Ustawa z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i niektórych uprawnieniach pracowników

Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1) spółce – rozumie się przez to spółkę akcyjną lub spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością;
2) statucie, akcjach, akcjonariuszach i walnym zgromadzeniu – rozumie się przez to odpowiednio umowę lub akt założycielski, udziały, wspólników i zgromadzenie wspólników;
3) przedsiębiorstwie – rozumie się przez to przedsiębiorstwo w znaczeniu określonym w art. 55[1] Kodeksu cywilnego;
3a) poprzedniku – rozumie się przez to bezpośredniego poprzedniego pracodawcę uprawnionych pracowników, którego zespół składników majątkowych wszedł w skład komercjalizowanego przedsiębiorstwa państwowego lub przedsiębiorstwa państwowego sprywatyzowanego przez wniesienie do spółki;
4) dyrektorze – rozumie się przez to również osobę sprawującą zarząd komisaryczny lub tymczasowego kierownika przedsiębiorstwa państwowego;
5) uprawnionych pracownikach – rozumie się przez to:
a) osoby będące w dniu wykreślenia z rejestru komercjalizowanego przedsiębiorstwa państwowego pracownikami tego przedsiębiorstwa lub osoby będące pracownikami przedsiębiorstwa państwowego w dniu zawarcia umowy rozporządzającej przedsiębiorstwem poprzez jego wniesienie do spółki,
b) osoby fizyczne, które w dniu wykreślenia komercjalizowanego przedsiębiorstwa państwowego z rejestru przedsiębiorców, lub osoby fizyczne, które w dniu zawarcia umowy rozporządzającej przedsiębiorstwem poprzez jego wniesienie do spółki były stroną umowy o zarządzanie przedsiębiorstwem państwowym, zawartej na podstawie przepisów rozdziału 8a ustawy z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych (Dz. U. z 2023 r. poz. 437),
c) osoby, które przepracowały co najmniej dziesięć lat w komercjalizowanym przedsiębiorstwie państwowym oraz jego poprzedniku albo w przedsiębiorstwie, które zostało sprywatyzowane przez wniesienie do spółki oraz jego poprzedniku, a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło wskutek przejścia na emeryturę lub rentę albo z przyczyn niedotyczących pracowników,
d) osoby, które po przepracowaniu dziesięciu lat w przedsiębiorstwie państwowym podlegającym prywatyzacji oraz jego poprzedniku, zostały przejęte przez inne zakłady pracy w trybie art. 23[1] Kodeksu pracy;
6) rolnikach lub rybakach – rozumie się przez to osoby fizyczne prowadzące gospodarstwo rolne lub rybackie, z którego w okresie pięciu lat przed wykreśleniem przedsiębiorstwa państwowego z rejestru przedsiębiorców dostarczono bezpośrednio lub pośrednio do tego przedsiębiorstwa surowce o wartości co najmniej 100 q żyta według cen przyjmowanych do obliczania podatku rolnego w ostatnim roku przed wykreśleniem przedsiębiorstwa państwowego z rejestru przedsiębiorców;
7) (uchylony)
8) jednostce dominującej – rozumie się przez to jednostkę dominującą, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 37 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2026 r. poz. 522, 640 i 644);
9) jednostce zależnej – rozumie się przez to jednostkę zależną, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 39 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości;
10) grupie kapitałowej – rozumie się przez to grupę kapitałową, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 44 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości.

Art. 2a. (uchylony)

Art. 2b. (uchylony)

Art. 2c. (uchylony)

Art. 2d. (uchylony) DZIAŁ II Komercjalizacja przedsiębiorstw państwowych

1. Komercjalizacji przedsiębiorstwa państwowego dokonuje organ założycielski. 2. (uchylony) 3. Z zastrzeżeniem ust. 41) komercjalizacji mogą podlegać przedsiębiorstwa państwowe, z wyjątkiem:
1) postawionych w stan likwidacji;
2) postawionych w stan upadłości;
3) wykonujących prawomocną decyzję o podziale lub łączeniu przedsiębiorstwa państwowego;
4) przedsiębiorstw, w stosunku do których toczy się postępowanie restrukturyzacyjne – do chwili uprawomocnienia się układu;
5) przedsiębiorstw, w stosunku do których toczy się bankowe postępowanie ugodowe – do chwili uprawomocnienia się ugody;
1) Uchylony przez art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o zmianie ustawy o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków oraz o zmianie niektórych ustaw, ustawy o narodowych funduszach inwestycyjnych i ich prywatyzacji oraz ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz. U. poz. 637), która weszła w życie z dniem 1 maja 2004 r.
6) (uchylony)
7) działających na podstawie ustaw innych niż ustawa o przedsiębiorstwach państwowych, chyba że przedsiębiorstwa te podlegają komercjalizacji w drodze odrębnych ustaw;
8) (uchylony)
9) (uchylony)
10) (uchylony)
11) przedsiębiorstw wykonujących w dniu 1 stycznia 2006 r. działalność gospodarczą w zakresie międzynarodowego transportu morskiego. 3a. Umowy o zarządzanie przedsiębiorstwem państwowym, o których mowa w rozdziale 8a ustawy z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych, wygasają z dniem wpisania spółki do rejestru. 4. (uchylony) 4a. (uchylony)

