Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie regulaminu organizacyjno-porządkowego wykonywania kary pozbawienia wolności
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 grudnia 2022 r. w sprawie regulaminu organizacyjno-porządkowego wykonywania kary pozbawienia wolności
Rozporządzenie określa regulamin organizacyjno-porządkowy wykonywania kary pozbawienia wolności, który uwzględnia:
1) organizację przyjęć do zakładów karnych,
2) sposób rozmieszczania osadzonych w celach mieszkalnych,
3) porządek wewnętrzny zakładów karnych,
4) organizację przyjmowania korespondencji i organizację widzeń w zakładach karnych,
5) warunki opieki zdrowotnej i bytowej w zakładach karnych,
6) sposób przygotowywania skazanych do ich zwolnienia z zakładu karnego
– mając na uwadze potrzebę zapewnienia porządku wewnętrznego i bezpieczeństwa w zakładach karnych. Rozdział 2 Organizacja przyjęć do zakładu karnego
§ 1 Kodeksu;
18) osoby upoważnione do przyznawania nagród oraz ulg oraz wymierzania kar dyscyplinarnych;
19) obowiązki skazanych funkcyjnych, o których mowa w ust. 3. 3. Do wykonywania zadań związanych z zatrudnieniem, zajęciami kulturalno-oświatowymi i sportowymi dyrektor może wyznaczyć skazanych funkcyjnych.
rozdzial
Rozdział 2 - Organizacja przyjęć do zakładu karnego
Przy przyjęciu skazanego do zakładu karnego informuje się go o możliwości wystąpienia w czasie odbywania kary pozbawienia wolności zagrożeń dla jego bezpieczeństwa osobistego oraz zetknięcia się z przejawami negatywnych zachowań charakterystycznych dla środowisk przestępczych, a także o potrzebie powiadamiania przełożonych o zagroże- niach bezpieczeństwa osobistego swojego i innych skazanych.
Skazany potwierdza swoim podpisem przyjęcie do użytku przedmiotów przekazanych mu do użytku w postaci odzieży, bielizny, obuwia, pościeli, sprzętu stołowego i środków higieny osobistej, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 249 § 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy, zwanej dalej „Kodeksem”, a także przekazanie do depozytu dokumentów, środków pieniężnych i przedmiotów, o których mowa w art. 79a § 2 Ko- deksu.
1) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2021 r. poz. 472, 1236 i 2054 oraz z 2022 r. poz. 22, 655, 1855 i 2600. Dziennik Ustaw –2– Poz. 2847
Niezwłocznie po umieszczeniu skazanego w celi przejściowej wychowawca lub wyznaczony funkcjonariusz przeprowadza z nim rozmowę informacyjną, w której zapoznaje go w szczególności z jego prawami i obowiązkami oraz ustalonym w zakładzie karnym porządkiem wewnętrznym, a także o konsekwencjach wynikających z art. 139 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1375, 1855, 2582 i 2600).
W trakcie rozmowy, o której mowa w § 4, informuje się skazanego o odpowiedzialności karnej i odpowiedzial- ności dyscyplinarnej za naruszenie nietykalności cielesnej, czynną napaść lub znieważenie funkcjonariusza publicznego lub osoby do pomocy mu przybranej podczas lub w związku z pełnieniem obowiązków służbowych.
1. Skazanego poddaje się niezwłocznie wstępnym badaniom lekarskim. 2. Wychowawca przeprowadza ze skazanym rozmowę wstępną mającą na celu ustalenie niezbędnych inf ormacji, zapewniających prawidłowe wykonanie kary pozbawienia wolności, nie później niż w ciągu dwóch dni od dnia przyjęcia do aresztu śledczego, niezależnie od rozmowy informacyjnej, o której mowa w § 4. 3. Rozmowa wstępna ma na celu ustalenie niezbędnych informacji, zapewniających prawidłowe wykonanie kary po- zbawienia wolności. Rozdział 3 Sposoby rozmieszczania skazanych w celach mieszkalnych
rozdzial
Rozdział 3 - Sposoby rozmieszczania skazanych w celach mieszkalnych
1. Po dokonaniu czynności, o których mowa w art. 79b § 1 Kodeksu, skazanego przenosi się z celi przejściowej do innej celi mieszkalnej. 2. W razie potrzeby skazany może być przeniesiony w każdym czasie z celi mieszkalnej, którą zajmuje, do innej celi mieszkalnej.
