Postanowienie SN z 15 marca 2013, sygn. V CZ 93/12
Data orzeczenia
15 marca 2013
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział V
Przewodniczący
SSN Katarzyna Tyczka-Rote
Tagi
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 15 marca 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Katarzyna Tyczka-Rote (przewodniczący)
SSN Marta Romańska (sprawozdawca)
SSN Hubert Wrzeszcz
w sprawie z wniosku A. P.
przy uczestnictwie A.S.
o stwierdzenie nabycia spadku,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 15 marca 2013 r.,
zażalenia uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego
w C.
z dnia 29 marca 2012 r.,
oddala zażalenie.
Uzasadnienie
2
Postanowieniem z 29 marca 2012 r. Sąd Okręgowy w C. odrzucił zażalenie
A. S. s. Z. od postanowienia tego Sądu z 1 marca 2012 r., którym oddalono jego
zażalenie od postanowienia Sądu Rejonowego w C. o odmowie dopuszczenia
żalącego się do dalszego udziału w sprawie z wniosku A. P. z udziałem A. S. o
stwierdzenie nabycia spadku. Sąd Okręgowy wskazał, że zaskarżone
postanowienie nie należy do katalogu postanowień sądu drugiej instancji
kończących postępowanie, a poza tym wydane zostało w wyniku rozpoznania
zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji. Nie przysługuje na nie zatem
zażalenie do Sądu Najwyższego.
W zażaleniu na postanowienie z 29 marca 2012 r. A. S. s. Z. zarzucił, że
zapadło ono z naruszeniem przepisów art. 3941
§ 2 i 3, art. 397 § 2 k.p.c. poprzez
błędną wykładnię oraz art. 3986
§ 2 k.p.c. przez błędne zastosowanie. Skarżący
utrzymywał nadto, że odrzucenie jego zażalenia skutkuje naruszeniem przepisów
art. 32 ust. 1 w zw. z art. 45 ust. 1, art. 78 i 176 Konstytucji oraz art. 2, 21 ust. 1, art.
45, art. 64, art. 183 ust. 1 Konstytucji oraz Konwencji o ochronie praw człowieka i
podstawowych wolności, w tym w szczególności art. 8 tej Konwencji.
Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i dopuszczenie go
do udziału w sprawie w charakterze uczestnika względnie o uchylenie tego
postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego
rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie jest wniesione na podstawie art. 3941
k.p.c. Przepis ten,
w brzmieniu obowiązującym do 2 maja 2012 r. w § 1 stanowił, że zażalenie do
Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji
odrzucające skargę kasacyjną oraz skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego orzeczenia i na postanowienie co do kosztów procesu, które nie
były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Według § 2 powołanego
artykułu, w sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna, zażalenie
przysługuje także na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie
w sprawie, z wyjątkiem postanowień, o których mowa w art. 3981
k.p.c., a także
3
postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu
pierwszej instancji.
Treść powołanych przepisów oraz ich umiejscowienie w kodeksie
postępowania cywilnego wskazuje na zamiar ustawodawcy umożliwienia stronie
zwrócenia się do Sądu Najwyższego poprzez zażalenie o zbadanie
prawidłowości konkretnych rozstrzygnięć sądu drugiej instancji, zapadłych
w procesie, jako postępowaniu rozpoznawczym (część pierwsza, księga pierwsza,
tytuł VI, dział V, rozdział 2). Zgodnie z art. 13 § 2 k.p.c. przepisy o procesie stosuje
się odpowiednio do innych rodzajów postępowań unormowanych w kodeksie,
chyba, że przepisy szczególne stanowią inaczej.
W rozpoznawanej sprawie zażalenie nie zostało złożone na postanowienie
sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną oraz skargę o stwierdzenie
niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia oraz na postanowienia sądu
drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie lecz na postanowienie sądu
drugiej instancji wydane w wyniku rozpoznania zażalenia. Rozstrzygnięcie sądu
pierwszej instancji, w którym skarżący upatruje naruszenia swoich praw podlegało
już kontroli instancyjnej, a postępowanie cywilne – niezależnie już nawet od tego,
z którymi rodzajami orzeczeń należy w nim wiązać wymóg zapewnienia
dostępności kontroli instancyjnej - nie jest postępowaniem trójinstancyjnym lecz
dwuinstancyjnym.
Trafnie zatem Sąd Okręgowy odrzucił zażalenie skarżącego od
postanowienia tego Sądu z 1 marca 2012 r.
Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814
w zw. z art.
3941
§ 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.
jw