Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie funkcjonowania okręgowych ośrodków wychowawczych, zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 sierpnia 2022 r. w sprawie funkcjonowania okręgowych ośrodków wychowawczych, zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich
Rozporządzenie określa:
1) szczegółowy sposób funkcjonowania i organizacji okręgowych ośrodków wychowawczych, zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich;
2) sposób dokumentowania pobytu nieletnich w ośrodkach, zakładach i schroniskach, o których mowa w pkt 1;
3) szczegółowy sposób zapewnienia bezpieczeństwa w ośrodkach, zakładach i schroniskach, o których mowa w pkt 1.
§ 1. 1. Księgę ewidencji nieletnich prowadzi się chronologicznie według daty przyjęcia nieletniego do ośrodka, za- kładu lub schroniska. 2. Do księgi ewidencji wpisuje się: imię i nazwisko nieletniego przyjętego do ośrodka, zakładu lub schroniska, datę i miejsce urodzenia, imiona i nazwiska rodziców oraz ich adres zamieszkania, imiona i nazwiska oraz adresy opiekunów prawnych, nazwę organu, do którego dyspozycji nieletni pozostaje, adres dotychczasowego miejsca pobytu stałego (za- meldowania), a jeżeli nie ma on stałego zameldowania, odnotowuje się, skąd przybył, datę przyjęcia do ośrodka, zakładu lub schroniska oraz datę i przyczynę skreślenia z ewidencji, nazwę i adres ośrodka, zakładu lub schroniska, do którego nieletni został przeniesiony, adres rodziców (opiekunów), którym został oddany, adres i miejsce pracy – jeżeli nieletni został usamodzielniony.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:
1) odkosach – rozumie się przez to kraty metalowe lub pręty metalowe połączone drutem ostrzowym lub kolczastym, instalowane na murach bądź przed otworami okiennymi;
2) ośrodku – rozumie się przez to okręgowy ośrodek wychowawczy;
3) schronisku – rozumie się przez to schronisko dla nieletnich;
4) stanowisku ochrony – rozumie się przez to miejsce, odcinek lub rejon, powierzone pracownikowi ośrodka, zakładu lub schroniska, celem realizacji zadań związanych z ochroną;
5) terenie ośrodka, zakładu lub schroniska – rozumie się przez to teren, który ogranicza zewnętrzna linia ogrodzenia ochronnego lub inne oznaczenie granic ośrodka, zakładu lub schroniska;
6) ustawie – rozumie się przez to ustawę z dnia 9 czerwca 2022 r. o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich;
7) zabezpieczeniach techniczno-ochronnych – rozumie się przez to zabezpieczenia mechaniczne, elektryczne, elektro- niczne lub budowlane stosowane w systemie ochrony ośrodka, zakładu lub schroniska;
8) zakładzie – rozumie się przez to zakład poprawczy;
9) zmianie – rozumie się przez to grupę pracowników powołaną do wykonywania w jednym czasie zadań z zakresu ochrony ośrodka, zakładu lub schroniska. Dziennik Ustaw –2– Poz. 1897 Rozdział 2 Funkcjonowanie i organizacja ośrodków
§ 2. Akta osobowe nieletniego w ośrodku, zakładzie i schronisku składają się z dwóch części, które obejmują:
1) w części A – dokumenty związane z przyjęciem nieletniego do ośrodka, zakładu lub schroniska: skierowanie, nakaz przyjęcia, orzeczenia sądu, potwierdzenia o zapoznaniu się nieletniego z prawami i obowiązkami oraz zasadami po- bytu w ośrodku, zakładzie lub schronisku oraz dokumenty związane ze zwolnieniem nieletniego z ośrodka, zakładu lub schroniska, a ponadto: korespondencję zewnętrzną ośrodka, zakładu lub schroniska w sprawach nieletnich oraz zatrzymaną na podstawie art. 116 ust. 3 ustawy, wnioski o udzielenie nagrody, wnioski o zastosowanie środka dys- cyplinarnego, skargi i wnioski nieletniego kierowane do dyrektora ośrodka, zakładu lub schroniska;
2) w części B – dokumenty dotyczące procesu resocjalizacji nieletniego podczas pobytu w ośrodku, zakładzie lub schronisku, w szczególności kopię opinii psychologiczno-pedagogicznej, opinii diagnostycznej, indywidualny plan resocjalizacji, indywidualny program oddziaływań wychowawczych, resocjalizacyjnych i terapeutycznych, arkusz spostrzeżeń.
rozdzial
Rozdział 2 - Funkcjonowanie i organizacja ośrodków
W ośrodkach:
1) kształcenie ogólne i zawodowe oraz zatrudnianie prowadzi się na terenie ośrodka lub poza ośrodkiem, z uwzględnieniem postaw, potrzeb, uzdolnień i zainteresowań nieletnich;
2) praktyczna nauka zawodu nieletnich i kształcenie ustawiczne może odbywać się poza ośrodkiem;
3) zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy prowadzi się na terenie ośrodka lub poza ośrodkiem.
§ 3. 1. Ośrodek, zakład i schronisko prowadzi karty wyposażenia dla nieletnich korzystających z zaopatrzenia w odzież i inne wyposażenie. 2. Kartę wyposażenia prowadzi osoba wyznaczona przez dyrektora ośrodka, zakładu lub schroniska. Do karty wpisu- je się imię i nazwisko nieletniego, datę urodzenia, bieliznę, odzież, obuwie i inne wyposażenie będące własnością nielet- niego w chwili przybycia do ośrodka, zakładu lub schroniska i otrzymane w czasie pobytu.
1. System wychowawczy resocjalizacyjny obejmuje w szczególności:
1) badania pedagogiczne i psychologiczne, umożliwiające zdiagnozowanie nieletniego;
2) prognozę wskazującą najskuteczniejsze metody oddziaływania w stosunku do nieletniego;
3) zasadę indywidualizacji;
4) określenie kryteriów oceny postępów nieletniego w procesie resocjalizacji;
5) ofertę resocjalizacyjną w zakresie opieki, wychowania, nauczania, rozwoju zainteresowań i uzdolnień oraz oddzia- ływań terapeutycznych;
6) ocenę skuteczności realizowanych działań;
7) proces usamodzielniania. 2. System wychowawczy resocjalizacyjno-rewalidacyjny obejmuje założenia systemu resocjalizacyjnego oraz uspraw- nianie zaburzonych funkcji rozwojowych i intelektualnych nieletniego poprzez kompensowanie i stymulowanie jego roz- woju. 3. System wychowawczy resocjalizacyjno-terapeutyczny obejmuje założenia systemu resocjalizacyjnego oraz w szczególności zaplanowanie i realizację oddziaływań terapeutycznych.