1. Jeżeli jest to uzasadnione potrzebami oddziaływania na młodocianych, skazany dorosły, który uprzednio nie odbywał kary pozbawienia wolności albo kary aresztu wojskowego, wyróżniający się dobrą postawą, może być umiesz- czony w celi mieszkalnej wspólnie ze skazanym młodocianym lub skazanymi młodocianymi. 2. Skazany dorosły, o którym mowa w art. 88 § 3 Kodeksu lub w art. 197–203 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. z 2022 r. poz. 1138, 1726, 1855, 2339 i 2600), lub który popełnił zbrodnię, nie może być umiesz- czony w celi mieszkalnej wspólnie ze skazanym młodocianym lub skazanymi młodocianymi. Rozdział 4 Porządek wewnętrzny zakładu karnego
1. Ustala się następujący porządek wewnętrzny zakładów karnych:
1) cisza nocna obowiązuje przynajmniej w godzinach 22.00–6.00;
2) apele poranne i wieczorne odbywają się w celach mieszkalnych oraz w pomieszczeniach, w których przebywają zatrudnieni (stanowiska pracy);
3) w czasie apelu skazani są ubrani i ustawieni w sposób widoczny dla przeprowadzającego apel, jest zabronione uczestniczenie w apelu jedynie w bieliźnie osobistej lub piżamie;
4) czas trwania kąpieli jednego skazanego wynosi przynajmniej 10 minut, przy czym czas wypływu wody z armatury natryskowej nie może być krótszy niż 6 minut;
5) palenie wyrobów tytoniowych jest dozwolone w celach mieszkalnych wyznaczonych dla skazanych używających wyrobów tytoniowych oraz w miejscach do tego wyznaczonych;
6) skazany może posiadać w celi mieszkalnej:
a) do 9 litrów napojów, oprócz artykułów żywnościowych o ciężarze nieprzekraczającym 6 kg,
b) do 10 sztuk przedmiotów kultu religijnego o wymiarach nie większych niż 250 × 150 mm,
c) do 5 sztuk książek, oprócz wypożyczonych w zakładzie karnym z biblioteki,
d) prasę o łącznej wadze do 0,5 kg; Dziennik Ustaw –3– Poz. 2847
7) dyrektor lub osoba go zastępująca przyjmują skazanych przynajmniej jeden raz w tygodniu;
8) kierownicy działów zakładu karnego lub osoby ich zastępujące przyjmują skazanych przynajmniej jeden raz w tygo- dniu;
9) zgłoszenia do lekarza są przyjmowane codziennie;
10) zamówienia na paczki żywnościowe są przyjmowane w każdym dniu roboczym. 2. Przepisu ust. 1 pkt 3 nie stosuje się w szpitalach i izbach chorych zakładów karnych.
1. Porządek wewnętrzny zakładu karnego ustala jego dyrektor. Porządek wewnętrzny zakładu karnego w odnie- sieniu do kwestii, o których mowa w § 10, nie może zawierać unormowań mniej korzystnych dla skazanych niż zawarte w tym paragrafie oraz powinien uwzględniać konieczność tworzenia warunków zindywidualizowanego oddziaływania na skazanych, utrzymania bezpieczeństwa, dyscypliny i porządku oraz zapewnienia w zakładzie karnym właściwych warun- ków bytowych, sanitarnych i zdrowotnych. 2. W porządku wewnętrznym zakładu karnego dyrektor określa:
1) godziny oraz sposób przeprowadzania apelu porannego i wieczornego;
2) godziny przeznaczone na sen, pracę, naukę, zajęcia kulturalno-oświatowe, sportowe oraz zajęcia własne skazanego;
3) godziny i miejsce spożywania posiłków dostarczanych przez administrację zakładu karnego;
4) godziny, miejsce i sposób poruszania się po terenie zakładu karnego;
5) godziny, miejsce i sposób odbywania spacerów oraz korzystania z kąpieli;
6) godziny i miejsce, w którym jest dozwolone palenie wyrobów tytoniowych;
7) liczbę i rodzaj własnej odzieży, bielizny i obuwia, które skazany może posiadać w celi mieszkalnej;
8) liczbę i wymiary przedmiotów, które skazany może posiadać w celi mieszkalnej, oraz sposób ich przechowywania, a w razie potrzeby zasady ich używania;