1. Komercjalizacji przedsiębiorstwa państwowego dokonuje się na wniosek dyrektora i rady pracowniczej przedsiębiorstwa państwowego. 2. Komercjalizacji przedsiębiorstwa państwowego organ założycielski może dokonać z własnej inicjatywy. 3. W przypadku komercjalizacji z własnej inicjatywy organ założycielski zawiadamia o zamiarze komercjalizacji dyrektora oraz radę pracowniczą przedsiębiorstwa państwowego. 4. Dyrektor przedsiębiorstwa państwowego jest obowiązany doręczyć organowi założycielskiemu, w terminie nieprzekraczającym trzech miesięcy od dnia otrzymania zawiadomienia, kwestionariusz przedsiębiorstwa państwowego przeznaczonego do komercjalizacji, wraz z dokumentami określonymi w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie ust. 6. 5. W przypadku komercjalizacji na wniosek dyrektora i rady pracowniczej przedsiębiorstwa państwowego, do wniosku należy dołączyć kwestionariusz przedsiębiorstwa państwowego przeznaczonego do komercjalizacji, wraz z dokumen- tami określonymi w przepisach, o których mowa w ust. 6. 6. Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określi wzór kwestionariusza przedsiębiorstwa państwowego przeznaczonego do komercjalizacji oraz wykaz dokumentów niezbędnych do sporządzenia aktu komercjalizacji.

Art. 4a. (uchylony)

Art. 4b. 1. Nie jest zbyciem akcji na zasadach ogólnych zbycie akcji na rzecz:
1) jednostki samorządu terytorialnego w drodze darowizny, zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym (Dz. U. z 2026 r. poz. 373);
2) spółek, której akcjonariuszami są wyłącznie Skarb Państwa lub inne państwowe osoby prawne. 2. Uprawnieni pracownicy w spółce powstałej w wyniku komercjalizacji przedsiębiorstwa państwowego albo przez wniesienie przedsiębiorstwa do spółki, której akcje zostały zbyte zgodnie z ust. 1, zachowują uprawnienia do nieodpłatnego nabycia akcji. Przepisy art. 36–38 oraz art. 38b i art. 38c stosuje się odpowiednio, przy czym przewidziane w tych przepisach kompetencje w zakresie zbywania akcji na rzecz uprawnionych pracowników wykonuje minister właściwy do spraw aktywów państwowych, organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego albo organ wykonawczy związku jednostek samorządu terytorialnego. 3. Do ustalenia momentu powstania prawa do nieodpłatnego nabycia akcji przez uprawnionych pracowników oraz rolników lub rybaków stosuje się odpowiednio przepis art. 38 ust. 2. 4. Przepisy ust. 1–3 stosuje się odpowiednio do nieodpłatnego zbycia akcji posiadanych przez jednostkę samorządu terytorialnego lub związek jednostek samorządu terytorialnego na rzecz innej jednostki samorządu terytorialnego lub związku jednostek samorządu terytorialnego, przy czym kompetencje w zakresie zbywania akcji wykonuje organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego lub związku jednostek samorządu terytorialnego.

Art. 4c. 1. W przypadku sprzedaży akcji, nabytych zgodnie z art. 4b ust. 1 pkt 1, przez jednostkę samorządu terytorialnego lub związek jednostek samorządu terytorialnego, część uzyskanych przychodów jednostka samorządu terytorialnego lub związek jednostek samorządu terytorialnego przekazuje, w terminie 3 miesięcy od dnia uzyskania przychodów z tego tytułu, na rachunki bankowe:
1) budżetu państwa – w wysokości 20 % przychodów ze sprzedaży akcji;
2) Funduszu Reprywatyzacji – w wysokości 5 % przychodów ze sprzedaży akcji. 2. Jeżeli jednostka samorządu terytorialnego lub związek jednostek samorządu terytorialnego zbędzie akcje, nabyte zgodnie z art. 4b ust. 1 pkt 1, w drodze czynności prawnej innej niż sprzedaż, przekazuje w terminie 3 miesięcy od dnia dokonania takiej czynności, na rachunki bankowe:
1) budżetu państwa – kwotę stanowiącą równowartość 20 % wartości księgowej zbytych akcji,
2) Funduszu Reprywatyzacji – kwotę stanowiącą równowartość 5 % wartości księgowej zbytych akcji
– przy czym wartość księgową zbytych akcji ustala się na dzień ich zbycia. 3. Jeżeli jednostka samorządu terytorialnego lub związek jednostek samorządu terytorialnego przekaże nieodpłatnie akcje, nabyte zgodnie z art. 4b ust. 1 pkt 1, na rzecz innej jednostki samorządu terytorialnego lub związku jednostek samorządu terytorialnego, przepisu ust. 2 nie stosuje się.