§ 4. Księga ewidencji nieletnich umieszczonych w izbie adaptacyjnej zawiera: imię i nazwisko nieletniego, datę i godzinę umieszczenia, przyczynę umieszczenia, imię i nazwisko osoby podejmującej decyzję o umieszczeniu, uwagi i spostrzeżenia osób sprawujących opiekę nad nieletnim w czasie jego pobytu w izbie oraz datę i godzinę zwolnienia z izby.
1. System wychowawczy resocjalizacyjno-rewalidacyjny stosuje się wobec nieletnich z niepełnosprawnością in- telektualną. 2. System wychowawczy resocjalizacyjno-terapeutyczny stosuje się wobec nieletnich:
1) mających problem ze szkodliwym lub nałogowym nadużywaniem substancji psychoaktywnych;
2) z zaburzeniami rozwoju osobowości na tle organicznego uszkodzenia centralnego układu nerwowego;
3) z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi;
4) z zaburzeniami zachowania wymagającymi stałej opieki psychiatrycznej.
§ 5. Księga ewidencji nagród i środków dyscyplinarnych zawiera: imię i nazwisko nieletniego, datę, rodzaj nagrody lub środka dyscyplinarnego, czas trwania nagrody lub środka dyscyplinarnego.
W ośrodkach przeznaczonych dla nieletnich w normie intelektualnej:
1) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjny, liczba nieletnich w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 12;
2) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjno-terapeutyczny, liczba nieletnich w grupie wychowaw- czej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 6.
§ 6. 1. Księga ewidencji przepustek i urlopów w ośrodku i zakładzie zawiera: imię i nazwisko nieletniego, datę i godzinę opuszczenia ośrodka lub zakładu, datę i godzinę przybycia do ośrodka lub zakładu, a jeżeli się spóźnił – przy- czynę spóźnienia i uwagi. 2. Księga ewidencji przepustek w schronisku zawiera: imię i nazwisko nieletniego, datę i godzinę opuszczenia schroniska, datę i godzinę przybycia do schroniska, a jeżeli się spóźnił – przyczynę spóźnienia i uwagi.
W ośrodkach przeznaczonych dla nieletnich z niepełnosprawnością intelektualną, w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjno-rewalidacyjny, liczba nieletnich w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 8.
§ 7. Księga ewidencji czasowego opuszczenia ośrodka, zakładu lub schroniska, o którym mowa w art. 189 ust. 1 pkt 3, art. 252 ust. 1 pkt 3 i art. 299 ust. 1 pkt 3 ustawy, zawiera: imię i nazwisko nieletniego, datę i godzinę opuszczenia ośrodka, zakładu lub schroniska, datę i godzinę przybycia do ośrodka, zakładu lub schroniska, a jeżeli się spóźnił – przy- czynę spóźnienia i uwagi.
Liczba nieletnich w grupach warsztatowych powinna wynosić połowę liczby nieletnich w oddziale szkolnym określonej dla każdego rodzaju ośrodka.
§ 8. 1. Dla każdej grupy wychowawczej ośrodek, zakład i schronisko prowadzi dziennik zajęć wychowawczych, w którym odnotowuje się przebieg zajęć wychowawczych w danym roku. Dziennik Ustaw – 17 – Poz. 1897 2. Dziennik zajęć wychowawczych zakłada wychowawca grupy, opatrując kartę tytułową dziennika stemplem po- dłużnym ośrodka, zakładu lub schroniska, wpisując nazwę ośrodka, zakładu lub schroniska i oznaczenie grupy; kartę tytułową dziennika podpisuje dyrektor ośrodka, zakładu lub schroniska. 3. Do dziennika zajęć wychowawczych wychowawcy grupy wpisują: listę nieletnich, datę i miejsce urodzenia, klasę, nazwisko i adres rodziców (opiekunów). 4. W dzienniku zajęć wychowawczych odnotowuje się zajęcia powtarzające się okresowo, plan pracy resocjalizacyj- nej, tygodniowe założenia wychowawcze i realizację planu, kontakty z rodziną nieletniego, zajęcia specjalistyczne oraz w kołach zainteresowań, a także przeprowadzone obserwacje z podaniem nazwy zajęć i osoby prowadzącej.
W przypadkach uzasadnionych względami wychowawczymi lub organizacyjnymi Minister Sprawiedliwości, na wniosek dyrektora ośrodka, może okresowo, nie dłużej jednak niż na okres 6 miesięcy, zwiększyć liczbę nieletnich w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym, nie więcej jednak niż o 3 nieletnich, z zachowaniem liczby grup w ośrodku.
§ 9. 1. Księgę przebiegu służby nocnej zakłada kierownik internatu, opatrując kartę tytułową stemplem podłużnym i wpisując nazwę ośrodka, zakładu lub schroniska. Kartę tytułową podpisuje dyrektor ośrodka, zakładu lub schroniska. 2. Wychowawca pełniący służbę nocną wpisuje czas pełnienia służby, imię i nazwisko pełniących służbę nocną, przebieg służby nocnej, częstotliwość przeprowadzonej kontroli grup wychowawczych, domu dla matki i dziecka oraz terenu obiektu, odnotowując uwagi i zaistniałe wydarzenia oraz wydane polecenia, jeżeli zachodzi taka potrzeba.
1. W ośrodku prowadzi się działalność resocjalizacyjną na podstawie rocznego planu pracy. 2. Plan, o którym mowa w ust. 1, opracowuje dyrektor ośrodka przy współpracy z nauczycielami zajmującymi sta- nowiska kierownicze w ośrodku. Dziennik Ustaw –3– Poz. 1897 3. W planie, o którym mowa w ust. 1, uwzględnia się:
1) zadania do realizacji w obszarach funkcjonowania ośrodka:
a) wychowanie, opieka, edukacja i oddziaływania terapeutyczne,
b) wspomaganie indywidualnego rozwoju nieletniego,
c) współpraca ze środowiskiem, w tym usamodzielnianie,
d) kalendarium imprez i uroczystości,
e) wykaz realizowanych programów,
f) przydział czynności i zadań dodatkowych nauczycieli;
2) plan ewaluacji wybranych obszarów działalności ośrodka;
3) sposób realizacji wniosków z nadzoru pedagogicznego sprawowanego w poprzednim roku.
§ 10. Księga ewidencji wydarzeń nadzwyczajnych zawiera: imię i nazwisko nieletniego, datę i godzinę wydarzenia, rodzaj wydarzenia oraz miejsce jego wystąpienia, opis wydarzenia, pod czyją opieką przebywał nieletni. W przypadku ucieczki należy podać też datę i godzinę doprowadzenia (lub przybycia) nieletniego oraz informację, przez kogo został doprowadzony.