9) dni, godziny i miejsce przyjmowania skazanych przez dyrektora i innych przełożonych, lekarzy oraz sposób składa- nia pisemnych wniosków, skarg i próśb;
10) dni, godziny, miejsce i porządek przeprowadzania widzeń;
11) godziny i miejsce korzystania z samoinkasujących aparatów telefonicznych lub innych środków łączności; a w za- kładach typu zamkniętego – dni, godziny i miejsce;
12) dni, godziny i miejsce odprawiania nabożeństw, odbywania spotkań religijnych oraz nauczania religii;
13) częstotliwość, terminy, miejsce i sposób dokonywania zakupów artykułów żywnościowych i wyrobów tytoniowych oraz przedmiotów dopuszczonych do sprzedaży w zakładzie karnym;
14) godziny i sposób przyjmowania i wydawania korespondencji;
15) dni, godziny i sposób przyjmowania i wydawania paczek, o których mowa w art. 113a § 4 Kodeksu;
16) sposób zamawiania i otrzymywania paczek żywnościowych;
17) dni, godziny i miejsce bezpośredniego kontaktowania się z przedstawicielami podmiotów, o których mowa w art. 38
Tekst porządku wewnętrznego powinien znajdować się w każdej celi mieszkalnej. Na prośbę skazanego udo- stępnia się mu Kodeks oraz wydane na jego podstawie akty wykonawcze.
1. Skazany może bezpośrednio zwracać się do przełożonych oraz osób wizytujących zakład karny ze sprawami związanymi z wykonywaniem kary pozbawienia wolności, a także ze sprawami osobistymi. 2. Cele mieszkalne i inne pomieszczenia w zakładzie karnym, w których przebywają skazani, są wizytowane przez dyrektora zakładu karnego, zwanego dalej „dyrektorem”, co najmniej raz w miesiącu. 3. Administracja zakładu karnego może organizować spotkania z grupami skazanych, zwłaszcza w sprawach zwią- zanych z warunkami odbywania kary, zatrudnieniem i nauczaniem. Dziennik Ustaw –4– Poz. 2847
1. W obecności przełożonych oraz osób wizytujących zakład karny skazany przyjmuje postawę stojącą. Skaza- ny podaje swoje imię i nazwisko przełożonym oraz osobom wizytującym zakład karny wchodzącym do celi mieszkalnej. 2. Wymogów, o których mowa w ust. 1, nie egzekwuje się, gdy skazany zostanie od nich zwolniony przez właściwego przełożonego, a ponadto w szpitalach i izbach chorych, w czasie pracy i nauczania oraz w trakcie zajęć terapeutycznych, kulturalno-oświatowych i sportowych oraz zorganizowanych praktyk i posług religijnych, widzeń, korzystania z aparatu telefonicznego lub innych środków łączności, posiłków, spaceru i spoczynku, których czas ustalono w porządku wewnętrznym.
W zakładach karnych przeprowadza się apel poranny i wieczorny, w czasie określonym w porządku wewnętrz- nym oraz w innym uzasadnionym przypadku, w trakcie którego ustala się w szczególności stan liczbowy skazanych. Rozdział 5 Organizacja przyjmowania korespondencji i organizacja widzeń w zakładach karnych
rozdzial
Rozdział 5 - Organizacja przyjmowania korespondencji i organizacja widzeń w zakładach karnych
1. Korespondencję skazanego administracja zakładu karnego przyjmuje w każdym dniu roboczym, a korespon- dencję urzędową – codziennie. 2. Przesyłka listowa powinna być właściwie opłacona przez skazanego. W szczególnie uzasadnionych wypadkach skazany, który nie posiada środków pieniężnych, może otrzymać od administracji zakładu karnego znaczki pocztowe na korespondencję. 3. W przypadku wysyłania przesyłki poleconej, wraz z korespondencją skazany przekazuje wypełniony druk „po- twierdzenia nadania przesyłki poleconej”, który po wysłaniu zwraca się skazanemu. 4. W zakładzie karnym typu zamkniętego skazany przekazuje korespondencję do wysłania w sposób umożliwiający jej cenzurę, a w zakładzie karnym typu półotwartego i typu otwartego wówczas, gdy dyrektor zarządził cenzurowanie korespondencji.