1. W czasie, w którym Skarb Państwa pozostaje jedynym akcjonariuszem spółki powstałej w wyniku komercjalizacji, członków rady nadzorczej powołuje i odwołuje walne zgromadzenie, z tym że dwie piąte składu rady nadzorczej stanowią, z zastrzeżeniem ust. 22), osoby wybrane przez pracowników albo osoby wybrane w jednej piątej przez pracowników i w jednej piątej przez rolników lub rybaków. 2. (uchylony) 3. Tryb wyboru członków rady nadzorczej przez pracowników albo pracowników i rolników lub rybaków określa statut spółki albo regulaminy uchwalone w sposób określony w statucie, z zastrzeżeniem ust. 4. Członkowie rad nadzorczych będący przedstawicielami pracowników albo pracowników i rolników lub rybaków wybierani są w wyborach bezpośrednich i tajnych, przy zachowaniu zasady powszechności. 4. Przedstawicieli pracowników do pierwszej rady nadzorczej wybiera ogólne zebranie pracowników (delegatów). 5. Na pisemny wniosek co najmniej 15 % ogółu pracowników spółki przeprowadza się głosowanie o odwołanie przedstawiciela pracowników z rady nadzorczej. 6. Niedokonanie wyboru przedstawicieli pracowników, rolników lub rybaków do składu pierwszej rady nadzorczej nie stanowi przeszkody do wpisania spółki do rejestru przedsiębiorców ani do podejmowania ważnych uchwał przez radę. 7. (uchylony) 8. W przypadku gdy spółka, która powstała w wyniku komercjalizacji, wchodzi w skład grupy kapitałowej i jest jednostką dominującą w stosunku do przynajmniej jednej jednostki zależnej, przez pracowników uprawnionych do wyboru i odwołania przedstawicieli pracowników w radzie nadzorczej rozumie się pracowników spółki oraz pracowników wszystkich jej jednostek zależnych.

1. Od chwili, w której Skarb Państwa przestał być jedynym
akcjonariuszem spółki powstałej w wyniku komercjalizacji, postanowienia statutu
dotyczące powoływania i odwoływania członków rady nadzorczej mogą być
zmienione, z tym że pracownicy albo pracownicy i rolnicy lub rybacy zachowują
prawo wyboru:
1) dwóch członków rady nadzorczej w radzie liczącej do sześciu członków,
z tym że w spółkach powstałych z przekształcenia przedsiębiorstw przemysłu
rolno-spożywczego rolnicy lub rybacy zachowują prawo wyboru jednego
członka rady nadzorczej;
2) trzech członków rady nadzorczej w radzie liczącej od siedmiu do dziesięciu
członków, z tym że w spółkach powstałych z przekształcenia przedsiębiorstw
przemysłu rolno-spożywczego rolnicy lub rybacy zachowują prawo wyboru
jednego członka rady nadzorczej;
3) czterech członków rady nadzorczej w radzie liczącej jedenastu lub więcej
członków, z tym że w spółkach powstałych z przekształcenia przedsiębiorstw
przemysłu rolno-spożywczego rolnicy lub rybacy zachowują prawo wyboru
dwóch członków rady nadzorczej.
2. Członkowie rad nadzorczych, o których mowa w ust. 1, wybierani są
w wyborach bezpośrednich i tajnych, przy zachowaniu zasady powszechności.
Wynik wyborów jest wiążący dla walnego zgromadzenia.
3. W przypadku gdy spółka, która powstała w wyniku komercjalizacji,
wchodzi w skład grupy kapitałowej i jest jednostką dominującą w stosunku do
przynajmniej jednej jednostki zależnej, do wyboru i odwołania przedstawicieli
pracowników w radzie nadzorczej uprawnieni są pracownicy spółki oraz
pracownicy wszystkich jej jednostek zależnych.

1. Uprawnionym pracownikom przysługuje prawo do nieodpłatnego nabycia, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, do 15 % akcji objętych przez Skarb Państwa w dniu wpisania spółki do rejestru. 1a. Akcje na rzecz uprawnionych pracowników w imieniu Skarbu Państwa zbywa minister właściwy do spraw aktywów państwowych. 2. Łączna wartość nominalna akcji przeznaczonych do nieodpłatnego nabycia przez uprawnionych pracowników nie może przekroczyć iloczynu liczby uprawnionych pracowników oraz kwoty osiemnastu średnich wynagrodzeń miesięcznych w sektorze przedsiębiorstw bez wypłat z zysku, obliczonych z okresu sześciu miesięcy poprzedzających miesiąc, w którym Skarb Państwa zbył pierwsze akcje na zasadach ogólnych. 3. W przypadku spółki powstałej w wyniku komercjalizacji przedsiębiorstwa państwowego, które miało na dzień wykreślenia z rejestru przedsiębiorców uregulowane zobowiązania wobec budżetu państwa oraz z tytułu ubezpieczeń społecznych, w iloczynie, o którym mowa w ust. 2, kwotę osiemnastu średnich wynagrodzeń zastępuje się kwotą dwudziestu czterech średnich wynagrodzeń. 4. Akcje zbywa się nieodpłatnie w grupach wyodrębnionych ze względu na okresy zatrudnienia uprawnionych pracowników w komercjalizowanym przedsiębiorstwie państwowym, jego poprzedniku i w spółce powstałej w wyniku komercjalizacji tego przedsiębiorstwa państwowego. 4a. Nieodpłatne zbycie udziałów na rzecz uprawnionych pracowników następuje w formie pisemnej pod rygorem nieważności. Przepisu art. 180 Kodeksu spółek handlowych nie stosuje się. 5. Minister właściwy do spraw aktywów państwowych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady podziału uprawnionych pracowników na grupy i ustalenia liczby akcji przypadających na każdą z tych grup oraz tryb nabywania akcji przez uprawnionych pracowników, mając na względzie potrzebę zapewnienia informowania uprawnionych pracowników o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków w zakresie nieodpłatnego nabywania akcji.

Art. 36a. W przypadku obniżenia kapitału zakładowego spółki przed dniem zbycia przez Skarb Państwa pierwszych akcji na zasadach ogólnych, uprawnionym pracownikom oraz rolnikom lub rybakom przysługuje prawo do nieodpłatnego nabycia do 15 % akcji należących do Skarbu Państwa w kapitale zakładowym spółki po zarejestrowaniu obniżenia kapitału zakładowego. Do nieodpłatnego nabycia akcji stosuje się odpowiednio przepisy art. 36 i 37–38d.