1. Podstawą organizacji pracy ośrodka w roku szkolnym jest arkusz organizacji pracy ośrodka, który określa formy jego działalności. 2. Arkusz organizacji pracy ośrodka opracowuje dyrektor ośrodka przy współpracy z nauczycielami zajmującymi stanowiska kierownicze w ośrodku i przedkłada do zatwierdzenia Ministrowi Sprawiedliwości w terminie do dnia 31 maja każdego roku. 3. Minister Sprawiedliwości zatwierdza arkusz organizacji pracy ośrodka w terminie do dnia 14 sierpnia każdego roku. 4. Zmiany w organizacji pracy ośrodka w ciągu roku wprowadza się aneksem do arkusza organizacji pracy ośrodka. Przepis ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
§ 11. Księga ewidencji użycia środków przymusu bezpośredniego składa się z trzech części, które obejmują:
1) w części A – imię i nazwisko nieletniego, datę i godzinę użycia środka przymusu bezpośredniego w postaci siły fizycznej, kaftana bezpieczeństwa, pasa obezwładniającego lub kasku zabezpieczającego, rodzaj użytego środka, imię i nazwisko osoby, która podjęła decyzję o użyciu środka;
2) w części B – księga ewidencji nieletnich umieszczonych w izbie izolacyjnej – zawiera: imię i nazwisko nieletniego, datę i godzinę umieszczenia, przyczynę umieszczenia, imię i nazwisko osoby podejmującej decyzję o umieszczeniu, uwagi i spostrzeżenia osób sprawujących opiekę nad nieletnim w czasie jego pobytu w izbie oraz datę i godzinę zwolnienia z izby;
3) w części C – księga ewidencji prewencyjnego użycia środków przymusu bezpośredniego – zawiera: imię i nazwisko nieletniego, datę i godzinę użycia środka, określenie celu, imię i nazwisko osoby, która podjęła decyzję o użyciu środka.
1. W skład ośrodka wchodzą:
1) internat;
2) szkoła albo szkoły i warsztaty szkolne;
3) zespół pomocy psychologiczno-pedagogicznej;
4) inne działy zapewniające realizację zadań ośrodka. 2. Dla zapewnienia prawidłowej realizacji zadań ośrodek posiada:
1) pomieszczenia mieszkalne oraz higieniczno-sanitarne;
2) pomieszczenia do zajęć edukacyjnych, w tym pracownie, warsztaty, laboratoria z zapleczem na środki dydaktyczne;
3) salę gimnastyczną;
4) bibliotekę;
5) pomieszczenia do udzielania świadczeń zdrowotnych;
6) pomieszczenia do prowadzenia zajęć psychologiczno-pedagogicznych;
7) izbę chorych;
8) w ośrodku, o którym mowa w art. 135 ust. 1 ustawy – pomieszczenia przeznaczone na dom dla matki i dziecka;
9) tereny i urządzenia do zajęć rekreacyjnych i sportowych. 3. Organizację i funkcjonowanie szkół i warsztatów szkolnych określają odrębne przepisy. 4. Organizację i funkcjonowanie internatu, zespołu pomocy psychologiczno-pedagogicznej i innych działów realizu- jących zadania ośrodka określa regulamin. Dziennik Ustaw –4– Poz. 1897
Realizując zadania, o których mowa w art. 332 ust. 1 i 3 ustawy, dyrektor ośrodka:
1) tworzy w ośrodku warunki do indywidualnego oddziaływania na nieletnich;
2) utrzymuje bezpieczeństwo i porządek wewnętrzny, w tym zabezpieczenia ośrodka w sposób uniemożliwiający samo- wolne oddalenie się nieletnich z ośrodka lub ich uwolnienie przez osoby z zewnątrz oraz inne bezprawne działania;
3) zapewnia nieletnim właściwe warunki bytowe, sanitarne i zdrowotne.
1. Zebrania rady ośrodka odbywają się z inicjatywy przewodniczącego lub na wniosek organu sprawującego nadzór albo na wniosek co najmniej połowy składu rady ośrodka. 2. Przewodniczący rady ośrodka przygotowuje i prowadzi zebranie rady ośrodka oraz zawiadamia jej członków o terminie i porządku zebrania. 3. W zebraniach rady ośrodka mogą brać udział, z głosem doradczym, osoby zaproszone przez jej przewodniczącego lub na wniosek rady ośrodka oraz przedstawiciele organu sprawującego nadzór.
Rada ośrodka wyraża opinię dotyczącą w szczególności:
1) rocznego planu pracy;
2) projektu arkusza organizacji pracy ośrodka na dany rok szkolny;
3) oceny zachowania nieletnich;
4) organizacji doskonalenia zawodowego pracowników pedagogicznych;
5) rozkładu dnia i porządku zajęć w ośrodku;
6) wniosków dyrektora o przyznanie nauczycielom nagród, odznaczeń i innych wyróżnień.
1. W ośrodku mogą być tworzone inne stanowiska kierownicze. Liczbę i rodzaj stanowisk kierowniczych w ośrodku zatwierdza Minister Sprawiedliwości na wniosek dyrektora ośrodka. 2. Dyrektor ośrodka, za zgodą Ministra Sprawiedliwości, powierza stanowiska kierownicze w ośrodku i odwołuje z nich.
1. W ośrodku prowadzi się dokumentację pobytu nieletnich oraz dokumentację przebiegu nauczania nieletnich. 2. Dokumentację pobytu nieletnich w ośrodku stanowią w szczególności:
1) księga ewidencji nieletnich;
2) akta osobowe nieletniego;
3) wykaz osób podlegających zameldowaniu;
4) karta wyposażenia nieletniego;
5) księga ewidencji nieletnich umieszczonych w izbie adaptacyjnej;
6) księga ewidencji nagród i środków dyscyplinarnych;
7) księga ewidencji przepustek i urlopów;
8) księga ewidencji czasowego opuszczenia ośrodka, o którym mowa w art. 189 ust. 1 pkt 3 ustawy;
9) dzienniki zajęć wychowawczych;
10) księga przebiegu służby nocnej;
11) księga ewidencji wydarzeń nadzwyczajnych;
12) księga ewidencji i dokumentacja użycia środków przymusu bezpośredniego;
13) protokoły posiedzeń rady ośrodka. 3. Sposób prowadzenia dokumentacji pobytu nieletnich w ośrodku określa załącznik do rozporządzenia. 4. Dokumentacja pobytu nieletnich w ośrodku może być prowadzona przy wykorzystaniu systemów informatycz- nych. Dziennik Ustaw –5– Poz. 1897 5. Dokumentację przebiegu nauczania nieletnich prowadzi się i przechowuje zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2021 r. poz. 1082, z późn. zm.1)). Rozdział 3 Funkcjonowanie i organizacja zakładów
rozdzial
Rozdział 3 - Funkcjonowanie i organizacja zakładów
W zakładach otwartych:
1) kształcenie ogólne i zawodowe oraz zatrudnianie prowadzi się na terenie zakładu lub poza zakładem, z uwzględnie- niem postaw, potrzeb, uzdolnień i zainteresowań nieletnich;
2) praktyczna nauka zawodu nieletnich i kształcenie ustawiczne może odbywać się poza zakładem;
3) zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy prowadzi się na terenie zakładu lub poza zakładem.