Korespondencja skazanego jest wysyłana przez administrację zakładu karnego nie później niż drugiego dnia roboczego od daty jej przekazania przez skazanego, o ile nie podlega zatrzymaniu z przyczyn, o których mowa w art. 105
W szczególnie uzasadnionych wypadkach skazany, który nie posiada środków pieniężnych, może otrzymać od administracji zakładu karnego papier i koperty na korespondencję.
1. Korespondencję adresowaną do skazanego doręcza mu wyznaczony funkcjonariusz lub pracownik. 2. Jeżeli korespondencja podlega cenzurze lub nadzorowi, doręcza się ją po dokonaniu tych czynności. 3. W przypadku odmowy przyjęcia przez skazanego korespondencji odsyła się ją do nadawcy odnotowując, że zwrot nastąpił na skutek odmowy jej przyjęcia przez skazanego.
1. Przyjmujący w zakładzie karnym korespondencję urzędową wysyłaną przez skazanego zwraca mu podpisane pisemne potwierdzenie odbioru oraz odnotowuje na kopercie datę odbioru. Pisemne potwierdzenie odbioru wypełnia skazany. 2. Potwierdzenie, o którym mowa w ust. 1, sporządza się w jednym egzemplarzu. Duplikatu potwierdzenia nie wydaje się.
Skazany ma prawo składać wnioski, skargi i prośby na piśmie oraz ustnie. Przełożeni i inne uprawnione osoby przyjmują je także w czasie bezpośrednich kontaktów ze skazanym, zwłaszcza w czasie wizytacji cel mieszkalnych i innych pomieszczeń, w których przebywają skazani.
W wypadku otrzymania od administracji zakładu karnego znaczków pocztowych na korespondencję z organami, o których mowa w art. 8a § 3 Kodeksu, skazany otrzymuje od administracji zakładu karnego także papier i koperty. Rozdział 6 Warunki opieki zdrowotnej i bytowej
1. Wobec skazanych przebywających w szpitalach, izbach chorych oraz leczonych poza nimi, a także przewlekle chorych i rekonwalescentów, dyrektor może, na wniosek lub po zasięgnięciu opinii lekarza, dokonywać niezbędnych odstępstw od przewidzianego w regulaminie sposobu wykonywania kary pozbawienia wolności w zakresie uzasadnionym stanem zdrowia tych skazanych. Dziennik Ustaw –5– Poz. 2847 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio wobec skazanych, u których stwierdzono niepsychotyczne zaburzenia psy- chiczne, upośledzonych umysłowo, uzależnionych od substancji psychoaktywnych oraz niepełnosprawnych fizycznie. Dyrektor może dokonywać tych odstępstw na wniosek lub po zasięgnięciu opinii lekarza lub psychologa.
1. Wobec skazanych kobiet ciężarnych i karmiących dyrektor może dokonywać, na wniosek lekarza lub po za- sięgnięciu jego opinii, niezbędnych odstępstw od przewidzianego w regulaminie sposobu wykonywania kary pozbawienia wolności w zakresie wynikającym z potrzeby uwzględnienia stanu fizycznego lub psychicznego tych kobiet. 2. Skazaną kobietę ciężarną przenosi się na dwa miesiące przed przewidywanym terminem porodu do szpitalnego oddziału ginekologiczno-położniczego w zakładzie karnym lub areszcie śledczym.
1. Cela mieszkalna powinna być wyposażona w łóżko dla każdego skazanego, odpowiednią do liczby skaza- nych liczbę stołów, szafek i taboretów oraz środków do utrzymania czystości w celi. Niezbędne urządzenia sanitarne sytuuje się w sposób zapewniający ich niekrępujące użytkowanie, z zastrzeżeniem art. 110 § 3 Kodeksu. 2. W zakładzie karnym typu półotwartego i otwartego skazani mogą posiadać własne plastikowe sztućce. Przedmioty te nie stanowią przedmiotów, o których mowa w art. 110a § 4 Kodeksu.
