Postanowienie SN z 5 września 2012, sygn. IV CZ 49/12
Data orzeczenia
5 września 2012
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział IV
Przewodniczący
SSN Krzysztof Pietrzykowski
Tagi
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 5 września 2012 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący)
SSN Anna Owczarek (sprawozdawca)
SSN Bogumiła Ustjanicz
ze skargi C. Spółki Akcyjnej w K.
od wyroku Krajowej Izby Odwoławczej w W.
z dnia 29 listopada 2011 r.
w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego P. Spółkę Gazownictwa
Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością
z udziałem wykonawcy F. T. S. Spółki z o.o.
przy uczestnictwie wykonawcy przystępującego po stronie zamawiającego
w postępowaniu odwoławczym C. Spółki Akcyjnej
w przedmiocie zamówienia publicznego,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 5 września 2012 r.,
zażalenia C. Spółki Akcyjnej
na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Okręgowego
z dnia 15 lutego 2012 r.,
odrzuca zażalenie.
Uzasadnienie
2
Skarżący C. S.A. pismem z dnia 13 grudnia 2011 r. za pośrednictwem
Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej wniósł skargę na wyrok Krajowej Izby
Odwoławczej z dnia 29 listopada 2011 r.
W odpowiedzi na skargę wykonawca F. T. S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. przy
ul. M. 4 wniosła o utrzymanie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi w całości
jako bezzasadnej.
Przewodniczący Sądu Okręgowego zarządzeniem wydanym
w postępowaniu naprawczym zobowiązał skarżącego do wskazania w terminie
siedmiu dni wartości przedmiotu zamówienia, jako podstawy dla ustalenia opłaty
sądowej od skargi (art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach
sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. 2010 r. Nr 90 poz. 594).
Skarżący podnosząc, że prawo zamówień publicznych nie zawiera definicji
legalnej pojęcia ”wartość przedmiotu zamówienia” wskazał, że wartość zamówienia
w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego wynosiła 6.600.000 zł,
a cena zamówienia podstawowego wskazana w złożonej przez niego ofercie
wyrażała się kwotą 1.720.900,52 EURO (brutto) oraz łączna trzyletnia ryczałtowa
cena netto dla zamówienia przewidzianego w prawie opcji wyrażał się kwotą
172.141,21 EURO (netto), tj. łącznie 1.932.634,21 EURO (brutto), przy czym nie
można na dzień udzielania odpowiedzi ustalić kursu wymiany EURO na PLN, który
miałby faktyczne zastosowanie w wypadku zawarcia umowy przez strony.
Przewodniczący ustalił na podstawie strony internetowej NBP średni kurs
EURO w dniu wniesienia skargi (4,5600 PLN) i zarządzeniem z dnia 15 lutego
2012 r. zobowiązał skarżącego do uiszczenia kwoty 440.641 zł tytułem opłaty
sądowej od wniesionej skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi.
W zażaleniu na to zarządzenie skarżący zarzucił naruszenie art. 2, art. 7,
art. 31 ust. 3, art. 32, art. 45, art. 77, art. 78 i art. 176 ust. 1 Konstytucji, poprzez
przyjęcie, że skarga z dnia 13 grudnia 2011 r. na wyrok Krajowej Izby Odwoławczej
z dnia 29 listopada 2011 r., podlega opłacie stosunkowej określonej w art. 34 ust. 2
ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
(Dz.U. 2010 r. Nr 90 poz. 594) w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 5 listopada
2009 r. o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz ustawy o kosztach
3
sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2009 r., Nr 206, poz. 1591), w wysokości
liczonej jako 5% „wartości przedmiotu zamówienia w postępowaniu, którego skarga
dotyczy" ; przepisów art. 1 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 9 oraz art. 1 ust. 2 i art. 1 ust. 3
dyrektywy Rady 92/13/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. koordynującej przepisy
ustawowe, wykonawcze i administracyjne odnoszące się do stosowania przepisów
wspólnotowych w procedurach zamówień publicznych podmiotów działających
w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i telekomunikacji (Dz.U. L
76/14, 23.3.1992) oraz przepisów art. 1 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 9 oraz art. 1 ust. 2
i art. 1 ust. 3 dyrektywy Rady z dnia 21 grudnia 1989 r. 89/665/EWG w sprawie
koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych
odnoszących się do stosowania procedur odwoławczych w zakresie udzielania
zamówień publicznych na dostawy i roboty budowlane (Dz.U. L 89.395.33,
30.12.1989) oraz przepisów dyrektywy 2007/66/WE Parlamentu Europejskiego
i Rady z dnia 11 grudnia 2007 r. zmieniającej dyrektywy Rady 89/665/EWG
i 92/13/EWG w zakresie poprawy skuteczności procedur odwoławczych
w dziedzinie udzielania zamówień publicznych, (Dz.U. UE L 335/31, 20.12.2007).
W konkluzji wniósł o uwzględnienie zażalenia, uchylenie zaskarżonego
zarządzenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi
Okręgowemu.