1. Uprawnieni pracownicy oraz rolnicy lub rybacy mogą skorzystać z prawa do nabycia akcji nieodpłatnie, o ile w ciągu sześciu miesięcy od dnia wpisania spółki do rejestru złożą pisemne oświadczenie o zamiarze nabycia akcji. Niezłożenie oświadczenia w powyższym terminie powoduje utratę prawa do nieodpłatnego nabycia akcji. 1a. (uchylony) 1b. (uchylony)
3) Obecnie minister właściwy do spraw rolnictwa, do spraw rozwoju wsi i do spraw rybołówstwa, na podstawie art. 4 ust. 1, art. 5 pkt 17, 18 i 18c oraz art. 22, art. 23 i art. 23c ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1275 i 1846 oraz z 2026 r. poz. 160 i 187), która weszła w życie z dniem 1 kwietnia 1999 r. 2. Prawo do nieodpłatnego nabycia akcji powstaje po upływie 3 miesięcy od dnia zbycia przez Skarb Państwa pierwszych akcji na zasadach ogólnych i wygasa z upływem 24 miesięcy od dnia powstania tego prawa. Jeżeli zbycie akcji Skarbu Państwa na zasadach ogólnych nastąpiło w okresie, o którym mowa w ust. 1, prawo do nieodpłatnego nabycia akcji powstaje po 3 miesiącach od upływu terminu na złożenie oświadczenia o zamiarze nabycia akcji. 2a. (uchylony) 2b. Podmiot uprawniony do wykonywania praw z akcji należących do Skarbu Państwa w rozumieniu art. 2 pkt 4a ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym niezwłocznie przekazuje ministrowi właściwemu do spraw aktywów państwowych informacje i dokumenty dotyczące zbycia pierwszych akcji na zasadach ogólnych. 3. Akcje nabyte nieodpłatnie przez uprawnionych pracowników oraz przez rolników lub rybaków nie mogą być przedmiotem obrotu przed upływem dwóch lat od dnia zbycia przez Skarb Państwa pierwszych akcji na zasadach ogólnych, z tym że akcje nabyte przez pracowników pełniących funkcję członków zarządu spółki – przed upływem trzech lat od dnia zbycia przez Skarb Państwa pierwszych akcji na zasadach ogólnych. 3a. Akcje nabyte nieodpłatnie przez uprawnionych pracowników oraz przez rolników lub rybaków nie mogą być przedmiotem przymusowego wykupu, o którym mowa w art. 418 Kodeksu spółek handlowych, w terminach określonych w ust. 3. 3b. Do akcji pracodawcy nabytych od Skarbu Państwa, wnoszonych do funduszu emerytalnego zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o pracowniczych programach emerytalnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 556 oraz z 2025 r. poz. 1216), nie stosuje się ograniczeń wynikających z ust. 3. 4. Umowa mająca za przedmiot zbycie akcji nabytych nieodpłatnie, zawarta przed upływem terminów określonych w ust. 3, jest nieważna. 5. Prawo do nieodpłatnego nabycia akcji może być wykorzystane przez uprawnionych pracowników tylko w jednej spółce; uprawniony przed nabyciem akcji składa oświadczenie, że nie skorzystał z prawa do nieodpłatnego nabycia akcji w innej spółce. 6. Jeżeli umowa zbycia akcji na zasadach ogólnych przewiduje, że nabywca akcji będący stroną tej umowy po wykonaniu określonych w niej zobowiązań będzie mógł nabyć kolejne akcje, a termin ich wykonania przypada po upływie okresów, o których mowa w ust. 3, akcje nabyte nieodpłatnie mogą być przedmiotem obrotu po trzech i odpowiednio po sześciu miesiącach od dnia wykonania tych zobowiązań.

Art. 38a. (uchylony)

Art. 38b. 1. W przypadku połączenia spółki powstałej w wyniku komercjalizacji z inną spółką, podziału tej spółki, jej przekształcenia lub wniesienia przez Skarb Państwa jej akcji do innej spółki, do nieodpłatnego nabywania akcji przez uprawnionych pracowników oraz rolników lub rybaków stosuje się odpowiednio przepisy art. 36–38, 38c i 38d. 2. W przypadku podziału spółki powstałej w wyniku komercjalizacji do nieodpłatnego nabywania akcji przez uprawnionych pracowników oraz rolników lub rybaków nie stosuje się ograniczeń określonych w art. 37 ust. 4 i art. 69b ust. 2. 3. W przypadku wniesienia 100 % akcji należących do Skarbu Państwa w jednoosobowej spółce Skarbu Państwa powstałej w wyniku komercjalizacji do innej jednoosobowej spółki Skarbu Państwa uprawnionym pracownikom oraz rolnikom lub rybakom przysługuje ekwiwalent prawa do nieodpłatnego nabycia akcji w postaci wynagrodzenia należnego z tytułu umorzenia akcji wypłaconego przez spółkę, do której Skarb Państwa wniósł akcje. Wypłata tego wynagrodzenia może być dokonana w ratach przez spółkę, do której Skarb Państwa wniósł akcje.

