu przysługuje ustawowe prawo zastawu. O pierwszeństwie
ustawowego prawa zastawu na wierzytelności o spłatę rozstrzyga pierwszeństwo
hipotek obciążających udział współwłaściciela.
13. Jeżeli w wyniku podziału współwłaścicielowi nieruchomości, którego
udział był obciążony hipoteką przypada nieruchomość z dopłatą, ust. 12
stosuje się odpowiednio.
14. Postanowienie umowy albo ugody sądowej znoszącej współwłasność, na
mocy którego współwłaściciel nieruchomości, którego udział był obciążony
hipoteką, nie otrzymuje spłaty lub dopłaty, jest nieważne.
2. Wierzyciel, któremu przysługuje hipoteka łączna, może według swego
uznania żądać zaspokojenia w całości lub w części z każdej nieruchomości
z osobna, z niektórych z nich lub ze wszystkich łącznie. Może również według
swego uznania dokonać jej podziału pomiędzy poszczególne nieruchomości.
3. W celu zabezpieczenia tej samej wierzytelności można, w drodze
czynności prawnej, obciążyć więcej niż jedną nieruchomość (hipoteka łączna
umowna).
4. W razie podziału nieruchomości polegającego na ustanowieniu odrębnej
własności lokalu lub wydzieleniu z dotychczasowej nieruchomości odrębnej
nieruchomości zabudowanej domem jednorodzinnym, nabywca wydzielonej
nieruchomości może żądać podziału hipoteki proporcjonalnie do wartości
nieruchomości powstałych wskutek podziału. Jeżeli jednak sposób podziału
hipoteki został określony w umowie o ustanowienie hipoteki i ujawniony
w księdze wieczystej, podział następuje stosownie do postanowień umowy.
5. W razie podziału nieruchomości hipoteka obciążająca nieruchomość nie
obciąża nieruchomości utworzonych przez podział, które wydzielono w wyniku
zadośćuczynienia roszczeniu ujawnionemu w księdze wieczystej przed
powstaniem hipoteki.
Art. 101. Wierzycielom hipotecznym użytkowania wieczystego, którzy
utracili hipoteki wskutek wygaśnięcia użytkowania wieczystego, przysługuje
ustawowe prawo zastawu na roszczeniach użytkownika wieczystego o wynagrodzenie za wzniesione przez niego lub nabyte na własność budynki albo inne
urządzenia istniejące w dniu zwrotu użytkowanej nieruchomości.
O pierwszeństwie ustawowego prawa zastawu rozstrzyga pierwszeństwo hipotek
obciążających wygasłe prawo użytkowania wieczystego.

Art. 1011. 1. W razie wygaśnięcia hipoteki właścicielowi nieruchomości
przysługuje w granicach wygasłej hipoteki uprawnienie do rozporządzania
opróżnionym miejscem hipotecznym. Może on ustanowić na tym miejscu nową
hipotekę albo przenieść na nie za zgodą uprawnionego którąkolwiek z hipotek
obciążających nieruchomość.
2. Jeżeli hipoteka wygasła tylko częściowo, właściciel może rozporządzać
opróżnionym miejscem hipotecznym w tej części.

Art. 1012. Przepisy art. 1011 stosuje się również, gdy opróżniło się miejsce
wskutek przeniesienia jednej z hipotek na miejsce opróżnione przez inną hipotekę.

Art. 1013. 1. Jeżeli hipoteka wygasła wskutek egzekucji z nieruchomości,
właściciel nieruchomości nie może rozporządzać opróżnionym miejscem
hipotecznym.
2. Przy egzekucji z nieruchomości nie uwzględnia się opróżnionych miejsc
hipotecznych.

