Postanowienie SN z 22 sierpnia 2012, sygn. II CNP 37/12
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono wniosek
Przedmiot
o wznowienie postępowania
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Data orzeczenia
22 sierpnia 2012
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział II
Przewodniczący
SSN Hubert Wrzeszcz
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 22 sierpnia 2012 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Hubert Wrzeszcz
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym
w Izbie Cywilnej w dniu 22 sierpnia 2012 r.
skargi I. Z.
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia
Sądu Apelacyjnego
z dnia 23 lutego 2010 r.,
wydanego w sprawie ze skargi I. Z.
przeciwko Skarbowi Państwa - Prezydentowi Miasta K.
o wznowienie postępowania
odrzuca skargę, nie obciąża I. Z. kosztami postępowania i
oddala wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy
prawnej udzielonej I. Z. z urzędu w postępowaniu przed Sądem
Najwyższym.
Uzasadnienie
2
Postanowieniem z dnia 23 lutego 2010 r. Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie
na postanowienie Sądu Okręgowego odrzucające skargę I. Z. o wznowienie
postępowania, zakończonego postanowieniem byłego Sądu Powiatowego z dnia 15
czerwca 1962 r., sygn. akt I Ns 1274/62, z powodu wniesienia skargi po upływie
terminu przewidzianego w art. 407 § 1 k.p.c.
Od postanowienia sądu drugiej instancji pełnomocnik I. Z. wniósł skargę o
stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W dniu 25 września 2010 r. weszła w życie ustawa z dnia 22 lipca 2010 r.
o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo
upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 155, poz. 1037; dalej: „ustawa nowelizująca”),
która zmieniła stan prawny w zakresie dotyczącym skargi o stwierdzenie
niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Według obecnie
obowiązującego art. 4241
k.p.c. można żądać stwierdzenia niezgodności z prawem
jedynie prawomocnego wyroku kończącego postępowanie w sprawie.
Odpowiednikiem przytoczonego przepisu w postępowaniu nieprocesowym jest art.
5192
k.p..c. W wypadku prawomocnych orzeczeń, od których skarga o stwierdzenie
niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie przysługuje, odszkodowania
z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie prawomocnego orzeczenia
niezgodnego z prawem można domagać się bez uprzedniego stwierdzenia
niezgodności orzeczenia z prawem w postępowaniu ze skargi (art. 4241b
k.p.c.).
Ustawa nowelizująca nie zawiera przepisów przejściowych, to oznacza, że
zmienione nią przepisy dotyczące skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego orzeczenia należy stosować zgodnie z ogólną zasadą prawa
przejściowego, w myśl której nowe przepisy stosuje się od wejścia ich w życie także
do zaskarżania orzeczeń wydanych wcześniej oraz do wszczętych już postępowań
(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 2010 r., III CNP 49/10,
niepubl.). W konsekwencji, wniesioną skargę należało uznać za niedopuszczalną,
ponieważ od prawomocnego postanowienia sądu drugiej instancji oddalającego
zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji nie przysługuje skarga
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.
3
Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy odrzucił skargę jako
niedopuszczalną (art. 4248
§ 1 k.p.c.) i nie obciążył I. Z. – ze względu na jej
sytuację życiową i majątkową – kosztami postępowania ze skargi (art. 102
w związku z art. 42412
, art. 39821
i art. 391 § 1 k.p.c.). Oddaleniu podlegał wniosek
adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej I. Z. z
urzędu w postępowaniu ze skargi, ponieważ zgodnie z orzecznictwem nie
przysługują koszty „pomocy prawnej” udzielonej stronie z uchybieniem
podstawowym zasadom staranności i profesjonalizmu (por. postanowienia Sądu
Najwyższego z dnia 12 lutego 1999 r., II CKN 341/98, OSNC 1999, nr 6, poz. 123
i z dnia 18 marca 1998 r., I CKN 1046/97, OSNC 1999, nr 10, poz. 178)..). Oddaleniu podlegał wniosek
adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej I. Z. z
urzędu w postępowaniu ze skargi, ponieważ zgodnie z orzecznictwem nie
przysługują koszty „pomocy prawnej” udzielonej stronie z uchybieniem
podstawowym zasadom staranności i profesjonalizmu (por. postanowienia Sądu
Najwyższego z dnia 12 lutego 1999 r., II CKN 341/98, OSNC 1999, nr 6, poz. 123
i z dnia 18 marca 1998 r., I CKN 1046/97, OSNC 1999, nr 10, poz. 178).