Art. 38c. 1. Prawo do nieodpłatnego nabycia akcji podlega dziedziczeniu, z zastrzeżeniem ust. 2–4. 2. Spadkobierca uprawnionego pracownika, rolnika lub rybaka może skorzystać z prawa do nieodpłatnego nabycia akcji, o ile uprawniony pracownik, rolnik lub rybak złożył oświadczenie o zamiarze nieodpłatnego nabycia akcji, w terminie, o którym mowa w art. 38 ust. 1. 3. W przypadku śmierci uprawnionego pracownika, rolnika lub rybaka, w okresie 6 miesięcy od dnia wpisania spółki do rejestru, spadkobierca może skorzystać z prawa do nieodpłatnego nabycia akcji, o ile złoży oświadczenie o zamiarze nieodpłatnego nabycia akcji, w terminie, o którym mowa w art. 38 ust. 1. Do złożenia oświadczenia o zamiarze nieodpłatnego nabycia akcji przez spadkobiercę osoby uprawnionej nie jest wymagane przedstawienie postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku albo zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia sporządzonego przez notariusza. 4. Spadkobierca uprawnionego pracownika, rolnika lub rybaka może nieodpłatnie nabyć akcje spółki pod warunkiem przedstawienia prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku albo zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia sporządzonego przez notariusza, w terminie, o którym mowa w art. 38 ust. 2. 5. W przypadku śmierci uprawnionego pracownika, rolnika lub rybaka termin do skorzystania z prawa do nieodpłatnego nabycia akcji, o którym mowa w art. 38 ust. 2, nie rozpoczyna biegu, a rozpoczęty ulega przerwaniu do czasu uzyskania prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, a w przypadku przedstawienia zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia sporządzonego przez notariusza ulega przedłużeniu o miesiąc, o ile zostaną łącznie spełnione następujące warunki:
1) śmierć uprawnionego pracownika, rolnika lub rybaka nastąpiła przed upływem terminu wygaśnięcia prawa do nieodpłatnego nabycia akcji;
2) oświadczenie o zamiarze nabycia akcji zostało złożone przez uprawnionego pracownika, rolnika lub rybaka albo jego spadkobiercę z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 38 ust. 1;
3) został złożony wniosek o stwierdzenie nabycia spadku niepóźniej niż w dniu, w którym upłynął termin wygaśnięcia prawa, o którym mowa w art. 38 ust. 2, albo w tym terminie został przedstawiony zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia sporządzony przez notariusza. 6. W razie przerwania biegu terminu, o którym mowa w ust. 5, termin ten biegnie na nowo od dnia uprawomocnienia się postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku.

Art. 38d. 1. W przypadku wniesienia akcji spółki powstałej w wyniku komercjalizacji do spółki z udziałem Skarbu Państwa, podmiot uprawniony do wykonywania praw z akcji należących do Skarbu Państwa w rozumieniu art. 2 pkt 4a ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym w spółce, do której te akcje zostały wniesione, może zaoferować uprawnionym pracownikom oraz rolnikom lub rybakom możliwość wykonania ich prawa do nieodpłatnego nabycia akcji, w drodze nabycia akcji spółki z udziałem Skarbu Państwa, objętych w zamian za wniesione akcje spółki powstałej w wyniku komercjalizacji. 2. Zaoferowanie uprawnionym pracownikom oraz rolnikom lub rybakom możliwości wykonania ich prawa do nieodpłatnego nabycia akcji, o których mowa w ust. 1, powinno nastąpić niezwłocznie po zarejestrowaniu uchwały walnego zgromadzenia o podwyższeniu kapitału spółki, do której Skarb Państwa wniósł akcje spółki powstałej w wyniku komercjalizacji. 3. Podstawą ustalenia liczby przysługujących uprawnionym pracownikom oraz rolnikom lub rybakom akcji spółki, do której wniesiono akcje spółki powstałej w wyniku komercjalizacji, jest wycena wartości aportu w postaci akcji spółki powstałej w wyniku komercjalizacji oraz ustalony na jej podstawie parytet służący określeniu liczby akcji obejmowanych przez Skarb Państwa w zamian za wnoszone akcje. Liczba akcji zbywanych nieodpłatnie uprawnionym pracownikom oraz rolnikom lub rybakom powinna być proporcjonalna do liczby akcji należnych im na podstawie art. 36 albo art. 37 i określa się ją na podstawie stosunku liczby akcji wnoszonych do liczby akcji objętych przez Skarb Państwa. 4. Uprawnieni pracownicy oraz rolnicy lub rybacy mogą skorzystać z prawa do nieodpłatnego nabycia akcji spółki, do której Skarb Państwa wniósł akcje spółki powstałej w wyniku komercjalizacji, o ile w ciągu 2 miesięcy od dnia złożenia im oferty, o której mowa w ust. 1, przez podmiot uprawniony do wykonywania praw z akcji należących do Skarbu Państwa w rozumieniu art. 2 pkt 4a ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym w spółce, do której te akcje zostały wniesione, złożą spółce powstałej w wyniku komercjalizacji pisemne oświadczenie o zamiarze wykonania przysługującego im prawa do nieodpłatnego nabycia akcji. Niezłożenie oświadczenia w powyższym terminie powoduje utratę prawa do wykonania prawa nieodpłatnego nabycia akcji w spółce, do której Skarb Państwa wniósł akcje spółki powstałej w wyniku komercjalizacji. 5. Do nabycia akcji, o którym mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 36–38. DZIAŁ V (uchylony) DZIAŁ VI Fundusz Reprywatyzacji