Skazany potwierdza podpisem:
1) przyjęcie do użytku i zwrot do magazynu przedmiotów, o których mowa w § 3, z wyłączeniem środków higieny osobistej;
2) otrzymanie z depozytu dokumentów, środków pieniężnych i przedmiotów, o których mowa w art. 79a § 2 Kodeksu.
1. Skazany utrzymuje należytą czystość osobistą i dba o schludny wygląd. 2. Skazanemu, co najmniej raz w miesiącu, umożliwia się ostrzyżenie. 3. Skazany korzysta co najmniej raz w tygodniu z ciepłej kąpieli. Skazany zatrudniony przy pracach brudzących ko- rzysta z odpowiednio częstszych kąpieli. Kąpiel skazanego chorego odbywa się według wskazań lekarza. 4. Skazana kobieta korzysta co najmniej raz dziennie z ciepłej wody i dwa razy w tygodniu z ciepłej kąpieli.
1. Spacer skazanego odbywa się pod bezpośrednim nadzorem funkcjonariusza w wyznaczonym miejscu na wolnym powietrzu. 2. Dyrektor może, ze względu na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa w zakładzie karnym, zarządzić odbywa- nie spaceru w inny sposób niż ustalony w porządku wewnętrznym. 3. Dyrektor może na wniosek lekarza zmienić czas trwania i sposób odbywania spaceru przez skazanego chorego.
Paczki, o której mowa w art. 113a § 4 Kodeksu, niespełniającej warunków oraz zawierającej artykuły, o których mowa w art. 113a § 5 Kodeksu, nie dostarcza się skazanemu. Paczkę zwraca się do nadawcy na koszt skazanego, a w uzasadnionych przypadkach na koszt zakładu karnego.
Stan sanitarny zakładu karnego, ogrzewanie, oświetlenie i wentylacja pomieszczeń, utrzymywanie czystości przez skazanych w celach mieszkalnych, stan i czystość odzieży, bielizny oraz pościeli, liczba i jakość posiłków oraz sposób ich przyrządzania i wydawania są kontrolowane przez pracownika lub funkcjonariusza służby kwatermistrzow- skiej i służby zdrowia.
Korzystając z przepustek lub zezwolenia na opuszczenie zakładu karnego, skazany używa własnej odzieży, bie- lizny i obuwia. Jeżeli są one zniszczone lub nieodpowiednie ze względu na porę roku, zakład karny wydaje w tym celu skazanemu do użytku odpowiednie odzież, bieliznę lub obuwie. Rozdział 7 Organizacja komisji penitencjarnej w zakładzie karnym
rozdzial
Rozdział 7 - Organizacja komisji penitencjarnej w zakładzie karnym
1. Dyrektor powołuje w zakładzie karnym komisję penitencjarną, zwaną dalej „komisją”, o której mowa w art. 75 § 1 Kodeksu. W zależności od potrzeb zakładu karnego dyrektor może powołać kilka komisji. 2. Dyrektor, powołując komisję, określa w szczególności imienny skład członków komisji, terminy posiedzeń, tryb rozpatrywania spraw oraz, w razie potrzeby, możliwość udziału poszczególnych jej członków w posiedzeniach przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie tej czynności na odległość z jednoczesnym bezpośrednim prze- kazem obrazu i dźwięku. Dziennik Ustaw –6– Poz. 2847
1. Komisja składa się z co najmniej trzech osób. W skład komisji wchodzą, w szczególności, kierownicy dzia- łów penitencjarnego, ochrony oraz ewidencji lub osoby ich zastępujące, a w szczególnie uzasadnionych przypadkach inne osoby wyznaczone przez dyrektora. 2. Pracami komisji kieruje dyrektor lub inna wyznaczona przez niego osoba. 3. Przewodniczący wyznacza sekretarza spośród członków komisji. 4. W posiedzeniu komisji uczestniczy wychowawca skazanego, którego dotyczy wniosek o wydanie decyzji lub opinii.