1. W zakładach półotwartych:
1) kształcenie ogólne i zawodowe, praktyczna nauka zawodu i kształcenie ustawiczne oraz zatrudnianie nieletnich pro- wadzi się na terenie zakładu;
2) zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy prowadzi się na terenie zakładu lub poza zakładem pod bezpośrednim nadzorem pracowników zakładu. 2. W uzasadnionych przypadkach można wyrazić zgodę na kształcenie ogólne i zawodowe, praktyczną naukę zawo- du i kształcenie ustawiczne oraz zatrudnienie poza zakładem.
1. W zakładach zamkniętych kształcenie ogólne i zawodowe, praktyczna nauka zawodu i kształcenie ustawicz- ne, zatrudnianie oraz zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy prowadzi się na terenie zakładu. 2. W szczególnie uzasadnionych przypadkach dla nieletnich wykazujących poprawę w zachowaniu mogą być orga- nizowane zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy poza zakładem pod bezpośrednim i stałym nadzorem pracowników zakładu.
1. W zakładach o wzmożonym nadzorze wychowawczym praca resocjalizacyjna polega w szczególności na:
1) zaplanowaniu indywidualnych oddziaływań wychowawczych, w tym zajęć edukacyjnych, korekcyjnych i terapeu- tycznych, z możliwością czasowego ograniczenia kontaktów z grupą wychowawczą;
2) określeniu porządku dla poszczególnych grup wychowawczych, oddziałów szkolnych, grup warsztatowych oraz możliwości czasowego ograniczenia kontaktów z innymi nieletnimi. 2. W zakładach, o których mowa w ust. 1, kształcenie ogólne i zawodowe, praktyczna nauka zawodu i kształcenie ustawiczne, zatrudnianie oraz zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy prowadzi się na terenie zakładu. 3. W szczególnie uzasadnionych przypadkach dla nieletnich wykazujących poprawę w zachowaniu mogą być orga- nizowane zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy poza zakładem pod bezpośrednim i stałym nadzorem pracowników zakładu.
1. W zakładach dla nieletnich, którzy ukończyli 21 lat, praca resocjalizacyjna polega w szczególności na zapla- nowaniu indywidualnych oddziaływań wychowawczych i terapeutycznych, w tym działań kształtujących kompetencje społeczne, aktywizujących zawodowo oraz przygotowujących do zwolnienia z zakładu. 2. W zakładach, o których mowa w ust. 1, kształcenie ogólne i zawodowe, praktyczna nauka zawodu i kształcenie ustawiczne, zatrudnianie oraz zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy prowadzi się na terenie zakładu. 3. W szczególnie uzasadnionych przypadkach dla nieletnich wykazujących poprawę w zachowaniu mogą być orga- nizowane zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy poza zakładem pod bezpośrednim i stałym nadzorem pracowników zakładu.
1. System wychowawczy resocjalizacyjny obejmuje w szczególności:
1) badania pedagogiczne i psychologiczne umożliwiające zdiagnozowanie nieletniego;
2) prognozę wskazującą najskuteczniejsze metody oddziaływania w stosunku do nieletniego;
1) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2022 r. poz. 655, 1079, 1116, 1383, 1700 i 1730. Dziennik Ustaw –6– Poz. 1897
3) zasadę indywidualizacji;
4) określenie kryteriów oceny postępów nieletniego w procesie resocjalizacji;
5) ofertę resocjalizacyjną w zakresie opieki, wychowania, nauczania, rozwoju zainteresowań i uzdolnień oraz oddzia- ływań terapeutycznych;
6) ocenę skuteczności realizowanych działań;
7) proces usamodzielniania. 2. System wychowawczy resocjalizacyjno-rewalidacyjny obejmuje założenia systemu resocjalizacyjnego oraz uspraw- nianie zaburzonych funkcji rozwojowych i intelektualnych nieletniego poprzez kompensowanie i stymulowanie jego roz- woju. 3. System wychowawczy resocjalizacyjno-terapeutyczny obejmuje założenia systemu resocjalizacyjnego oraz w szczególności zaplanowanie i realizację oddziaływań terapeutycznych.
1. System wychowawczy resocjalizacyjno-rewalidacyjny stosuje się wobec nieletnich z niepełnosprawnością intelektualną. 2. System wychowawczy resocjalizacyjno-terapeutyczny stosuje się wobec nieletnich:
1) mających problem ze szkodliwym lub nałogowym nadużywaniem substancji psychoaktywnych;
2) z zaburzeniami rozwoju osobowości na tle organicznego uszkodzenia centralnego układu nerwowego;
3) z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi;
4) z zaburzeniami zachowania wymagającymi stałej opieki psychiatrycznej.
W zakładach otwartych:
1) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjny, liczba nieletnich w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 12;
2) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjno-rewalidacyjny, liczba nieletnich w grupie wycho- wawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 8;
3) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjno-terapeutyczny, liczba nieletnich w grupie wychowaw- czej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 6.
W zakładach półotwartych:
1) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjny, liczba nieletnich w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 10;
2) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjno-rewalidacyjny, liczba nieletnich w grupie wycho- wawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 8;
3) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjno-terapeutyczny, liczba nieletnich w grupie wychowaw- czej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 6.
W zakładach zamkniętych:
1) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjny, liczba nieletnich w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 6;
2) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjno-rewalidacyjny, liczba nieletnich w grupie wycho- wawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 6;
3) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjno-terapeutyczny, liczba nieletnich w grupie wychowaw- czej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 6.
W zakładach o wzmożonym nadzorze wychowawczym:
1) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjny, liczba nieletnich w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 4;
2) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjno-rewalidacyjny, liczba nieletnich w grupie wycho- wawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 4;
3) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjno-terapeutyczny, liczba nieletnich w grupie wychowaw- czej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 4. Dziennik Ustaw –7– Poz. 1897
W zakładach dla nieletnich, którzy ukończyli 21 lat:
1) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjny, liczba nieletnich w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 6;
2) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjno-rewalidacyjny, liczba nieletnich w grupie wycho- wawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 6;
3) w których realizuje się system wychowawczy resocjalizacyjno-terapeutyczny, liczba nieletnich w grupie wychowaw- czej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 6.
W przypadkach uzasadnionych względami wychowawczymi lub organizacyjnymi Minister Sprawiedliwości, na wniosek dyrektora zakładu, może okresowo, nie dłużej jednak niż na okres 6 miesięcy, zwiększyć liczbę wychowan- ków w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym, nie więcej jednak niż o 3 wychowanków, z zachowaniem liczby grup w zakładzie.