1. Z przychodów uzyskanych ze zbycia akcji lub udziałów należących do Skarbu Państwa tworzy się państwowy fundusz celowy pod nazwą Fundusz Reprywatyzacji, na rachunku którego są gromadzone środki pochodzące ze sprzedaży 5 % akcji należących do Skarbu Państwa w każdej ze spółek powstałych w wyniku komercjalizacji, środki z tytułu świadczeń należnych Skarbowi Państwa, o których mowa w art. 31 ust. 1, art. 31a oraz art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa (Dz. U. z 2021 r. poz. 795), a także odsetki od środków na rachunku Funduszu, z przeznaczeniem na cele związane z zaspokajaniem roszczeń byłych właścicieli mienia przejętego przez Skarb Państwa oraz wypłatę odszkodowań lub zadośćuczynień, o których mowa w art. 33 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa, poprzez:
1) wypłatę odszkodowań wynikających z prawomocnych wyroków i ugód sądowych oraz ostatecznych decyzji administracyjnych wydanych w związku z nacjonalizacją mienia;
2) wypłatę odszkodowań przyznanych na podstawie art. 10 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (Dz. U. z 2024 r. poz. 442);
2a) wypłatę odszkodowań lub zadośćuczynień, o których mowa w art. 33 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa;
3) realizację porozumień zawieranych przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych oraz jednostki samorządu terytorialnego w sprawie dotacji celowych na rzecz jednostek samorządu terytorialnego przeznaczonych na dofinansowanie zaspokajania przez te jednostki roszczeń byłych właścicieli mienia przejętego przez Skarb Państwa, w szczególności przez wydanie rzeczy lub wypłatę świadczeń wynikających z prawomocnych wyroków i ugód sądowych oraz ostatecznych decyzji administracyjnych wydanych w związku z nacjonalizacją mienia;
4) pokrycie kosztów postępowania sądowego i egzekucyjnego, w tym wynagrodzeń biegłych sądowych za sporządzanie ekspertyz, których koszty w wyroku ponosi pozwany – Skarb Państwa;
5) pokrycie kosztów zastępstwa procesowego w sprawach prowadzonych poza granicami kraju;
6) pokrycie kosztów wynagrodzeń wypłacanych na podstawie umów cywilnoprawnych w zakresie specjalistycznych opinii i analiz, w ramach realizacji celów, o których mowa w pkt 1–5. 1a. (uchylony) 1a[1]. (uchylony) 1a[2]. (uchylony) 1a[3]. (uchylony) 1b. (uchylony) 2. Dysponentem Funduszu, o którym mowa w ust. 1, jest minister właściwy do spraw finansów publicznych. 2a. (uchylony) 3. Przychody ze sprzedaży należących do Skarbu Państwa akcji i udziałów, stanowiących do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 1 marca 2002 r. o zmianach w organizacji i funkcjonowaniu centralnych organów administracji rządowej i jednostek im podporządkowanych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. poz. 253, z późn. zm.4)) rezerwę na cele uwłaszczenia, podmiot uprawniony do wykonywania praw z akcji należących do Skarbu Państwa, w rozumieniu art. 2 pkt 4a ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym, przekazuje na wyodrębniony rachunek ministra właściwego do spraw pracy. Środki te przeznacza się na finansowanie zadań ministra właściwego do spraw pracy na rzecz przeciwdziałania bezrobociu. Minister właściwy do spraw pracy może przekazać środki do:
1) Funduszu Pracy;
2) Banku Gospodarstwa Krajowego. 4. (uchylony)
4) Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2002 r. poz. 820, 1689, 1923 i 2055, z 2003 r. poz. 594, z 2004 r. poz. 1492 i 2703, z 2006 r. poz. 1592, z 2012 r. poz. 951 oraz z 2016 r. poz. 1250. 4a. Minister właściwy do spraw finansów publicznych może przekazywać, w terminie do dnia 31 stycznia każdego roku, z Funduszu, o którym mowa w ust. 1, na przychody budżetu państwa, nadwyżkę stanowiącą różnicę między przychodami tego Funduszu uzyskanymi w poprzednim roku budżetowym a sumą wydatków poniesionych w poprzednim roku budżetowym oraz planowanych do poniesienia w danym roku budżetowym na cele, o których mowa w ust. 1. 4b. (uchylony) 4c. (uchylony) 4d. (uchylony) 4d[1]. Środki Funduszu, o którym mowa w ust. 1, mogą być przeznaczone na udzielanie przez Skarb Państwa, reprezentowany przez ministra właściwego do spraw aktywów państwowych pożyczek na rzecz:
1) spółek z udziałem Skarbu Państwa lub państwowej osoby prawnej, w których ponad połowa akcji albo udziałów należy do Skarbu Państwa lub innych państwowych osób prawnych;
2) przedsiębiorców, w stosunku do których osoby, o których mowa w pkt 1, są przedsiębiorcami dominującymi, w rozumieniu art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. 4d[2]. Oprocentowanie pożyczek nie może być niższe niż maksymalna stawka oprocentowania środków przyjętych w depozyt przez Ministra Finansów określona według przepisów wydanych na podstawie art. 78g ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1483, 1844 i 1846 oraz z 2026 r. poz. 426, 635 i 680) powiększona o jeden punkt procentowy. 4d[3]. W przypadku udzielenia pożyczki zgodnie z ust. 4d[1] i 4d[2], na rachunku Funduszu, o którym mowa w ust. 1, gromadzi się całość dochodów z tytułu odsetek oraz przychodów z tytułu spłaty pożyczek. 4e. Dotacja, o której mowa w ust. 1 pkt 3, może zostać udzielona, jeżeli pozwala na to stan środków finansowych zgromadzonych na rachunku Funduszu, o którym mowa w ust. 1, oraz jeżeli jednostka samorządu terytorialnego wykaże szczególne okoliczności uzasadniające udzielenie dotacji, w tym związane z jej sytuacją finansową, uniemożliwiającą samodzielne zaspokojenie roszczeń, o których mowa w ust. 1 pkt 3. 4f. Łączna wysokość dotacji, o których mowa w ust. 1 pkt 3, udzielonych w roku budżetowym nie może być wyższa niż 200 000 000 zł. 4g. Stan środków zgromadzonych na rachunku Funduszu, o którym mowa w ust. 1, nie może być niższy niż dwukrotność wydatków poniesionych w poprzednim roku budżetowym na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 2, 4, 5, 6. 5. (uchylony) 6. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób postępowania w zakresie:
1) wypłaty odszkodowań, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2,
1a) wypłaty odszkodowań lub zadośćuczynień, o których mowa w ust. 1 pkt 2a,
2) udzielania dotacji, o których mowa w ust. 1 pkt 3,
3) udzielania pożyczek, o których mowa w ust. 4d[1]
– mając na względzie potrzebę zapewnienia prawidłowej gospodarki finansowej Funduszu, o którym mowa w ust. 1, oraz ochronę interesów Skarbu Państwa. 7. Z przychodów uzyskanych z prywatyzacji przeznacza się, na zasadach i w trybie określonym w ustawie z dnia 8 maja 1997 r. o poręczeniach i gwarancjach udzielanych przez Skarb Państwa oraz niektóre osoby prawne (Dz. U. z 2024 r. poz. 291 oraz z 2026 r. poz. 635 i 680) środki na rachunek rezerw poręczeniowych i gwarancyjnych Skarbu Państwa. 8. (uchylony)