1. Komisja ogłasza decyzje oraz wyraża opinie po wysłuchaniu skazanego i w jego obecności. 2. Decyzje i opinie sporządza się na piśmie wraz z uzasadnieniem i zamieszcza w teczce osobopoznawczej skazanego. W przypadkach, o których mowa w art. 76 § 1 pkt 2a Kodeksu, wykonalną decyzję przekazuje się właściwym organom za pośrednictwem sekretariatu zakładu karnego lub elektronicznie. 3. Jeżeli przemawiają za tym względy wychowawcze, decyzje, oceny i opinie komisji penitencjarnej podaje się do wiadomości ogółu skazanych, za zgodą skazanego, którego sprawa dotyczy. Rozdział 8 Środki oddziaływania na skazanych oraz kierowanie skazanych do systemów wykonania kary
rozdzial
Rozdział 8 - Środki oddziaływania na skazanych oraz kierowanie skazanych do systemów wykonania kary
Do środków oddziaływania na skazanych należą w szczególności praca, nauczanie, działalność kulturalno-
-oświatowa, społeczna i zajęcia sportowe, nagradzanie i karanie dyscyplinarne.
Przy kierowaniu skazanego do odpowiedniego rodzaju pracy bierze się pod uwagę, niezależnie od okoliczności, o których mowa w art. 122 § 1 Kodeksu, w szczególności wiek, płeć, część kary pozostałą do odbycia oraz względy porządku i bezpieczeństwa.
1. Skazany, który ukończył szkołę lub kurs, otrzymuje odpowiednio świadectwo ukończenia szkoły albo za- świadczenie o ukończeniu kursu, według wzorów ogólnie obowiązujących, bez wskazania, że uzyskał je w zakładzie karnym. 2. Skazany zwolniony z zakładu karnego przed zakończeniem roku szkolnego lub szkolenia kursowego może skła- dać w zakładzie karnym egzaminy końcowe, a zwolniony przed okresem klasyfikacji w szkole otrzymuje zaświadczenie o uczęszczaniu do danej szkoły.
W zakładzie karnym można organizować zajęcia kulturalno-oświatowe lub sportowe z udziałem instytucji, organi- zacji, stowarzyszeń i innych podmiotów oraz osób fizycznych spoza zakładu karnego.
1. Dyrektor określa tryb wyłaniania i zgłaszania kandydatów na rzeczników, o których mowa w art. 136 § 2 Kodeksu, oraz sposób ich działania. 2. O powołaniu i odwołaniu rzeczników skazanych dyrektor informuje ogół osadzonych w sposób zwyczajowo przy- jęty w zakładzie karnym. 3. Rzecznicy reprezentują ogół skazanych przebywających w zakładzie albo skazanych z poszczególnych oddziałów.
Nagrody, o której mowa w art. 138 § 1 pkt 7 Kodeksu, udziela się po uwiarygodnieniu przez skazanego, że widze- nie odbędzie się z osobą najbliższą lub godną zaufania. Dyrektor może uzależnić wykorzystanie nagrody od zgłoszenia się tych osób na widzenie.
1. W celu stworzenia warunków sprzyjających indywidualnemu postępowaniu ze skazanym, informuje się go o zasadach wykonywania kary pozbawienia wolności w poszczególnych systemach oraz o obowiązkach i uprawnieniach wynikających z wykonywania indywidualnego programu oddziaływania albo indywidualnego programu terapeutycznego. 2. Skazanemu przedstawia się indywidualny program oddziaływań albo indywidualny program terapeutyczny. Dziennik Ustaw –7– Poz. 2847
1. Skazanego poddaje się okresowym ocenom postępów w resocjalizacji nie rzadziej niż co 6 miesięcy. 2. Oceny postępów skazanego w resocjalizacji dokonuje się także przed:
1) zmianą decyzji klasyfikacyjnej;
2) wystąpieniem do sądu penitencjarnego o zmianę rodzaju lub typu zakładu karnego, jeżeli sąd penitencjarny jest wy- łącznie właściwy do wydania postanowienia w tym przedmiocie;
3) podjęciem decyzji w przypadkach, o których mowa w art. 76 § 1 pkt 5 i 6 Kodeksu;
4) nabyciem przez skazanego uprawnień do warunkowego przedterminowego zwolnienia.