1. W zakładzie prowadzi się działalność resocjalizacyjną na podstawie rocznego planu pracy. 2. Plan, o którym mowa w ust. 1, opracowuje dyrektor zakładu przy współpracy z nauczycielami zajmującymi sta- nowiska kierownicze w zakładzie. 3. W planie, o którym mowa w ust. 1, uwzględnia się:
1) zadania do realizacji w obszarach funkcjonowania zakładu:
a) wychowanie, opieka, edukacja i oddziaływania terapeutyczne,
b) wspomaganie indywidualnego rozwoju nieletniego,
c) współpraca ze środowiskiem, w tym usamodzielnianie,
d) kalendarium imprez i uroczystości,
e) wykaz realizowanych programów,
f) przydział czynności i zadań dodatkowych nauczycieli;
2) plan ewaluacji wybranych obszarów działalności zakładu;
3) sposób realizacji wniosków z nadzoru pedagogicznego sprawowanego w poprzednim roku.
1. Podstawą organizacji pracy zakładu w roku szkolnym jest arkusz organizacji pracy zakładu, który określa formy jego działalności. 2. Arkusz organizacji pracy zakładu opracowuje dyrektor zakładu przy współpracy z nauczycielami zajmującymi stanowiska kierownicze w zakładzie i przedkłada do zatwierdzenia Ministrowi Sprawiedliwości w terminie do dnia 31 maja każdego roku. 3. Minister Sprawiedliwości zatwierdza arkusz organizacji pracy zakładu w terminie do dnia 14 sierpnia każdego roku. 4. Zmiany w organizacji pracy zakładu w ciągu roku wprowadza się aneksem do arkusza organizacji pracy zakładu. Przepis ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
1. W skład zakładu wchodzą:
1) internat;
2) szkoła albo szkoły i warsztaty szkolne;
3) zespół diagnostyczno-korekcyjny;
4) inne działy zapewniające realizację zadań zakładu. 2. Dla zapewnienia prawidłowej realizacji zadań zakład posiada:
1) pomieszczenia mieszkalne oraz higieniczno-sanitarne;
2) pomieszczenia do zajęć edukacyjnych, w tym pracownie, warsztaty, laboratoria z zapleczem na środki dydaktyczne; Dziennik Ustaw –8– Poz. 1897
3) salę gimnastyczną;
4) bibliotekę;
5) pomieszczenia do udzielania świadczeń zdrowotnych;
6) pomieszczenia do prowadzenia zajęć psychologiczno-pedagogicznych;
7) izbę chorych;
8) izby adaptacyjne;
9) izby izolacyjne;
10) pomieszczenia przeznaczone na hostele poza zakładem lub w zakładzie;
11) w zakładzie, o którym mowa w art. 135 ust. 1 ustawy – pomieszczenia przeznaczone na dom dla matki i dziecka;
12) tereny i urządzenia do zajęć rekreacyjnych i sportowych. 3. Organizację i funkcjonowanie szkół i warsztatów szkolnych określają odrębne przepisy. 4. Organizację i funkcjonowanie internatu, zespołu diagnostyczno-korekcyjnego i innych działów realizujących za- dania zakładu określa regulamin.
Realizując zadania, o których mowa w art. 332 ust. 1 i 3 ustawy, dyrektor zakładu:
1) tworzy w zakładzie warunki do indywidualnego oddziaływania na nieletnich;
2) utrzymuje bezpieczeństwo i porządek wewnętrzny, w tym zabezpieczenia zakładu w sposób uniemożliwiający sa- mowolne oddalenie się nieletnich z zakładu lub ich uwolnienie przez osoby z zewnątrz oraz inne bezprawne działa- nia;
3) zapewnia nieletnim właściwe warunki bytowe, sanitarne i zdrowotne.
1. Zebrania rady zakładu odbywają się z inicjatywy przewodniczącego lub na wniosek organu sprawującego nadzór albo na wniosek co najmniej połowy składu rady zakładu. 2. Przewodniczący rady zakładu przygotowuje i prowadzi zebranie rady zakładu oraz zawiadamia jej członków o terminie i porządku zebrania. 3. W zebraniach rady zakładu mogą brać udział, z głosem doradczym, osoby zaproszone przez jej przewodniczącego lub na wniosek rady zakładu oraz przedstawiciele organu sprawującego nadzór.
Rada zakładu wyraża opinię dotyczącą w szczególności:
1) rocznego planu pracy;
2) projektu arkusza organizacji pracy zakładu na dany rok szkolny;
3) oceny zachowania nieletnich;
4) organizacji doskonalenia zawodowego pracowników pedagogicznych;
5) rozkładu dnia i porządku zajęć w zakładzie;
6) wniosków dyrektora o przyznanie nauczycielom nagród, odznaczeń i innych wyróżnień.
1. W zakładzie mogą być tworzone inne stanowiska kierownicze. Liczbę i rodzaj stanowisk kierowniczych w zakładzie zatwierdza Minister Sprawiedliwości na wniosek dyrektora zakładu. 2. Dyrektor zakładu, za zgodą Ministra Sprawiedliwości, powierza stanowiska kierownicze w zakładzie i odwołuje z nich.
1. W zakładzie prowadzi się dokumentację pobytu nieletnich oraz dokumentację przebiegu nauczania nieletnich. 2. Dokumentację pobytu nieletnich w zakładzie stanowią w szczególności:
1) księga ewidencji nieletnich;
2) akta osobowe nieletniego;
3) wykaz osób podlegających zameldowaniu; Dziennik Ustaw –9– Poz. 1897
4) karta wyposażenia nieletniego;
5) księga ewidencji nieletnich umieszczonych w izbie adaptacyjnej;
6) księga ewidencji nagród i środków dyscyplinarnych;
7) księga ewidencji przepustek i urlopów;
8) księga ewidencji czasowego opuszczenia zakładu, o którym mowa w art. 252 ust. 1 pkt 3 ustawy;
9) dzienniki zajęć wychowawczych;
10) księga przebiegu służby nocnej;
11) księga ewidencji wydarzeń nadzwyczajnych;
12) księga ewidencji i dokumentacja użycia środków przymusu bezpośredniego;
13) księga ewidencji decyzji dyrektora o umieszczeniu nieletniego poza zakładem;
14) protokoły posiedzeń rady zakładu. 3. Sposób prowadzenia dokumentacji pobytu nieletnich w zakładach określa załącznik do rozporządzenia. 4. Dokumentacja pobytu nieletnich w zakładzie może być prowadzona przy wykorzystaniu systemów informatycznych. 5. Dokumentację przebiegu nauczania nieletnich prowadzi się i przechowuje zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe. Rozdział 4 Funkcjonowanie i organizacja schronisk
rozdzial
Rozdział 4 - Funkcjonowanie i organizacja schronisk
1. Kształcenie ogólne i zawodowe, praktyczna nauka zawodu i kształcenie ustawiczne, zatrudnianie oraz zaję- cia w czasie wolnym od nauki i pracy prowadzi się na terenie schroniska. 2. W szczególnie uzasadnionych przypadkach kształcenie ogólne i zawodowe, praktyczna nauka zawodu i kształcenie ustawiczne, zatrudnianie oraz zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy mogą odbywać się poza schroniskiem za zgodą organu prowadzącego postępowanie.