Skarżący wniósł ponadto o ewentualne przedstawienie Trybunałowi
Konstytucyjnemu na podstawie art. 193 Konstytucji pytania prawnego: czy art. 34
ust. 2 UKSC w brzmieniu ustalonym ustawy z dnia 5 listopada 2009 r., o zmianie
ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz ustawy o kosztach sądowych
w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2009 r., Nr 206, poz. 1591) w zakresie, w jakim
przewiduje opłatę stosunkową od skargi w wysokości liczonej jako 5% nigdzie nie
zdefiniowanej w przepisach „wartości przedmiotu zamówienia w postępowaniu,
którego skarga dotyczy", z górnym pułapem przekraczającym pułap określony dla
spraw o prawa majątkowe w art. 13 ust. 1 u.k.s.c., jest zgodny z art. 2, art. 7, art. 31
ust. 3, art. 32, art. 45, art. 77, art. 78 i art. 176 ust. 1 Konstytucji, oraz skierowanie
do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej na podstawie art. 267 Traktatu
o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE, Dz.U. UE. C 83, 30.03.2010) pytania
prejudycjalnego dotyczące wykładni przepisów art. 1 ust. 1 w zw. z art. 2 ust. 9 oraz
4
art. 1 ust. 2 i art. 1 ust. 3 dyrektywy Rady 92/13/EWG oraz przepisów art. 1 ust. 1
w zw. z art. 2 ust. 9 oraz przepisów art. 1 ust. 2 i art. 1 ust. 3 dyrektywy Rady z dnia
21 grudnia 1989 r. 89/665/EWG - czy sprzeciwiają się one temu, aby zgodnie
z prawem krajowym wniesienie skargi do sądu krajowego na decyzje
zamawiającego w postępowaniu o udzielenie zamówienia było praktycznie
uniemożliwione lub nadmiernie utrudnione zainteresowanemu wykonawcy,
w szczególności w porównaniu do innych spraw opartych o prawo krajowe, poprzez
wymaganie opłaty stosunkowej od skargi w wysokości liczonej od nigdzie nie
zdefiniowanej w przepisach „wartości przedmiotu zamówienia w postępowaniu,
którego skarga dotyczy", z górnym pułapem przekraczającym pułap określony dla
spraw krajowych o prawa majątkowe.
Sąd Najwyższy zważył:
Zaskarżone zarządzenie wydane zostało w dniu 15 lutego 2012 r.,
co oznacza że zastosowanie mają przepisy kodeksu postępowania cywilnego
w brzmieniu obowiązującym w tej dacie (art. 9 ust. 6 ustawy z dnia 16 września
2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych
ustaw, Dz. U. Nr 233, poz. 1381).
Zgodnie z art. 3941
§ 1 i § 2 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego
przysługiwało, jako wyjątek, na postanowienia sądu drugiej instancji odrzucające
skargę kasacyjną, skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego
orzeczenia, postanowienia co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem
rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji, ponadto – w sprawach, w których
przysługiwała skarga kasacyjna – na postanowienie sądu drugiej instancji kończące
postępowanie w sprawie, z wyjątkiem postanowień, o których mowa w art. 3981
k.p.c., a także postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na
postanowienie sądu pierwszej instancji. Wskazane przepisy stanowiące odstępstwo
od reguły niedokonywania kontroli instancyjnej przez Sąd Najwyższy, nie podlegają
wykładni rozszerzającej.
Przedstawione Sądowi Najwyższemu zażalenie dotyczy czynności sądowej
podjętej w formie zarządzenia Przewodniczącego. Na tego rodzaju czynność, bez
względu na jej przedmiot, zażalenie do Sądu Najwyższego nie przysługuje.
5
Chybione jest również wskazanie przez skarżącego art. 3941
§ 1 pkt 2 k.p.c. w zw.
z art. 398 k.p.c. jako podstawy prawnej wywiedzenia środka odwoławczego.
Wykładnia językowa zwrotu „postanowienie co do kosztów procesu” nie pozostawia
wątpliwości co do tego, że przedmiotem zaskarżenia mogą być wyłącznie
postanowienia, zarówno o charakterze zasądzającym jak i oddalającym ewentualne
wnioski, które rozstrzygają o zwrocie kosztów procesu i zamieszczone
są w orzeczeniu kończącym postępowanie (art. 108 § 1 w zw. z art. 98 k.p.c.) –
por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 września 2011 r., V CZ 63/11,
nie publ. Takie rozstrzygnięcie bowiem, mimo zamieszczenia w wyroku,
ma charakter autonomiczny.
Z tych względów zażalenie, jako niedopuszczalne, w oparciu o art. 3941
§ 3
w zw. z art. 3986
§ 3 k.p.c. podlega odrzuceniu.
Niemożność poddania zarządzenia kontroli instancyjnej jest przeszkodą
formalną uniemożliwiającą Sądowi Najwyższemu ewentualne przedstawienie
Trybunałowi Konstytucyjnemu na podstawie art. 193 Konstytucji RP pytania
prawnego lub skierowanie do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej na
podstawie art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej pytania
prejudycjalnego.
jw