Przy dokonywaniu ocen okresowych w postępach skazanego w resocjalizacji, komisja penitencjarna uwzględ- nia w szczególności:
1) stosunek skazanego do popełnionego przestępstwa;
2) stopień przestrzegania przez skazanego porządku i dyscypliny;
3) stosunek skazanego do pracy;
4) charakter kontaktów skazanego z rodziną i wywiązywanie się z obowiązku łożenia na jej utrzymanie;
5) zachowanie skazanego wobec innych skazanych i przełożonych;
6) zmiany w zachowaniu się skazanego w okresie od ostatniej oceny.
1. Skazany, co do którego sąd penitencjarny orzekł obowiązek poddania się leczeniu lub rehabilitacji w związku z uzależnieniem od substancji psychoaktywnych:
1) udziela osobom prowadzącym leczenie lub rehabilitację informacji o stanie zdrowia, przebytych chorobach i urazach oraz warunkach, w jakich się wychowywał;
2) uczestniczy w zajęciach indywidualnych i grupowych organizowanych w oddziale terapeutycznym;
3) wykonuje inne zlecone czynności niezbędne dla potrzeb leczenia i rehabilitacji. 2. Skazany, co do którego sędzia penitencjarny zarządził przeprowadzenie badań psychologicznych, psychiatrycz- nych lub seksuologicznych:
1) udziela osobom prowadzącym badania informacji o stanie zdrowia, przebytych chorobach i urazach oraz warunkach, w jakich się wychowywał;
2) wykonuje zlecone przez psychologa, psychiatrę lub seksuologa czynności niezbędne dla potrzeb badania;
3) poddaje się lekarskim oględzinom ciała i innym niezbędnym badaniom lekarskim. 3. O odmowie skazanego poddania się leczeniu, rehabilitacji albo badaniom psychologicznym, psychiatrycznym lub seksuologicznym powiadamia się odpowiednio sąd lub sędziego penitencjarnego.
1. W celu umieszczenia skazanego w zakładzie karnym właściwego rodzaju i typu oraz w celu wyboru właści- wego systemu wykonywania kary pozbawienia wolności dokonuje się klasyfikacji skazanych, o której mowa w art. 82 § 1 Kodeksu, na podstawie kryteriów wymienionych w art. 82 § 2 Kodeksu. 2. Klasyfikacji skazanych dokonuje się niezwłocznie po otrzymaniu orzeczenia do wykonania. 3. Decyzję klasyfikacyjną weryfikuje się niezwłocznie po ujawnieniu nowych okoliczności mających wpływ na kla- syfikację, a w szczególności po uzyskaniu wyników badań osobopoznawczych, w tym psychologicznych, psychiatrycz- nych oraz seksuologicznych.
W przypadku gdy skazany ma odbyć dwie lub więcej kar pozbawienia wolności, bierze się pod uwagę wszyst- kie okoliczności związane z tymi karami, które mogą mieć wpływ na klasyfikację.
1. Dla celów klasyfikacji skazanych:
1) rodzaje zakładów karnych oznacza się literami:
a) zakład karny dla młodocianych – M,
b) zakład karny dla odbywających karę po raz pierwszy – P,
c) zakład karny dla recydywistów penitencjarnych – R,
d) zakład karny dla odbywających karę aresztu wojskowego – W; Dziennik Ustaw –8– Poz. 2847
2) typy zakładów karnych oznacza się cyframi:
a) zakład karny typu zamkniętego – 1,
b) zakład karny typu półotwartego – 2,
c) zakład karny typu otwartego – 3;
3) system wykonywania kary oznacza się literami:
a) system programowanego oddziaływania – p,
b) system terapeutyczny – t,
c) system zwykły – z. 2. Dla celów klasyfikacji skazanych, litery wymienione w ust. 1 pkt 1 oznaczają grupy klasyfikacyjne, a cyfry i litery wymienione w ust. 1 pkt 2 i 3 oznaczają podgrupy klasyfikacyjne. 3. Dla celów klasyfikacji, osoby odbywające wyłącznie kary orzeczone za wykroczenie albo kary porządkowe, a także osoby, wobec których jest stosowany wyłącznie środek przymusu skutkujący pozbawienie wolności, oznacza się dodatkowo literą U. 4. W celu przyjęcia właściwego trybu postępowania wobec osoby przyjętej z wolności, do czasu nadania przez ko- misję penitencjarną pierwszej klasyfikacji skazanemu określa się rodzaj zakładu karnego, o którym mowa w ust. 1 pkt 1.