Art. 56a. (uchylony) DZIAŁ VII Przepisy szczególne, przejściowe i końcowe

1. Jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy Skarb Państwa rozpoczął udostępnianie akcji na zasadach preferencyjnych, nabywanie przez pracowników przedsiębiorstwa przekształconego w spółkę oraz przez producentów rolnych na trwałe związanych z przedsiębiorstwem poprzez kontraktację lub kooperację akcji spółek powstałych w wyniku przekształcenia przedsiębiorstw państwowych odbywa się na zasadach określonych w przepisach dotychczasowych. 2. Jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy Skarb Państwa nie rozpoczął udostępniania akcji na zasadach preferencyjnych, ich nabywanie przez uprawnionych pracowników oraz rolników lub rybaków odbywa się na zasadach określonych w ustawie. 3. Uprawnionym pracownikom zatrudnionym w przedsiębiorstwie w dniu zawarcia umowy rozporządzającej, na podstawie której Skarb Państwa wniósł to przedsiębiorstwo lub zorganizowaną część jego mienia do spółki według dotychczasowych zasad, przysługuje prawo do nieodpłatnego nabycia do 15 % akcji stanowiących własność Skarbu Państwa według stanu na dzień wejścia ustawy w życie. Przepisy art. 36 i 38 stosuje się odpowiednio. 4. Rolnikom lub rybakom przysługuje prawo do nieodpłatnego nabycia do 15 % akcji stanowiących własność Skarbu Państwa, według stanu na dzień wejścia w życie ustawy, w spółkach, do których Skarb Państwa wniósł, na podstawie przepisów dotychczasowych, przedsiębiorstwo lub zorganizowane części mienia przedsiębiorstwa państwowego. Przepisy art. 36–38 stosuje się odpowiednio. 5. Bieg terminu, o którym mowa w art. 38 ust. 1 i art. 49 ust. 4, rozpoczyna się z dniem wejścia w życie ustawy. Pozostałe terminy określone w przepisach rozdziału 2 działu IV oblicza się odpowiednio. 6. Jeżeli Skarb Państwa przed dniem wejścia w życie ustawy zbył akcje na zasadach ogólnych, a nie rozpoczął udostępniania akcji na zasadach preferencyjnych, prawo do nieodpłatnego nabycia akcji powstaje w dniu upływu terminu, o którym mowa w ust. 5, natomiast z okresu sześciu miesięcy poprzedzających ten dzień oblicza się średnią wynagrodzeń miesięcznych stanowiących podstawę określenia łącznej wartości nominalnej akcji przeznaczonych do nieodpłatnego nabycia, o której mowa w art. 36 ust. 2 i 3.

(uchylony)

Art. 69a. 1. (uchylony) 2. (uchylony) 3. (uchylony) 4. (uchylony)

Art. 69b. 1. (uchylony) 1a. (uchylony) 1b. (uchylony) 1c. (uchylony) 2. Prawo do nieodpłatnego nabycia akcji przysługujące na podstawie niniejszej ustawy lub na podstawie przepisów odrębnych może być wykonane przez osoby uprawnione tylko z jednego tytułu; uprawniony przed nabyciem akcji składa oświadczenie, że nie skorzystał z prawa do nieodpłatnego nabycia akcji z innego tytułu.

Art. 69c. (uchylony)

Art. 69d. (uchylony)

Art. 69e. Kto składa fałszywe oświadczenie w celu wyłudzenia od Skarbu Państwa nieodpłatnie zbywanych akcji spółek należących do Skarbu Państwa, innych papierów wartościowych lub innego świadczenia określonego w przepisach o prywatyzacji mienia Skarbu Państwa, do którego otrzymania nie jest uprawniony, podlega karze grzywny albo karze aresztu, albo obu tym karom łącznie.

