Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2019 r. w sprawie programów ochrony powietrza oraz planów działań krótkoterminowych

Część opisowa programu obejmuje:
1) informacje ogólne na temat lokalizacji i topografii strefy, w skład których wchodzą:
a) dane ogólne:
– nazwa województwa lub województw,
1) Minister Środowiska kieruje działem administracji rządowej – środowisko, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 10 stycznia 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Środowiska (Dz. U. poz. 96).
2) Niniejsze rozporządzenie w zakresie swojej regulacji wdraża:
1) dyrektywę 2004/107/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie arsenu, kadmu, rtęci, niklu i wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych w otaczającym powietrzu (Dz. Urz. UE L 23 z 26.01.2005, str. 3, Dz. Urz. UE L 87 z 31.03.2009, str. 109 oraz Dz. Urz. UE L 226 z 29.08.2015, str. 4);
2) dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/50/WE z dnia 21 maja 2008 r. w sprawie jakości powietrza i czystszego po- wietrza dla Europy (Dz. Urz. UE L 152 z 11.06.2008, str. 1 oraz Dz. Urz. UE L 226 z 29.08.2015, str. 4);
3) decyzję wykonawczą Komisji 2011/850/UE z dnia 12 grudnia 2011 r. ustanawiającą zasady stosowania dyrektyw 2004/107/WE i 2008/50/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do systemu wzajemnej wymiany informacji oraz sprawozdań do- tyczących jakości otaczającego powietrza (Dz. Urz. UE L 335 z 17.12.2011, str. 86 oraz Dz. Urz. UE L 156 z 20.06.2017, str. 36).
3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2018 r. 1356, 1479, 1564, 1590, 1592, 1648, 1722, 2161, 2533 oraz z 2019 r. poz. 42, 412, 452 i 1123. Dziennik Ustaw –2– Poz. 1159
– nazwa strefy,
– mapa strefy opracowana w państwowym systemie odniesień przestrzennych, z wykorzystaniem materiałów i baz danych gromadzonych w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, która stanowi załącznik do programu,
b) wskazanie punktu pomiarowego wraz z jego lokalizacją na mapie opracowanej w państwowym systemie odnie- sień przestrzennych z podaniem współrzędnych geograficznych, stanowiące załącznik do programu,
c) opis strefy objętej programem, w tym:
– powierzchnię strefy (km2) i szacunkową liczbę osób zamieszkujących strefę, ze szczególnym uwzględnieniem osób starszych i dzieci,
– dane topograficzne strefy i dane o czynnikach klimatycznych i meteorologicznych mających wpływ na po- ziom substancji w powietrzu oraz wyniki uzyskiwane z modeli wykorzystywanych przy prognozowaniu po- ziomów substancji w powietrzu,
– wskazanie substancji w powietrzu, ze względu na przekroczenie poziomu której było wymagane przygotowa- nie programu,
– określenie obszaru przekroczeń poziomów dopuszczalnych lub docelowych substancji w powietrzu w strefie (km2) wraz z podaniem:
– – klasyfikacji obszaru (wiejski4): wiejski – niedaleko miasta, wiejski – regionalny, wiejski – odległy, pod- miejski5), miejski6)),
– – szacunkowej liczby osób ze szczególnym uwzględnieniem osób starszych powyżej 65 roku życia i dzieci poniżej 5 roku życia, narażonych na oddziaływanie substancji w powietrzu oraz infrastruktury związanej z tymi osobami (liczby ośrodków, w których przebywają te grupy osób), a także szacunkowej długości drogi (km);