W schroniskach realizuje się system wychowawczy ze szczególnym uwzględnieniem działań diagnostycznych oraz zabezpieczających nieletniego do potrzeb postępowania sądowego.
Praca wychowawcza w schronisku zwykłym jest ukierunkowana na uzyskanie wszechstronnej diagnozy nielet- niego, wskazanie kierunków oddziaływania oraz rozpoczęcie procesu jego resocjalizacji.
Praca wychowawcza w schronisku o wzmożonym nadzorze wychowawczym obejmuje założenia, o których mowa w § 46, oraz jest ukierunkowana w szczególności na:
1) eliminowanie przyczyn zachowań agresywnych;
2) indywidualizację procesu resocjalizacyjnego, z możliwością czasowego ograniczenia kontaktów nieletniego z grupą wychowawczą;
3) określeniu szczególnego porządku dla poszczególnych grup wychowawczych, oddziałów szkolnych i grup warszta- towych.
1. W schroniskach zwykłych liczba nieletnich w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie może przekra- czać 10. 2. W schroniskach o wzmożonym nadzorze wychowawczym liczba nieletnich w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie może przekraczać 6.
Do funkcjonowania i organizacji schronisk § 32–36, § 37 ust. 2–4 i § 38–43 stosuje się odpowiednio. Dziennik Ustaw – 10 – Poz. 1897 Rozdział 5 Środki zapewnienia bezpieczeństwa w ośrodkach, zakładach i schroniskach
rozdzial
Rozdział 5 - Środki zapewnienia bezpieczeństwa w ośrodkach, zakładach i schroniskach
W systemie ochrony ośrodka, zakładu lub schroniska można stosować:
1) zabezpieczenia techniczno-ochronne, w szczególności:
a) linię zewnętrzną ogrodzenia ochronnego wykonaną z materiału pełnego, którą może stanowić również ściana budynku, albo wykonaną z materiałów tworzących ogrodzenie ażurowe – wyposażoną w zabezpieczenia utrud- niające jej pokonanie,
b) bramy, drzwi, kraty, przesłony i siatki,
c) zamki i blokady do bram, drzwi i krat,
d) agregat prądotwórczy lub inne zastępcze źródła energii elektrycznej i oświetlenia,
e) zabezpieczenia studzienek, kanałów, urządzeń wentylacyjnych, rynien, odgromników, słupów, masztów ante- nowych, kominów i innych punktów wysokościowych, świetlików, wejść na strychy i dachy oraz wejść do piw- nic,
f) wewnętrzy system urządzeń rejestrujących obraz lub dźwięk,
g) urządzenia kontroli dostępu,
h) urządzenia techniczne do przeprowadzania kontroli pobieżnej oraz kontroli paczek, przedmiotów i pojazdów;
2) środki sygnalizacji i łączności, w szczególności:
a) instalację przyzywową,
b) środki łączności radiowej i przewodowej,
c) środki alarmowania.
Na system ochrony ośrodków składają się w szczególności następujące elementy:
1) stanowiska ochrony, w tym stanowisko kontroli osób wchodzących i wychodzących z terenu ośrodka oraz pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających z terenu ośrodka;
2) ogrodzenie ochronne wykonane z materiału pełnego lub siatki o wysokości co najmniej 1,5 metra, które może zostać zwieńczone odkosami wykonanymi z siatki lub z drutu ostrzowego lub kolczastego;
3) okna budynków mogą być wyposażone w zabezpieczenia techniczno-ochronne;
4) budynki i budowle oraz pomieszczenia w nich się znajdujące mogą pozostawać otwarte przez całą dobę.
1. Pełny system ochrony stosuje się w zakładach zamkniętych, zakładach o wzmożonym nadzorze wychowaw- czym oraz w schroniskach o wzmożonym nadzorze wychowawczym. Pełny system ochrony może być także stosowany w schroniskach zwykłych. 2. Na pełny system ochrony składają się w szczególności następujące elementy:
1) stanowiska ochrony, w tym stanowisko kontroli osób wchodzących i wychodzących z terenu zakładu lub schroniska oraz pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających z terenu zakładu lub schroniska;
2) ogrodzenie ochronne o wysokości co najmniej 3 metrów, wykonane z materiału pełnego, zwieńczone odkosami z drutu ostrzowego lub kolczastego;
3) okna budynków i budowli, w których stale lub czasowo przebywają nieletni, wyposażone od zewnątrz w kraty lub inne zabezpieczenia techniczno-ochronne spełniające ich funkcje;
4) drzwi wejściowe do budynków i innych budowli na terenie zakładu lub schroniska są otwierane tylko na czas nie- zbędny;
5) ruch nieletnich po terenie zakładu lub schroniska jest nadzorowany przez pracownika i podlega ewidencji;
6) sypialnie nieletnich mogą być otwarte w porze nocnej.
1. Ograniczony system ochrony stosuje się w zakładach otwartych, półotwartych i zakładach dla nieletnich, którzy ukończyli 21 lat, oraz w schroniskach zwykłych. Dziennik Ustaw – 11 – Poz. 1897 2. Na ograniczony system ochrony składają się następujące elementy:
1) stanowiska ochrony, w tym stanowisko kontroli osób wchodzących i wychodzących z terenu zakładu lub schroniska oraz pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających z terenu zakładu lub schroniska;
2) ogrodzenie ochronne wykonane z materiału pełnego lub siatki o wysokości co najmniej 1,5 metra, które może zostać zwieńczone odkosami wykonanymi z siatki lub z drutu ostrzowego lub kolczastego;
3) okna budynków lub budowli mogą być wyposażone w kraty lub inne zabezpieczenia techniczno-ochronne spełniają- ce ich funkcje;
4) drzwi wejściowe do budynków i innych budowli na terenie zakładu lub schroniska mogą być otwarte; dyrektor za- kładu lub schroniska może określić czas ich otwarcia w ciągu doby oraz sytuacje, w których dostęp do nich będzie ograniczony;
5) ruch nieletnich po terenie zakładu lub schroniska może być nadzorowany przez pracownika i podlegać ewidencji;
6) sypialnie nieletnich mogą być zamknięte w porze nocnej.
1. Uproszczony system ochrony stosuje się w hostelach. 2. Na uproszczony system ochrony składają się w szczególności następujące elementy:
1) można wyznaczyć stanowiska ochrony;
2) teren może być ogrodzony lub oznaczony w inny sposób;
3) okna budynków mogą być wyposażone w zabezpieczenia techniczno-ochronne;
4) budynki i budowle oraz pomieszczenia w nich się znajdujące mogą pozostawać otwarte przez całą dobę.