Art. 69f. (uchylony)

Art. 69g. Środki Funduszu, o którym mowa w art. 56 ust. 1 pkt 1, w kwocie nieprzekraczającej łącznie 30 000 000 zł, mogą zostać w roku 2016 przeznaczone na podwyższenie kapitału zakładowego spółek „Telewizja Polska – Spółka Akcyjna”, „Polskie Radio – Spółka Akcyjna” oraz spółek radiofonii regionalnej.

Art. 69h. 1. Środki Funduszu, o którym mowa w art. 56 ust. 1, w latach 2019– 2025 mogą być przeznaczane na nabywanie lub obejmowanie przez Skarb Państwa, reprezentowany przez ministra właściwego do spraw aktywów państwowych, akcji w spółkach. 1a. W roku 2025 obejmowanie akcji przez Skarb Państwa, reprezentowany przez ministra właściwego do spraw aktywów państwowych, może być dokonywane poprzez konwersję wierzytelności Funduszu, o którym mowa w art. 56 ust. 1, z tytułu udzielonych pożyczek, o których mowa w art. 56 ust. 4d[1]. 1b. W roku 2026 środki Funduszu, o którym mowa w art. 56 ust. 1, mogą być, po uzyskaniu uprzedniej zgody dysponenta Funduszu, przeznaczane na obejmowanie przez Skarb Państwa, reprezentowany przez ministra właściwego do spraw aktywów państwowych, akcji w spółkach, z zastrzeżeniem że środki finansowe uzyskane przez spółki z tytułu tego objęcia będą przeznaczone na wzmocnienie potencjału militarnego lub bezpieczeństwa energetycznego, żywnościowego lub zdrowotnego. 2. Do nabywania lub obejmowania akcji przez Skarb Państwa, reprezentowany przez ministra właściwego do spraw aktywów państwowych, na podstawie ust. 1, stosuje się przepisy art. 9a i art. 9b ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym. 2a. Do obejmowania akcji przez Skarb Państwa, reprezentowany przez ministra właściwego do spraw aktywów państwowych, na podstawie ust. 1b stosuje się przepisy art. 9b ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym. 3. Na rachunku Funduszu, o którym mowa w art. 56 ust. 1, gromadzi się:
1) całość przychodów z tytułu zbycia akcji nabytych, na podstawie ust. 1 oraz 5, ze środków Funduszu, o którym mowa w art. 56 ust. 1;
2) dochody uzyskane z tytułu posiadania akcji nabytych, na podstawie ust. 1 oraz 5, ze środków Funduszu, o którym mowa w art. 56 ust. 1. 4. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób postępowania w zakresie nabywania lub obejmowania przez Skarb Państwa, reprezentowany przez ministra właściwego do spraw aktywów państwowych, akcji, na podstawie ust. 1, mając na względzie potrzebę zapewnienia prawidłowej gospodarki finansowej Funduszu, o którym mowa w art. 56 ust. 1, oraz ochronę interesów Skarbu Państwa. 4a. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób postępowania w zakresie obejmowania przez Skarb Państwa, reprezentowany przez ministra właściwego do spraw aktywów państwowych, akcji na podstawie ust. 1b, mając na względzie potrzebę zapewnienia prawidłowej gospodarki finansowej Funduszu, o którym mowa w art. 56 ust. 1, oraz ochronę interesów Skarbu Państwa. 5. Niezależnie od przepisów zawartych w ust. 1, w 2020 r. środki Funduszu, o którym mowa w art. 56 ust. 1, mogą zostać przeznaczone na objęcie przez Skarb Państwa, reprezentowany przez ministra właściwego do spraw aktywów państwowych, akcji w spółce Agencja Rozwoju Przemysłu S.A. 6. Środki uzyskane przez Agencję Rozwoju Przemysłu S.A. w sposób, o którym mowa w ust. 5, zostaną przeznaczone na udzielanie przez Agencję Rozwoju Przemysłu S.A. pomocy publicznej dla przedsiębiorców, na udzielanie przez Agencję Rozwoju Przemysłu S.A. wsparcia niebędącego pomocą publiczną lub na realizację innych działań w celu przeciwdziałania skutkom COVID-19. 7. Do obejmowania akcji przez Skarb Państwa, reprezentowany przez ministra właściwego do spraw aktywów państwowych, na podstawie ust. 5, nie stosuje się przepisu art. 9b ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zasadach zarządzania mieniem państwowym. 8. Łączna wartość środków przeznaczonych na objęcie akcji w spółce Agencja Rozwoju Przemysłu S.A. wynosi niewięcej niż 900 000 000 zł. 9. Agencja Rozwoju Przemysłu S.A. prowadzi odrębną ewidencję księgową dla działań, o których mowa w ust. 6, w tym jest obowiązana do prawidłowego przypisywania przychodów i kosztów na podstawie metod mających obiektywne uzasadnienie. 10. Zmiany planu finansowego Funduszu, o którym mowa w art. 56 ust. 1, mogą być dokonywane w roku 2020 mimo niespełnienia wymogów określonych w art. 29 ust. 10–12 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. 11. W latach 2021–2024 w planie finansowym Funduszu, o którym mowa w art. 56 ust. 1, mogą być dokonywane zmiany mimo niespełnienia wymogów określonych w art. 29 ust. 12 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach pub- licznych.