2) informacje na temat przekroczeń poziomów dopuszczalnych lub docelowych oraz pułapu stężenia ekspozycji wraz z podaniem zakresu naruszeń, z wyszczególnieniem:
a) wielkości poziomów substancji w powietrzu w roku, od którego z uwagi na mierzone stężenia substancji w po- wietrzu jest wymagane opracowanie programu, oraz okresu pięciu lat poprzedzających ten rok, a w przypadku braku pomiarów z tego okresu wielkości dostępne z krótszych okresów – wraz z podaniem zakresu przekroczeń poziomów dopuszczalnych lub docelowych tych substancji,
b) metod stosowanych przy ocenie poziomów substancji w powietrzu,
c) wykazu substancji w powietrzu, ze względu na które konieczne było opracowanie programu,
d) źródeł emisji substancji w powietrzu lub głównych grup tych źródeł, odpowiedzialnych za przekroczenia pozio- mów dopuszczalnych lub docelowych, wraz z dokonaniem podziału tych źródeł zanieczyszczeń, z uwzględnie- niem struktury źródeł emisji określonej przez Europejską Agencję Środowiska7), oraz z oszacowaniem wielkości emisji substancji w powietrzu z tych źródeł znajdujących się na obszarze przekroczeń w strefie i poza strefą w województwie w odległości do 30 km (Mg/rok),
e) szacunkowego poziomu tła regionalnego stężeń substancji w powietrzu podawanego w µg/m3 lub ng/m3 ogółem, w podziale na źródła krajowe, transgraniczne, naturalne oraz inne,
4) Obszar wiejski – wszystkie obszary, które nie spełniają kryteriów dla obszarów miejskich lub podmiejskich, są zdefiniowane jako obszary „wiejskie”, które są podzielone na trzy kategorie:
a) wiejski – niedaleko miasta – obszar w odległości 10 km od granicy strefy miejskiej lub podmiejskiej,
b) wiejski – regionalny – 10–50 km od głównych źródeł lub obszarów źródłowych,
c) wiejski – odległy – powyżej 50 km od głównych źródeł lub obszarów, na terenie których zlokalizowane są źródła.
5) Obszar podmiejski – w dużej mierze zabudowany obszar miejski.
6) Obszar miejski – równomiernie zabudowany obszar miejski, oznaczający całkowite (lub przynajmniej wysoce dominujące) zabudo- wanie przedniej strony ulicy przez budynki o co najmniej dwóch piętrach lub duże budynki wolnostojące o co najmniej dwóch pię- trach.
7) Struktura źródeł emisji jest określona w Przewodniku „EEA/EMEP Emission Inventory Guidebook”, w układzie klasyfikacji SNAP (Nomenklatura dla źródeł zanieczyszczenia powietrza), zamieszczonym na stronie Europejskiej Agencji Środowiska pod adresem: https://www.eea.europa.eu/themes/air/emep-eea-air-pollutant-emission-inventory-guidebook. Dziennik Ustaw –3– Poz. 1159
f) szacunkowego podziału dla przyrostu tła miejskiego stężeń substancji w powietrzu podawanego w µg/m3 lub ng/m3 ogółem, w podziale na transport drogowy, przemysł oraz produkcję ciepła i energii elektrycznej, usługi, rzemio- sło, rolnictwo, sektor handlowy i mieszkaniowy, żeglugę, terenowe maszyny jezdne8), źródła naturalne, transgra- niczne oraz inne,
g) szacunkowego podziału dla przyrostu lokalnego stężeń substancji w powietrzu podawanego w µg/m3 lub ng/m3 ogółem, w podziale na transport drogowy, przemysł oraz produkcję ciepła i energii elektrycznej, usługi, rzemio- sło, rolnictwo, sektor handlowy i mieszkaniowy, żeglugę, terenowe maszyny jezdne8), źródła naturalne, transgra- niczne oraz inne,