1. W pełnym systemie ochrony zmiana liczy nie mniej niż trzech pracowników ochrony, a w ograniczonym systemie ochrony i w ośrodku – nie mniej niż dwóch pracowników ochrony. 2. W uproszczonym systemie ochrony czynności w zakresie ochrony może pełnić jeden pracownik ochrony. 3. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, dyrektor ośrodka, zakładu lub schroniska może określić, w drodze in- strukcji, odstępstwa w zakresie liczby pracowników na zmianie, jeżeli jest to uzasadnione organizacją ośrodka, zakładu lub schroniska, a także w sytuacji wystąpienia następujących zdarzeń:
1) sytuacji kryzysowych – naturalnych, cywilizacyjno-gospodarczych i społeczno-politycznych;
2) związanych z warunkami architektonicznymi, ze stanem urządzeń technicznych;
3) sytuacji związanych ze stanem kadrowym placówki – (urlop, okres świąteczny i wakacyjny), uruchomieniem poste- runku stałego przy izbie adaptacyjnej w przypadku umieszczenia w niej nieletniego, wypadku losowego;
4) stanem osobowym wychowanków;
5) wydarzenia nadzwyczajnego w placówce.
1. W pełnym systemie ochrony sypialnie nieletnich w porze nocnej otwierane są w obecności dwóch pracowników. 2. W przypadku zagrożenia życia nieletniego pracownik ochrony może podjąć decyzję o samodzielnym otwarciu sy- pialni, z zachowaniem zasad bezpieczeństwa osobistego, po uprzednim poinformowaniu pracownika pedagogicznego.
1. Plan ochrony ośrodka składa się z następujących dokumentów:
1) instrukcji ochronnej;
2) instrukcji określającej sposób konwojowania nieletnich poza terenem ośrodka;
3) instrukcji w sprawie sposobu realizacji czynności zapobiegawczych;
4) instrukcji w sprawie wykorzystania środków ochrony osobistej i wzajemnego ubezpieczania się pracowników w trakcie wykonywania zadań służbowych;
5) instrukcji alarmowej; Dziennik Ustaw – 12 – Poz. 1897
6) instrukcji określającej przyjmowanie nieletnich do ośrodka;
7) instrukcji otwierania wejścia do ośrodka w porze nocnej;
8) instrukcji korzystania i postępowania z kluczami;
9) instrukcji określającej odstępstwa w systemie ochrony. 2. Instrukcja ochronna składa się z następujących dokumentów:
1) wykazu stanowisk ochrony;
2) planu sytuacyjnego;
3) opisu rodzaju, ilości i zakresu zastosowania zabezpieczeń techniczno-ochronnych oraz środków sygnalizacji i łączności;
4) opisu systemu zabezpieczenia elektronicznego, jeżeli w ośrodku jest stosowany;
5) opisu organizacji pracy dyrektora ośrodka i innych osób zajmujących stanowiska kierownicze w niedziele i święta. 3. W planie sytuacyjnym zawiera się graficzne przedstawienie, za pomocą znaków umownych: budynków i budowli, dróg ewakuacyjnych. 4. Załącznikiem do instrukcji alarmowej jest aktualizowany nie rzadziej niż raz na kwartał wykaz adresowy pracow- ników zakładu lub schroniska. 5. Do planu ochrony można dołączyć także plan zabezpieczenia, o którym mowa w przepisach wydanych na podsta- wie art. 357 ust. 4 ustawy.
1. Plan ochrony zakładu lub schroniska składa się z następujących dokumentów:
1) instrukcji ochronnej;
2) instrukcji działania w przypadku wystąpienia wydarzenia nadzwyczajnego;
3) instrukcji określającej sposób kontrolowania ruchu nieletnich na terenie zakładu lub schroniska oraz konwojowania nieletnich poza terenem zakładu lub schroniska;
4) instrukcji w sprawie sposobu realizacji czynności zapobiegawczych;
5) instrukcji w sprawie wykorzystania środków ochrony osobistej i wzajemnego ubezpieczania się pracowników w trakcie wykonywania zadań służbowych;
6) instrukcji alarmowej;
7) instrukcji określającej przyjmowanie nieletnich do zakładu lub schroniska;
8) instrukcji otwierania wejścia do zakładu lub schroniska w porze nocnej;
9) instrukcji korzystania i postępowania z kluczami;
10) instrukcji określającej odstępstwa w pełnym lub ograniczonym systemie ochrony. 2. Instrukcja ochronna składa się z następujących dokumentów:
1) wykazu stanowisk ochrony;
2) planu sytuacyjnego;
3) opisu rodzaju, ilości i zakresu zastosowania zabezpieczeń techniczno-ochronnych oraz środków sygnalizacji i łączności;
4) opisu systemu zabezpieczenia elektronicznego, jeżeli w zakładzie lub schronisku jest stosowany;
5) opisu organizacji pracy dyrektora zakładu lub schroniska i innych osób zajmujących stanowiska kierownicze w niedziele i święta. 3. Załącznikami do instrukcji ochronnej są następujące dokumenty:
1) rozliczenie stanu etatowego pracowników ochrony;
2) zestawienie liczby stanowisk ochrony;
3) plan sytuacyjny zakładu lub schroniska;
4) opis systemu zabezpieczenia elektronicznego, jeżeli w zakładzie lub schronisku jest stosowany. Dziennik Ustaw – 13 – Poz. 1897 4. W planie sytuacyjnym zawiera się graficzne przedstawienie, za pomocą znaków umownych: budynków i budowli, dróg ewakuacyjnych. 5. Załącznikiem do instrukcji alarmowej jest aktualizowany nie rzadziej niż raz na kwartał wykaz adresowy pracow- ników zakładu lub schroniska. 6. Do planu ochrony można dołączyć także plan zabezpieczenia, o którym mowa w przepisach wydanych na podsta- wie art. 357 ust. 4 ustawy.
1. Dyrektor ośrodka, zakładu lub schroniska może powierzyć pracownikowi ośrodka, zakładu lub schroniska koordynowanie ochroną ośrodka, zakładu lub schroniska. 2. Pracownikowi, któremu powierzono koordynowanie ochroną ośrodka, zakładu lub schroniska, podlegają pracow- nicy ochrony. 3. Do obowiązków pracownika, któremu powierzono koordynowanie ochroną ośrodka, zakładu lub schroniska, nale- ży w szczególności:
1) udział w opracowaniu planu ochrony;
2) realizacja planu ochrony;
3) opracowywanie organizacji pracy pracowników ochrony i przedstawianie jej dyrektorowi ośrodka, zakładu lub schroniska do zatwierdzenia;
4) organizowanie ochrony;
5) współdziałanie z dyrektorem ośrodka, zakładu lub schroniska lub innymi wyznaczonymi pracownikami w celu zapo- biegania wydarzeniom nadzwyczajnym;
6) przekazywanie dyrektorowi ośrodka, zakładu lub schroniska informacji uzyskanych w wyniku czynności zapobie- gawczych oraz współdziałanie w celu podjęcia stosownych czynności w zakresie ochrony;
7) udział w przeglądach ustalających potrzeby w zakresie zabezpieczeń techniczno-ochronnych;
8) kontrolowanie sposobu wykonywania obowiązków przez pracowników w zakresie realizacji planu ochrony.