Dla skazanego, który odbył część kary pozbawienia wolności w oddziale terapeutycznym, wobec którego ze- spół terapeutyczny zakończył oddziaływania, opracowuje się zalecenia do realizacji w czasie wykonywania pozostałej części kary.
Z ważnych powodów, skazany zakwalifikowany do odbywania kary w zakładzie karnym typu otwartego może przebywać w zakładzie karnym typu półotwartego lub zamkniętego, a skazany zakwalifikowany do odbywania kary w zakładzie karnym typu półotwartego – w zakładzie karnym typu zamkniętego. Skazany taki korzysta z uprawnień wy- nikających z decyzji klasyfikacyjnej. Korzystanie z tych uprawnień nie może naruszać bezpieczeństwa ani zakłócać po- rządku w zakładzie karnym, w którym przebywa. Rozdział 9 Przygotowywanie skazanych do zwolnienia z zakładu karnego
rozdzial
Rozdział 9 - Przygotowywanie skazanych do zwolnienia z zakładu karnego
1. W celu przygotowania skazanego do życia po zwolnieniu z zakładu karnego, zebrane wcześniej, w trakcie badań osobopoznawczych, dane i informacje w zakresie jego potrzeb po zwolnieniu uaktualnia się co najmniej na 6 miesięcy przed przewidywanym warunkowym zwolnieniem skazanego lub przed wykonaniem kary. 2. Jeżeli czas pozostałej do odbycia kary lub inne ważne okoliczności za tym przemawiają, aktualizacji, o której mo- wa w ust. 1, dokonuje się w każdym czasie umożliwiającym prawidłowe przygotowanie do zwolnienia.
W okresie, o którym mowa w § 52, skazany informuje o istotnych zmianach w jego sytuacji życiowej, mają- cych wpływ na przygotowanie go do życia po zwolnieniu. Po weryfikacji tych informacji ustala się formę i zakres nie- zbędnej pomocy.
Bezpośrednio przed zwolnieniem z zakładu karnego skazanemu udziela się stosownych informacji, w szcze- gólności o adresach i zakresie właściwości instytucji oraz organizacjach społecznych udzielających pomocy materialnej, medycznej, w znalezieniu pracy i zakwaterowaniu, a także porad prawnych.
Skazanego zwalnianego na przerwę w wykonaniu kary pozbawienia wolności informuje się na piśmie o termi- nie stawienia się do dalszego odbywania kary oraz wyznaczonym areszcie śledczym lub zakładzie karnym, do którego ma się zgłosić. Skazanego poucza się ponadto o skutkach niezgłoszenia się po przerwie. Przyjęcie do wiadomości powyż- szych informacji i pouczeń zwalniany potwierdza podpisem, zawierającym imię i nazwisko.
O pozostawieniu osoby zwolnionej w zakładzie karnym z powodu, o którym mowa w art. 167a § 4 Kodeksu, zawiadamia się niezwłocznie sędziego penitencjarnego, a w miarę możliwości rodzinę lub osobę bliską albo osobę wska- zaną przez zwolnionego. Dziennik Ustaw –9– Poz. 2847
1. Jeżeli zwolnienie z zakładu karnego następuje w godzinach 19.00–6.00, osobie zwolnionej zapewnia się na jej pisemny wniosek nocleg w zakładzie karnym, oddzielnie od skazanych. 2. Jeżeli zwolnienie z zakładu karnego następuje poza godzinami, o których mowa w ust. 1, dyrektor, na pisemny wniosek osoby zwolnionej, w uzasadnionych przypadkach może zezwolić tej osobie na nocleg w zakładzie karnym, na warunkach, o których mowa w tym przepisie. 3. Czynności związanych ze zwolnieniem, które wymagają obecności osoby zwalnianej, dokonuje się bezpośrednio po noclegu.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r.2) Minister Sprawiedliwości: Z. Ziobro
2) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 grudnia 2016 r. w sprawie regu- laminu organizacyjno-porządkowego wykonywania kary pozbawienia wolności (Dz. U. poz. 2231), które traci moc z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny wykonawczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1855 i 2770).