h) procentowego udziału substancji w powietrzu wprowadzanych w strefie objętej programem, w ramach po- wszechnego i zwykłego korzystania ze środowiska,
i) informacji o napływie substancji w powietrzu z innych obszarów spoza strefy w danym województwie, a w przypadku stref przygranicznych o napływie substancji z innych państw,
j) informacji dotyczących możliwych do podjęcia działań na obszarze przekroczeń substancji w powietrzu lub poza tym obszarem, które będą skutkować redukcją poziomów substancji w powietrzu, do poziomów nieprzekraczają- cych poziomów dopuszczalnych lub docelowych substancji;
3) przewidywany poziom substancji w powietrzu w strefie objętej programem w prognozowanym roku jego zakończe- nia, ze szczególnym uwzględnieniem:
a) poziomów substancji w powietrzu wskazanych w programie przy założeniu niepodejmowania żadnych dodatko- wych działań ponad te, których konieczność podjęcia wynika z obowiązujących przepisów, z uwzględnieniem poziomu tła,
b) prognoz poziomów substancji (wartość średnioroczna) w powietrzu oraz pułapu stężenia ekspozycji uwzględnio- nych w programie, po zrealizowaniu wszystkich działań, określonych w harmonogramie realizacji działań na- prawczych, o którym mowa w pkt 5 lit. b,
c) prognoz dopuszczalnej liczby dni, w których zostały przekroczone poziomy dopuszczalne substancji w powietrzu9), po zrealizowaniu wszystkich działań;
4) scenariusze wielkości emisji substancji w powietrzu w prognozowanym roku zakończenia programu oraz oszacowa- nie wielkości tych emisji ze źródeł, o których mowa w pkt 2 lit. d, po zrealizowaniu wszystkich działań;
5) informacje dotyczące planowanych do podjęcia odpowiednich działań, tak aby okresy, w których poziomy dopusz- czalne oraz pułap stężenia ekspozycji nie są dotrzymane, były jak najkrótsze, jak również mających na celu osiągnię- cie poziomów docelowych w określonym czasie za pomocą ekonomicznie uzasadnionych działań technicznych i technologicznych, w tym:
a) wykaz i opis wszystkich planowanych do realizacji działań naprawczych,
b) harmonogram realizacji działań naprawczych, w tym poszczególnych działań krótkoterminowych – na okres nie dłuższy niż 2 lata z podziałem na typy działań: I typ działań – poniżej jednego roku, II typ działań – jeden rok, III typ działań – powyżej jednego roku, średnioterminowych – na okres nie dłuższy niż 4 lata, działań długoter- minowych – na okres nie dłuższy niż 6 lat, zawierający:
– planowane daty rozpoczęcia realizacji poszczególnych działań (rok–miesiąc–dzień), z podziałem na roczne etapy realizacji,
– planowane daty zakończenia realizacji poszczególnych działań (rok–miesiąc–dzień), z podziałem na roczne etapy realizacji,
– planowany termin osiągnięcia efektu realizacji poszczególnych działań (rok–miesiąc–dzień), z podziałem na roczne etapy realizacji,
– sektory7) będące przyczyną przekroczeń poziomów dopuszczalnych lub docelowych substancji w powietrzu oraz pułapu stężenia ekspozycji, wskazane w działaniach,
– kategorie działań, o których mowa w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 94 ust. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska,
8) Do tej grupy pojazdów zalicza się pojazdy rolnicze takie jak traktory i ciągniki, pojazdy budowlane oraz inne pojazdy specjalnego przeznaczenia.