Art. 1014. 1. W razie wykreślenia hipoteki bez jednoczesnego wpisania na jej
miejsce innej hipoteki, właściciel nieruchomości może zachować uprawnienie do rozporządzania opróżnionym miejscem hipotecznym, jeżeli jednocześnie z wykreśleniem hipoteki uprawnienie to zostanie wpisane do księgi wieczystej.
2. Do wykreślenia wygasłej hipoteki oraz do wpisu uprawnienia do
rozporządzania opróżnionym miejscem hipotecznym potrzebne jest oświadczenie
właściciela nieruchomości.

Art. 1015. Uprawnienie do rozporządzania opróżnionym miejscem hipotecznym przysługuje każdoczesnemu właścicielowi nieruchomości.

Art. 1016. Uprawnienie do rozporządzania opróżnionym miejscem
hipotecznym nie podlega zajęciu. Ustanowienie hipoteki przymusowej na
opróżnionym miejscu nie jest dopuszczalne.

Art. 1017. Jeżeli nieruchomość stanowiąca przedmiot hipoteki łącznej
zostanie zwolniona spod obciążenia, właściciel nieruchomości może rozporządzać
opróżnionym miejscem hipotecznym do wysokości sumy hipoteki.

Art. 1018. Niedopuszczalne jest zastrzeżenie, przez które właściciel
nieruchomości zobowiązuje się do nierozporządzania opróżnionym miejscem
hipotecznym.

Art. 1019. Roszczenie wierzyciela hipotecznego o przeniesienie jego
hipoteki na miejsce opróżnione przez inną hipotekę może być ujawnione w księdze
wieczystej. W takim przypadku hipoteka uzyskuje przyrzeczone miejsce, z chwilą
gdy stało się wolne.

Art. 10110. Hipotece ustanowionej na opróżnionym miejscu hipotecznym lub
przeniesionej na opróżnione miejsce hipoteczne przysługuje pierwszeństwo takie
samo jak wygasłej hipotece.

Art. 10111. Przepisów niniejszego oddziału nie stosuje się do hipoteki na
wierzytelności hipotecznej.
Art. 111. (uchylony).

Art. 1111. 1. Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, łączne obciążenie kilku
nieruchomości hipoteką przymusową jest niedopuszczalne, chyba że
nieruchomości te są już obciążone inną hipoteką łączną albo stanowią własność
dłużników solidarnych.
2. Podział zabezpieczenia między poszczególne nieruchomości zależy od
uznania wierzyciela.

Art. 1112. 1. Wierzyciel, który uzyskał hipotekę przymusową na podstawie
art. 110 pkt 1, może żądać, w terminie 2 miesięcy od uprawomocnienia się
orzeczenia uwzględniającego roszczenie, które podlegało zabezpieczeniu, albo od
uprawomocnienia się postanowienia o odrzuceniu apelacji lub innego środka
zaskarżenia wniesionego przez dłużnika od orzeczenia uwzględniającego
roszczenie, które podlegało zabezpieczeniu, zmiany treści hipoteki lub podstawy wpisu na podstawie tytułu wykonawczego określonego w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym, stwierdzającego zabezpieczoną wierzytelność.
2. Zmiana treści hipoteki nie może zwiększyć zakresu zaspokojenia
wierzyciela z nieruchomości obciążonej bez zgody osób, którym przysługują prawa
z pierwszeństwem równym lub niższym.
3. Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do wierzyciela, który uzyskał
hipotekę przymusową na podstawie art. 110 pkt 2 albo 3 w zakresie, w jakim
decyzja administracyjna nie była ostateczna.
4. Wierzyciel, który uzyskał hipotekę przymusową na podstawie art. 110 pkt
4 albo 5, może żądać, w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia decyzji lub innego
orzeczenia podlegającego wykonaniu w sprawie, w której dokonano
zabezpieczenia, albo doręczenia postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej
wykonalności, zmiany treści hipoteki lub podstawy wpisu na podstawie tytułu
wykonawczego określonego w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym,
stwierdzającego zabezpieczoną wierzytelność. Przepis ust. 2 stosuje się
odpowiednio.