Postanowienie SN z 23 sierpnia 2012, sygn. II CZ 91/12
Data orzeczenia
23 sierpnia 2012
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział II
Przewodniczący
SSN Barbara Myszka
Tagi
Podstawa prawna
art. 108
kpc
art. 394
kpc
art. 398
kpc
art. 401
kpc
art. 403
kpc
art. 404
kpc
art. 407
kpc
art. 409
kpc
Pokaż pozostałe podstawy prawne (1)
POSTANOWIENIE
Dnia 23 sierpnia 2012 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Barbara Myszka (przewodniczący)
SSN Teresa Bielska-Sobkowicz
SSA Andrzej Niedużak (sprawozdawca)
w sprawie ze skargi W. D.
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem
Sądu Apelacyjnego
z dnia 5 marca 2008 r.,
wydanym w sprawie z powództwa W. D.
przeciwko C. D.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 23 sierpnia 2012 r.,
zażalenia powoda (skarżącego)
na postanowienie Sądu Apelacyjnego
z dnia 9 grudnia 2011 r.,
oddala zażalenie i przyznaje radcy prawnemu A. J. od Skarbu
Państwa - Sądu Apelacyjnego kwotę 2.700 (dwa tysiące
siedemset) zł. powiększoną o należny podatek VAT tytułem
nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu w
postępowaniu zażaleniowym.
2
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny odrzucił skargę powoda o
wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem tego
Sądu, oddalającym apelację skarżącego od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 4
maja 2011 r. Sąd Apelacyjny stwierdził, że skarga nie została oparta na ustawowej
podstawie wznowienia oraz że skargę złożono z uchybieniem terminu
przewidzianego w art. 407 § 1 k.p.c.
W złożonym zażaleniu powód zarzucał naruszenie art. 410 § 2 k.p.c. przez
jego nieprawidłowe niezastosowanie i odrzucenie skargi bez uzyskania stanowiska
skarżącego odnośnie istnienia podstaw wznowienia, mimo powziętych przez sąd
wątpliwości w tym zakresie. Naruszenie art. 407 §1 k.p.c. w związku z art. 404
k.p.c. przez ich nieprawidłową interpretację i uznanie, że skarga została złożona
z naruszeniem ustawowego terminu, mimo braku ku temu podstaw. Wnioski
zażalenia zmierzały do uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania
sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia na
rzecz pełnomocnika ustanowionego z urzędu kosztów nieopłaconej pomocy
prawnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Stosownie do art. 409 k.p.c., skarga o wznowienie postępowania powinna
czynić zadość warunkom pozwu oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego
orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające
zachowanie terminu do wniesienia oraz wniosek o uchylenie lub zmianę
zaskarżonego orzeczenia. Obowiązek wskazania podstawy wznowienia wymaga
uwzględnienia wyczerpującego katalogu podstaw wznowienia przewidzianych
w art. 401-403 k.p.c. i oparcia skargi wyłącznie o podstawę tam wskazaną. Z art.
409 i 410 § 1 k.p.c. wynika, że sąd bada i ocenia wyłącznie podstawy wznowienia
powołane w skardze, a nie rozważa innych możliwych podstaw, ani ich nie
poszukuje (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 września 2011 r., II PZ
24/11 - niepubl.). Warunkiem rozpatrywania zasadności skargi jest łączne
spełnienie wszystkich wymogów wskazanych w art. 409 k.p.c. Brak nawet jednego
z nich sprawia, że rozpatrywanie sprawy nie jest możliwe. Dlatego też stwierdzenie
3
braku choćby jednego z tych warunków powoduje odrzucenie skargi (por.
postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 2 grudnia 2011 r., III UZ 28/11 - niepubl.).
W skardze o wznowienie postępowania wniesionej przez W. D. sformułowano
podstawę wznowienia w sposób odpowiadający przepisowi art. 403 § 1 pkt 2 k.p.c.
Skarżący twierdził mianowicie, że wyrok został uzyskany za pomocą przestępstwa
polegającego na złożeniu przez C. D. fałszywych zeznań. W postanowieniu z dnia
12 marca 2009 r. (V CZ 8/09, OSNC-ZD 2010/2/39) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że w
art. 403 §1 pkt 2 k.p.c. chodzi o przestępstwa, w których celem przestępczego
działania jest uzyskanie wyroku określonej treści np. łapownictwo, fałszywe
zeznania. Równocześnie potwierdził Sąd Najwyższy, że w przypadku podstawy
wznowienia z art. 403 §1 pkt 2 k.p.c., niezbędne jest wykazanie popełnienia
przestępstwa za pomocą prawomocnego wyroku skazującego. Taki wniosek
wynika z art. 404 k.p.c., który stanowi, iż z powodu przestępstwa można żądać
wznowienia wówczas, gdy czyn został ustalony prawomocnym wyrokiem
skazującym, chyba że postępowanie karne nie może być wszczęte lub że zostało
umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów (por. też postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 5 lutego 1999 r„ III CKN 1075/98, OSNC 1999/7-8/138).
Z treści skargi nie tylko nie wynika aby wyrok skazujący C. D. w postępowaniu
karnym był wydany, ale wynika, że taki wyrok nie zapadł. Nie zachodziły zatem
uzasadnione powody aby Sąd Apelacyjny na podstawie art. 410 § 2 k.p.c. żądał od
skarżącego uprawdopodobnienia okoliczności stwierdzających dopuszczalność
wznowienia.
Powyższe wskazuje, że skarga o wznowienie postępowania nie została
oparta na ustawowej podstawie, co uzasadniało jej odrzucenie stosownie do art.
410 § 1 k.p.c. Rozważanie sformułowanego w zażaleniu zarzutu naruszenia przez
Sąd Apelacyjny art. 407 § 1 k.p.c. w związku z art. 404 k.p.c., stało się zbędne,
jako że wynik tych rozważań nie mógł wpłynąć na treść orzeczenia.
W tych okolicznościach, na podstawie art. 398 k.p.c. w związku z art. 3941
§ 3
k.p.c., Sąd Najwyższy zażalenie oddalił. O kosztach postępowania zażaleniowego
orzeczono na podstawie art. 108 §1 k.p.c. i §13 ust. 2 pkt 2 w związku z §6 pkt 6
rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie
opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów
4
nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze
zm.).