9) Dotyczy poziomów dopuszczalnych substancji w powietrzu (wartość 24-godzinna), dla której określona została czę- stość przekraczania poziomu dopuszczalnego w roku kalendarzowym. Dziennik Ustaw –4– Poz. 1159
c) szacowane koszty realizacji działań naprawczych z podziałem na roczne etapy ich realizacji oraz wskazanie pro- ponowanych źródeł finansowania tych działań,
d) wskaźniki monitorowania postępu dla planowanych działań naprawczych, w tym:
– liczba i powierzchnia budynków, w tym jednorodzinnych i wielorodzinnych, w których jest jedno źródło cie- pła, lub lokali, w tym w budynkach wielolokalowych, w których każdy z nich ma swoje źródło ciepła, w których zlikwidowano nieefektywne źródło ciepła na paliwa stałe liczone w sztukach i m2, wraz z podaniem zmiany sposobu ogrzewania na:
– – przyłącze do sieci ciepłowniczej,
– – przyłącze do sieci gazowej,
– – odnawialne źródła energii,
– – kocioł węglowy klasy 5 lub ekoprojekt,
– – kocioł na biomasę klasy 5 lub ekoprojekt,
– – ogrzewanie elektryczne,
– – ogrzewanie olejowe,
– liczba i powierzchnia budynków, w tym jednorodzinnych i wielorodzinnych, w których jest jedno źródło cie- pła, lub lokali, w tym w budynkach wielolokalowych, w których każdy z nich ma swoje źródło ciepła, w których przeprowadzono termomodernizację bez wymiany źródeł ciepła lub ze zmianą sposobu ogrzewania liczone w sztukach i m2,
– liczba nowo wybudowanych budynków mieszkalnych, które wykorzystują niskoemisyjne lub zeroemisyjne źródła ciepła,
– liczba przeprowadzonych kontroli w zakresie przestrzegania wymagań określonych w uchwale, o której mowa w art. 96 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska, wraz z podaniem liczby popełnio- nych wykroczeń, udzielonych pouczeń, wystawionych mandatów oraz spraw skierowanych do sądu,
– liczba miejsc parkingowych, dla których wprowadzono wyższe opłaty za parkowanie,
– liczba miejsc parkingowych na parkingach typu Park and Ride,
– liczba i długość w km oddanych do użytku ścieżek rowerowych,
– wielkość obszaru w km2 w miastach objętych strefami czystego transportu,
– liczba przeprowadzonych kontroli w zakresie spalania odpadów i pozostałości roślinnych wraz z podaniem liczby popełnionych wykroczeń, udzielonych pouczeń, wystawionych mandatów, spraw skierowanych do sądu,
– liczba osób objętych działaniami informacyjnymi i edukacyjnymi,
e) planowany do osiągnięcia efekt ekologiczny działań naprawczych polegający na:
– redukcji wielkości emisji poszczególnych substancji w powietrzu w ciągu roku osiągniętej w wyniku realiza- cji programu, w tym poszczególnych działań, wyrażonej w Mg/rok, w poszczególnych latach realizacji pro- gramu oraz w roku jego zakończenia,
– zmianie stężeń poszczególnych substancji w powietrzu10) w roku zakończenia realizacji programu w związku z realizacją poszczególnych działań wskazanych w programie, wyrażonej w µg/m3 lub ng/m3,
f) podmioty korzystające ze środowiska oraz osoby fizyczne niebędące podmiotem korzystającym ze środowiska wraz ze wskazaniem ich ograniczeń i obowiązków związanych z realizacją programu,
g) listę działań, nieobjętych programem, planowanych lub już przygotowanych i przewidzianych do realizacji w perspektywie długoterminowej;
6) listę działań krótkoterminowych zmierzających do ograniczenia ryzyka wystąpienia przekroczenia poziomu alarmo- wego, informowania, dopuszczalnego lub docelowego substancji w powietrzu, w przypadku gdy plan działań krótko- terminowych nie stanowi integralnej części programu.