1. Kandydat na pracownika ochrony przedstawia dokumenty potwierdzające spełnienie warunków, o których mowa w art. 348 ust. 1 ustawy. 2. Pracownik ochrony, w ramach przeszkolenia wstępnego, odbywa kurs przygotowawczy, który obejmuje w szcze- gólności:
1) regulacje prawne dotyczące organizacji i funkcjonowania ośrodków, zakładów i schronisk;
2) system ochrony ośrodka, zakładu lub schroniska;
3) używanie środków przymusu bezpośredniego;
4) trening zachowań w sytuacji wydarzeń nadzwyczajnych: bunt, ucieczka, próby samobójcze, agresja;
5) pierwsza pomoc;
6) zajęcia z zakresu sprawnej komunikacji, oddziaływań wychowawczych i rozwiązywania konfliktów.
Do obowiązków pracownika na stanowisku kontroli osób wchodzących i wychodzących z terenu zakładu lub schroniska oraz pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających z terenu zakładu lub schroniska, przy przejęciu zmiany, należy w szczególności:
1) sprawdzenie stanu zabezpieczeń techniczno-ochronnych;
2) sprawdzenie w obecności zdającego liczby kluczy i porównanie ich z rejestrem kluczy wydanych;
3) sprawdzenie ilości i stanu zastępczych źródeł światła;
4) sprawdzenie i zapoznanie się z dokumentacją znajdującą się na stanowisku;
5) przejęcie indywidualnego wyposażenia od pracownika zdającego zmianę, a w szczególności środka łączności, sygna- lizacji i zestawu kluczy;
6) wpisanie do książki przebiegu zmiany stwierdzonych nieprawidłowości przy przejęciu zmiany i niezwłoczne zawia- domienie o tym dyrektora zakładu lub schroniska. Dziennik Ustaw – 14 – Poz. 1897
Do obowiązków pracownika w czasie pełnienia zmiany na stanowisku kontroli osób wchodzących i wychodzą- cych z terenu zakładu lub schroniska oraz pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających z terenu zakładu lub schroniska, należy w szczególności:
1) zapewnienie bezpieczeństwa w pobliżu stanowiska ochrony;
2) znajomość wzorów legitymacji służbowych oraz dokumentów uprawniających nieletnich do opuszczenia terenu zakładu lub schroniska;
3) dokładne sprawdzanie dokumentów oraz tożsamości osób uprawnionych do wejścia na teren zakładu lub schroniska i do wyjścia z terenu zakładu lub schroniska;
4) kontrolowanie przedmiotów wnoszonych na teren zakładu lub schroniska i wynoszonych z terenu zakładu lub schro- niska oraz deponowania tych przedmiotów;
5) kontrolowanie pojazdów wjeżdżających na teren zakładu lub schroniska i z niego wyjeżdżających oraz ich ładunków – w obecności zainteresowanej osoby;
6) zawiadamianie dyrektora zakładu lub schroniska o znalezionych w trakcie kontroli przedmiotach, których nieletni nie może posiadać w zakładzie lub schronisku, oraz w przypadkach, o których mowa w art. 354 ust. 1 zdanie drugie ustawy, i ich zabezpieczenie do chwili przybycia dyrektora;
7) kontrolowanie ruchu nieletnich w rejonie stanowiska ochrony;
8) prowadzenie dokumentacji znajdującej się na stanowisku ochrony;
9) utrzymywanie łączności z innymi stanowiskami ochrony i innymi stanowiskami pracy;
10) prowadzenie obserwacji zachowania nieletnich i informowanie przełożonych o zaobserwowanych nieprawidłowo- ściach;
11) codzienne składanie dyrektorowi zakładu lub schroniska sprawozdania o zaobserwowanych sytuacjach związanych z zachowaniem nieletnich;
12) przeprowadzenie kontroli pobieżnej w przypadkach określonych w ustawie.
W przypadku utworzenia w ośrodku stanowiska kontroli osób wchodzących i wychodzących z terenu ośrodka oraz pojazdów wjeżdżających i wyjeżdżających z terenu ośrodka § 62 i § 63 stosuje się odpowiednio.
Dyrektor ośrodka, zakładu lub schroniska dla zapewnienia bezpieczeństwa lub porządku w ośrodku, zakładzie lub schronisku może na czas określony:
1) zarządzić zamykanie pomieszczeń, w których nieletni przebywają, uczą się lub pracują;
2) zwiększyć liczbę pracowników prowadzących zajęcia zespołowe;
3) wstrzymać lub ograniczyć zajęcia zespołowe.
1. W przypadku uzyskania informacji o zagrożeniu bezpieczeństwa ośrodka, zakładu lub schroniska, lub w przypadku wydarzenia nadzwyczajnego, dyrektor ośrodka, zakładu lub schroniska może zarządzić wzmocnienie syste- mu ochrony poprzez:
1) zwiększenie składu zmiany, również o pracowników spoza pracowników ochrony ośrodka, zakładu lub schroniska;
2) wprowadzenie dyżurów dyrektora i innych osób zajmujących stanowiska kierownicze;
3) inne czynności zależne od rozpoznania stopnia zagrożenia bezpieczeństwa. 2. O wydarzeniu nadzwyczajnym dyrektor ośrodka, zakładu lub schroniska zawiadamia niezwłocznie Ministra Sprawied- liwości.
1. Pracownicy w zakresie ochrony ośrodka, zakładu lub schroniska podejmują czynności zapobiegawcze. 2. Czynnościami zapobiegawczymi są w szczególności:
1) obserwowanie zachowań i relacji między nieletnimi;
2) rozpoznawanie istnienia struktur podkultury w ośrodku, zakładzie lub schronisku i udziału w niej nieletnich;
3) rozpoznawanie atmosfery i nastrojów wśród nieletnich oraz ich zamiarów godzących w bezpieczeństwo ośrodka, zakładu lub schroniska. Dziennik Ustaw – 15 – Poz. 1897 3. Jeżeli w wyniku czynności zapobiegawczych pracownik zauważy zachowania nieletnich zagrażające bezpieczeń- stwu ośrodka, zakładu lub schroniska, informuje o tym dyrektora ośrodka, zakładu lub schroniska. Rozdział 6 Przepis końcowy
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.2) Minister Sprawiedliwości: wz. M. Woś
2) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 października 2001 r. w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich (Dz. U. z 2017 r. poz. 487), które utraciło moc z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich (Dz. U. poz. 1700). Dziennik Ustaw – 16 – Poz. 1897 Załącznik do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 sierpnia 2022 r. (Dz. U. poz. 1897) SPOSÓB PROWADZENIA DOKUMENTACJI POBYTU NIELETNICH W OŚRODKU, ZAKŁADZIE I SCHRONISKU