10) W przypadku średnich rocznych wskaźników zmiana ta powinna być przedstawiona w µg/m3 w miejscu monitorowania na stacji pomiarowej, gdzie są rejestrowane najwyższe poziomy. W przypadku wystąpienia sytuacji przekroczenia sub- stancji w powietrzu bez stacji pomiarowej, należy zastosować najwyższą wartość stężenia wynikającą z modelowania matematycznego. Wartość zmiany stężenia substancji w powietrzu należy podać jako liczbę dodatnią. Odchylenie od powyższej zasady określania zmiany stężeń substancji w powietrzu powinno być wyjaśnione. Dziennik Ustaw –5– Poz. 1159

1. Uzasadnienie zakresu zagadnień określonych i ocenionych w programie przez zarząd województwa obejmuje:
1) uwarunkowania wynikające z planu zagospodarowania przestrzennego województwa, miejscowych planów zagospo- darowania przestrzennego oraz obszarów ograniczonego użytkowania lub stref przemysłowych na terenie strefy, o której mowa w art. 89 ust. 1 pkt 1 lub 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska;
2) bilans substancji w powietrzu sporządzony dla podmiotów i osób, o których mowa w § 5 pkt 2, z uwzględnieniem emisji substancji w powietrzu spoza obszaru strefy objętej programem;
3) ocenę oraz analizę ekonomiczną możliwych do zastosowania rozwiązań techniczno-technologicznych i organizacyj- nych, zmierzających do ograniczenia wpływu instalacji i urządzeń na poziom ozonu w powietrzu;
4) szacunkowe wyliczenie czasu potrzebnego do osiągnięcia celów zakładanych w programie;
5) działania naprawcze możliwe do zastosowania, które nie zostały wskazane do wdrożenia w programie, wraz z uza- sadnieniem przyczyn ich niezastosowania;
6) analizę dokumentów, materiałów i publikacji wykorzystanych do opracowania programu, z uwzględnieniem:
a) pozwoleń na wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza,
b) wykazów rodzajów i ilości substancji wprowadzanych do powietrza, sporządzanych w ramach systemu opłat za korzystanie ze środowiska,
c) technik i technologii dotyczących ograniczania wprowadzania substancji do powietrza,
d) rejestrów znajdujących się w Krajowym Rejestrze Uwalniania i Transferu Zanieczyszczeń, o którym mowa w rozporządzeniu (WE) nr 166/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 stycznia 2006 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Rejestru Uwalniania i Transferu Zanieczyszczeń i zmieniającym dyrektywę Rady 91/689/EWG i 96/61/WE (Dz. Urz. UE L 33 z 04.02.2006, str. 1),
e) polityk, strategii, planów i programów realizowanych na poziomie kraju, województwa, powiatu lub gminy,
f) raportów o oddziaływaniu przedsięwzięć na środowisko;
7) załączniki w formie graficznej uwzględniające:
a) podział administracyjny strefy objętej programem,
b) lokalizację:
– instalacji, których eksploatacja powoduje wprowadzanie do powietrza substancji, dla których został przekro- czony poziom dopuszczalny lub docelowy substancji w powietrzu w strefie, której dotyczy program, i w jego bezpośrednim sąsiedztwie,
– punktów pomiarowych,
c) główne źródła emisji odpowiedzialne za przekroczenie poziomu dopuszczalnego lub docelowego substancji w powietrzu w strefie, ze względu na które program został opracowany. Dziennik Ustaw –6– Poz. 1159 2. Załączniki, o których mowa w ust. 1 pkt 7, sporządza się odrębnie dla każdej substancji, dla której występuje prze- kroczenie poziomu dopuszczalnego, docelowego substancji w powietrzu lub pułapu stężenia ekspozycji.

W programie określa się i ocenia następujące zagadnienia:
1) ilość substancji wprowadzanych do powietrza, ze względu na które program został opracowany w strefie z wyszcze- gólnieniem:
a) instalacji, urządzeń i sposobu powszechnego korzystania ze środowiska,
b) emisji substancji w powietrzu w strefie, ze względu na którą opracowany został program, ze wskazaniem instala- cji zlokalizowanych w jej bezpośrednim sąsiedztwie, instalacji zlokalizowanych na obszarze województwa, emi- sji substancji w powietrzu pochodzących z innych instalacji zlokalizowanych na obszarze kraju lub za granicą;
2) kierunki i zakres działań niezbędnych do osiągnięcia poziomów dopuszczalnych, docelowych substancji w powietrzu lub pułapu stężenia ekspozycji, w tym ustalenie działań priorytetowych;
3) zmiany jakości paliw wykorzystywanych do celów wytwarzania energii elektrycznej i ciepła oraz do celów transpor- towych, dopuszczonych do użycia w strefie;
4) konieczność zastosowania najlepszych dostępnych technik;
5) realizację zobowiązań międzynarodowych w zakresie ograniczania emisji substancji do powietrza;
6) przewidywane zmiany wielkości emisji substancji do powietrza ze źródeł:
a) zlokalizowanych za granicą – mających wpływ na przekroczenie poziomów dopuszczalnych lub docelowych sub- stancji w powietrzu w strefie,
b) zlokalizowanych na obszarze kraju elektrowni konwencjonalnych, elektrociepłowni i innych instalacji będących przedsięwzięciami mogącymi znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018 r. poz. 2081 oraz z 2019 r. poz. 630),
c) zlokalizowanych na obszarze województw graniczących z województwem, w którym zlokalizowana jest strefa, wymagających pozwolenia zintegrowanego.

Część opisowa planu obejmuje:
1) analizę stanu powietrza w strefie z uwzględnieniem w szczególności:
a) substancji, ze względu na przekroczenie poziomu którego wymagane było opracowanie planu,
b) identyfikacji ryzyka przekroczenia poziomu alarmowego lub informowania lub przekroczenie o ponad 200% po- ziomu dopuszczalnego lub docelowego substancji w powietrzu w roku, od którego z uwagi na mierzone stężenia substancji w powietrzu jest wymagane opracowanie planu, oraz okresu pięciu lat poprzedzających ten rok, a w przypadku braku pomiarów z tego okresu wielkości dostępne z krótszych okresów,
c) wielkości poziomów substancji w powietrzu w strefie, w tym warunków, w których powstaje ponadnormatywne stężenie analizowanej substancji,
d) potencjalnych źródeł przekroczeń poziomów alarmowych, informowania, dopuszczalnych lub docelowych sub- stancji w powietrzu w strefie,
e) prawdopodobny wpływ realizowanego planu na poziom substancji w powietrzu, w tym na skrócenie czasu trwa- nia przekroczenia oraz ograniczenie narażenia;
2) zakres i rodzaj działań krótkoterminowych oraz sposób postępowania w przypadku ryzyka przekroczenia poziomu alarmowego, informowania, dopuszczalnego lub docelowego substancji w powietrzu, z uwzględnieniem w szczegól- ności:
a) działań ze względu na przekroczenie poziomów alarmowych lub informowania,
b) działań ze względu na przekroczenie poziomów dopuszczalnych lub docelowych, Dziennik Ustaw –7– Poz. 1159
c) planowanego do osiągnięcia efektu ekologicznego wynikającego z realizacji działań,
d) listy podmiotów korzystających ze środowiska obowiązanych do ograniczenia lub zaprzestania wprowadzania gazów lub pyłów do powietrza, które eksploatują instalację objętą postępowaniem kompensacyjnym, o którym mowa w art. 227–229 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska,
e) sposobu organizacji, ograniczeń lub zakazu ruchu pojazdów i innych urządzeń napędzanych silnikami spalino- wymi,
f) sposobu postępowania organów administracji, podmiotów korzystających ze środowiska oraz osób fizycznych niebędących podmiotem korzystającym ze środowiska, wraz ze wskazaniem ich ograniczeń i obowiązków zwią- zanych z realizacją programu w przypadku wystąpienia przekroczeń poziomów alarmowych, informowania, do- puszczalnych lub docelowych substancji w powietrzu,
g) sposobu i trybu powiadamiania przez wojewódzkie centrum zarządzania kryzysowego o zaistnieniu przekroczeń poziomów alarmowych, informowania, dopuszczalnych lub docelowych substancji w powietrzu,
h) skutków realizacji planu, zagrożeń i barier w jego realizacji,
i) terminu podjęcia działań krótkoterminowych;
3) ogólną strategię udostępniania informacji zainteresowanym stronom. 2. Przykłady możliwych działań krótkoterminowych i ograniczeń wynikających z planu określa załącznik do rozpo- rządzenia.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Minister Środowiska: H. Kowalczyk Dziennik Ustaw –8– Poz. 1159 Załącznik do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2019 r. (poz. 1159) PRZYKŁADY MOŻLIWYCH DZIAŁAŃ KRÓTKOTERMINOWYCH I OGRANICZEŃ WYNIKAJĄCYCH Z PLANU DZIAŁAŃ KRÓTKOTERMINOWYCH 1. Działania krótkoterminowe i ograniczenia w zakresie redukcji emisji powierzchniowej:
1) czasowy zakaz palenia w kominkach, jeżeli nie stanowią one jedynego źródła ogrzewania mieszkań w okresie grzewczym;
2) czasowe zawieszenie robót budowlanych wpływających negatywnie na jakość powietrza;
3) nakaz zraszania pryzm materiałów sypkich w celu wyeliminowania pylenia;
4) zwiększenie liczby kontroli indywidualnych palenisk oraz przypadków palenia na powierzchni ziemi. 2. Działania krótkoterminowe i ograniczenia w zakresie redukcji emisji liniowej:
1) przeniesienie uciążliwego natężenia ruchu samochodowego na odcinki alternatywne, wyznaczone przez zarządzają- cych drogami na danym obszarze;
2) ograniczenie indywidualnego ruchu samochodów z konwencjonalnymi napędami spalinowymi przez promocję i wprowadzanie zachęt do korzystania z innych rozwiązań transportowych, takich jak publiczny transport zbiorowy lub współdzielony, oraz korzystania z pojazdów niskoemisyjnych;
3) upłynnienie ruchu drogowego przez stosowanie inteligentnych systemów zarządzania ruchem, tzw. „zielona fala”;
4) czyszczenie ulic na mokro;
5) czasowy zakaz wjazdu pojazdów do wyznaczonych obszarów przekroczeń poziomów informowania i alarmowania;
6) wprowadzenie bezpłatnego korzystania z publicznego transportu zbiorowego;
7) montaż tablic informujących o objazdach;
8) zakaz wjazdu samochodów ciężarowych na wyznaczone trasy;
9) rozwinięcie akcji informacyjnych i edukacyjnych promujących wspólne dojazdy do pracy jednym samochodem oraz korzystania z publicznego transportu zbiorowego;
10) tworzenie systemów połączenia parkowania z komunikacją publiczną – parkuj + jedź „P+R” dla indywidualnych osób. 3. Działanie krótkoterminowe i ograniczenia w zakresie redukcji emisji punktowej: czasowe ograniczenie pro- dukcji w instalacjach mających negatywny wpływ na jakość powietrza, wskazanych w planie, z wyłączeniem dużych insta- lacji energetycznego spalania paliw zapewniających dostawy energii elektrycznej i ciepła. 4. Działania krótkoterminowe w zakresie informowania o ryzyku przekroczenia poziomów alarmowych, in- formowania, dopuszczalnych lub docelowych substancji w powietrzu oraz o wystąpieniu tych przekroczeń:
1) wprowadzanie i uruchamianie systemu informowania podmiotów, o których mowa w planie, w tym przede wszystkim placówek edukacyjnych i ochrony zdrowia, przez wojewódzkie centra zarządzania kryzysowego o ryzyku wystąpienia i wystąpieniu przekroczeń poziomów alarmowania, informowania, dopuszczalnego lub docelowego substancji w po- wietrzu;
2) wprowadzenie i uruchamianie systemu informowania społeczeństwa przez wojewódzkie centra zarządzania kryzyso- wego o wystąpieniu przekroczenia poziomów informowania i alarmowania substancji w powietrzu;
3) wprowadzenie i uruchamianie systemu informowania społeczeństwa przez media lokalne o wystąpieniu przekroczenia poziomów informowania lub alarmowania substancji w powietrzu;
4) wprowadzenie ograniczeń w przebywaniu na zewnątrz budynków osób starszych i dzieci w przypadku wystąpienia przekroczenia poziomów dopuszczalnych substancji w powietrzu.